Министерство осуществляет руководство в сферах образования, науки и защиты прав детей.
Қазақстан Республикасының Оқу-ағарту министрлігі мектепке дейінгі, орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім беру, қосымша білім беру мен балалардың құқықтарын қорғау және мектепке дейінгі, орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім беру саласындағы сапаны қамтамасыз ету салаларында басшылықты жүзеге асыратын Қазақстан Республикасының мемлекеттік органы болып табылады.
Жұмыс сапары аясында азаматтарды қабылдау Абай атындағы шығармашылық орталығы ғимаратында өтеді. (мекенжайы: Атырау қаласы, Әбілқайыр хан даңғылы, 58, 1-қабат, сағат 10:00).
2025 жылғы 15 желтоқсанда ҚР Оқу-ағарту бірінші вице-министрі Майра Мелдебекова Ұлытау облысында азаматтарды жеке қабылдап, жергілікті тұрғындармен кездесу өткізеді. Өтетін орны: Жезқазған қ., Аманат партиясының мәжіліс залы, Ғарышкерлер к., 39. Басталу уақыты: 17:00
Өтетін орны: Қарағанды қаласы, Ә.Алиханов к-сі 19 , Қарағанды облысының білім басқармасының ғимараты Басталу уақыты: 11:00
Жұмыс сапары барысында Министр өңірдегі білім беру ұйымдарының қызметімен танысып, Жамбыл ауданының мектептерін, Тараз қаласындағы Оқушылар сарайын, Жамбыл политехникалық жоғары колледжі мен «Асыл Мирас» орталығын аралайды. Кездесулер барысында білім беру үдерісіне жасанды интеллектіні енгізу, инклюзивті білім беруді дамыту, дарынды балаларды қолдау және педагогтердің біліктілігін арттыру мәселелеріне ерекше назар аударылады. Қосымша ақпарат үшін министрліктің баспасөз қызметі: 74-17-84
Жұмыс сапары аясында Министр өңірдегі білім беру ұйымдарының қызметімен танысып, педагогикалық ұжымдармен кездеседі, сондай-ақ Аягөз ауданында жаңа мектептің ашылуына қатысады. Қосымша ақпарат үшін баспасөз қызметінің байланыс нөмірі: 74-17-84
Өтетін орны: Петропавл қаласы, Оқушылар Сарайы, Ж.Жабаев к., 55 А Басталу уақыты: 11:00
Мен, Сайлауханов Адлет (Семей), баламның балабақшаға кезегін тексеретін сілтемені жіберсеңіз
Балабақшаға жолдама алу үшін http://indigo.bilim-semey.gov.kz. автоматтандырылған мәліметтер базасы енгізілді. Ата-аналардың өздері баланың ЖСН-ін енгізу арқылы жолдаманы ала алады. Бұл дерекқорда кезекті басқару жүйесі күн сайын таңғы сағат 07:00-де (жеті) мектепке дейінгі ұйымға жаңа бос орындарға тек бірінші үміткерлер үшін жолдама алу мүмкіндігіне қолжетімділікті ашады (бәрі бір мезгілде уақыт) орындар пайда болған кезектердің әрқайсысында (кіру кезектегі бірінші өтініш берушілердің бірдей санын, сондай-ақ осы кезектегі бос орындардың санын ашады) 3 (үш) жұмыс күні шектелген мерзімге. Басымдық рұқсат берілген үміткерлер босатылған орындар туралы ақпаратты зерделейді, ал егер олар қызығушылық танытқан жағдайда өздері таңдаған мектепке дейінгі ұйымға (бос орындар барлар қатарында) қабылдауға электронды жолдаманы дербес алады; - егер басымдықты алу үшін берілген уақыт өткеннен кейін әлі де бос орындар болса, онда кезекті басқару жүйесі бос орындардың санына пропорционалды түрде кезекте тұрған адамдарға қолжетімділікті қосымша ашады. Автоматтандырылған деректер базасында баланың жасына сәйкес ұсынылған орын бойынша мектепке дейінгі ұйымға жолдама беріледі.
Оқушыларға өткізуге болатын максималды ТЖБ саны (8 сынып) қанша?
2-11 сыныптарда БЖБ 1 рет жүргізіледі, тоқсан аяғында ТЖБ 1 рет. Оқу пәндерінің күрделілік деңгейін ескере отырып, бір күнде үшеуден аспайтын ТЖБ өткізуге рұқсат етіледі. ТЖБ тоқсанның соңғы күнінде өткізілмейді.
Ш. Уәлиханов атындағы Көкшетау университеті студенттеріне оқу ақысын төлеу мерзімін ұзартуға болады ма?
Студент жеке өтініш беру арқылы оқу төлем ақысын ұзартуына болады.
Отбасылық жағдайға байланысты оқуды онлайн форматқа ауыстыруға болады ма?
Онлайн форматта білім алуға төменде көрсетілген студенттерге ғана рұқсат етілген: Бала күтіміне байланысты; Жүкті студенттерге; Шетел азаматтығындағы студенттер.
Білім алушылардың білім жетістіктерін мониторингілеу (ББЖМ) дегеніміз не? ББЖМ қорытындысының құқықтық салдары бар ма?
Білім алушылардың білім жетістіктерін мониторингілеу (ББЖМ) білім беру ұйымдарына тәуелсіз оқыту сапасын жүйелі үздіксіз бақылау түрі болып табылады. ББЖМ бастауыш, негізгі орта білім беру ұйымдарында (4,9 сыныптар) және алғаш рет техникалық және кәсіптік, орта білімнен (ТжКБ) кейінгі ұйымдарда өтетін болады. ББЖМ мақсаты: Бастауыш және негізгі орта білім деңгейінде – білім алушылардың білім сапасын білім берудің тиісті деңгейлерінің жаңартылған мемлекеттік жалпыға міндетті стандарты шеңберінде бағалау; ТжКБ деңгейінде – жалпы білім беру пәндері және (немесе) кәсіптік модульдерді меңгеру деңгейін ТжКБ мемлекеттік жалпыға міндетті стандартына сәйкестігін анықтау. ББЖМ-ны өткізу: мектептерде 4 және 9 сыныптар деңгейінде функционалдық сауаттылық және құзыреттілік деңгейін анықтауға, яғни өмірлік жағдайларда білім мен дағдыларды қолдануға, сондай-ақ талдамалық, логикалық ойлауды дамытуға бағытталатын болады. колледждерде білім алушыларда жалпы және кәсіби құзыреттіліктің қалыптасу деңгейін анықтауға бағытталатын болады.
Қандай жағдайларда білім беру ұйымдарында мемлекеттік бақылау шараларын жүргізу көзделген?
«Білім туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 59-бабы 2-тармағына (бұдан әрі – Заң) сәйкес, білім беру жүйесіндегі мемлекеттік бақылау объектілеріне жалпы білім беретін оқу және білім беру бағдарламаларын іске асыратын заңды тұлғалардың білім беру қызметі және білім алушылардың тиісті жалпы білім беретін оқу және білім беру бағдарламаларын меңгеру деңгейі жатады. Сондай-ақ, Заңның 59-бабы, 8-тармағына сәйкес, білім беру жүйесіндегі мемлекеттік бақылау Қазақстан Республикасының Кәсіпкерлік кодексіне (бұдан әрі – Кодекс) сәйкес тексерулер және профилактикалық бақылау нысанында жүзеге асырылады. Білім беру ұйымдарында бақылау жүргізу үшін өтініште «Білім беру жүйесіне тексеру жүргізу бойынша тәуекел дәрежесін бағалау өлшемшарттары мен тексеру парақтарын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің міндетін атқарушының 2015 жылғы 31 желтоқсандағы № 719 және Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің міндетін атқарушының 2015 жылғы 31 желтоқсандағы № 843 бірлескен бұйрығымен бекітілген тексеру парақтары тармақтарының бұзылғанын куәландыратын фактілер көрсетілуге тиіс . Сонымен бірге Кодекстің 151-бабына сәйкес, бақылау органының лауазымды адамдары тексеруді немесе бақылау субъектісіне (объектісіне) бару арқылы профилактикалық бақылау мен қадағалауды жүргізу кезiнде осы бақылау органының тексеру парақтарында белгіленбеген, сондай-ақ егер мұндай талаптар мемлекеттiк органның атынан осы лауазымды адамдар әрекет ететiн мемлекеттік органның құзыретiне жатпаса, талаптардың орындалуын тексеруге құқылы еместігін ескеру қажет.
«Абай ұлттық мектебі» РММ-де жүргізілген ішкі мемлекеттік аудит нәтижелері туралы ақпарат 2026 жылғы мамыр–маусым айларында Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің Ішкі аудит департаменті «Абай ұлттық мектебі» РММ қызметін тексерді. Аудит 2023 жылғы 1 қаңтардан 2025 жылғы 31 желтоқсанға дейінгі кезеңді қамтыды. Тексеру қорытындысы бойынша мектеп жұмысында жалпы сомасы 10,8 млрд теңгеден астам бұзушылықтар анықталды. Оның ішінде 10,4 млрд теңге қаржылық бұзушылықтарға жатады. Бұл — бюджетке қайтарылуы немесе қалпына келтірілуі тиіс қаражат. Атап айтқанда: 10,2 млн теңге бюджетке қайтарылуы тиіс; 10,4 млрд теңге қалпына келтірілуі тиіс. Аудит кезінде 2,8 млн теңге республикалық бюджетке қайтарылды. Сонымен бірге 16,3 млн теңгенің негізгі құралдары мектеп балансына алынды. Бұдан бөлек, 370,6 млн теңге көлемінде рәсімдік бұзушылықтар анықталды. Оның ішінде: 34,5 млн теңге бюджет қаражаты тиімсіз немесе мақсатсыз пайдаланылған; 336,0 млн теңге бойынша мемлекеттік сатып алу талаптары бұзылған. Аудит нәтижесі бойынша құқық қорғау органдарына шешім қабылдау үшін 4 материал жолданды. Сондай-ақ әкімшілік құқық бұзушылықтар бойынша 24 айыппұл салуға қатысты құжаттар жіберілді. Тексеру барысында мектеп мүлкін есепке алу дұрыс жүргізілмегені анықталды. Соның салдарынан 2,4 млн теңге көлеміндегі мүлік жоғалған. Сонымен қатар кейбір шарттар бойынша көрсетілген жұмыстар толық орындалмаған. Мысалы, жөндеу, монтаждау және абаттандыру жұмыстары толық жасалмаған. Кейбір жағдайда шартта көрсетілген жұмыстың орнына басқа тауарлар жеткізілген немесе басқа жұмыс орындалған. Құжатта бір жұмыс жазылған, ал іс жүзінде ол жұмыс толық орындалмаған немесе басқа жұмыс жасалған. Бірақ оған қарамастан бюджеттен ақша төленген. Педагогтерге қосымша ақы төлеу кезінде де заң талаптары толық сақталмаған. Кейбір қызметкерлерге жоғары біліктілік санаты дұрыс негізсіз қолданылған. Олар аттестаттаудан өтпесе де немесе талапқа сәйкес келмесе де, оларға қосымша ақы төленген. Сонымен қатар бір педагогтің 8 жылдан бері аттестаттаудан өтпегені анықталған. Кейбір тәрбиешілерде қажетті біліктілік сертификаты болмаса да, олар пән мұғалімдерінің орнына уақытша сабақ берген. Бұл оқушылардың білім сапасына кері әсер етуі мүмкін. Мектептің білім беру қызметіне арналған мемлекеттік лицензиясы бойынша да кемшіліктер анықталды. Лицензия 2007 жылы алынған, бірақ кейін электрондық форматқа ауыстырылмаған. Лицензияға қажетті қосымша құжаттар да болмаған. Соған қарамастан, мектеп 2023 жылы мемлекеттік аттестаттаудан өткен. Бұл лицензия құжаттарын реттеу және бақылау жұмыстары жеткілікті деңгейде жүргізілмегенін көрсетеді. Мектепте пәндік олимпиадаларға дайындық жұмысы да жүйелі ұйымдастырылмаған. «Үздік мектеп» және «100 үздік олимпиадалық мектеп» қатарына кіру үшін оқушыларды олимпиадаға ерте кезден бастап тұрақты дайындау қажет. Алайда мектепте мұндай жүйе толық қалыптаспаған. Ол үшін олимпиадаға дайындалатын оқушылар тобы, оларды дайындайтын тәжірибелі мұғалімдер және тұрақты дайындық жоспары болуы керек. Жалпы алғанда, аудит мектеп қызметінде бірқатар маңызды кемшіліктер бар екенін көрсетті. Атап айтқанда: заң талаптары толық сақталмаған; бухгалтерлік есеп дұрыс жүргізілмеген; қаржылық есептілікте кемшіліктер болған; бюджет қаражаты тиімді пайдаланылмаған; мемлекеттік сатып алу талаптары бұзылған; басқару және ішкі бақылау жұмысы жеткіліксіз болған. Қорытындылай айтқанда, мектепте қаржыны, мүлікті және құжаттарды есепке алу жұмыстары дұрыс ұйымдастырылмаған. Бұл кемшіліктердің негізгі себебі — басқару жұмысының әлсіздігі және ішкі бақылаудың жеткіліксіздігі.
«Өрлеу» біліктілікті арттыру ұлттық орталығы» АҚ-да жүргізілген ішкі мемлекеттік аудит нәтижелері туралы ақпарат 2026 жылғы наурыз–сәуір айларында Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің Ішкі аудит департаменті «Өрлеу» біліктілікті арттыру ұлттық орталығы» акционерлік қоғамының 2024 жылғы 1 шілдеден 2026 жылғы 28 ақпанға дейінгі қызметіне ішкі мемлекеттік аудит жүргізді. Аудиттің жалпы нәтижелері Аудит қорытындысы бойынша жалпы сомасы 576,6 млн теңгені құрайтын бұзушылықтар анықталды. Оның ішінде қаржылық бұзушылықтар – 34,8 млн теңге, рәсімдік бұзушылықтар – 541,7 млн теңге. Ішкі аудит нәтижелері бойынша құқық қорғау органдарына процессуалдық шешім қабылдау үшін 4 материал жолданды. Сонымен қатар әкімшілік құқық бұзушылықтар бойынша 8 айыппұл салуға қатысты құжаттар жіберілді. Қаржылық бұзушылықтар мыналар: түспеген табыс көлемі – 12,3 млн теңге; бюджетке аударылмаған түсімдер – 14,5 млн теңге; негізсіз пайдаланылған қаражат – 8,0 млн теңге. Рәсімдік бұзушылықтар бойынша: таза шығын – 437,6 млн теңге; тиімсіз және мақсатсыз пайдаланылған қаражат – 18,7 млн теңге; мемлекеттік сатып алу талаптарын бұзу – 85,4 млн теңге. Еңбекақы қоры және штат саны 2024 жылы Қоғам өз жоспарында 1 313 қызметкерге жалақы төлейтінін көрсеткен. Алайда шын мәнінде 942 қызметкер ғана жұмыс істеген. Демек жұмыс істеген адамдар саны жоспардан аз болған. Бұған қарамастан, жалақыға бөлінген ақшаның 99 пайызы жұмсалған. Бұл ретте қызметкерлер іс-жүзінде аз болса да, жалақыға арналған ақша толық дерлік жұмсалып кеткен. Бұл Қоғам жалақыға қажет қаражатты дұрыс есептемегенін көрсетеді. 2025 жылы Қоғамда еңбек ресурстары бойынша елеулі өзгерістер болған. Атап айтқанда, жұмыскерлер саны 1 313 бірліктен 723 бірлікке дейін азайған. Орташа тізімдік саны 687 адамды құрап, жоспар 99,13%-ға орындалған. Сонымен бірге, жұмыскерлер саны азайғанына қарамастан, еңбекақы төлеу қоры 5,5 млрд теңге көлемінде толық игерілген. Бұл еңбекақы шығыстарының қаншалықты негізді және тиімді жоспарланғанын қосымша талдауды қажет етеді. Сонымен қатар 2024–2025 жылдары 3 млрд теңгеден астам ақша алдымен үнемделгені көрсетіліп, кейін қызметкерлерге сыйақы ретінде төленгені анықталған. Бұл штат саны мен жалақы қоры нақты қажеттілікке сай дұрыс жоспарланбағанын білдіреді. Қаржылық жағдайдың нашарлауы Жалпы алғанда, Қоғамның қаржылық жұмысында бірқатар тұрақты мәселелер бар. Қоғам кіріс пен шығысты жоспарлағанымен, нақты пайдасы жыл сайын төмендеп отырған. Бұл қаржыны жоспарлау және жұмысты тиімді ұйымдастыру сапасы жеткіліксіз екенін көрсетеді. 2025 жылы Қоғам 2,3 млрд теңге табуды жоспарлаған. Алайда нақты түскен кіріс 1,4 млрд теңге ғана болған. Яғни жоспарланған кірістің 860,5 млн теңгесі түспеген. Сонымен қатар 2025 жылдың қорытындысы бойынша Қоғам пайда таппаған, керісінше 437,6 млн теңге шығынға шыққан. Бұл даму жоспарында көрсетілген оң нәтижеге сәйкес келмейді. Қоғамның қаржылық жағдайы соңғы жылдары нашарлаған: 2023 жылы Қоғам 821 млн теңге пайда тапқан. 2024 жылы пайда 5,3 млн теңгеге дейін азайған. 2025 жылы алдын ала дерек бойынша Қоғам 437 млн теңге шығынға шыққан. Яғни 2023 жылмен салыстырғанда Қоғамның қаржылық нәтижесі шамамен 1,25 млрд теңгеге нашарлаған. Бұл жағдайды тек сыртқы себептермен немесе нарықтағы өзгерістермен түсіндіру қиын. Мұнда Қоғамның ішкі басқаруында, ақшаны жоспарлауында және қаражатты тиімді пайдалануында кемшіліктер бар екенін көруге болады. Даму жоспарының орындалуы Қоғамның 2024–2025 жылдарға арналған даму жоспарының орындалуын талдау нәтижесінде жоспарлы көрсеткіштерден айтарлықтай ауытқулар анықталды. Атап айтқанда, 453 млн теңге көлеміндегі кірістер бекітілген даму жоспарында көзделмеген, яғни аталған түсімдер даму жоспарының шеңберінен тыс қалыптасқан. Бұл Қоғамның кірістерді жоспарлау сапасының төмендігін, сондай-ақ нақты қызмет нәтижелерінің бекітілген даму жоспарына толық сәйкес келмейтіндігін көрсетеді. Сонымен қатар, кірістер құрылымында елеулі үлесті құрайтын «өзге де түсімдердің» ашылмауы қаржылық есептіліктің айқындығы мен анықтығына кері әсер етеді. 6.Негізгі проблемалар Ішкі аудит барысында заңнама талаптарын сақтау, бухгалтерлік есеп жүргізу, қаржылық есептілікті қалыптастыру, даму жоспарын жоспарлау және орындау, сондай-ақ бюджет қаражатын тиімді пайдалану бағыттарында бірқатар проблемалар анықталды. Анықталған фактілер Қоғам қызметінің тиімділігі төмен екенін көрсетеді. Негізгі себептер ретінде басқарушылық шешімдердің әлсіздігі, тәуекелдерді алдын ала бағаламау, даму жоспарын уақытылы түзетпеу және қаржылық тәртіптің жеткіліксіздігі қаралады.
