Шығыс Қазақстан облысының білім саласында сапаны қамтамасыз ету департаментінің I жартыжылдығындағы бақылау шаралары туралы есебі

Шығыс Қазақстан облысының білім саласында сапаны қамтамасыз ету департаментінің бірінші жартыжылдығындағы бақылау шаралары туралы есебі Білім беру сапасын қамтамасыз ету департаменті өз жұмысын 2026 жылға арналған жылдық жұмыс жоспарына сәйкес жүзеге асырады. I. Мемлекеттік бақылау (мемлекеттік аттестаттау, профилактикалық бақылау, жоспарлы, жоспардан тыс тексеру) 1. Мемлекеттік аттестаттау 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында 25 мектепке дейінгі білім беру ұйымында мемлекеттік аттестаттау рәсімі жүргізілді. Жоспарланған мемлекеттік аттестаттаумен 26 білім беру ұйымының ішінен 25 мектепке дейінгі ұйым мемлекеттік аттестаттаумен қамтылды, ал «Жаңартау» балабақшасы жабылды. Аталған 25 білім беру ұйымының ішінен 9 (36%) мектепке дейінгі ұйым аттестатталды деп есептелді. 16 (64%) білім беру ұйымы аттестатталмады деп саналды. Мемлекеттік аттестаттау рәсімі барысында мектепке дейінгі білім беру ұйымдарында келесі негізгі жүйелік кемшіліктер мен бұзушылықтар анықталды:  Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2009 жылғы 13 шілдедегі № 338 бұйрығымен бекітілген педагогтік лауазымдарға қойылатын біліктілік сипаттамаларына 3 мектепке дейінгі ұйым басшылары сәйкес келмейді (Үлкен Нарын ауданындағы «Балауса» балабақшасы; «Ромашка» бөбекжай-балабақшасы» ЖШС; «DiZar Plus» ЖШС-нің «Дайана» жеке меншік балабақшасы);  5 мектепке дейінгі мекемеде педагогикалық білімі бар немесе педагогикалық қайта даярлаудан тиісті салада жоғары (жоғары оқу орнынан кейінгі) өткенін растайтын құжаты бар педагогтер үлесі төмен (Үлкен Нарын ауданындағы «Балауса» балабақшасы; «PR Tex» ЖШС-нің «Сказка» балабақша-бақшасы және «Сәуле» балабақша-бақшасы; «Еркетай» мектепке дейінгі мекемесі ЖШС; және «Ромашка» балабақша-бақшасы ЖШС);  6 мектепке дейінгі ұйымда бес жылда кемінде бір рет біліктілік санатын арттырған немесе растаған (соның ішінде үш жылда кемінде бір рет осылай жасаған әкімшілік қызметкерлерін қоса алғанда) педагогтердің үлесі (Алтай ауданындағы «Салтанат» бөбекжай-бақшасы; Үлкен Нарын ауданындағы «Балауса» балабақшасы; «PR Tex» ЖШС «Сказка» бөбекжай-бақшасы; «Ботақан» бөбекжай-бақшасы ЖШС; «Ромашка» бөбекжай-бақшасы ЖШС, «DiZar Plus» ЖШС «Дайана» жеке меншік балабақшасы);  Екі мектепке дейінгі мекемеде үш жылда кемінде бір рет біліктілікті арттыру курстарынан өткен педагогикалық қызметкерлердің (оның ішінде басшылар мен басшы орынбасарларының) үлесі төмен; (Өскемен қаласындағы № 20 «Нұршуақ» балабақша-бөбекжайы және Үлкен Нарын ауданындағы «Балауса» балабақшасы);  "Мектепке дейінгі ұйымдар қызметінің үлгілік қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2022 жылғы 31 тамыздағы № 385 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 29329 болып тіркелген) (бұдан әрі – Үлгілік қағидалар) сәйкес балалардың жасын ескере отырып, жас топтарын қалыптастыру кезінде талаптардың сақталуы 4 МДҰ (Алтай ауданындағы «Салтанат» бөбекжай-балабақшасы, «PR Tex» ЖШС «Сказка» балабақша -бөбекжайы, «Успех - GOLD-8» ЖШС «Асыл бесік» балабақшасы, «Құлыншақ» жеке балабақша-бөбекжайы, И.П. Қанжекенов Нұржан Ермұханұлы);;  Ерекше білім беру қажеттіліктері (бұдан әрі – ЕББҚ) бар тәрбиеленушілер болған жағдайда, Үлгілік қағидаларға сәйкес топтарды жинақтау талаптарының сақталуы 2 МДҰ ("PR Tex" ЖШС "Сәуле» балабақша-бөбекжайы, "Успех - GOLD-8"ЖШС «Асыл бесік» балабақшасы);  Тәрбиелеу-білім беру процесін жоспарлау мен іске асырудың Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2022 жылғы 3 тамыздағы № 348 бұйрығымен бекітілген Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың мемлекеттік жалпыға міндетті стандартының талаптарының сақталуы 4 МДҰ (Өскемен қаласының «№20 «Нұршуақ» балабақшасы, " Алтай ауданының "Салтанат" балабақша-бөбекжайы, "PR Tex" ЖШС ""Сказка"балабақша-бөбекжайы, "Құлыншақ" жекеменшік балабақша-бөбекжайы ЖК «Канжекенов Нуржан Ермуханбетович»);  Күн тәртібінің сақталуы және МЖМБС көзделген балалар қызметінің түрлерін ұйымдастырудың қамтамасыз етілуі "Мөлдір-бұлақ" жекеменшік балабақшасы ЖК «Абдрахманов Нурлыбек Курманбаевич»;  ҮОБ мазмұнын меңгеру деңгейін айқындау бойынша мониторинг нәтижелерінің болуы 3 МДҰ Өскемен қаласының «№20 «Нұршуақ» балабақшасы, ТОО "Ботақан» балабақша-бөбекжайы" ЖШС, "Құлыншақ"жекеменшік балабақша-бөбекжайы ЖК Канжекенов Нуржан Ермуханбетович);  "Қазақстан Республикасының білім беру саласында қызметін жүзеге асыратын терроризм тұрғысынан осал объектілердің терроризмге қарсы қорғалуын ұйымдастыру жөніндегі нұсқаулықты бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2022 жылғы 30 наурыздағы № 117 бұйрығына сәйкес бейнебақылау жүйесінің болуы және қауіпсіздік жағдайларының сақталуы 2 МДҰ ("Құлыншақ"жекеменшік балабақша-бөбекжайы ЖК Канжекенов Нуржан Ермуханбетович, "Мөлдір-бұлақ" жекеменшік балабақшасы ЖК Абдрахманов Нурлыбек Курманбаевич);  Ресми интернет-ресурстың және edu.kz домендік аймағындағы домендік атаудың болуы 5 МДҰ ("Успех - GOLD-8" ЖШС «Асыл бесік» балабақшасы, "Аружан" жекеменшік балабақшасы "Айналаин" ЖШС, ""Еркетай" мектепке дейінгі мекемесі, "Құлыншақ"жекеменшік балабақша-бөбекжайы ЖК Канжекенов Нуржан Ермуханбетович, "Мөлдір-бұлақ" жекеменшік балабақшасы ЖК Абдрахманов Нурлыбек Курманбаевич). 2. Профилактикалық бақылау 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында екі орта білім беру ұйымдары бару арқылы профилактикалық бақылау кестесіне енгізілді (бұдан әрі – ПБ). Анықтама үшін екі мектеп: Өскемен қаласындағы «№ 8 орта мектебі» КММ және Шемонаиха ауданындағы «Пруггерово негізгі орта мектебі» КММ. Өскемен қаласындағы «№ 8 орта мектеп» КММ-де жүргізілген бару арқылы профилактикалық бақылау барысында бұзушылықтар анықталып, анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқама берілді. 1. Педагогтер мен әкімшілік қызметкерлердің біліктілігін арттыруға қойылатын талаптардың бұзылуы (мектепке дейінгі, бастауыш, негізгі орта және жалпы білім беруді қамтиды): кейбір мұғалімдер мен әкімшілік қызметкерлер (оның ішінде С.В. Вторникова, Т.Л. Нигай, В.А. Тикеева, Г.Т. Малиярова және М.Е. Калиакперов) белгіленген мерзімде біліктілікті арттыру курстарынан өтпеді. 2. Тәрбиешілердің біліктілігі мен атқаратын лауазымдары (мектепке дейінгі және жалпы білім беру) арасындағы сәйкессіздік: тиісті бейіні бойынша білім беру немесе білімі туралы құжаттарды тану жетіспейтін жағдайлар анықталды (С.В. Вторникова; И.А. Вишнякова). 3. Жұмыс оқу жоспары мен сабақ кестесінің арасындағы сәйкессіздіктер (қосымша білім беруге «Хореография» пәнін енгізу), пән атауларындағы қателіктер, қысқартуларды қолдану және кестені ата-аналар комитетімен келіспеу. 4. Білім беру процестерін ұйымдастырудағы бұзушылықтар (мектепке дейінгі және жалпы білім беру): педагогикалық кеңес отырыстарын жоспарлаудағы және тәлімгерлік шараларындағы бұзушылықтар (мысалы, педагогикалық кеңесте мәселелер қаралмаған). 3. Жоспарлы тексерулер 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында 4 жоспарлы тексерулер жүргізілді. 1) «Шығыс Қазақстан облысы білім басқармасының Алтай ауданы бойынша білім бөлімі» ММ анықталған бұзушылықтар: Алтай ауданы бойынша білім бөлімінің «Салтанат» бөбекжай-бақшасында электронды форматтағы медициналық лицензия жоқ. 2008 жылғы қағаз түріндегі медициналық лицензия бар болғанымен, электронды лицензиялау жүйесінде оған қатысты жазба кездеспеді. 2) «Шығыс Қазақстан облысы білім басқармасының Шемонаиха ауданы бойынша білім бөлімі» ММ анықталған бұзушылықтар: 1. Пәндік олимпиадаларды өткізуге қатысты растайтын құжаттардың жетіспеушілігі байқалады: қатысушылардың бекітілген тізімі, олимпиада өткізу хаттамасы, қазылар алқасының құрамын бекіту туралы бұйрық және олимпиаданың аудандық кезеңін реттейтін ережелер, қатысушылардың ұсынған жұмыстары жоқ. Сондай-ақ ұйымдастыру комитетін құру туралы бұйрық және жарыстар мен олимпиадалардың аудандық кезеңін өткізу туралы ережелер жоқ. Хаттамаларда комиссия төрағасының қолы жоқ. 2. 2024 жылға арналған білім берушілердің кәсіби дамуына қатысты растайтын құжаттар жоқ: бекітілген аудандық деңгейдегі кәсіби даму жоспары, білім беру мекемелерінің өтініштері, білім берушілерді курстарға жіберу негіздері немесе оқытуға қатысты аналитикалық материалдар. 2025 жылға арналған білім берушілердің бекітілген кәсіби даму жоспары, білім беру мекемелерінің өтініштері, білім берушілерді курстарға жіберу негіздері және оқытуға қатысты аналитикалық материалдар жоқ. 3. 2024 жылға арналған аттестаттаудан өтетін тәрбиешілердің, әдіскерлердің, басшылардың және басшы орынбасарларының бекітілген тізімі жоқ. Комиссияның 2024 жылғы шешімдерінің хаттамалары жоқ; ол белгіленген Ережелердің 5-қосымшасына сәйкес дайындалмаған. 2025 жылғы 29 тамыздағы № 168-П бұйрығында кейбір басшылардың аттестаттаудан өтпеген себептері немесе олардың кандидатураларын қабылдамау негіздері көрсетілмеген. Біліктілік санатын беру (немесе растау) туралы комиссия отырысының хаттамасы Ережелердің 5-қосымшасының талаптарына сәйкес келмейді. Аттестаттаудан өткен басшылардың, әдіскерлердің немесе директордың оқу және тәрбие жұмыстары жөніндегі орынбасарлары үшін портфолиолар жоқ; біліктілік санаттарын растайтын куәліктері, құжаттардың тапсырылғанын растайтын түбіртектер немесе куәліктерді тіркеу журналы да жоқ. 2025 жылға арналған аттестаттау комиссиясының құрамын бекітетін екі бұйрық бар (2025 жылғы 29 тамыздағы № 166-П бұйрық және 2025 жылғы 9 қаңтардағы № 05-Б бұйрық); алайда бұрын шығарылған 2025 жылғы 9 қаңтардағы № 05-Б бұйрықтың күшін жоятын бұйрық жоқ. 4. Білім бөлімінде мектепке дейінгі білім беру бойынша мемлекеттік білім беру тапсырысын орналастыруға және Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2022 жылғы 27 тамыздағы № 381 бұйрығының талаптарын сақтауға қатысты қажетті құжаттама жоқ; сонымен қатар, осы бағыттағы жұмысты ұйымдастыруға мониторинг жүргізілмеген. 5. Бірінші басшыларды тағайындауға қатысты құжаттардың толық жиынтығы қарауға ұсынылмаған. Тағайындалған директор С.С. Минкеновтің жеке ісі жоқ. 2025 жылғы 8 қыркүйектегі № 14 еңбек шартында жұмысқа қабылдаудың мерзімсіз сипаты көрсетілген (2-тармақ, 1-тармақша). 6. 2023 және 2025 жылдарға арналған бірінші басшылардың ауысуына (ротациялануына) қатысты хаттар немесе Білім беру басқармасына жолданған ресми сұраулар жоқ, растаушы құжаттар ұсынылмаған. 3) «Шығыс Қазақстан облысы білім басқармасының Зайсан ауданы бойынша білім бөлімі» ММ анықталған бұзушылықтар: 1. Педагогтерге арналған біліктілікті арттыру курстарын ұйымдастыру және өткізу, сондай-ақ олардың кәсіби қызметін курстан кейінгі сүйемелдеу қағидаларын бекіту жөніндегі Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2016 жылғы 28 қаңтардағы № 95 бұйрығының 2-тарауы 12-тармағының талаптары орындалмады. 2. Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2016 жылғы 27 қаңтардағы «Педагог қызметкерлерді аттестаттау қағидалары мен шарттарын бекіту туралы» № 83 бұйрығының 2-бөлімінің 32 және 33-тармақтарының талаптары орындалмады. 3. Әдіскерлер аудан мектептеріндегі жекелеген пәндер бойынша білім сапасына мониторинг жүргізбеген; есептер немесе басқа да растаушы құжаттар ұсынылмаған. 4) «Шығыс Қазақстан облысы білім басқармасының Катонқарағай ауданы бойынша білім бөлімі» ММ анықталған бұзушылықтар: 1. Жас мамандарды кадрлық рәсімдеу мен әлеуметтік қолдау шараларына қатысты құжаттық дәлелдемелер толық еместігі анықталды, атап айтқанда, тұрғын үй және тұрмыстық қолдаудың көрсетілуін немесе оған көмек көрсетілуін растайтын толық құжаттаманың ұсынылмауы, бұл Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарының сақталуын толық тексеруді мүмкін емес етеді. 2. Аттестаттау комиссиясы отырыстарының міндетті аудио- және бейнежазбаларының болмауы — педагогтерді аттестаттау қағидаларында (Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің 2016 жылғы 27 қаңтардағы № 83 бұйрығы) белгіленген, мұндай жазбаларды кемінде бір жыл бойы сақтау жөніндегі талаптардың бұзылуы болып табылады. 3. Мектепке дейінгі мекемелердің мектепке дейінгі тәрбие мен оқытуды бастағаны (тоқтатқаны) туралы хабарламалары құжаттамасына қатысты сәйкессіздік анықталды, операциялық мәліметтердің өзгеруі туралы хабарландыруда ескірген ақпараттың болуына байланысты жаңартулар қажет болады.