Алматы, 2026 жылғы 30 қыркүйек – Энергетика вице-министрі Ерлан Акбаров «Мұнай және газ» – KIOGE-2026 30-шы мерейтойлық халықаралық көрмесі мен конференциясының іс-шараларына қатысты.
Іс-шара бағдарламасы «Атакент» КІСО-да өткен көрменің ресми ашылу рәсімімен басталды. Көрмеге әлемнің 62 елінен 500-ден астам компания қатысты. Ерлан Акбаров шетелдік әріптестері – БАӘ Энергетика және инфрақұрылым министрі Сухейль Әл-Мазруимен, Өзбекстан Энергетика министрі Шерзод Ходжаевпен, Қырғызстан Энергетика министрі Алтынбек Рысбековпен, сондай-ақ Дүниежүзілік мұнай кеңесінің (WPC Energy) президенті Педро Мирас пен Газ экспорттаушы елдер форумының Бас хатшысы Филип Мшелбиламен бірге халықаралық және қазақстандық павильондардағы әзірлемелермен танысты. Вице-министр көрменің басты міндеті ұсынылған технологияларды өндірісте практикалық тұрғыда енгізу және іскерлік байланыстарды ұзақ мерзімді келісімшарттарға айналдыру екенін атап өтті.
«Жаһандық интеграция: Қазақстанның жаңа энергетикалық тізбектердегі рөлі» атты пленарлық отырыста Ерлан Ақбаров отын-энергетика кешенін дамытудың стратегиялық пайымын ұсынды. Төрт негізгі басымдық айқындалды: терең қабаттарды барлау арқылы ресурстық базаны толықтыру, кен орындарындағы мұнай өндіру коэффициентін арттыру, өндірістерді оқшаулау және көмірсутектерді терең өңдеуге көшу.
«Біздің басты назарымыз – технологияларды оқшаулау және Қазақстан ішінде нақты өндірістер ашу. Бұл іс-шара нақты практикалық мақсатқа қызмет етуі тиіс: біз дайын жабдықтарды импорттаудан өз өндірістік қуаттарымызды құруға, отандық инжинирингті дамытуға және жаңа жұмыс орындарын ашуға көшуіміз қажет», – деп атап өтті Ерлан Акбаров.
«Интеллектуалды upstream: сейсмикадан ұңғымаға дейін» атты стратегиялық сессия барысында вице-министр геологиялық барлау бұрғылау бағдарламасы мен жер қойнауын цифрландыру мәселелеріне жан-жақты тоқталды. Мемлекет инвестициялар тарту үшін жағдай жасауда: аз зерттелген учаскелер бойынша электрондық аукциондар өтінім берілгеннен кейін 10 жұмыс күні ішінде өткізіледі, бұл ретте учаске аумағының кемінде 30%-ында сейсмикалық барлау жүргізу міндетті талап ретінде белгіленген. 2026 жылы шамамен 80 барлау-бағалау ұңғымасын бұрғылау күтіледі, ал 2027–2028 жылдары бұл көрсеткіш жыл сайын 120 ұңғымаға дейін артады.
Модератордың сұрақтарына жауап бере отырып, Ерлан Акбаров министрлікте жасанды интеллект технологияларын қолданатын 45 жобадан тұратын портфель қалыптастырылғанын хабарлады. Геологиялық барлау саласында Shell компаниясымен және Ұлттық геологиялық қызметпен бірлесіп мұрағаттық деректерді цифрландыру және қайта интерпретациялау бойынша пилоттық жоба іске асырылуда. Мұнай өндіру саласында 4 мыңнан астам ұңғыманы онлайн режимде бақылауға мүмкіндік беретін отандық жүйе енгізілді. Оның есебінен бос тұрып қалу уақытын 20%-ға қысқарту арқылы жылына 1 млрд теңгеге дейін экономикалық әсерге қол жеткізу күтіледі. Реттеу саласында Орталық комиссияның барлау және әзірлеу жөніндегі рәсімдері бірыңғай цифрлық контурға көшірілуде. Бұл ретте шешім қабылдау кезінде адамның жауапкершілігі басты қағидат болып қала береді, ал жасанды интеллект қосалқы құрал ретінде пайдаланылады.
Технологиялық тәуелсіздік мәселелеріне мұнай-газ машина жасау және мұнай-химия салаларына арналған панельдік сессия арналды. Вице-министр жергілікті қамту формалды есептілікпен шектелмеуі тиіс екенін, оның нақты зауыттар ашуға, жұмыс орындарын құруға және құзыреттерді дамытуға бағытталуы қажет екенін атап өтті. Сұранысты ұзақ мерзімге болжамды ету мақсатында бес және он жылдық оффтейк-келісімшарттар енгізілуде. Отандық машина жасаушылардан сапа, бәсекеге қабілетті баға және жеткізу мерзімдерін сақтау бойынша жауапкершілік күтіледі. Сессия соңында Ерлан Акбаров өнеркәсіп өкілдерін мұнай-газ машина жасауды дамыту мәселелері бойынша алдағы 16 қазанда Орал қаласында өтетін салалық форумға белсенді қатысуға шақырды. Форум аясында ірі кен орындарының операторларымен тікелей тапсырыстарды қалыптастыру көзделіп отыр.
Күннің қорытынды іс-шарасы вице-министрдің Almaty Theatre-де өткен салтанатты рәсімге қатысуы болды. Ерлан Акбаров тәуелсіз Қазақстанның мұнай-газ секторын қалыптастыру мен дамытуға елеулі үлес қосқан еңбек сіңірген геологтарға, бұрғышыларға және инженерлерге «KIOGE аңызы» құрметті салалық наградаларын табыстады.
