Мемлекеттік тілдің қолданыс аясын кеңейту мақсатында терминология саласын жетілдіру маңызды. Осы ретте сала терминдерін қалыптастыруда қандай жұмыстар атқарылуда?
Еліміздің әлемдік кеңістікке шығуы, технологиялық, мәдени, ақпараттық қарым-қатынастар терминология саласына айрықша ықпал етуде. Соған орай тіліміздің терминологиялық жүйесіне көптеген жаңа ұғымдар қосылуда. Тілдегі жаңалықтар ағынын ғылыми тұрғыдан жүйелеп, терминологиялық қалыпқа түсіру – уақыт талабы.
Терминдердің бірізді қолданысын қамтамасыз ету мақсатында көпшілікке қолжетімді бірыңғай электрондық терминология база – termincom.kz сайты іске қосылған. Бұл базада қазақ терминологиясының теориялық және практикалық мәселелеріне арналған еңбектер, мақалалар, салалық терминологиялық сөздіктер және Республикалық терминология комиссиясы бекіткен терминдер орналасқан. База жыл сайын Комиссия бекіткен терминдермен толығып отырады, жетілдіріледі.
2022 жылдан бері қоғамдық гуманитарлық және жаратылыстану бағытындағы бекітілген терминдерге мониторинг жүргізілуде.
Қазіргі уақытта сала терминдерін қалыптастыру, сапасын артыру, біріздендіру өзекті болып отыр. 2024 жылдан бастап Республикалық терминология комиссиясы екі бағытта (қоғамдық-гуманитарлық және жаратылыстану-математика) жұмыс жүргізуде. Сала бойынша секцияларға ЖОО және ғылыми институттардағы сала мамандары тартылуда.
Көрнекі ақпараттарды орналастыруға қандай талаптар қойылады?
«Қазақстан Республикасындағы тіл туралы» Заңның 21-бабына сәйкес, егер Қазақстан Республикасының заңнамалық актілерінде өзгеше көзделмесе, хабарландырулар, жарнама, прейскуранттар, бағалар, мәзірлер, көрсеткіштер және басқа да көрнекі ақпарат мемлекеттік тілде, қажет болған жағда...
Мемлекеттік органдар мен ұйымдарда іс қағаздары қай тілде жүргізіледі?
Мемлекеттік тіл – мемлекеттің барлық аумағында қоғамдық қатынастардың барлық салаларында қолданылатын мемлекеттік басқару, заңнама, сот ісін жүргізу және іс жүргізу тілі. Мемлекеттiк ұйымдар мен жергiлiктi өзiн-өзi басқару органдарында қазақ тiлiмен ресми түрде орыс тiлi тең қолд...
Көрнекі ақпаратта тіл заңнамасы талаптары бұзылған жағдайда не істеу керек?
«Қазақстан Республикасындағы тіл туралы» Қазақстан Республикасы заңының https://adilet.zan.kz/kaz/docs/Z970000151_#z2621-бабына сәйкес «Егер Қазақстан Республикасының заңнамалық актілерінде өзгеше көзделмесе, хабарландырулар, жарнама, прейскуранттар, баға көрсеткiштерi, ас мәзірл...
Қазақ тілін онлайн оқуға қандай мүмкіндік бар?
Республика бойынша «Қазақ тілі» жаппай ашық онлайн курсы жүргізіледі. Оқыту курсына тіл үйренгісі келетін Қазақстан Республикасының 18 жастан асқан кез келген азаматы қатыса алады. Оқыту курсы аптасына үш рет, ZOOM платформасы арқылы онлайн режімде өткізіледі, әр сабақ 60 минутты...
Азаматтардың өтiнiштерiне қайтарылатын жауап қай тiлде берілуі керек?
ҚР Конституциясына және «Қазақстан Республикасындағы тіл туралы» ҚР Заңына сәйкес мемлекеттік тіл – қазақ тілі. Мемлекеттік тіл – мемлекеттің барлық аумағында қоғамдық қатынастардың барлық салаларында қолданылатын мемлекеттік басқару, заңнама, сот ісін жүргізу және іс жүргізу тіл...
Қазақ тіліндегі сөздердің дұрыс жазылуы бойынша ақпаратты қайдан алуға болады?
Қазақ тілінде дұрыс жазу мәдениетін қалыптастыру, сөздерді дұрыс айту және жалпы тілдік мәдениетті арттыру мақсатында «Emle.kz» https://emle.kz/kz. электрондық базасы құрылды. Аталған база «Онлайн диктант», «Ережелер», «Аббревиатура», «Мақалалар», «Кітапхана», «Форум» атты бөлімд...
«Болашақ» халықаралық стипендиясына үміткерлер ҚАЗТЕСТ сертификатын алу үшін не істеуі керек?
«Болашақ» халықаралық стипендиясына үміткерлер Қазтест сертификатын алу үшін testcenter.kz сайтына тіркеліп, тестілеуге қатысуға өтініш береді. Одан соң белгіленген күні тест тапсыра алады. Мысалы, «Болашақ» халықаралық стипендиясына үміткер Гауһар Қазтест тапсыруды жоспарлауда....
Қазақ тілін үйрететін тегін курстар бар ма?
Елімізде жергілікті атқарушы органдардың жанынан құрылған 116 тілдерді оқыту орталығы жұмыс істейді. Орталықтардың тізімі мына сілтеме бойынша қолжетімді: https://www.gov.kz/memleket/entities/language/documents/details/443373?lang=kz. Аталған орталықтарда азаматтарға қазақ тілі т...
