2026 жылғы 12–16 қазан аралығында Дүниежүзілік банктің өкілдері Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитетіне техникалық жұмыс сапарымен келді. Сапар Бірлескен экономикалық зерттеулер бағдарламасы (БЭЗБ) шеңберінде ұйымдастырылды.
Сапардың негізгі мақсаты Қазақстанда салық заңнамасының сақталмау тәуекелдерінің қалай анықталып, бағаланатынын зерделеу, сондай-аққазіргізаманғытехнологиялар, аналитика және жасанды интеллект салықтық әкімшілендірудің дәлдігі мен тиімділігін қалай арттыра алатынын айқындау болды.
Жұмыс кездесулері барысында Дүниежүзілік банктің өкілдері МКК-ның салықтық тәуекелдерді басқару жөніндегі қолданыстағы тәсілдерімен, цифрлық шешімдерімен, деректер архитектурасымен және аналитикалық жүйелерімен танысты.
Деректер мен аналитикалық модельдердің көмегімен салықтық тәуекелдерді уақтылы анықтау, басым назар аударуды қажет ететін бағыттарды айқындау, салықтық аудит жүргізілетін объектілерді неғұрлым дәл іріктеу, қолданылатын шаралардың тиімділігін бағалау, сондай-ақ салық төлеушілердің өтініштерімен, апелляцияларымен және шағымдарымен жұмыс істеуді жетілдіру мәселелеріне ерекше назар аударылды.
Сонымен қатар болжамдық аналитика мен жасанды интеллектіні қолдану мүмкіндіктері талқыланды. Бұл ретте үлкен көлемдегі деректерді тек жасалған құқық бұзушылықтарды анықтау үшін ғана емес, ықтимал тәуекелдерді алдын ала айқындау және превентивті шаралар қабылдау үшін де пайдалану мәселелері қарастырылды.
Сапар аясында МКК басшылығымен кездесулер және Комитеттің бейінді бөлімшелерімен жұмыс сессиялары өткізілді. Қатысушылар Австрияның, Еуропалық одақ елдерінің тәжірибесін және Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымының (ЭЫДҰ) тәсілдерін қоса алғанда, халықаралық тәжірибені қарастырды.
Жұмыстың жеке бағыты деректердің сапасы мен интеграциясына, аналитикалық құралдарды дамытуға және салықтық әкімшілендірудің жұмыс процестерін жетілдіруге арналды.
Сапар қорытындысы бойынша практикалық ұсынымдар әзірлеу және одан әрі ынтымақтастықтың басым бағыттарын айқындау жоспарлануда.
Оларды іске асыру салықтық тәуекелдерді басқару жүйесін жетілдіруге, МКК-ның аналитикалық әлеуетін дамытуға және салықтық әкімшілендірудің тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді.
Тараптар алдағы жұмыс кездесулері аясында бірлескен жұмысты және тәжірибе алмасуды жалғастыруға уағдаласты.
Осылайша, Дүниежүзілік банктің сапары тәжірибе алмасумен ғана шектелмей, Қазақстанда деректерге негізделген қазіргі заманғы салықтық әкімшілендіруді одан әрі дамытуға бағытталған нақты шешімдерді іздестіру алаңына айналды.
