Жасөспірімдер арасында радикализмнің алдын алу – кешенді көзқарасты талап ететін маңызды міндет. Бұл бағытта отбасының рөлі ерекше. Өйткені баланың дүниетанымы қалыптасып, өмірлік құндылықтары мен сыни ойлау қабілетінің негізі ең алдымен отбасында қаланады. Жасөспірім радикалды идеяларға тап болған кезде оның мұндай ықпалға қарсы тұруы көбіне отбасындағы қарым-қатынастың беріктігі мен өзара сенім деңгейіне байланысты болады. Ата-ана мен бала арасындағы ашық әңгімелесудің болмауы, түсініспеушілік пен жалғыздық сезімі жасөспірімді деструктивті идеологиялардың ықпалына осал етуі мүмкін.
Психологтардың пікірінше, радикалды идеялардың ықпалына түскен жасөспірімдер көбіне ата-анасымен қарым-қатынас жасауда қиындықтарға тап болады. Олар айыптаудан, түсінбеушіліктен немесе шамадан тыс бақылаудан қорқып, өздерінің уайымын, қорқынышы мен күмәнін іште сақтауы мүмкін. Алайда мұндай үнсіздік мәселенің жоқтығын білдірмейді. Керісінше, бұл жасөспірімнің өз ойын ашық айтуға жеткілікті сенімді орта таппағанының белгісі болуы ықтимал. Ол өз сұрақтарына жауап пен қолдау іздейді. Егер мұны отбасынан таба алмаса, сыртқы ақпарат көздеріне жүгінуі мүмкін. Ал олардың арасында теріс бағытқа жетелейтін деструктивті ақпарат көздері де кездеседі.
Ата-ананың басты міндеттерінің бірі – баланың өзін еркін сезініп, кез келген мәселені ашық талқылай алатын сенімді орта қалыптастыру. Жасөспірім қандай көзқараста болса да, оның пікірін тыңдап, түсінуге дайын болу аса маңызды. Ашық диалог орнату, айыптамай тыңдау және алаңдатарлық өзгерістерді дер кезінде байқау – баланы радикалды идеологиялардың ықпалынан қорғауға көмектесетін негізгі тәсілдер. Сонымен қатар отбасында қалыптасқан сыни ойлау қабілеті жасөспірімнің түрлі манипуляциялар мен жалған ақпаратқа қарсы тұруына ықпал етеді.
Бұл бағытта мектеп пен басқа да әлеуметтік институттардың атқаратын қызметі маңызды. Дегенмен тәрбиенің іргетасы отбасында қаланады. Жақындарының қолдауын сезіну, өзін отбасының маңызды мүшесі ретінде қабылдау және күрделі тақырыптарды еркін талқылау мүмкіндігі жасөспірімнің сыртқы қысымға төзімділігін арттырады. Егер бала өзін жақсы көретінін, түсінетінін және қабылдайтынын сезінсе, оның жалғыздық пен сенімсіздік сезімдерін пайдалануға тырысатын радикалды топтардың ықпалына түсу қаупі азаяды.
Қорыта айтқанда, радикализмнің алдын алу ең алдымен берік, мейірімді және ашық қарым-қатынас орнаған отбасынан басталады. Жасөспірімнің үнсіздігін тек өтпелі кезеңге тән мінез-құлық немесе қарсылық ретінде қабылдауға болмайды. Кей жағдайда бұл оның көмек пен түсіністікке мұқтаж екенін білдіруі мүмкін. Сондықтан ата-ана баласының жан дүниесіне үңіліп, оның алаңдаушылығына дер кезінде назар аударуы қажет. Өйткені жасөспірімнің сенімі мен қолдау іздеген сәтін теріс пиғылды топтар өз мақсаттарына пайдаланбауы тиіс.
Материал Абай облысының ТҚК ақпараты негізінде дайындалды
Әлеуметтік желілерде memleket.kz-ке жазылыңыз
Қазақстанның маңызды жаңалықтары мен пайдалы материалдары — өзіңізге ыңғайлы платформада.









