Кәсіпкерлер Қазақстан Республикасының аумағында тауарларды сату, жұмыстарды орындау немесе қызметтерді көрсету үшін ақшалай есеп айырысуларды жүзеге асыру кезінде деректерді тіркеу және беру функциясы бар бақылау-касса машиналарын (онлайн-БКМ) қолдануға міндетті.
БКМ-ді міндетті түрде пайдалану талабы және босатылған санаттардың толық тізбесі Салық кодексінің 110-бабында белгіленген. БКМ қолдану тәртібі Салық кодексінің 111-бабымен реттеледі, ал кассалық чектің мазмұнына және міндетті реквизиттеріне қойылатын егжей-тегжейлі талаптар ҚР Қаржы министрінің 2025 жылғы 24 қазандағы № 626 бұйрығымен бекітілген. Бұзушылықтар үшін жауапкершілік ҚР Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің (ҚР ӘҚБтК) 284-бабында көзделген.
Салық кодексінің 110-бабына сәйкес БКМ қолданудан босатылады:
- дара кәсіпкер ретінде тіркелмеген жеке тұлғалар;
- арнаулы мобильді қосымшаны пайдалана отырып, арнаулы салық режимін қолданатын дара кәсіпкерлер;
- жеке практика субъектілері: жеке сот орындаушылары, адвокаттар және кәсіби медиаторлар;
- қаржы және банк ұйымдары: екінші деңгейдегі банктер, Ұлттық Банк, Ұлттық пошта операторы;
- діни бірлестіктер;
- ҚР заңнамасына сәйкес бекітілген нысандар бойынша жол жүру билеттерін бере отырып, қалалық қоғамдық көлікте жолаушылар тасымалдауды жүзеге асыратын адамдар;
- телекоммуникация желісі жоқ жерлердегі салық төлеушілер.
Салық кодексінің 111-бабына сәйкес, кәсіпкерлер ақшалай есеп айырысулар басталғанға дейін БКМ-ді салық органында есепке қоюды жүзеге асыруға міндетті. Кассалық чек төленген барлық сомаға беріледі және ол қағаз түрінде де, электрондық түрде де (e-mail-ге, мессенджерлерге немесе QR-код арқылы жіберу) ұсынылуы мүмкін.
ҚР ҚМ № 626 бұйрығына сәйкес, чекте міндетті реквизиттер болуы тиіс: салық төлеушінің атауы, ЖСН/БСН, тауарлар мен қызметтердің атаулары, бағалары, сомалары, салықтар туралы деректер, фискалдық белгі және QR-код. Мемлекеттік тізілімге енгізілген БКМ үлгілерін ғана қолдануға рұқсат етіледі.
БКМ-ді қолданбау, чекті бермеу, тіркелмеген БКМ-ді пайдалану жеке міндетті реквизиттерді көрсетпеу бірінші рет бұзылған кезде ескерту жасауға, ал бір жыл ішінде қайталап бұзылған кезде ҚР ӘҚБтК-нің 284-бабы бойынша кәсіпкерлік субъектісінің санатына байланысты 15-тен 50 АЕК-ке дейін айыппұл салуға әкеп соғады.
Мемлекеттік кірістер департаменті кәсіпкерлерге БКМ-ді есепке уақтылы қоюды, әрбір есеп айырысу кезінде сатып алушыларға чекті міндетті түрде беруді, фискалдық деректер операторына (ФДО) деректердің берілуін бақылауды және Салық төлеушінің жеке кабинетін жүйелі түрде тексеріп отыруды ұсынады.
#Заң_мен_тәртіп#Закон_и_порядок
Павлодар облысы бойынша МКД түсіндіру жұмысы
жәнеБайланыс-орталығыбасқармасы
