Қарағанды облысы Шет ауданы Батық ауылдық округі әкімінің аппараты
"Шет ауданы Батық ауылдық округі әкімінің аппараты" мемлекеттік мекемесі ауыл әкімі мен әкімдігінің қызметін ақпараттық-талдау, ұйымдастыру-құқықтық және материалдық-техникалық қамтамасыз етуді жүзеге асыратын Қазақстан Республикасының мемлекеттік органы болып табылады
Жаңалықтар
АшуАстанада «Мерейлі отбасы – 2026» ұлттық байқауының жеңімпазы атанған 20 отбасы марапатталды
Ашу«Кітап оқитын ұлт» марафонына қатысушылар оқыған шығармалары туралы 40 мыңнан астам бейнепікір жариялады
АшуЦифрлық экономиканы дамыту және азаматтардың мүмкіндіктерін кеңейту
АшуПрезидент Қасым-Жомарт Тоқаев 28 қазан күні Қазақстан халқына Жолдауын жариялайды
АшуОтырыста Қауіпсіздік Кеңесі Төрағасының орынбасары Аида Балаева әскерді жасақтаудың халықаралық тәжірибесін, ұрыс қимылдарын жүргізудің заманауи тәсілдерін және отандық мамандардың ұсыныстарын ескере отырып әзірленген Жоспардың негізгі ережелерін таныстырды
АшуМемлекет басшысы әскери реформа мәселелері бойынша Қауіпсіздік Кеңесінің отырысын өткізді
Құжаттар
Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізу қағидаларын бекіту туралы
Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізу қағидаларын бекіту туралыҚазақстан Республикасы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі (Сыбайласжемқорлыққа қарсы қызмет) төрағасының 2020 жылғы 28 қаңтардағы № 22 бұйрығы.Қазақстан Республикасының Әділет министірлігінде 2020 жылы 29 қаңтарда № 19941болып тіркелді."Қазақстан Республикасының "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы"Заңының 7-бабының 4-1-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:Ескерту. Кіріспе жаңа редакцияда – ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 19.08.2026 № 148 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелікон күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.1. Қоса беріліп отырған Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізуқағидалары бекітілсін.2. "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізу қағидаларын бекіту туралы"Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл агенттігі (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) Төрағасының 2016жылғы 19 қазандағы № 13 бұйрығының (Нормативтік құқықтық актілердің мемлекеттіктіркеу тізілімінде № 14431 болып тіркелген, "Әділет" ақпараттық-құқықтық жүйесінде2016 жылғы 6 желтоқсанда жарияланған) күші жойылды деп танылсын.3. Қазақстан Республикасы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) Превенция департаменті:1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттіктіркелуін;2) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылагенттігінің (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) интернет-ресурсындаорналастыруды қамтамасыз етсін.4. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Сыбайласжемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызметі)Төрағасының бірінші орынбасарына жүктелсін.5. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күннен бастап қолданысқа енгізіледі.Төраға А. ШпекбаевҚазақстан РеспубликасыСыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл агенттігі(Сыбайлас жемқорлыққақарсы қызмет) Төрағасының2020 жылғы 28 қаңтары№ 22 бұйрығыменбекітілгенСыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізу қағидаларыЕскерту. Қағидалар жаңа редакцияда – ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылагенттігі (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) Төрағасының 16.06.2023 № 192 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқаенгізіледі) бұйрығымен.1-тарау. Жалпы ережелер1. Осы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізу қағидалары (бұдан әрі –Қағидалар) "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы" Қазақстан РеспубликасыЗаңының 7-бабының 4-1-тармағына сәйкес әзірленді және сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл субъектілерінің сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізутәртібін айқындайды.Ескерту. 1-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 19.08.2026 № 148 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелікон күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.2. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторингті сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясатжөніндегі уәкілетті орган (бұдан әрі – уәкілетті орган), оның аумақтық бөлімшелеріжәне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылдың өзге де субъектілері жүргізеді.Ескерту. 2-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 19.08.2026 № 148 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелікон күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.3. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылдың өзге де субъектілері – мемлекеттікоргандар, квазимемлекеттік сектор субъектілері, қоғамдық бірлестіктер, сондай-ақ өзгежеке және заңды тұлғалар.4. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторингтің мақсаты сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл саласындағы құқық қолдану тәжірибесін бағалау болып табылады.5. Осы Қағидалардың қолданысы арнаулы мемлекеттік органдардың қызметінеқолданылмайды.6. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторингтің мәні – сыбайлас жемқорлыққақарсы саясаттың тиімділігіне, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саласындағықұқық қолдану тәжірибесінің жағдайына, сондай-ақ қоғамның сыбайлас жемқорлықдеңгейін түйсінуі мен бағалауына қатысты ақпарат болып табылады.7. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізуге арналған ақпарат көздері:1) құқықтық статистика органдарының деректері;2) жеке және заңды тұлғалардың сыбайлас жемқорлықтың алдын алу мәселелеріжөніндегі өтініштері;3) үкіметтік емес және халықаралық ұйымдардың мәліметтері;4) сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері бойынша әлеуметтанушылықсұрастырулар деректері;5) бұқаралық ақпарат құралдарындағы жарияланымдар;6) заңмен тыйым салынбаған өзге де ақпарат көздері болып табылады.2-тарау. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізу тәртібі8. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг осы Қағидалардың 7-тармағындакөрсетілген ақпаратты жинау (оның ішінде мемлекеттік органдарға, ұйымдарға,квазимемлекеттік сектор субъектілеріне және лауазымды адамдарға сұрау салуларжіберу арқылы), өңдеу, жинақтау, талдау және бағалау жолымен жүргізіледі.Ескерту. 8-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 19.08.2026 № 148 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелікон күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.9. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг мынадай түрлерге бөлінеді:1) кешенді;2) тақырыптық.10. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы кешенді мониторингті уәкілетті орган және оныңаумақтық бөлімшелері жүргізеді.Сыбайлас жемқорлыққа қарсы кешенді мониторингті жүргізу кезінде қызметтіңәртүрлі салаларындағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері бойыншақұқық қолдану тәжірибесі, оның ішінде екі және одан да көп мемлекеттік органның,ұйымдардың және/немесе квазимемлекеттік сектор субъектілерінің қызметі бағаланады.Сыбайлас жемқорлыққа қарсы кешенді мониторинг міндеттері:1) сыбайлас жемқорлық көріністеріне барынша шалдыққан қызмет салаларынанықтау;2) мемлекеттік органдар, ұйымдар, квазимемлекеттік сектор субъектілеріқабылдайтын сыбайлас жемқорлыққа қарсы шаралардың тиімділігін бағалау;3) қоғамның сыбайлас жемқорлық деңгейін түсінуі мен бағалауын талдау.11. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы тақырыптық мониторингті уәкілетті орган, оныңаумақтық бөлімшілері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылдың өзге десубъектілері жүргізеді.Сыбайлас жемқорлыққа қарсы тақырыптық мониторинг жүргізу кезінде қызметтіңбелгілі бір саласында, нақты мемлекеттік органда, квазимемлекеттік сектор ұйымынданемесе субъектісінде сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері бойыншақұқық қолдану тәжірибесі бағаланады.Сыбайлас жемқорлыққа қарсы тақырыптық мониторингтің міндеті белгілі бірсалада, нақты мемлекеттік органда, ұйымда немесе квазимемлекеттік секторсубъектісінде сыбайлас жемқорлық көріністеріне ықпал ететін мәселелерді зерделеуболып табылады.11-1. Кешенді және тақырыптық сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізукезінде уәкілетті орган және оның аумақтық бөлімшелері осы Қағидалардың 7-тармағына сәйкес алынған ақпараттың анықтығы мен толықтығын растау мақсатында,егер объект сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг нысанасына жататын салағақатысты болса, баруға ашық жерлерде орналасқан объектіні (қоғамдық пайдалануорындарында не ашық жерде) фото- және бейнетіркеуді қолдану арқылы көзбен шолыпқарауды жүргізеді.Орналасқан жерге барып шығу барысында алынған мәліметтер осы Қағидалардың15-тармағында көзделген талдамалық есепте көрсетіледі.Ескерту. 11-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 19.08.2026 № 148 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелікон күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.12. Қажет болған жағдайда уәкілетті орган немесе оның аумақтық бөлімшесібасшысының шешімімен жұртшылық пен сараптамалық қоғамдастық өкілдерін тартаотырып, сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізу үшін жұмыс тобықұрылады (келісім бойынша).13. Уәкілетті орган және оның аумақтық бөлімшелері сыбайлас жемқорлыққа қарсымониторингті мынадай мерзімдерде жүргізеді:1) сыбайлас жемқорлыққа қарсы кешенді мониторинг – жылына кемінде бір рет;2) сыбайлас жемқорлыққа қарсы тақырыптық мониторинг – тұрақты негізде.14. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылдың өзге де субъектілері сыбайласжемқорлыққа қарсы тақырыптық мониторингті өз бастамасы бойынша, кез келгенуақытта мынадай тәртіппен жүргізеді:1) осы Қағидалардың 7-тармағында көзделген ақпаратты ашық көздерден жинаужәне қорыту;2) жиналған ақпаратты зерделеу және талдау;3) белгілі бір қызмет саласында, нақты мемлекеттік органда, ұйымда немесеквазимемлекеттік сектор субъектісінде сыбайлас жемқорлық көріністеріне ықпал ететінпроблемалық мәселелерді айқындау;4) сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі мемлекеттік органдар,ұйымдар және/немесе квазимемлекеттік сектор субъектілері қызметінің тиімділігінарттыру жөнінде ұсыныстар әзірлей отырып, сыбайлас жемқорлыққа қарсымониторинг нәтижесін қалыптастыру.3-тарау. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг нәтижелері15. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы кешенді және тақырыптық мониторингтіңқорытындылары бойынша осы Қағидаларға қосымшаға сәйкес нысан бойыншасыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторингтің нәтижелерін және осы Қағидалардың 16-тармағына сәйкес шешімді көрсететін талдамалық есеп қалыптастырылады.16. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг нәтижелері бойынша:1) сыбайлас жемқорлыққа қарсы шаралардың тиімділігін бағалау және сыбайласжемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі мемлекеттік органдар, ұйымдар және/немесеквазимемлекеттік сектор субъектілері қызметінің тиімділігін арттыру жөніндегіұсыныстар әзірлеу;2) мемлекеттік органдардың, ұйымдардың және/немесе квазимемлекеттік секторсубъектілерінің қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне талдау жүргізу туралыұсынымдар әзірлеу қамтылатын шешім қалыптастырылады.17. Уәкілетті органның аумақтық бөлімшелері және сыбайлас жемқорлыққа қарсыіс-қимылдың өзге де субъектілері жүргізген сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторингқорытындылары бойынша талдамалық есеп осы Қағидалардың 16-тармағына сәйкесқабылданған шешімді қарау үшін орталық мемлекеттік органның мүдделі аумақтықбөлімшесіне, жергілікті атқарушы органға, мемлекеттік ұйымға немесеквазимемлекеттік сектор субъектісіне, сондай-ақ жинақтау үшін уәкілетті органғажіберіледі.18. Уәкілетті орган өзінің аумақтық бөлімшелері мен сыбайлас жемқорлыққа қарсыіс қимылдың өзге де субъектілері жіберетін сыбайлас жемқорлыққа қарсымониторингтің қорытындылары бойынша талдамалық есептерді тұрақты негіздеқарайды және талдайды.19. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы кешенді мониторинг қорытындылары бойыншаталдамалық есеп уәкілетті органның ресми интернет-ресурсында орналастырылады.20. Уәкілетті орган жүргізген сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторингқорытындылары бойынша талдамалық есеп мүдделі мемлекеттік органдарға,ұйымдарға, квазимемлекеттік сектор субъектілеріне жіберіледі.21. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг қорытындылары мемлекеттікоргандар мен квазимемлекеттік сектор субъектілері құратын сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл жөніндегі консультативтік-кеңесші органдардың, қоғамдықкеңестердің отырыстарында қаралуы мүмкін.Сыбайлас жемқорлыққақарсы мониторинг жүргізуқағидаларына қосымшаНысанСыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг қорытындылары бойынша талдамалық есеп________________________________________________________(сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг түрі)I. Кіріспе бөлім1. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізілген қызмет саласының атауы/сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізілген мемлекеттік органның (органдардың), ұйымның (ұйымдардың) және/немесе квазимемлекеттік секторсубъектісінің (субъектілерінің) атауы: ________________________________________________________________.2. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізді: жеке/заңды тұлға,электрондық пошта мекенжайы, телефон нөмірі ________________________________________________________________.3. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізу кезеңі: __________ басталып,__________ аяқталды.II. Ақпараттық-талдамалық бөлімМемлекеттік органдардың, ұйымдардың, квазимемлекеттік сектор субъектілерініңқызметінде сыбайлас жемқорлықтың жай-күйі мен туындау себептерін сипаттайтынсандық және сапалық көрсеткіштер.III. Қорытынды бөлімҚорытындылар. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі құқық қолданупрактикасының тиімділігін өлшеуге мүмкіндік беретін сандық және/немесе сапалықкөрсеткіштер және осы Қағидалардың 16-тармағына сәйкес шешім.© 2012. Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің «Қазақстан Республикасының Заңнама жәнеқұқықтық ақпарат институты» ШЖҚ РМК
Шет ауданы әкімдігі жанындағы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес мәселелері жөніндегі комиссияның 2026 жылға арналған жұмыс жоспары
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің үлгілік қағидаларын бекіту туралы
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің үлгілік қағидаларын бекітутуралыҚазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл агенттігі Төрағасының 2016 жылғы 19 қазандағы № 12 бұйрығы.Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2016 жылғы 21 қарашада № 14441болып тіркелді.Қазақстан Республикасының "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы"Заңының 8-бабының 5-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:Ескерту. Кіріспе жаңа редакцияда – ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 06.08.2026 № 138 (13.08.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.1. Осы бұйрыққа қосымшаға сәйкес қоса беріліп отырған Сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау жүргізіудің үлгілік қағидалары бекітілсін.2. Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істер министрінің 2015 жылғы29 желтоқсандағы № 18 "Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудіңүлгілік қағидаларын бекіту туралы" (Нормативтік құқықтық актілердің реестрінде №12651 болып тіркелген, "Әділет" ақпараттық-құқықтық жүйесінде 2016 жылдың 15қаңтарында жарияланған) бұйрығының күші жойылды деп танылсын.3. Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері және сыбайласжемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің Сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясатдепартаменті заңнамада белгіленген тәртіппен:1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттіктіркелуін;2) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттіктіркелгеннен кейін күнтізбелік он күн ішінде "Әділет" ақпараттық-құқықтық жүйесіндересми жариялауға жіберілуін;3) осы бұйрық мемлекеттік тіркеу күнінен бастап күнтізбелік он күн ішіндеҚазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің Эталондық бақылаубанкінде орналастыру үшін Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің "Республикалық құқықтық ақпарат орталығының" шаруашылық жүргізу құқығындағыРеспубликалық мемлекеттік кәсіпорнына жіберілуін;4) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері жәнесыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің интернет-ресурсындаорналастырылуын қамтамасыз етсін.4. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасының Мемлекеттікқызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің сыбайласжемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелеріне жетекшілік ететін орынбасарына жүктелсін.5. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күннен бастап қолданысқа енгізіледі.Қазақстан Республикасының Мемлекеттікқызмет істері және сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл агенттігінің Төрағасы Қ. ҚожамжаровҚазақстан РеспубликасыМемлекеттік қызмет істеріжәне сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл агенттігіТөрағасының2016 жылғы 19 қазандағы№ 12 бұйрығыменбекітілгенСыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің үлгілік қағидаларыЕскерту. Қағида жаңа редакцияда - ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылагенттігі (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) Төрағасының 16.01.2023 № 21 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқаенгізіледі) бұйрығымен.1-тарау. Жалпы ережелер1. Осы Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің үлгілікқағидалары (бұдан әрі – Үлгілік қағидалар) "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылтуралы" Қазақстан Республикасы Заңының 8-бабы 5-тармағына сәйкес әзірленді жәнемемлекеттік органдардың, ұйымдардың және квазимемлекеттік сектор субъектілерінің(бұдан әрі – сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау субъектілері) сыбайласжемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу тәртібін айқындайды.2. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау субъектілері сыбайласжемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдауды жүзеге асырады, оның нәтижелері бойыншасыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға ықпал ететін себептер менжағдайларды жою жөнінде шаралар қабылдайды.3. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау:1) объективтілік;2) сенімділік;3) айқындық;4) жан-жақтылық қағидаттарында жүргізіледі.2-тарау. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу тәртібі4. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау субъектісі басшысының, олболмаған кезде – оның міндетін атқарушы не оның лауазымын алмастыратын адамныңшешімі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізуге негіз болыптабылады.Бұл ретте, осы Үлгілік қағидаларда сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдаусубъектісінің басшылары деп мемлекеттік органның және оның ведомствосының,ұйымның басшылары, сондай-ақ олардың қызметіне ағымдағы басшылықты жүзегеасыратын квазимемлекеттік сектор субъектілерінің басшылары түсініледі.5. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау объектісі құрылымдықбөлімшенің, ведомствоның, государственный органға бағынысты ұйымның, сыбайлас жемқорлықтәуекелдерін ішкі талдау субъектісінің аумақтық және оған теңестірілген бөлімшесінің(бұдан әрі – талдау объектісі) қызметі болып табылады.6. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдауды талдау объектісі іскеасыратын функциялардың санына және оның штат санына қарай құрылымдық бөлімше, сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізуге уәкілеттік берілген,сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау субъектісінің бірінші басшысыайқындайтын тұлға немесе оның шешімімен құрылатын жұмыс тобы (бұдан әрі –жұмыс тобы) жүргізеді.7. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін талдау субъектісі басшысының шешімібойынша жұмыс тобының құрамына, сондай-ақ талдау нәтижелерін талқылауға жәнеанықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою жөніндегі ұсынымдарды іске асырумониторингіне сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау объектісінің жанынанболған жағдайда, Қоғамдық кеңестің мүшелері, сондай-ақ, сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимылдың өзге де субъектілерінің мамандары және (немесе) сарапшыларытартылады.8. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу туралы шешім мынадай:1) қызметі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдауға жататын бөлімшеніңатауы;2) осы Үлгілік қағидалардың 11-тармағына сәйкес сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау жолдау;3) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізетін құрылымдық бөлімше, лауазымды тұлға (лауазымды адамдар) немесе жұмыс тобының дербес құрамы туралы;4) сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдаумен қамтитын кезең;5) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу мерзімі;6) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу және жұмыс нәтижелеріүшін басшылық, үйлестіру және жауапкершілік жүктелетін сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау субъектісінің лауазымды адамы туралы ақпаратты қамтиды.9. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау 30 жұмыс күніне дейінгімерзімде жүргізіледі.Қажет болған жағдайда, осы тармақтың бірінші бөлігінде көрсетілген мерзімсыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау субъектісі басшысының бұйрығынегізінде, 15 жұмыс күнінен аспайтын мерзімге ұзартылады.10. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жылына кемінде бір ретжүргізіледі.Сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясат жөніндегі уәкілетті орган талдау объектісініңқызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне сыртқы талдау жүргізген жағдайда,сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау ол аяқталған күннен бастап бір жылөткен соң жүргізіледі.Осы тармақтың бірінші және екінші бөліктерінде көзделген мерзімдер осы Үлгілікқағидалардың 13-тармағында белгіленген жекелеген мәселелер бойынша жүргізілгенсыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің ішкі талдауларына қолданылмайды.Ескерту. 10-тармаққа өзгеріс енгізілді - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 06.08.2026 № 138 (13.08.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.11. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау келесі бағыттар бойыншажүзеге асырылады:1) талдау объектісінің қызметін қозғайтын нормативтік құқықтық актілердесыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау;2) талдау объектісінің ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметінде сыбайласжемқорлық тәуекелдерін анықтау.12. Бөлімшенің қызметін қозғайтын нормативтік құқықтық актілерде сыбайласжемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға ықпал ететін дискрециялық өкілеттіктер меннормалар айқындалады.13. Мынадай мәселелер талдау объектісінің ұйымдастырушылық-басқарушылыққызметі деп түсініледі:1) персоналды басқару, оның ішінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінешалдыққан лауазымдарды айқындау;2) мүдделер қақтығысын алдын алу және реттеу;3) мемлекеттік қызметтер көрсету;4) рұқсат беру функцияларын іске асыру;5) бақылау-тексеру функцияларын іске асыру;6) бюджет және қаржы қаражатын игеру және бөлу;7) мемлекеттік сатып алуларды жүзеге асыру;8) бюджеттік жоспарлау;9) жеке және заңды тұлғалармен шарттар жасасу;10) цифрлық жүйелерді әзірлеу және пайдалану;11) талдау объектісінің ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметінентуындайтын өзге де мәселелер.Ескерту. 13-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 06.08.2026 № 138 (13.08.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.14. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу мынадай кезеңдердіқамтиды:1) осы Үлгілік қағидалардың 11-тармағында көзделген бағыттарға сәйкес талдауобъектісі туралы ақпаратты жинау және талдау;2) осы Үлгілік қағидалардың 18, 19, 20 және 21-тармақтарына сәйкес талдамалықанықтама дайындау;3) Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне шалдыққан лауазымдарды олардың тізбесінқалыптастыра отырып айқындау;4) осы Үлгілік қағидалардың 25-тармағына сәйкес бекітілген іс-шаралар жоспарынасәйкес, сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою шараларын қабылдау.15. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізуге арналган ақпараткөздері:1) талдау объектісінің қызметін реттейтін құқықтық актілер, ішкі құжаттар;2) талдау объектісінің қызметі туралы ведомстволық статистикалық есептілік;3) мемлекеттік және құқық қорғау органдарының цифрлық жүйелерінің талдауобъектісінің қызметі туралы деректері;3-1) талдау объектісінің қызметіне байланысты мәселелер бойынша заңды күшінеенген сот актілері;4) талдау объектісіне қатысты мемлекеттік органдар бұрын жүргізген тексерулердіңнәтижелері;5) ішкі аудит қызметтерінің бақылау іс-шараларының нәтижелері;6) сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг нәтижелері;7) бұқаралық ақпарат құралдарындағы жарияланымдар;7-1) талдау объектісінің ішкі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне қатысты болуымүмкін ақпаратты қамтитын әлеуметтік желілерде және интернет-ресурстардажарияланған жарияланымдар, өтініштер және өзге де мәліметтер;8) талдау объектісіне қатысты жеке және заңды тұлғалардың өтініштері;9) талдау объектісінің қызметкерлерін сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтаржасағаны үшін анықтау және жауапқа тарту туралы мәліметтер;10) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне бұрын жүргізілген ішкі талдау нәтижелері;11) талдау объектісінің қызметшілерін, жұмыскерлерін сұрастыру (сұхбат)нәтижелері;12) Қазақстан Республикасының заңнамасында ұсынуға тыйым салынбаған өзге демәліметтер болып табылады.Ескерту. 15-тармаққа өзгерістер енгізілді – ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігіТөрағасының 31.03.2026 № 52 (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі); 06.08.2026 №138 (13.08.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрықтарымен.16. Талдау объектісінің жұмыскерлері сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкіталдау жүргізуге уәкілетті тұлғаға, жұмыс тобына осы Үлгілік қағидалардың 15-тармағында көзделген ақпарат көздерін ұсынады, талдау объектісінің қызметінеқатысты Қазақстан Республикасы заңнамасының нормаларын қолдану практикасынтүсіндіреді, сыбайлас жемқорлық тәуекелдері туралы хабарлайды, сыбайласжемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері бойынша заңнаманы және құқық қолданупрактикасын жетілдіру жөнінде ұсыныстар әзірлейді.17. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу кезінде мыналардықамтитын талдамалық анықтама жасалады:1) анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдері туралы ақпаратты;2) оларды жою жөніндегі ұсынымдар;3) осы Үлгілік қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша Сыбайласжемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындылары бойынша айқындалған сыбайласжемқорлық тәуекелдеріне шалдыққан лауазымдардың тізбесі.18. Талдамалық анықтама талдау объектісінің құрылымдық бөлімшелеріменкелісіледі.19. Талдамалық анықтамаға сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдаусубъектісінің басшысы сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау аяқталғанкүннен бастап, 10 жұмыс күнінен кешіктірмей қол қояды.19-1. Ішкі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне талдау нәтижелері бойынша ішкіталдау субъектісі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне сыртқы талдау жүргізуқажеттілігі туралы сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясат жөніндегі уәкілетті органғасұрау салуға құқылы.Ескерту. 2-тарау 19-1-тармақпен толықтырылды - ҚР Мемлекеттік қызмет істеріагенттігі төрағасының 06.08.2026 № 138 (13.08.2026 бастап қолданысқа енгізіледі)бұйрығымен.3-тарау. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері20. Нормативтік құқықтық актілерде сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталғанкезде, сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау объектісі олардың бар екендігітуралы мәліметтерді тиісті уәкілетті органға (әзірлеушіге) жібереді.Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша анықталғансыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға ықпал ететін себептер менжағдайларды жою жөніндегі ұсынымдар құқықтық мониторинг жүргізу кезіндеқолданылады.21. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне шалдыққан лауазымдардың тізбесін әдепжөніндегі уәкілдер, сыбайлас жемқорлыққа қарсы комплаенс-қызметтер және өзге деқұрылымдық бөлімшелер немесе мемлекеттік органдардың, ұйымдардың жәнеквазимемлекеттік сектор субъектілерінің сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылсаласындағы Қазақстан Республикасының заңнамасын бұзушылықтардың алдын алужәне оларға жол бермеу жөніндегі функцияларды жүзеге асыратын тұлғаларысыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне шалдыққан лауазымдарды атқаратын адамдарменжүйелі профилактикалық жұмысты ұйымдастыру кезінде пайдаланады.Ескерту. 21-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 06.08.2026 № 138 (13.08.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.22. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелерін, оның ішіндесыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау субъектісінің сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл жөніндегі алқалы, консультативтік-кеңесші органдарыныңотырыстарында жария талқылауға жол беріледі.23. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау субъектісі сыбайлас жемқорлықтәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша анықталған сыбайлас жемқорлық құқықбұзушылықтар жасауға ықпал ететін себептер мен жағдайларды жою жөніндегііс-шаралар жоспарын (бұдан әрі – іс-шаралар жоспары) осы Үлгілік қағидаларға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша әзірлейді.24. Іс-шаралар жоспарын сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдаусубъектісінің басшысы талдамалық анықтамаға қол қойылған күннен бастап 10 жұмыскүнінен кешіктірмей бекітеді.25. Талдамалық анықтама және іс-шаралар жоспары ол бекітілген күннен бастап 3жұмыс күні ішінде құпиялылық режимін қамтамасыз етуді, қызметтік, коммерциялықнемесе Қазақстан Республикасының заңымен қорғалатын өзге де құпияны қорғаужөніндегі талаптардың сақталуын ескере отырып, сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінішкі талдау субъектісінің интернет-ресурсында орналастырылады.26. Талдамалық анықтамаға қол қойылған күннен бастап бір жыл ішінде сыбайласжемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындылары бойынша енгізілгенұсынымдардың орындалуы туралы ақпаратты дайындау жолымен сыбайлас жемқорлыққұқық бұзушылықтар жасауға ықпал ететін себептер мен жағдайларды жоюмониторингі осы Үлгілік қағидаларға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жүргізіледі.Анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдері және іс-шаралар жоспарыныңорындалу барысы туралы ақпарат ішкі талдау субъектісінің бірінші басшысына жартыжылда бір рет, 15 қаңтар және 15 шілдеге дейін ұсынылады.Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындылары бойыншаенгізілген ұсынымдардың орындалуы туралы ақпарат 6 айда кемінде бір ретқұпиялылық режимін қамтамасыз етуді, қызметтік, коммерциялық немесе ҚазақстанРеспубликасының заңымен қорғалатын өзге де құпияны қорғау жөніндегі талаптардыңсақталуын ескере отырып, мемлекеттік органның, ұйымның, квазимемлекеттік секторсубъектісінің интернет-ресурсында орналастырылады.Ескерту. 26-тармаққа өзгеріс енгізілді - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 06.08.2026 № 138 (13.08.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.27. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою және сыбайлас жемқорлықтәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша шығарылған ұсынымдарды орындаукезінде жобалық басқару тәсілдері қолданылуы мүмкін.Сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдаужүргізудің үлгілік қағидаларына1-қосымшаФормаСыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындылары бойынша айқындалғансыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне шалдыққан лауазымдардың тізбесіСыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау объектісінің атауы:_________________________________________________________Сыбайлас жемқорлықтәуекеліне шалдыққанлауазымСыбайлас жемқорлықтәуекелдері барлауазымдық өкілеттіктерСыбайлас жемқорлықтәуекелдеріСыбайлас жемқорлықтәуекелдерінің деңгейіСыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдаужүргізудің үлгілік қағидаларына2-қосымшаФормаБекітемін____________________________(талдау объектісінің басшысылауазымының атауы, тегі, аты-жөні)____________________________(талдау объектісі басшысыныңқолы)"___" __________ 20___ жылСыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша анықталған сыбайласжемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға ықпал ететін себептер мен жағдайларды жоюжөніндегі іс-шаралар жоспары__________________________________(талдау объектісінің атауы)р/с№Ұсыным Іс-шара Іс-шараныаяқтау нысаныОрындаушылар Іс-шараныорындау мерзімі1.Сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдаужүргізудің үлгілік қағидаларына3-қосымшаФормаСыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындылары бойынша енгізілгенұсынымдардың орындалуы туралы ақпаратСыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау объектісінің атауы: ______________________________________________________________________Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу мерзімі: ________Талдамалық анықтамаға қол қойылған күні:_____________р/с№Ұсыным Іс-шаралар жоспарынасәйкес аяқтау нысаныҰсынымның орындалуытуралы ақпарат1.© 2012. Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің «Қазақстан Республикасының Заңнама жәнеқұқықтық ақпарат институты» ШЖҚ РМК
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу бойынша әдістемелік ұсынымдар
Қазақстан РеспубликасыСыбайлас жемқорлыққа қарсыіс-қимыл агенттігі (Сыбайласжемқорлыққа қарсы қызмет)Төрағасының2022 жылғы «30» желтоқсан№ 488 бұйрығымен бекітілгенСыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдаужүргізу бойынша әдістемелік ұсынымдарАстана, 2022МАЗМҰНЫ1. ЖАЛПЫ ЕРЕЖЕЛЕР....................................................................................................................32. СЫБАЙЛАС ЖЕМҚОРЛЫҚ ТӘУЕКЕЛДЕРІНЕ ІШКІ ТАЛДАУ ЖҮРГІЗУГЕДАЙЫНДЫҚ.......................................................................................................................................33. СЫБАЙЛАС ЖЕМҚОРЛЫҚ ТӘУЕКЕЛДЕРІНЕ ІШКІ ТАЛДАУ ЖҮРГІЗУ.................53.1 Талдау объектісі туралы ақпаратты жинау және қорыту.................................................................. 63.2. Талдамалық анықтаманы дайындау және оған қол қою ............................................................... 184. АНЫҚТАЛҒАН СЫБАЙЛАС ЖЕМҚОРЛЫҚ ТӘУЕКЕЛДЕРІН БАҒАЛАУ...............225. Ұсынымдарды орындау мониторингі.................................................................................................... 251-ҚОСЫМША...................................................................................................................................272-ҚОСЫМША...................................................................................................................................293-ҚОСЫМША...................................................................................................................................314-ҚОСЫМША...................................................................................................................................365-ҚОСЫМША...................................................................................................................................376-ҚОСЫМША...................................................................................................................................387-ҚОСЫМША...................................................................................................................................393Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу бойыншаәдістемелік ұсынымдар1. Жалпы ережелер1. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу жөніндегіәдістемелік ұсынымдар сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау және жоюкезінде мемлекеттік органдардың, ұйымдар мен квазимемлекеттік секторсубъектілерінің сапаны, толықтықты және бірыңғай тәсілді қамтамасыз етугебағытталған қосалқы құрал болып табылады.2. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу кезінде:1) Қазақстан Республикасының Конституциясын;2) «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» Заңды;3) Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің үлгілікқағидаларын (бұдан әрі – Үлгілік қағидалар);4) өзге де құқықтық актілерді басшылыққа алу қажет.3. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдауды бір жылда бір реттенсиретпей жүргізу ұсынылады.Сыбайлас жемқорлықтың жүйелі көріністері орын алған жағдайдамемлекеттік орган, ұйым, квазимемлекеттік сектор субъектісі басшысыныңшешімі бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау Әдістемелікұсынымдардың осы тармағының бірінші бөлігінде көрсетілген мерзімнен бұрынжүргізілуі мүмкін.Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі уәкілетті орган талдауобъектісінің қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне сыртқы талдаужүргізген жағдайда, сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдауды олаяқталған күннен бастап бір жыл өткен соң жүргізу ұсынылады.2. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізугедайындық4. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізуге дайындықмыналарды айқындауды қамтиды: :1) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдауға жататын бөлімшеніңатауы;2) Үлгілік қағидалардың 11-тармағына сәйкес сыбайлас жемқорлықтәуекелдерін ішкі талдау бағыттары;3) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізетін құрылымдықбөлімшенің, лауазымды адамның (лауазымды адамдардың) немесе жұмыстобының дербес құрамының;4) сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдаумен қамтылатын кезең;5) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу мерзімі;46) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу және жұмыснәтижелері үшін басшылық, үйлестіру және жауапкершілік жүктелетін сыбайласжемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау субъектісінің лауазымды адамы.5. Орталық мемлекеттік органның басшысы, әкім сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу туралы шешім қабылдаған жағдайда,мемлекеттік органның бүкіл жүйесінде талдау объектілерін және олардыңәрқайсысында оны жүргізудің нақты мерзімдерін көрсете отырып, тиісті графикжасалуы мүмкін.6. Аумақтық бөлімшенің, мемлекеттік орган ведомствосының, жергіліктіатқарушы органның басшысы сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдаужүргізу туралы шешім қабылдаған жағдайда, осындай шешім қабылдау туралыақпарат, сондай-ақ талдау нәтижелері мемлекеттік органның орталық аппаратынанемесе әкім аппаратына жіберіледі.7. Квазимемлекеттік сектор субъектісінің басшысы еншілес және тәуелдіұйымдарда сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу туралышешім қабылдаған жағдайда, ұйымдарды және олардың әрқайсысында оныжүргізудің нақты мерзімдерін көрсете отырып, тиісті график жасалуы мүмкін.8. Квазимемлекеттік сектор субъектісінің еншілес және тәуелді ұйымыныңбасшысы сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу туралы шешімқабылдаған жағдайда, осындай шешім қабылдау туралы ақпарат, сондай-ақталдау нәтижелері квазимемлекеттік сектор субъектісінің орталық аппаратынажіберіледі.9. Орталық мемлекеттік орган оның аумақтық бөлімшелерінің,ведомстволарының, олардың аумақтық бөлімшелерінің және государственный органғабағынысты ұйымдарының қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкіталдау қорытындылары бойынша жұмысты үйлестіруді, ақпарат жинауды жәнеқорытуды жүзеге асырады.Астана, Алматы және Шымкент қалалары және облыстар әкімдерініңаппараттары жергілікті атқарушы органдардың қызметіндегі сыбайласжемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындылары бойынша ақпараттыүйлестіруді, жинауды және қорытуды жүзеге асырады.Құрылтайшысы, қатысушысы немесе акционері мемлекет болып табылатынұлттық басқарушы холдингтер, ұлттық холдингтер, ұлттық компаниялар олардыңеншілес және тәуелді ұйымдарының қызметіндегі сыбайлас жемқорлықтәуекелдерін ішкі талдау қорытындылары бойынша жұмысты үйлестіруді,ақпаратты жинауды және қорытуды жүзеге асырады.10. Мемлекеттік органдарда уәкілетті адамды ұйымдастыру-басқаруқызметінің функцияларын іске асырмайтын және мемлекеттік орган басшысынатікелей бағынысты қызметкерлер немесе бөлімшелер қатарынан айқындауұсынылады.Квазимемлекеттік сектор субъектілерінде уәкілетті тұлғаны сыбайласжемқорлыққа қарсы комплаенс-қызметтердің функцияларын орындайтынқұрылымдық бөлімшелердің қызметкерлері қатарынан айқындау ұсынылады.511. Талдау объектісі іске асыратын функциялардың санына және оның штатсанына байланысты, сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу үшінжұмыс тобы құрылуы мүмкін.Жұмыс тобына талдау объектісінің құрылымдық бөлімшелерінің неғұрлымтәжірибелі қызметкерлерін (салалық заңнаманы қолданудың, ұйымдастырубасқару қызметінің функцияларын іске асырудың практикалық тәжірибесі,сондай-ақ талдау қабілеттері бар), Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдаусубъектісі кезінде олар болған жағдайда Қоғамдық кеңес мүшелерін, сондай-ақсыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылдың өзге де субъектілерінің мамандарынжәне (немесе) сарапшыларын қосу ұсынылады.12. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдауды 30 жұмыс күніненаспайтын мерзімде жүргізу ұсынылады.Қажет болған жағдайда, осы тармақтың бірінші бөлігінде көрсетілгенмерзім сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау субъектісі басшысыныңбұйрығы негізінде 15 жұмыс күнінен аспайтын мерзімге ұзартылады.Мемлекеттік орган, ұйым, квазимемлекеттік сектор субъектісі басшысыныңшешімінде белгіленген мерзімдерді сақтау мақсатында, осы әдістемелікұсынымдарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу жөніндегі жұмыс жоспарын әзірлеуұсынылады.Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу жөніндегііс-шаралар жоспарында жұмыс түрлері, оларды орындау мерзімдері жәнежауапты тұлғаларды айқындау көзделеді.13. Қажет болған жағдайда, уәкілетті адам және/немесе жұмыс тобыныңмүшелері салалық заңнаманы қолдану практикасын зерделеу және ұйымдастырубасқару қызметінің функцияларын іске асыру үшін талдау объектілерібөлімшелерінің орналасқан жерлеріне бара алады.3. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу14. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу кезеңдері:1) Үлгілік қағидалардың 11-тармағында көзделген бағыттарға сәйкес талдауобъектісі туралы ақпаратты жинау және талдау;2) Үлгілік қағидалардың 18, 19, 20 және 21-тармақтарына сәйкесталдамалық анықтама дайындау;3) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ұшыраған лауазымдарды олардыңтізбесін қалыптастыра отырып айқындау;4) Үлгілік қағидалардың 25-тармағына сәйкес бекітілген іс-шараларжоспарына сәйкес сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою жөнінде шараларқабылдау.63.1 Талдау объектісі туралы ақпаратты жинау және қорыту15. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізуге арналғанақпарат көздері болып табылады:1) талдау объектісінің қызметін реттейтін құқықтық актілер мен ішкіқұжаттар;2) талдау объектісінің қызметі туралы ведомстволық статистикалықесептілік;3) талдау объектісінің қызметі туралы мемлекеттік және құқық қорғауоргандарының ақпараттық жүйелерінің деректері;4) талдау объектісіне қатысты мемлекеттік органдар бұрын жүргізгентексерулердің нәтижелері;5) ішкі аудит қызметтерінің бақылау іс-шараларының нәтижелері;6) сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг нәтижелері;7) бұқаралық ақпарат құралдарындағы жарияланымдар;8) жеке және заңды тұлғалардың талдау объектісіне қатысты өтініштері;9) сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасағаны үшін талдауобъектісінің қызметкерлерін анықтау және жауапкершілікке тарту туралымәліметтер;10) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне бұрын жүргізілген сыртқыталдаудың нәтижелері;11) талдау объектісінің қызметшілеріне, қызметкерлеріне сауалнама(сұхбат) нәтижелері;12) Қазақстан Республикасының заңнамасымен ұсынылуына тыйымсалынбаған өзге де мәліметтер.Талдау объектісінің қызметі туралы ақпаратты, оның ішінде сыбайласжемқорлық тәуекелдерін ішкі талдаудың алдындағы жылдағы есепті деректердіжәне құқықтық статистиканы жинау және қорыту үшін ұсынылады.Ақпарат көздері шынайы және өзекті болуға тиіс.Талдау объектісінің қызметі туралы есептерді талдау объектісінің олардыұсынған құрылымдық бөлімшелері басшыларының қолдарымен куәландыруұсынылады.Сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасағаны үшін талдауобъектісінің лауазымды адамдарын жауапкершілікке тарту туралы мәліметтердіБас прокуратураның Құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегікомитетінің, Жоғарғы Соттың Сот актілері банкінің деректерінен алу ұсынылады.16. Уәкілетті тұлға мен жұмыс тобының мүшелеріне ашық қолжетімдіболмайтын ақпарат көздерін жинауды және ұсынуды талдау объектісінің осыақпаратты иеленетін құрылымдық бөлімшелері жүзеге асырады.Қайта ұйымдастыру нәтижесінде жаңадан құрылған мемлекеттік органның,ұйымның, квазимемлекеттік сектор субъектісінің қызметіндегі сыбайласжемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу кезінде бұрын жұмыс істегенмемлекеттік органның, ұйымның, квазимемлекеттік сектор субъектісінің қызметітуралы, оларға берілген функциялар бөлігінде ақпарат жинауды жүзеге асыруқажет.717. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау және ұсынымдар әзірлеуүшін талдаудың әртүрлі әдістері, оның ішінде талдау объектісіндегі ақпараттыжинау және зерделеу, талдау объектісі қызметкерлерінің және өзге десарапшылардың тәжірибесі мен танымдарын пайдалану, ұқсас немесе сабақтассалаларда, ұйымдарда, бизнес-процестерде, жобаларда сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл бойынша тәжірибені жинау және қорыту, сценарийлерді талдаужәне т. б. қолданылуы мүмкін.Әдіс Ықтимал ақпарат көздеріТалдау объектісінде барақпаратты жинау және зерделеуМынадай факторларды ескереотырып:- бүгінгі күні талдауобъектісіндегі сыбайласжемқорлық деңгейі қандай?- қандай бақылау, алдын алутетіктері немесе оқытубағдарламалары бар?- олар қаншалықты тиімді?- қойылған талаптар тиістітүрде орындала ма?Ішкі және сыртқы тексерулердің,тергеулер мен аудиттердің нәтижелеріТалдау объектісі қызметкерлерінің ісәрекеттеріне қатысты сот органдарыныңшешімдері, қылмыстық істерфабулаларыТалдау объектісінің жұмыскерлерінеқатысты тәртіптік және өзге де шараларТалдау объектісі жұмыскерлерінің ісәрекеттеріне шағымдар және өзге де керібайланысБАҚ-тағы жарияланымдарСыбайлас жемқорлық тәуекелдерінбақылаудың қолданыстағы тетіктерінреттейтін құқықтық актілер және өзге деқұжаттарБасқа да ақпаратТалдау объектісіжұмыскерлерінің және өзге десарапшылардың тәжірибесі ментанымдарын пайдалануӘңгімелесу, сұхбатСұрастырулар, сауалнамаФокус-топтардағы талқылауларҰқсас немесе сабақтас салаларда,ұйымдарда, бизнес-процестерде,жобаларда сыбайласжемқорлыққа қарсы іс-қимылбойынша тәжірибе ақпаратынжинау және қорытуАшық қолжетімді есептерИнтернет-ресурсты зерделеу, тікелейконсультацияларЗерттеулер, есептер«Ал егер» талдау немесе белгілібір тәуекелдер туындаған кездеМиға шабуылФокус-топтардағы талқылаулар8ықтимал сценарийлердіталқылаудың басқа әдісі Талдау объектісі қызметінің жекелегенбағыттары бойынша мамандандырылғанжұмыс топтарын қалыптастыруЖағдайды үлгілеу Бизнес-процестерде «осал жерлерді»және ақпараттық жүйелердіңтехникалық кемшіліктерін анықтауүшін, мемлекеттік көрсетілетінқызметтер не халықпен байланысуменбайланысты функцияларды орындаурәсімдерін практикалық сынапбайқаудан өткізу18. Осы бағыт бойынша жұмыстың толықтығы мен жүйелілігін қамтамасызету мақсатында, бастапқы кезеңде талдау объектісінің қызметін реттейтінқұқықтық актілер мен ішкі құжаттар тізбесін қалыптастыру ұсынылады.Талдау объектісінің қызметін реттейтін құқықтық актілер мен ішкі құжаттароларда сыбайлас жемқорлық сипатындағы нормалардың болуы тұрғысынантексеріледі.Сыбайлас жемқорлыққа шалдыққан құқықтық нормалары заңтехникасының қағидаларына сәйкес келуі және оларды бұзуы мүмкін(нормалардың ақаулары).19. Құқықтық актілер мен ішкі құжаттардың басқа құқықтық актілерменжәне ішкі құжаттармен өзара байланыста зерделенеді.20. Нормалардың сыбайлас жемқорлыққа ұшырағыгндығын бағалау олардықолдану кезінде сыбайлас жемқорлық көріністерінің ықтималдығы тұрғысынанжүргізіледі.21. Бағалау жүргізу үшін мынадай барынша типтік сыбайлас жемқорлықфакторлары қолданылады.Құқықтық олқылық – құқықтық актіде немесе ішкі құжатта қандай да бірмәселені құқықтық реттеудің болмауы.Реттеудегі құқықтық олқылықтың болу индикаторлары:1) лауазымды тұлғаның және/немесе талдау объектісінің құзыретінрегламенттейтін ережелердің болмауы, бұл заңсыз пайда алу мақсатындаөкілеттіктерді өз бетінше айқындау мүмкіндігін тудырады;2) әкімшілік рәсімнің жүргізілу барысына азаматтың немесе ұйымныңықпалын қамтамасыз ететін процестік тәртіп реттелмеген;3) әкімшілік рәсімдерді жүргізу мерзімдері жоқ;4) құқықтық акт немесе ішкі құжат талдау объектісінің лауазымдыадамының шешім қабылдауының толық негіздері мен тәртібін белгілемейді;95) талаптардың сақталмағаны үшін жауапкершілікті белгілейтінережелердің болмауы, бұл олардың декларативті сипатына және іс жүзіндеқолданудың мүмкін еместігіне алып келеді.Құқықтық актілер мен ішкі құжаттар ережелерінің қайшылығы –белгілі бір не сабақтас құқықтық қатынастарды реттейтін жекелеген құқықтықактілер, ішкі құжаттар арасындағы алшақтықтар немесе қайшылықтар, сондай-аққұқық қолдану қызметі және объект лауазымды адамдарының өз өкілеттіктерінталдауын жүзеге асыру процесінде туындайтын қайшылықтар.Бір деңгейлі нормативтік құқықтық актілер арасында, әртүрлі деңгейдегіактілер арасында, сондай-ақ қоғамдық қатынастардың әртүрлі салаларынреттейтін актілер арасында қайшылықтар болуы мүмкін.Құқықтық актілер немесе ішкі құжаттар ережелерінің қайшылықтыиндикаторлары:1) заңда немесе ішкі құжатта белгіленген басым норманы таңдауқағидаларының болмауы;2) басым норманы таңдау жауапкершілігі талдау объектісінің лауазымдыадамына жүктеледі;3) қатаң рәсімделген заңды жауапкершіліктен жалтару мүмкіндігі.Құқықтық - лингвистикалық белгісіздік – заң техникасының логикалықжәне лингвистикалық ережелерін сақтамаудан туындаған толық сипатталмағантерминдерді, ұғымдарды, сөз тіркестерін немесе мағыналық (мазмұндық)сипаттағы тұжырымдарды қолдану.Құқықтық-лингвистикалық белгісіздік индикаторлары:1) түсініксіз немесе қос мағынасы бар және осылайша заңсыз түсіндіругежол беретін ережедегі тұжырым;2) бірдей құбылыстарды әртүрлі терминдермен белгілеу;3) заңнамада пайдаланылмайтын, жоба мәтінінде тікелейанықталмаған/түсіндірілмеген және оларға бірыңғай және біркелкі мағынаберетін кең, кеңінен пайдаланылмайтын терминдерді пайдалану.Дискрециялық өкілеттіктердің кеңдігі – лауазымды тұлғаныңжәне/немесе талдау объектісінің өкілеттігі, оның мазмұнынан осы өкілеттіктіңшектерін анықтау мүмкін емес.Кең дискрециялық өкілеттіктердің болу индикаторлары:1) лауазымды адамдардың шешімдер қабылдауы немесе өзге де әкімшілікрәсімдерді орындауы үшін негіздердің болмауы немесе белгісіздігі;2) лауазымды тұлғаның және/немесе талдау объектісінің шешімдердіңбірнеше түрін қабылдау не шешім қабылдаудан бас тарту мүмкіндігі;3) қабылданатын басқарушылық шешімді ынталандыру міндетініңболмауы;4) шешім қабылдаудың белгілі бір мерзімдерінің болмауы, олардың кеңауқымы не мұндай мерзімнің болмауы;5) лауазымды тұлғаның және/немесе талдау объектісінің белгіленгенмерзімді уәжді негіздерсіз ұзарту немесе қысқарту мүмкіндігі;106) лауазымды тұлғаның және/немесе талдау объектісінің өз қалауыбойынша жеке және заңды тұлғалармен құқықтық қатынастардың туындауына,олардың тиісті уәждемесіз өзгеруіне немесе тоқтатылуына бастамашылық жасаумүмкіндігі;7) лауазымды тұлғалардың және/немесе талдау объектілерініңөкілеттіктерін қайталау;8) өз қалауы бойынша заңнаманы орындамағаны үшін жауаптылықтың түрімен мөлшерін айқындау мүмкіндігі;9) лауазымды тұлғаның және/немесе объектінің құзыреті шеңберінде шешімқабылдау (мысалға, мемлекеттік қызметтер көрсету) үшін тізбеде көзделмегенқосымша құжаттарды сұрату мүмкіндігі.Лауазымды адамдар міндетемелерінің орнына құқықты белгілеу -лауазымды адамдардың азаматтар мен ұйымдарға қатысты іс-әрекеттер жасаумүмкіндігін диспозитивті белгілеу.Міндеттеменің орнына құқықты белгілеу индикаторлары:1) «құқылы», «мүмкін» тұжырымдамаларын пайдалану;2) лауазымды адамдардың өз қалауы бойынша шешімдер қабылдауы үшінзаңды негіздердің болуы;3) органның (лауазымды адамның) бірдей негіздер болған кезде,шешімдердің бірнеше түрін қабылдау мүмкіндігі.Адамға тиесілі құқықты іске асыру үшін, оған қойылатын жоғарыталаптар – адамға тиесілі құқықты іске асыру үшін қойылатын, ақылға қонымды(қажетті) талаптар деңгейінен асатын және/немесе қойылуы заңнаманормаларымен негізделмеген талаптар. Әдетте, бұл сыбайлас жемқорлық тәуекелітіркеу, рұқсат беру және хабарлама жасау құқықтық қатынастарын, конкурстықрәсімдерді, азаматтар мен ұйымдарға санкциялар мен өзге де ықпал етушараларын, оның ішінде құқықтарды шектеуге, айыруға, тоқтата тұруғабайланысты шараларды қолдану кезінде байқалады;Адамға өзіне тиесілі құқықты іске асыру үшін қойылатын талаптардыжоғарылату индикаторлары:1) жеке және заңды тұлғаларға субъективті құқықтары мен бостандықтарыніске асыру кезінде заңмен негізделмеген қосымша міндеттемелерді жүктеу;2) сақталуы Қазақстан Республикасының Конституциясында жәнезаңдарында бекітілген құқықтар мен бостандықтарды шектейтін ауыртпалықтытыйым салулар мен шектеулерді белгілеу;3) жеке және заңды тұлғалардың құқықтары мен бостандықтарын шектейтінжәне/немесе оларды ұсыну заңнама нормаларымен негізделмеген өзге деталаптарды белгілеу;4) азаматтар мен ұйымдарға қойылатын белгіленбеген, орындалуы қиынталаптарды белгілеу болып табылады.Артық әкімшілік кедергілердің болуы – орындалуы жеке және заңдытұлғалардың өз құқықтарын іске асыруы үшін қажет талаптарды белгілеу, оларданлауазымды тұлғалардың құқықты іске асырудан бас тарту, қызметті тоқтата тұрунемесе жою не жауапкершілікке тарту өкілеттіктері туындайды.11Әкімшілік кедергілердің индикаторлары:1) жеке және заңды тұлғаларға талдау объектісінде көрсетілгенмәліметтердің болуына байланысты талап ету орынсыз құжаттарды, ақпараттыжәне басқа да деректерді ұсыну міндеттемесін жүктеу не талдау объектісі осымәліметтерді қажетті көздерден дербес талап етуге уәкілеті;2) иемденіп алынған құқыққа сәйкес келмейтін белгілерге (кәсіптік,мүліктік, әлеуметтік) сәйкес келу міндеті;3) оларды дереу ұсыну мүмкіндігі болған кезде, мемлекеттік көрсетілетінқызметтерді ұсынудың ұзақ мерзімдері (мысалға, егер талдау объектісіндеавтоматтандырылған ақпараттық жүйелер пайдаланылса);4) егер мұндай тәртіп халықаралық актілерде не көрсетілген құжаттардыжіберу көзделетін басқа мемлекеттің заңнамасында көзделмесе, азаматтарғақұжаттарды олар жүгінген мемлекеттік органда олардың түпнұсқалары менкөшірмелерін салыстыру мүмкіндігі болған кезде, оларды басқа мемлекеттікоргандарда нотариалды куәландыру және апостиль қою міндетін жүктеу;5) белгілі бір қызмет түрімен айналысуға үміткер азаматтың нормативтікбелгіленген біліктілік талаптарына (тиісті кәсіптік тәжірибесінің, біліктілігінің,еңбек өтілінің және т. б. болуы) сәйкестігіне қарамастан, олардың емтихандардан,тестілеуден, әңгімелесуден және т. б. өту қажеттілігін белгілеу жатады.Функцияларды, міндеттемелерді, құқықтар мен жауапкершіліктітиісінше айқындамауФункцияларды, міндеттерді, құқықтар мен жауапкершілікті тиісіншеайқындамау индикаторлары:1) құқықтық актінің немесе ішкі құжаттың мазмұнынан шешім қабылдауғажауапты лауазымды адамды анықтаудың мүмкін еместігі;2) сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтың туындауына жол бермеугемүмкіндік беретін шектеулер мен тыйымдар жоқ (мысалға, шешім қабылдаудыбасқа лауазымды адамға беруге, белгілі болған мәліметтерді жария етуге және т.б. тыйым салу);3) лауазымдық міндеттемелерін орындамағаны немесе тиісіншеорындамағаны үшін дербес жауаптылықтың белгіленбеуі;4) лауазымды адамдардың міндеттемелері мен өкілеттіктерін орындауынбақылау рәсімі айқындалмаған.Барынша типтік сыбайлас жемқорлық факторларының тізбесі толық болыптабылмайды.22. Ұйымдастыру-басқару қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінанықтау үшін, қолданыстағы жұмыс процестерін оларда сыбайлас жемқорлыққұқық бұзушылықтар жасау үшін себептер мен жағдайлар болу тұрғысынантексеру қажет.23. Талдау объектісінің ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметімынадай мәселелерді қамтиды:1) персоналды басқару, оның ішінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінешалдыққан лауазымдарды айқындау;2) мүдделер қақтығысын реттеу;123) мемлекеттік қызметтер көрсету;4) рұқсат беру функцияларын іске асыру;5) бақылау-тексеру функцияларын іске асыру;6) бюджет және қаржы қаражатын игеру және бөлу;7) жеке және заңды тұлғалармен шарттар жасасу;8) ақпараттық жүйелерді әзірлеу және пайдалану;9) талдау объектісінің ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметінентуындайтын өзге де мәселелер.24. Ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметте сыбайлас жемқорлықтәуекелдерінің бар болуын бағалау сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің(көріністерінің) неғұрлым типтік индикаторларының тізбесін қолдана отырыпжүргізіледі.Персоналды басқару бағыты бойынша сыбайлас жемқорлықтәуекелдерінің индикаторлары:1) лауазымға іріктеу және тағайындау тәртібі мәселелерінің реттелмеуі;2) конкурстық іріктеуді өткізбей лауазымға тағайындау;3) конкурстық іріктеуді ресми жүргізу, біліктілік талаптарына сәйкескелмейтін адамдарды жұмысқа қабылдау;4) бос жұмыс орнының болуы, біліктілік талаптары, қажетті құжаттартізбесі, іріктеудің әртүрлі кезеңдеріне жіберілген адамдар туралы ақпараттыорналастырмауы, уақтылы және / немесе толық орналастырмауы;5) іріктеу кезеңдерін өткізу мерзімдерінің болмауы (бос орын туралыхабарландыруды орналастыру, құжаттарды қабылдау, әңгімелесу, тестілеу жәнет. б.);6) әңгімелесу және тестілеу өткізу үшін мәселелерді қалыптастыру жәнеқорғау тетігінің болмауы;7) кандидаттар үшін тең емес жағдайлар жасау;8) кандидаттарды жұмысқа қабылдау туралы шешім қабылдайтынадамдарда мүдделер қақтығысын реттеу жөніндегі шараларды қамтамасыз етпеу;9) қызметкерлерді конкурстық іріктеу жүргізбей лауазымына көтеру, өзгеде лауазымдарға ауыстыру;10) талдау объектісі қызметкерлерінің жалақысы, көтермелеулері туралыақпараттың жабықтығы;11) алынбаған тәртіптік жазалар болған кезде қызметкерлерді көтермелеу;12) мерзімінен бұрын алынған тәртіптік жазалардың үлкен үлес салмағы;13) жұмыс нәтижелеріне қарамастан, қызметкерлерді талдау объектісініңлауазымды адамдарының қалауы бойынша көтермелеу;14) тәртіптік жазаларды тым қысқа мерзімде алып тастау;15) заңнаманы бұзған немесе оған жол берген, жеке немесе заңдытұлғалардың құқықтарын бұзған немесе шектеген адамдарға тәртіптік сипаттағышараларды қолданбау және т. б.Мүдделер қақтығысын реттеу бағыты бойынша сыбайлас жемқорлықтәуекелдерінің индикаторлары:131) мүдделер қақтығысын реттеу жөніндегі рәсімдерді реттейтін құжаттың(саясаттың) болмауы;2) мүдделер қақтығысын мониторингтеу және реттеу жөніндегіфункциялар жүктелген тұлғаның болмауы;3) мүдделер қақтығысының мониторингі және оны реттеу бойыншашаралар қолданбау;4) бір жағынан әкімшілік регламенттер, лауазымдық нұсқаулықтар жәнеекінші жағынан жоспарлы көрсеткіштер арасында қайшылықтардың болуы;5) реттеуші және бақылау функциялары арасындағы қайшылықтардыңболуы;6) талдау объектісі қызметкерлерінің лауазымдық міндеттемелерінорындау кезіндегі мүдделер қақтығысы фактілері;7) алқалы органдардың қызметін реттейтін құжаттарда мүдделерқақтығысын реттеу жөніндегі талаптардың болмауы болып табылады.Мемлекеттік қызметтер көрсету бағыты бойынша сыбайлас жемқорлықтәуекелдерінің индикаторлары:1) мемлекеттік қызметтер көрсетудің нақты процестерінің белгіленгенталаптарға сәйкес келмеуі, оның ішінде қызметтер көрсету мерзімдерін бұзудың,құқықтық актілерде көзделмеген құжаттарды талап етудің жүйелі фактілері,қызметтер көрсету рәсімдері тәртібін бұзу фактілері;2) мемлекеттік қызмет көрсету қағидаларында көзделген талаптардыңжоғары тұрған нормативтік құқықтық актілердің нормаларына қайшылықтары;3) мемлекеттік қызметтер көрсету кезінде пайдаланылатын, белгіленгентәртіпті бұзуға әкеп соғатын ақпараттық жүйелердің тиісінше жұмыс істемеуі;4) ақпараттық жүйелерді пайдалану кезінде мемлекеттік қызмет көрсетупроцестерін «қолмен» түзету мүмкіндігі;5) құжаттарды қабылдау және мемлекеттік қызмет көрсету нәтижелерінтікелей көрсетілетін қызметті беруші арқылы беру;6) жаңа құқықтық актіні бекітпей-ақ, мемлекеттік қызметтер көрсетужөніндегі қағидаларды жоюға қою;7) мемлекеттік қызмет көрсетуді реттейтін құқықтық актіні тым ұзаққабылдау;8) «жасырын» мемлекеттік қызметтер көрсету, «Жеке және заңдытұлғалардың өтініштерін қарау тәртібі туралы» Заңда белгіленген тәртіппенрұқсат беру құжаттарын немесе келісулерді беру.Рұқсат беру функцияларын іске асыру мемлекеттік көрсетілетінқызметтер тізіліміне енгізілмеген рұқсат беру құжаттарын беруді, сараптамаларжүргізуді, құқық беруді, тіркеуді, келісуді қамтиды.Рұқсат беру функцияларын іске асыру бағыты бойынша сыбайласжемқорлық тәуекелдерінің индикаторлары:1) рұқсат беру функцияларын іске асыру тәртібінің болмауы немесе ішінарареттелуі (қажетті құжаттар, көрсету нысаны, мерзімдері, нәтижесі, бас тартунегіздері және т.б.);142) рұқсат беру функцияларын іске асырудың нақты рәсімдерінің құқықтықактілерде белгіленген талаптарға сәйкес келмеуі;3) рұқсат беру функцияларын іске асыру кезінде пайдаланылатын,белгіленген тәртіпті бұзуға әкеп соғатын ақпараттық жүйелердің тиісінше жұмысістемеуі;4) ақпараттық жүйелерді пайдалану кезінде рұқсат беру функцияларыпроцестерін «қолмен» түзету мүмкіндігі;5)жеке және заңды тұлғалармен тікелей байланыс болып табылады.Бақылау-тексеру функцияларын іске асыру бағыты бойынша сыбайласжемқорлық тәуекелдерінің индикаторлары:1) бақылау іс-шараларын жүргізу мерзімдерін бұзудың жүйелі фактілері;2) тізбесі құқықтық актілерде көзделмеген құжаттарды талап етудің жүйеліфактілері;3) бақылау іс-шараларын жүргізу рәсімдерін бұзудың жүйелі фактілері;4) бақылау іс-шараларын жүргізу кезінде пайдаланылатын, белгіленгентәртіпті бұзуға әкеп соғатын ақпараттық жүйелердің тиісінше жұмыс істемеуі;5) ақпараттық жүйелерді пайдалану кезінде бақылау іс-шараларыныңпроцестерін «қолмен» түзету мүмкіндігі;6) тексеру іс-шараларын жүргізу мерзімдерінің, қамтылатын кезеңнің,бақылау іс-шараларын жүргізуге уәкілетті адамдардың өкілеттіктерінің, бақылауобъектілерін іріктеу критерийлерінің, тексеру іс-шараларының нәтижелерібойынша шешім қабылдаудың, бақылау іс-шараларын тоқтата тұру немесе ұзартурәсімдерінің болмауы не ішінара реттелуі;7) бақылау объектілерін іріктеу кезінде тәуекелдерді басқару жүйесініңболмауы;8) фото және бейне тіркеу бойынша қойылатын талаптардың болмауы;9) тексеру парағы талаптарының негізсіздігі;10) жоғары тұрған органның тапсырмалары негізінде бақылауіс-шараларын жүргізу;11) бланкілер мен нұсқамаларды белгіленбеген орындарда сақтау;12) бланкілер мен ұйғарымдарды есепке алуды жүргізуге жауаптыадамдардың болмауы;13) ведомстволық актілермен бланкілерді есепке алу бойынша тиістірегламенттеудің болмауы;14) өңірлер, бұзушылықтар түрлері, қолданылатын санкциялар бөлінісіндебақылау іс-шараларын талдау бойынша жұмыстың болмауы немесежеткіліксіздігі;15) практикада проблемаларды анықтау және оларды жою жөніндеұсыныстар әзірлеу жөніндегі шаралардың болмауы;16) құқықтық статистика органдарымен салыстыру жүргізбеу;17) мемлекеттік органның орталық аппараты, мемлекеттік сыңайлы секторсубъектісі тарапынан әдістемелік ұсынымдар, нұсқаулықтар, нұсқаулар жіберу,өзге де түсіндіру және оқыту іс-шараларын жүргізу және т.б. арқылы әдіснамалықсүйемелдеудің болмауы;1518) аумақтық департаменттердің, еншілес және тәуелді ұйымдардыңбақылау іс-шараларын жүргізуінің бірыңғай тәжірибесінің болмауы;19) бақылау іс-шараларын жүргізген тұлғалардың бақылау объектілерініңөкілдерімен үлестес болу фактілері болып табылады.Бюджет және қаржы қаражатын игеру және бөлу бағыты бойыншасыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің индикаторлары:1) бюджетті бекітетін немесе қаржы қаражатын игеру бойынша шешімқабылдайтын алқалы органның болмауы;2) алқалы органның қызметін регламенттейтін құжаттың, оның ішіндемүдделер қақтығысын реттеу жөніндегі ережелердің, алқалы орган мүшелерініңдербес жауапкершілігінің болмауы;3) есептілік түрлерінің, мониторинг тетіктерінің, бюджет және қаржықаражатын игеру мен бөлу рәсімдеріне ішкі және сыртқы бақылаудың болмауынемесе нашар пысықталуы;4) бюджет және қаржы қаражатын игеру бойынша есептілік түрлерініңболмауы немесе нашар пысықталуы;5) тәуекелдерді басқару жүйесінің болмауы;6) талдау объектісінің бюджет және қаржы қаражатының елеулісомаларымен операция жасау кезінде ішкі аудит, ішкі бақылау жөніндегіфункцияларды орындайтын бөлімшелердің болмауы;7) алдыңғы 2 жылда талдау объектісі бюджет және қаржы қаражатыныңелеулі сомаларымен операция жүргізген кезде аудит, ревизия және қаржылықбақылаудың өзге де шаралары жөніндегі іс-шаралардың болмауы;8) бюджет және қаржы қаражатын жұмсаудың ашық еместігі, оның ішінде«Ақпаратқа қол жеткізу туралы» Заңның 6-бабы 9-тармағының сақталмауы;9) сатып алынатын тауарлар мен көрсетілетін қызметтердің саны менкөлемінің олардың нақты қажеттілігіне (заттай нормаларға) сәйкес келмеуі;10) тауар бірлігіне белгіленген бағаның негізсіз болуы;11) тауарлардың жоспарланған құнының нарықтық құнына сәйкес келмеуі;12) сатып алу жоспарының мемлекеттік сатып алу порталында уақтылыорналастырылмауы;13) сатып алуды бәсекелес өнім берушіге қатысты техникалықерекшеліктерде «ұштау» деп аталатын сипаттамалардың болуы;14) мемлекеттік аудит органдары тарапынан камералдық бақылаунәтижелері бойынша сатып алуды қайта қарау немесе күшін жою фактілерініңболуы;15) мемлекеттік аудит және қаржылық бақылау органдарын тексеру кезіндебұзушылықтарды анықтау фактілерінің бар болуы;16) жабдықтаушының тауарды жеткізу, жұмыстар мен қызметтер көрсетушартынан туындайтын міндеттемелерді уақтылы және сапалы орындауы;17) жеткізу шартының талаптарын тиісінше орындамағанжабдықтаушыларға қатысты ден қою шараларын уақтылы мен толықтайқабылдауы;1618) банктердің ағымдағы шоттарында уақытша бос ақша қаражатынорналастыру тәртібін, мониторингтің, бақылаудың тиісті шараларын жәнеуәкілетті адамдардың дербес жауапкершілігін регламенттейтін бекітілгенқұжаттың болмауы болып табылады.Салықтарды және өзге де төлемдерді жинау бағыты бойынша сыбайласжемқорлық тәуекелдерінің индикаторлары:1) салықтарды және өзге де төлемдер мен алымдарды жинау жөніндегіқызметке байланысты әкімшілік рәсімдердің реттелмеуі;2) талдау объектісі өкілдерінің және салықтар мен өзге де төлемдердітөлеушілердің жеке байланысы;3) салықтарды төлеу және өзге де төлемдер бойынша міндеттемелердіорындау рәсімдерінің күрделілігі;4) салықтарды және өзге де төлемдерді жинау кезінде пайдаланылатынақпараттық жүйелердің тиісінше жұмыс істемеуі;5) есептелген және нақты өндіріп алынған салықтардың, алымдар ментөлемдердің үлесі;6) есептілік нысандарының және оған қоғамның және үкіметтік емес,қоғамдық ұйымдардың қол жеткізуінің болмауы болып табылады.Жеке және заңды тұлғалармен шарттар жасасу бағыты бойыншасыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің индикаторлары:1) шарттарда сыбайлас жемқорлыққа қарсы ескертпелердің болмауы;2) осындай немесе неғұрлым тиімді талаптары бар өзге ұйымдарданұсыныстар болған кезде, бір ұйымдармен шарттарды бірнеше рет жасасу;3) үлестес компаниялардың болуы, контрагенттің өзіне тән емес жәнеәртүрлі бейінді жұмыстарды орындауы;4) контрагентке айыппұл санкцияларының болмауы не азайтылуы;5) шарттық міндеттемелер бұзылған жағдайда санкциялар қолданбау;6) шартты орындау кезеңінде талаптарды елеулі түрде түзету;7) шарттық міндеттемелерді бұзғаны үшін контрагентке талап-арыздыуақтылы бермеуі;8) контрагенттер шарттық міндеттемелерді бұзған кезде шағымдарданнемесе сот талқылауларынан негізсіз бас тарту болып табылады;9) наразылық-талап қою жұмысын жүргізу тәртібін реттейтін актілердіңболмауы;10) мүдделер қақтығысын және қосылуды болдырмау мақсатында,контрагенттерді зерделеу жөніндегі жұмыс тетіктерінің болмауы болыптабылады.Ақпараттық жүйелерді әзірлеу және пайдалану бағыты бойыншасыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің индикаторлары:1) жобаны қосарланған қаржыландыру;2) IT-саланың дамуына әсер етпейтін жобаларды қаржыландыру;3) қаржыландыруға қажетті іс-шаралардың нақты тізбесінің болмауы;174) қызметтер құнының негізділігін тексеру тетігінің болмауы, нарықта ITөнімнің түпкілікті құнын жасанды түрде көтеруге ықпал ететін осындайәзірлемелердің болуы;5) зияткерлік меншік объектісі ретінде шартты тікелей жасасу арқылы біркөзден алу тәсілімен мемлекеттік сатып алу арқылы сатып алу;6) әлеуетті жабдықтаушылар ретінде конкурсқа үлестес ұйымдар қатысқанкезде жасанды бәсекелестік;7) ақпараттық жүйелердің қайталануы;8) ақпараттық жүйелердің ашықтығы;9) талап етілмеген ақпараттық жүйелерді әзірлеу және пайдалануғаенгізілмеген ақпараттық жүйелерді пайдалану;10) ақпараттық жүйелер аудитінің болмауы.Талдау объектісінің ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметінентуындайтын өзге де мәселелерге сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылжөніндегі жұмысты ұйымдастыру, сондай-ақ талдау объектісі қызметінің оныңжеке және заңды тұлғалармен өзара іс-қимылына байланысты мынадай бағыттарыжатады:1) бюджет және қаржы қаражатын игеру және бөлу, оның ішіндесубсидиялар, гранттар, сыйақылар, демеушілік көмек төлеу, тауарлар менкөрсетілетін қызметтерді мемлекеттік сатып алу және сатып алу;2) салықтар мен өзге де төлемдерді жинау;3) шарттар жасасу;4) қызметтің ашықтығы мен жариялылығы.Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс қимыл жөніндегі жұмыстыұйымдастыру бағыты бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдерініңиндикаторлары:1) құзыретіне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегіфункциялар кіретін адамның немесе бөлімшенің болмауы;2) сыбайлас жемқорлықтың алдын алу жөніндегі іс-шаралар жоспарының,сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі саясаттың болмауы;3) объектінің қызметкерлері үшін сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылмәселелері бойынша түсіндіру және оқыту іс-шараларын жүргізбеу немесежеткіліксіз жүргізу;4) қызметкерлердің сыбайлас жемқорлыққа қарсы заңнаманың, талдауобъектісінің сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саясатының қолданыстағыталаптары туралы білімдерін тексеру жөніндегі іс-шараларды жүргізбеу;5) талдау объектісі жұмыскерлерінің мемлекеттік функциялардыорындауға уәкілеттік берілген, оларға теңестірілген тұлғалар болып табылатынсыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулерді қабылдамауы, толық немесе уақтылықабылдамауы;6) талдау объектісі жұмыскерлерінің сыбайлас жемқорлыққа қарсышектеулерді сақтамау фактілері;7) талдау объектісінің жұмыскерлерін сыбайлас жемқорлық құқықбұзушылықтар жасағаны үшін қылмыстық жауаптылыққа тарту фактілері;188) жұмыскерлердің сыбайлас жемқорлық фактілері туралы хабарлаутәсілдері мен арналарының (оның ішінде анонимді) болмауы;9) сыбайлас жемқорлық фактілері туралы хабарлаған адамдарды заңсызжазалаудан, жұмыстан шығарудан немесе қысым көрсетудің өзге де шараларынанқорғаудың құқықтық тетіктерінің болмауы;10) талдау объектісінің қызметкерлеріне қатысты жеке және заңдытұлғалардың, оның ішінде БАҚ-та сыбайлас жемқорлық сипаттағы заңсыз ісәрекеттер туралы көптеген шағымдарының болуы.Қызметтің ашықтығы мен жариялылығын қамтамасыз ету бағытыбойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің индикаторлары:1) қоғамдық мүддені білдіретін объектінің қызметі туралы ақпаратты:сатып алу жоспарларын, бюджет және қаржы қаражатын игеруді, бақылау ісшараларын өткізу жоспарларын, жеке және заңды тұлғалармен өзара іс-қимылжөніндегі функцияларды реттейтін құқықтық актілер мен ішкі құжаттарды толықжәне уақтылы жарияламау;2) «Ақпаратқа қол жеткізу туралы» Заңның және «Мемлекеттікоргандардың интернет-ресурстарын ақпараттық толықтыру қағидаларын жәнеолардың мазмұнына қойылатын талаптарды бекіту туралы» Инвестициялар жәнедаму министрінің міндетін атқарушының 2016 жылғы 28 қаңтардағы № 116бұйрығының талаптарын сақтау.3) қоғамдық мүддені білдіретін мәселелер бойынша: бюджет қаражатын,жылжымайтын мүлікті, жер учаскелерін бөлу, объектілерді пайдалануға қабылдаужәне т. б. шешімдер қабылдау рәсімдеріне жұртшылық өкілдерін тартпау:Ұйымдық-басқару қызметіндегі жоғарыда аталған сыбайлас жемқорлықтәуекелдерінің тізбесі және олардың индикаторлары толық болып табылмайды.3.2. Талдамалық анықтаманы дайындау және оған қол қою25. Уәкілетті тұлға сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау жөніндегіжұмыс мерзімі аяқталғаннан кейін осы Әдістемелік ұсынымдардың2–қосымшасына сәйкес нысан бойынша анықталған сыбайлас жемқорлықтәуекелдері туралы ақпаратты және сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтаржасауға ықпал ететін себептер мен жағдайларды жою жөніндегі ұсынымдарды(бұдан әрі - ұсынымдар) қамтитын талдамалық анықтама жасайды.26. Аналитикалық анықтаманың мәтіні нақты, қысқа және сонымен біргетүсінікті, ал ұсынылған материал сенімді және өзекті болуы керек.Анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдері бойынша ескертулер менқорытындылар оның атауы және саралау белгісінің (белгілерінің) қысқашасипаттамасы көрсетіле отырып, нақты және заттық сипатта болуға тиіс.27. Анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою жөніндегіұсынымдар заңды, тиімді, орындалатын және талдау объектісінің қызметіндесыбайлас жемқорлық тәуекелін болдырмауға бағытталған болуы тиіс.Ұсынымдарда қалаулы нәтижеге қол жеткізу үшін, сыбайлас жемқорлыққақарсы шараларды іске асырудың ең жақсы және барынша ұтымды тәсілдері(құралдары) көрсетілуге тиіс.19Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жоюдың ең типтік шаралары: құқықтық актілерді немесе ішкі құжаттарды әзірлеу және қабылдау,оларға сыбайлас жемқорлық факторларын жоюға бағытталған өзгерістер ментолықтырулар енгізу; лауазымды тұлғалардың өкілеттіктерін нақтылау; объектінің қызметіне қоғамдық бақылауды қамтамасыз ету; әкімшілік рәсімдерді оңтайландыру және автоматтандыру; рұқсат беру функцияларын іске асыру кезінде талдау объектісініңлауазымды адамдарының жеке және заңды тұлғалармен жеке байланысынболдырмау; өкілеттіктерді қайта бөлу, құрылымын өзгерту, құрылымдықбөлімшелерді біріктіру немесе тарату, штат санын оңтайландыру, артық басқарубөліктерін жою; әкімшілік шығындарды қысқарту; ақпараттық жүйені әзірлеу не қолданыстағы жүйені дамыту, сондай-ақоны басқа мемлекеттік органдар мен ұйымдардың дерекқорларыменинтеграциялау болып табылады.Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою жөніндегі жоғарыда аталғаншаралар тізбесі толық болып табылмайды.Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою және азайту өзге мемлекеттікоргандар, ұйымдар, мемлекеттік сыңайлы сектор субъектілері тарапынан шараларқабылдауды көздеген жағдайда оларға тиісті хаттар жіберу, бірлескен іс-шараларөткізу және т.б. ұсынылады.Сондай-ақ көрсетілген жағдайларда проблемалық мәселелерді жоғарытұрған деңгейде қарауға бастамашылық ету мақсатында, орталық мемлекеттікоргандарға Үкіметке мен Президент Әкімшілігіне хаттар жолдау ұсынылады.28. Талдамалық анықтамаға:1) талдау кезінде пайдаланылған құжаттардың көшірмелері (сотшешімдері, хаттамалар, тексеру актілері және т.б.);2) тәуекелдер картасы;3) интернет-беттердің скриншоттары;4) слайдтар, инфографика және өзге де көрнекі материалдарды қоса тіркеуұсынылады.29. Уәкілетті адам талдамалық анықтаманы жұмыс тобы мүшелерініңқарауына жібереді.Жұмыс тобының мүшелері талдамалық анықтаманы мынадай мақсаттардақарайды:- оны толықтыру бойынша ұсыныстар енгізу;- анықтамада келтірілген қорытындылар мен ұсынымдар бойыншанақтылаулар, тиісті негіздемелерді қоса бере отырып, қате деректер менмәліметтерге түзетулер енгізу.Жұмыс тобының мүшелері талдамалық анықтаманы пысықтау жөніндеұсыныстар мен негіздемелер енгізген жағдайда уәкілетті тұлға оларды анықталған20сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою үшін негізділік, практикаға бағдарланужәне жеткіліктілік тұрғысынан қарайды.Қажет болған кезде талдамалық анықтаманы, оны пысықтау жөніндегіұсыныстар мен негіздемелерді талқылау үшін уәкілетті адам жұмыс тобымүшелерінің қатысуымен мәжіліс ұйымдастыра алады.Уәкілетті тұлға жұмыс тобы мүшелерінің ұсыныстарын қарауқорытындылары бойынша қалыптастырылған талдау анықтамасын басшылық,үйлестіру және сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу жәнежұмыс нәтижелері үшін жауапкершілік жүктелетін лауазымды тұлғаға қол қоюғажібереді.30. Талдамалық анықтамаға сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдаусубъектісінің басшысы сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау аяқталғанкүннен бастап 10 жұмыс күнінен кешіктірмей қол қояды.31. Талдамалық анықтама және іс-шаралар жоспары ол бекітілген күнненбастап 3 жұмыс күні ішінде құпиялылық режимін қамтамасыз етуді, қызметтік,коммерциялық немесе Қазақстан Республикасының заңымен қорғалатын өзге деқұпияны қорғау жөніндегі талаптардың сақталуын ескере отырып, сыбайласжемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау субъектісінің интернет-ресурсындаорналастырылады.3.3 Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне шалдыққан лауазымдардыңтізбесін қалыптастыра отырып айқындау32. Уәкілетті тұлға сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне шалдыққанлауазымдарды айқындау кезінде қолда бар лауазымдарды екі санатқа – басшылармен орындаушыларға бөлуі тиіс.Шешімдер қабылдау және ұйымдық-шаруашылық функцияларды жүзегеасыру құқығының болуын ескере отырып, басшылардың барлық санаты жоғарысыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің болуына жатады, сондықтан олардыфункционалдық міндеттерін талдаусыз сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінеұшыраған лауазымдарға жатқызу керек.Орындаушылар лауазымдарының сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінеұшырау деңгейі функционалдық ерекшеліктерін ескере отырып, сыбайласжемқорлық функцияларының тізімін негізге ала отырып айқындалады.33. Іске асыру кезінде сыбайлас жемқорлықтың туындауы үшіналғышарттар болатын функцияларды бөлу жолымен мемлекеттік органның,ұйымның және квазимемлекеттік сектор субъектісінің сыбайлас жемқорлықфункцияларының тізімі жасалады.34. Сыбайлас жемқорлық функцияларына бақылау және қадағалау,мемлекеттік мүлікті басқару, мемлекеттік қызметтер көрсету және рұқсат беруфункцияларын жүзеге асыру, сондай-ақ персоналды іріктеу және басқаружатқызылуы мүмкін:- бақылау және қадағалау жөніндегі функциялар деп бақылау жәнеқадағалау субъектілерінің заңнама талаптарын (инспекция, ревизия, тексеру)21сақтауын тексеру, алдын алу және қадағалау жөніндегі іс-қимылдарды жүзегеасыру түсініледі;- мемлекеттік мүлікті басқару жөніндегі функциялар деп меншік иесініңмемлекеттік мүлікке (республикалық және коммуналдық мүлік) қатысты, оныңішінде бюджет қаражатын басқару жөніндегі өкілеттіктерін жүзеге асырутүсініледі;- мемлекеттік қызметтер көрсету және рұқсат беру функциялары бойыншафункциялар деп мемлекеттік органдардың өтеусіз немесе мемлекеттік билікоргандары реттейтін бағалар бойынша, өтініш берушілердің сұрау салуларыбойынша Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілеріндебелгіленген шектерде өкілеттіктер беруі түсініледі;- персоналды іріктеу және басқару жөніндегі функциялар деп мемлекеттікоргандардың лауазымды адамдарының кадрларды іріктеу, мемлекеттікқызметшілерді қызметтен шығару және жоғарылату, ұйым қызметкерлерінетәртіптік шаралар мен көтермелеу шараларын қолдану жөніндегі функциялардыжүзеге асыруы түсініледі.Бұл тізбе толық болып табылмайды, сыбайлас жемқорлық функцияларымемлекеттік орган, ұйым және квазимемлекеттік сектор субъектісі қызметініңерекшелігіне байланысты айқындалуы мүмкін.35. Әрбір нақты лауазым бойынша қызметтік міндеттемелерін негізге алаотырып, сыбайлас жемқорлық функцияларын нақтылау қажет (сыбайласжемқорлық функцияларының үлгілік тізбесі 3-қосымшада көрсетілген).36. Сыбайлас жемқорлық функцияларының тізімін пайдалана отырып,қызметтің ерекшелігінен туындаған шешім қабылдау еркіндігінің жоғарыдәрежесін, азаматтармен және өзге де ұйымдармен байланыс қарқындылығынескере отырып, сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне шалдыққан лауазымдарайқындалады.37. Нәтижелері бойынша осы әдістемелік ұсынымдарға 4-қосымшаға сәйкеснысан бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне шалдыққан лауазымдардыңтізбесі жасалады.38. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне шалдыққан лауазымдардың тізбесінӘдеп жөніндегі уәкілдер, сыбайлас жемқорлыққа қарсы комплаенс қызметтержәне өзге де құрылымдық бөлімшелер немесе мемлекеттік органдардың,ұйымдардың және квазимемлекеттік сектор субъектілерінің ҚазақстанРеспубликасының сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саласындағызаңнамасын бұзушылықтардың алдын алу және оларға жол бермеу жөніндегіфункцияларды жүзеге асыратын тұлғалары сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінешалдыққан лауазымдарды атқаратын адамдармен жүйелі профилактикалықжұмысты ұйымдастыру кезінде пайдаланады.3.4 Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою бойынша шараларқабылдау39. Уәкілетті тұлға талдау объектісінің құрылымдық бөлімшелеріменбірлесіп, талдамалық анықтамаға қол қойылған күннен бастап 10 жұмыс күні22ішінде осы Әдістемелік ұсынымдарға 5–қосымшаға сәйкес нысан бойыншасыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша анықталғансыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға ықпал ететін себептер менжағдайларды жою жөніндегі іс-шаралар жоспарын (бұдан әрі – іс-шараларжоспары) әзірлеуі қажет.40. Іс-шаралар нақты сипатта болуы және анықталған сыбайлас жемқорлықтәуекелдерін жою үшін жеткілікті болуға тиіс.Іс-шараларды орындау мерзімдері орынды болуға және 1 жылдан аспауғатиіс.Заңнамалық актілерге өзгерістер мен толықтырулар енгізуге не жаңасынәзірлеуге байланысты іс-шараларды іске асыру мерзімдері олардың заң шығаруқызметінің қағидалары негізге алына отырып айқындалады.Ақпараттық жүйені әзірлеуге байланысты іс-шараларды іске асырумерзімдері олардың бюджеттік жоспарлау рәсімдері негізге алына отырыпайқындалады.41. Іс-шаралар жоспарын мемлекеттік органның, ұйымның,квазимемлекеттік сектор субъектісінің басшысы бекітеді.4. Анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін бағалау42. Анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін бағалау процесі талдауобъектісіндегі сыбайлас жемқорлық деңгейіне теріс әсер етуі мүмкін неғұрлыммаңызды тәуекелдерді анықтау мақсатында жүргізіледі.Тәуекелдер олардың пайда болуы мен әсер ету ықтималдығы немесежиілігі тұрғысынан бағаланады.Тәуекел деңгейін есептеу былай жүргізіледі:Тәуекел деңгейі = ықтималдық * әсерТәуекелдер деңгейін есептеуді уәкілетті адам және жұмыс тобыныңмүшелері жүргізеді.Тәуекелдерді есептеуге талдау объектісінің құрылымдық бөлімшелері детартылуы мүмкін.Тәуекелдердің ықтималдығын бағалау критерийлеріБалл Мәні Іске асыру жиілігі Іске асыру ықтималдығы1 Өте сирекТалдау объектісінің қызметіндесоңғы 5 жылда тіркелген бірлі-жарымоқиғалар.Оқиға өте сирекжағдайларда немесе 1% - ғадейін жүзеге асырылуымүмкін.2 СирекСоңғы 2 жыл ішінде талдауобъектісінің қызметінде аз белгілінемесе тіркелген оқиғалар.Оқиға сирек жағдайларданемесе 1%–дан 10%–ғадейін іске асырылуымүмкін.233 АрасындаОқиға талдау объектісініңқызметінде соңғы жыл ішіндетіркелді.Тәуекелді іске асыруықтималдығы 11%–дан25%–ға дейін.4ЖиіОқиға талдау объектісініңқызметінде соңғы алты ай ішіндетіркелді.Тәуекелді іске асыруықтималдығы 26%–дан50%–ға дейін.5 Өте жиіОқиға соңғы алты ай ішіндебірнеше рет тіркелді.Іс-шараны жүзеге асыруықтималдығы 50%–дан100%–ға дейін өтежоғары.Тәуекелдердің әсерін бағалау критерийлеріБалл Әсер етудәрежесіСалдардыңжалпысипаттамасыКомплаенс/Талаптарды сақтау1 Елеусіз Тәуекел іскеасырылғанжағдайда,қандай да біртеріссалдардыңболмауыРеттеушілік талаптардың болмашы бұзылуы,талдау объектісінің қызметкерлерін әкімшілікжәне/немесе өзге де жауапкершілікке тартуүшін негіздердің болмауы талдау объектісінеқатысты айыппұлдардың, өсімпұлдардың,тұрақсыздық айыбының және басқа дақаржылық бұзушылықтардың болмауы.Жеке және заңды тұлғалардың құқықтары менмүдделерін бұзудың болмауы.2 Елеулі Тәуекелді іскеасыруданболғансалдарларелеусізРеттеушілік талаптардың аз бұзылуы. Талдауобъектісінің жұмыскерлерінен айыппұлдардыөндіріп алу мүмкіндігі туралы ескертулер.Айыппұлдарды, өсімпұлдарды, тұрақсыздықайыбын өндіріп алу мүмкіндігі туралы ескертуалу және талдау объектісіне қатысты басқа дақаржылық бұзушылықтарды анықтау.3 Үлкен Тәуекелді іскеасырудыңсалдарыайтарлықтай,бірақтолығыментүзетілуімүмкінАйыппұлдардың, өсімпұлдардың, тұрақсыздықайыбының және басқа да қаржылықбұзушылықтардың туындауына әкеп соғуымүмкін реттеуші талаптарды бірнеше рет бұзу.Талдау объектілері жұмыскерлеріненайыппұлдарды өндіріп алу.Жеке және заңды тұлғалардың құқықтары менмүдделерінің бұзылуы.4 СыниТәуекелді іскеасырудыңсалдары өтемаңызды, бірақбелгілі бірдәрежедетүзетілуімүмкінРеттеуші талаптардың елеулі бұзылуы, соныңсалдарынан талдау объектісі айыппұлдарды,өсімпұлдарды, тұрақсыздық айыбын және т.б.төлеуге міндетті, талдау объектісініңжұмыскерлерін әкімшілік немесе қылмыстықжауапкершілікке тарту.Жеке және заңды тұлғалардың құқықтары менмүдделерін бұзу.245 Апатты Тәуекелді іскеасырудыңсалдары өтемаңызды жәнеоны түзетумүмкін емес.Тәуекелдіңөтелмейтінсалдары бар.Ірі айыппұлдарға, өсімпұлдарға, тұрақсыздықайыбына және өзге де төлемдерге, сондай-ақберілген лицензияларды қайтарып алуға(болған жағдайда) әкеп соққан реттеушілікталаптардың шектен тыс бұзылуы немесебірнеше қаржылық бұзушылықтар.Жұмыскерлерді әкімшілік/қылмыстықжәне/немесе өзге де жауапкершілікке бірнешерет тарту.Жеке және заңды тұлғалардың құқықтары менмүдделерін бұзу.43. Тәуекелдерді бағалау қорытындылары бойынша берілген баллдар талдауобъектісінің тәуекелдер картасын жасау үшін негіз болып табылады.Тәуекелдер картасы талдау объектісінің анықталған сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ұшырауының графикалық бейнесін білдіреді.Тәуекелдер картасы әртүрлі түстермен бөлінген бірнеше бөлікке бөлінеді:Қызыл аймақ-талдау объектісі үшін қауіпті және/немесе апатты болыптабылатын қауіптер, олар басталудың жоғары ықтималдығына байланыстынемесе талдау объектісіндегі сыбайлас жемқорлық деңгейіне әсер етуі мүмкінсалдардың елеулі әлеуетіне байланысты немесе екі факторға байланысты;Қызғылт сары аймақ-талдау объектісіндегі сыбайлас жемқорлықдеңгейінің жоғары ықтималдығы немесе үлкен ықтимал әсері бар қауіптер;Сары аймақ-талдау объектісіндегі сыбайлас жемқорлық деңгейінеорташа ықтималдығы немесе орташа ықтимал әсері бар тәуекелдер;Жасыл аймақ-туындау ықтималдығы төмен және (немесе) талдауобъектісінде сыбайлас жемқорлық деңгейіне елеулі әсер етпейтін тәуекелдер.543211 2 3 4 5ЫҚТИМАЛДЫҚТалдау объектісінің тәуекелдер картасы әрбір тәуекелдің салыстырмалымаңыздылығын бағалауға (басқа тәуекелдермен салыстырғанда), сондай-ақтүйінді болып табылатын және басым тәртіппен шаралар қабылдауды талап ететінжәне қажет болған жағдайда адами және қаржы ресурстарының бөлінуінқамтамасыз ететін тәуекелдерді бөліп көрсетуге мүмкіндік береді. ӘСЕР255. Ұсынымдарды орындау мониторингі44. Ұсынымдарды орындау мониторингін уәкілетті тұлға талдамалықанықтамаға қол қойылған күннен бастап 1 жыл ішінде жүргізу ұсынылады.45. Талдау объектісінің құрылымдық бөлімшелері тоқсан сайын талдамалықанықтамаға қол қойылған күннен бастап есептік кезеңнен кейінгі айдың 5-күніненкешіктірмей, уәкілетті тұлғаға ұсынымдардың орындалу барысы туралыақпаратты және осы әдістемелік ұсынымдардың 6-қосымшасына сәйкес нысанбойынша растайтын құжаттарды жіберуі қажет.46. Уәкілетті тұлға ұсынымдардың, растайтын құжаттардың орындалубарысы туралы ақпарат келіп түскен күннен бастап 5 жұмыс күні ішінде олардықарауы және осы әдістемелік ұсынымдарға 7-қосымшаға сәйкес нысан бойыншаұсынымдарды орындау мониторингінің нәтижелерін қалыптастыруы қажет.Талдау объектісінің ақпаратын қарау қорытындылары бойынша ұсынымдардыңорындалу мәртебесі айқындалады.Ұсыным іс-шаралар жоспарында көрсетілген аяқтау нысанына сәйкес ісшараны орындау арқылы анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелі жойылғанжағдайда, толық көлемде орындалды деп танылады.Ұсыным іс-шаралар жоспарында көрсетілген аяқтау нысанына сәйкес ісшараны толық көлемде орындамау салдарынан анықталған сыбайлас жемқорлықтәуекелі елеусіз дәрежеде жойылмаған немесе азайтылған жағдайда, ішінараорындалды деп танылады.Ұсыным іс-шаралар жоспарының тармағын орындау жөніндегі шаралардықабылдамау салдарынан анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелі жойылмағаннемесе барынша азайтылған жағдайда, орындалмаған деп танылады.Іс-шараны объективті себептер бойынша орындау мүмкін болмаған немесеорынсыз болған жағдайда (заңнамадағы өзгерістер, заңды тұлғаны қайтаұйымдастыру немесе тарату, функцияларды беру және т.б.), ұсыным өзектілігінжоғалтқан деп танылады.Ұсынымдарды орындау мониторингтің нәтижелері мемлекеттік органның,ұйымның және квазимемлекеттік сектор субъектісінің басшысына енгізіледі,сондай-ақ талдау объектісінің құрылымдық бөлімшелеріне жіберіледі.47. Талдау объектісі ұсынымдарды орындамаған немесе толықорындамаған жағдайда, уәкілетті тұлға ден қою шараларын қабылдау үшін талдауобъектісінің қызметіне жетекшілік ететін мемлекеттік органның, ұйымның жәнеквазимемлекеттік сектор субъектісінің басшысына тиісті ақпаратты енгізеді.Талдау объектісі объективті себептер бойынша іс-шаралар жоспарыбекітілген күннен бастап бір жыл өткен соң, ұсынымдарды орындамаған немесетолық орындамаған жағдайда, уәкілетті тұлға ұсынымдарды орындаумониторингті олар түпкілікті орындалғанға дейін жалғастырады.48. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындыларыбойынша енгізілген ұсынымдардың орындалуы туралы ақпарат құпиялылықрежимін қамтамасыз етуді, қызметтік, коммерциялық немесе ҚазақстанРеспубликасының заңымен қорғалатын өзге де құпияны қорғау жөніндегі26талаптардың сақталуын ескере отырып, мемлекеттік органның, ұйымның,квазимемлекеттік сектор субъектісінің интернет-ресурсында кемінде 6 айда біррет орналастырылады.49. Талдау нәтижелерін талқылауға және анықталған сыбайлас жемқорлықтәуекелдерін жою жөніндегі ұсынымдарды іске асыру мониторингіне сыбайласжемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау объектісінің жанынан болған жағдайда,Қоғамдық кеңестің мүшелері, сондай-ақ, сыбайлас жемқорлыққа қарсы ісқимылдың өзге де субъектілерінің мамандары және (немесе) сарапшыларытартылады.Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелерін, оның ішіндесыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау субъектісінің сыбайласжемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі алқалы, консультативтік-кеңесшіоргандарының отырыстарында жария талқылау ұсынылады.50. Нормативтік құқықтық актілерде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріанықталған кезде, сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау объектісіолардың бар екендігі туралы мәліметтерді тиісті уәкілетті органға (әзірлеушіге)жібереді.Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойыншаанықталған сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға ықпал ететінсебептер мен жағдайларды жою жөніндегі ұсынымдар Құқықтық мониторингжүргізу қағидаларына сәйкес құқықтық мониторингті талдау объектісі жүргізгенкезде қолданылады.Нормативтік құқықтық актілерге өзгерістер мен толықтырулар енгізугеқатысты барлық әзірленген ұсынымдар жүргізілген құқықтық мониторингқорытындылары бойынша есепте көрсетілуге тиіс.27Сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау жүргізубойынша әдістемелікұсынымдарға1-қосымшаСыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу жөніндегіжұмыс жоспары№ Жұмыс түрі Мерзімі Жауапты тұлғалар1 ҮлгіАқпарат жинау:Талдау объектісінің 2019-2020жылдардағы қызметі туралы есеп2019-2020 жж. тәртіптік тәжірибетуралы ақпарат2019-2020 жылдар бойыншамемлекеттік көрсетілетін қызметтертуралы ақпарат01.03.202301.03.202310.03.2023Барлық бейіндібөлімшелерКадр жұмысыдепартаментіМемлекеттікқызметтер көрсетуДепартаменті2 Талдау объектісінің қызметін, оныңұйымдастыру-басқару қызметінреттейтін құқықтық актілерді және ішкіқұжаттарды сыбайлас жемқорлықтәуекелдерінің болуы тұрғысынанталдауОның ішінде қызмет бағыттарыбойынша:1) персоналды басқару;2) мемлекеттік қызметтер көрсету….10.03.202315.03.2023А. АхметовБ. Асанов3 Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінешалдыққан лауазымдардың тізбесінқалыптастыра отырып айқындау.20.03.2023 А. Ахметов4 Талдамалық анықтама әзірлеу 30.04.2023 Б. Айтбаев (жұмыстобының басшысы,басшы немесекомплаенс қызметініңқызметкері)5 Талдамалық анықтамаға қол қою 01.04.2023 С. Бериков (талдауөткізу туралы шешімде28көрсетілген лауазмдытүлға)6 Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінішкі талдау нәтижелері бойыншаанықталған сыбайлас жемқорлық құқықбұзушылықтар жасауға ықпал ететінсебептер мен жағдайларды жоюжөніндегі іс-шаралар жоспарына қолқою11.04.2023 С. Бериков (талдауөткізу туралы шешімдекөрсетілген лауазмдытүлға)* осы мерзім мемлекеттік орган, ұйым, квазимемлекеттік сектор субъектісі басшысыныңішкі талдау жүргізу туралы шешімінде көрсетілген мерзімге сәйкес келуге тиіс.29Сыбайлас жемқорлықтәуекелдерін талдау жүргізу бойыншаәдістемелік ұсынымдарға2-қосымшаТалдамалық анықтаманыңүлгілік құрылымыКіріспе бөлім: сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу туралыбұйрықтың деректемелері және оны жүргізу мерзімі, уәкілетті тұлғаның, жұмыстобы мүшелерінің Т.А.Ә.Сипаттама бөлігі:1. Персоналды басқару, соның ішінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінешалдыққан лауазымдардың тізбесін айқындау-НҚА-дағы, бизнес-процестердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің атауы;- сыбайлас жемқорлық тәуекелінің сипаттамасы;- сыбайлас жемқорлық функцияларының шамамен тізімі;- сыбайлас жемқорлыққа шалдыққан лауазымдар тізбесі;- оны жою бойынша ұсынымдар.2. Мүдделер қақтығысын реттеу-НҚА-дағы, бизнес-процестердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің атауы;- сыбайлас жемқорлық тәуекелінің сипаттамасы;- оны жою бойынша ұсынымдар.3. Мемлекеттік қызметтер көрсету-НҚА-дағы, бизнес-процестердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің атауы;- сыбайлас жемқорлық тәуекелінің сипаттамасы;- оны жою бойынша ұсынымдар.4. Рұқсат беру функцияларын іске асыру-НҚА-дағы, бизнес-процестердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің атауы;- сыбайлас жемқорлық тәуекелінің сипаттамасы;- оны жою бойынша ұсынымдар.5. Бақылау-тексеру функцияларын іске асыру-НҚА-дағы, бизнес-процестердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің атауы;- сыбайлас жемқорлық тәуекелінің сипаттамасы;- оны жою бойынша ұсынымдар.6. Бюджет және қаржы қаражатын игеру және бөлу-НҚА-дағы, бизнес-процестердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің атауы;- сыбайлас жемқорлық тәуекелінің сипаттамасы;- оны жою бойынша ұсынымдар.7. Жеке және заңды тұлғалармен шарттар жасасу-НҚА-дағы, бизнес-процестердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің атауы;- сыбайлас жемқорлық тәуекелінің сипаттамасы;- оны жою бойынша ұсынымдар.308. Ақпараттық жүйелерді әзірлеу және пайдалану-НҚА-дағы, бизнес-процестердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің атауы;- сыбайлас жемқорлық тәуекелінің сипаттамасы;- оны жою бойынша ұсынымдар.Ұйымдастыру-басқару қызметінен туындайтын өзге де мәселелер-НҚА-дағы, бизнес-процестердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің атауы;- сыбайлас жемқорлық тәуекелінің сипаттамасы;- оны жою бойынша ұсынымдар.Қосымшалар31Сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау жүргізубойынша әдістемелікұсынымдарға3-қосымшаСыбайлас жемқорлыққа шалдыққан функциялардың үлгілік тізбесі№ Сыбайласжемқорлықтәуекелі жоғарыаймақҚызметі Сыбайлас жемқорлықфакторлары(типтік жағдайлар)1 Мемлекеттікбақылау, қадағалаужәне аудиБақылау және қадағалауобъектілерінің тізбесінқалыптастыру, келісужәне бекітуТексерулерден«алыстату» немесеолардың санын көбейтумүмкіндігі2 Тексерулер өткізу Бұзушылықтардыжасыру мүмкіндігі3 Заңнаманың сақталуынқадағалауды жүзеге асыруБұзушылықтардыжасыру мүмкіндігі4 Бақылау-қадағалаубелгілерін (тергеу,рейдтер және т. б.)қамтитын өзге дефункцияларды іске асыруБұзушылықтардыжасыру мүмкіндігі5 НҚА ресмитүсіндірмелерін,ұстанымдарын,қорытындыларын(сараптамаларды қосаалғанда) ұсынуФактілерді бағалаудыбұрмалайтын дәйексізмәліметтерді ұсынумүмкіндігі6 Әкімшілік құқықбұзушылық туралы істіқозғау және қарауХаттамада қателіктержіберу немесе өндірістітоқтату арқылыжауапкершіліктен«алыстату» мүмкіндігі7 Әкімшілік сот ісінжүргізуге қатысуБастапқы позицияданбас тарту мүмкіндігі8 Әкімшілік жазаныорындау жөнінде шараларқабылдауЖазаны орындаубойынша әрекетсіздік32және шараларқолданбау мүмкіндігі9 Мемлекеттік мүліктібасқаруБюджеттік жоспарлау Бөлінетін қаражаттыңұлғаюына әсер ететінмәліметтерді бюджеттікөтінімге енгізумүмкіндігі10 Мемлекеттік сатып алудыұйымдастыру және өткізуЕркін жоспарлау,бәсекелестікті шектеу(техникалықерекшеліктер менбіліктілік талаптарын«түзету», сатып алудыңконкурстық емес тәсілі,формальды негіздербойынша өтінімдердіқабылдамау, балдардыдұрыс есептемеу, сатыпалудың күшін жою,Тапсырыс беруші менжабдықтаушының сөзбайласуы кезіндебағалардың демпингі),шартты орындау кезіндесәйкестікке бақылаужүргізбеу, жалғанактілер бойынша ТЖҚсәйкес келмейтіндердіқабылдау және оларғаақы төлеу мүмкіндігі11 Мүлікті иелену,пайдалану және оған билікету жөнінде шешімдерқабылдау (бюджетқаражаты және қаржылықемес активтер,жекешелендіру,мемлекеттік қолдау)Үлестес тұлғалардықоса алғанда, өзгетұлғаларға сеніптапсырылған мүліккеқұқықтарды заңсыз берумүмкіндігі (мүліктіиеліктен шығаруды қосаалғанда, жалдау жәнеменшік құқықтары12 Мемлекеттікқызметтер жәнеолардың белгілері барқызметтер көрсету(өтініштерді қарауРұқсаттар беру(лицензиялауды қосаалғанда), материалдыққолдау көрсету(қаржылық төлемдердіРесми негіздер бойыншаөтінішті қабылдамау,көзделмегенқұжаттарды талап ету,қарау мерзімдерін33жолымен және өзге детәсілдерменкөрсетілетін"жасырын" қызметтер)қоса алғанда),құжаттандыру,анықтамалар беру,тіркелетін мемлекеттіккөрсетілетін қызметтер,сертификаттау, өзге деқызметтер«кешіктіру», нәтиженіберуден заңсыз бастарту мүмкіндігі13 Кадр саясаты Жұмысқа қабылдаурәсімдерін ұйымдастыру,ізденушілерге жәнеконкурстық мәселелергеқойылатын талаптардыжасауКонкурстық талаптарды«түзету"» және белгілібір ізденушілергеконкурстық сұрақтардыұсыну мүмкіндігі14 Өтініш берушілердібағалау және жұмысқақабылдауБелгілі бір өтінішберушілергеартықшылық берумүмкіндігі15 Еңбек жағдайларынжасау, қызмет бабындажоғарылату«Ыңғайлы» немесе«ыңғайсыз» жағдайларжасау, қызметкелайықты игіліктерді(материалдықкөтермелеулер,демалыстар, қызметтікпәтерлер менавтокөліктер, басқалар)іріктеп беру, тәртіптікжазаларды негізсізқолдану мүмкіндігі,меритократия қағидатынсақтамауБасқа функциялар(мысалға):16 Құқықтық актілердіқабылдауНормошығармашылық(НҚА қабылдау)Жекелеген адамдар менсалалық топтардыңмүдделерін қолдайтын,белгілі бірфункцияларды іскеасырудың негізгіпроцестерін реттейтіндискрециялықнормаларды НҚА-ғаенгізу мүмкіндігі3417 Қызметтік жәнеқұпия мазмұндағыақпаратпен жұмыс«ҚБП» белгілерімен жәнеқұпиялылықдәрежелерімен ақпараттыжасау, есепке алу жәнезерделеуМәліметтерді өзгетұлғаларға жария етумүмкіндігі18 Мемлекеттікорганның қызметінұйымдастыружөніндегі қосалқыфункцияларҰйымдастырушылықөкімдік және әкімшілікшаруашылық шешімдерді(нұсқалар менықтималдықтардызерделеу) қабылдауға әсерететін ақпараттықалыптастыру жәнедайындау (кадрларбойынша шешімдер,қабылдауды, жұмыстаншығаруды, өндіріп алудыжәне көтермелеуді қосаалғанда, қаржы жөніндегішешімдер, мемлекеттіксатып алуды, иеліктеншығаруды, кез келгентұлғаларға мүлікті сатыпалуды және уақытшаберуді қоса алғанда, өзгеде шешімдерБасқару шешімдерінеәсер ететін ақпараттыжасыру немесебұрмалау мүмкіндігі19 комиссиялықоргандардың қызметіндайындау жәнеұйымдастыру (кадрлар,тұрғын үйлер, жерлер,гранттар, субсидияларжәне т. б.)Комиссиялардыңшешімдеріне әсер ететінақпаратты жасырунемесе бұрмалаумүмкіндігі20 талдау, мониторинг(ұсыныстар менұсыныстарды, оныңішінде шешім қабылдауүшін басшылыққақалыптастыру)Талдау немесемониторингобъектілеріне қатыстышешімдер қабылдауғаәсер ететін дәйексізқорытындыларқалыптастырумүмкіндігі21 шешім қабылдауға әсерететін есептілікті есепкеалу және қалыптастыруТалдау немесемониторингобъектілеріне қатысты35(Қаржы: мүлікті есепкеалу, түгендеу және т. б.,бақылау және қадағалау:тексеру туралы шешімгеәсер ететін есептілік,басқалар)шешімдер қабылдауғаәсер ететін дәйексізкөрсеткіштердіқалыптастырумүмкіндігі36Сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау жүргізубойынша әдістемелікұсынымдарға4-қосымшаСыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындыларыбойынша айқындалған сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне шалдыққанлауазымдар тізбесіСыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау объектісінің атауы:__________________________________________________________________№р/сСыбайлас жемқорлықтәуекеліне шалдыққанлауазымСыбайлас жемқорлықтәуекелдері барлауазымдықөкілеттіктерСыбайласжемқорлықтәуекелдері37Сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау жүргізубойынша әдістемелікұсынымдарға5-қосымшаБекітемін____________________________(талдау объектісі басшысыныңлауазымы, тегі, аты-жөні)____________________________(талдау объектісі басшысының қолы)____________________________(күні)Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойыншаанықталған сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға ықпалететін себептер мен жағдайларды жою жөніндегі іс-шаралар жоспары_______________________________________(талдау объектісінің атауы)р/с№Сыбайласжемқорлықтәуекелдерін ішкіталдауқорытындыларыбойыншаұсынымдарІс-шара АяқтаунысаныЖауаптыорындаушыларОрындаумерзімі38Сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау жүргізубойынша әдістемелікұсынымдарға6-қосымшаСыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындыларыбойынша енгізілген ұсынымдардың орындалу барысы туралы ақпаратр/с№Сыбайласжемқорлықтәуекелдерін ішкіталдауқорытындыларыбойынша ұсынымдарІс-шаралар жоспарынасәйкес аяқтау нысаныОрындалуы туралыақпарат39Сыбайлас жемқорлықтәуекелдеріне ішкі талдау жүргізубойынша әдістемелікұсынымдарға7-қосымшаҰсынымдарды орындау мониторингінің нәтижелерісыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау объектісіСыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау объектісінің атауы: _______________________________________________________________________________Талдау жүргізу кезеңі: ________________________Талдамалық анықтамаға қол қойылған күн: ____________Барлық енгізілген ұсыным ___.Оның ішінде:толық көлемде орындалды – _____;ішінара орындалды – _____;орындалмаған – _____;өзектілігін жоғалтты – ___.р/с№Сыбайласжемқорлықтәуекелдерінішкі талдауқорытындыларыбойыншаұсынымдарІс-шараларжоспарынасәйкесаяқтаунысаныОрындалуытуралыақпаратІшкі талдаужүргізугеуәкілеттітұлғаныбағалау
Квазимемлекеттік сектор субъектілеріндегі сыбайлас жемқорлыққа қарсы комплаенс-қызмет туралы үлгілік ережені бекіту туралы
Квазимемлекеттік сектор субъектілеріндегі сыбайлас жемқорлыққа қарсыкомплаенс-қызмет туралы үлгілік ережені бекіту туралыҚазақстан Республикасы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі (Сыбайласжемқорлыққа қарсы қызмет) Төрағасының 2023 жылғы 31 наурыздағы № 112 бұйрығы.Қазақстан Республикасының Әділет министірлігінде 2023 жылғы 31 наурызда № 32211болып тіркелді."Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы" Қазақстан РеспубликасыЗаңының 16-бабының 3-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:1. Квазимемлекеттік сектор субъектілеріндегі сыбайлас жемқорлыққа қарсыкомплаенс-қызметтер туралы қоса беріліп отырған Үлгілік ереже бекітілсін.2. Қазақстан Республикасы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) Превенция қызметі заңнамада белгіленгентәртіппен:1) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттіктіркеуді;2) осы бұйрық ресми жарияланғаннан кейін, оны Қазақстан РеспубликасыСыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің (Сыбайлас жемқорлыққа қарсықызмет) интернет-ресурсында орналастыруды қамтамасыз етсін.3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Сыбайласжемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет)Төрағасының бірінші орынбасарына жүктелсін.4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін, күнтізбелік он күн өткенсоң қолданысқа енгізіледі.Қазақстан РеспубликасыСыбайлас жемқорлыққа қарсыіс-қимыл агенттігінің(Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет)ТөрағасыО. Бектенов"КЕЛІСІЛДІ"Қазақстан РеспубликасыҰлттық экономика министрлігіҚазақстан РеспубликасыСыбайлас жемқорлыққа қарсыіс-қимыл агенттігі (Сыбайласжемқорлыққа қарсы қызмет)Төрағасының2023 жылғы 31 наурыздағы№ 112 бұйрығыменбекітілгенКвазимемлекеттік сектор субъектілеріндегі сыбайлас жемқорлыққа қарсыкомплаенс-қызметтер туралы үлгілік ережеЕскерту. Үлгілік ереже жаңа редакцияда - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігітөрағасының 10.08.2026 № 143 (13.08.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.1-тарау. Жалпы ережелер1. Осы Квазимемлекеттік сектор субъектілеріндегі сыбайлас жемқорлыққа қарсыкомплаенс-қызметтер туралы үлгілік ереже (бұдан әрі – Үлгілік ереже) "Сыбайласжемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы" Қазақстан Республикасы Заңының (бұдан әрі –Заң) 16-бабының 3-тармағына сәйкес әзірленді және сыбайлас жемқорлыққа қарсыкомплаенс-қызметтердің негізгі міндеттерін, функциялары мен өкілеттіктерін,сондай-ақ олардың қызметін ұйымдастыру мен жұмыс тәртібін айқындайды.2. Үлгілік ереже сыбайлас жемқорлыққа қарсы комплаенс-қызметтердіңқұрылымдық бөлімшелеріне, басшылары мен жұмыскерлеріне, сондай-ақ осы Үлгілікережеде көзделген жағдайларда сыбайлас жемқорлыққа қарсы комплаенс-қызметтіңфункцияларын орындайтын жауапты тұлғаларға қолданылады.3. Квазимемлекеттік сектор субъектілері заңды тұлғаның ұйымдық-құқықтықнысанын, штат санын және қызмет ерекшелігін ескере отырып, сыбайлас жемқорлыққақарсы комплаенс-қызмет туралы ішкі ережені бекітеді.4. Егер сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саласындағы халықаралықстандарттарда осы Үлгілік ережеде көзделмеген сыбайлас жемқорлыққа қарсыкомплаенсті ұйымдастыруға қойылатын талаптар мен тәсілдер белгіленсе, мұндайталаптар мен тәсілдерді директорлар кеңесі, байқау кеңесі (ол болған кезде) немесеквазимемлекеттік сектор субъектісінің өзге де тәуелсіз басқару органы, ал көрсетілгеноргандар болмаған жағдайда квазимемлекеттік сектор субъектісінің басшысы бекітедіжәне олар осы Үлгілік ережеге және Қазақстан Республикасының заңнамасына қайшыкелмеуге тиіс.2-тарау. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы комплаенс-қызметтердің жұмысын ұйымдастыру5. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы комплаенс-қызмет (бұдан әрі – Қызмет) –квазимемлекеттік сектор субъектісінің осы ұйымның және оның жұмыскерлерініңҚазақстан Республикасының сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралызаңнамасын сақтауын қамтамасыз ету жөніндегі қызметті жүзеге асыратынқұрылымдық бөлімшесі.6. Қызмет Қазақстан Республикасының Конституциясын, Заңды, ҚазақстанРеспубликасының өзге де нормативтік құқықтық актілерін, осы Үлгілік ережені жәнеквазимемлекеттік сектор субъектісінің ішкі құжаттарын басшылыққа алады.7. Қызмет дербес құрылымдық бөлімше нысанында Ұлттық әл-ауқат қорында,ұлттық басқарушы холдингтерде, ұлттық холдингтерде, ұлттық компанияларда,сондай-ақ олармен үлестес, жұмыскерлерінің орташа жылдық саны жүз адамнанасатын еншілес, тәуелді және өзге де заңды тұлғаларда, әлеуметтік медициналықсақтандыру қорында, Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорында, сондай-ақ "Астана"халықаралық қаржы орталығы органдарының, олардың ұйымдары менқатысушыларының қызметіне жағдайларды қамтамасыз ететін коммерциялық емесұйымда, сондай-ақ осы Үлгілік ереженің 8-тармағында көзделген талаптар болған кездеқұрылады.8. Қызмет квазимемлекеттік сектор субъектісінде мынадай талаптардың біреуінемесе бірнешеуі болған кезде дербес құрылымдық бөлімше ретінде құрылады:1) квазимемлекеттік сектор субъектісі Қазақстан Республикасы Үкіметінің неорталық мемлекеттік органның шешімі бойынша құрылған;2) квазимемлекеттік сектор субъектісінің еншілес, тәуелді немесе үлестесұйымдары, филиалдары не өкілдіктері бар;3) жұмыскерлерінің орташа жылдық саны жүз адамнан асады.9. Еншілес, тәуелді және (немесе) олармен үлестес өзге де заңды тұлғалары,филиалдары мен өкілдіктері бар квазимемлекеттік сектор субъектілерінің басұйымында осындай ұйымдардың Қызметтерінің жұмысын үйлестіруді, әдіснамалықсүйемелдеуді, мониторингтеуді және шоғырландыруды қамтамасыз ететін бірыңғайҚызмет құрылады.10. Бірыңғай Қызмет тиісті еншілес, тәуелді және (немесе) олармен үлестес өзге дезаңды тұлғалардың қызметін үйлестіруге уәкілеттік берілген бас, жоғары тұрған не өзгеұйымның директорлар кеңесінің, байқау кеңесінің (ол болған кезде) немесеквазимемлекеттік сектор субъектісінің өзге де тәуелсіз басқару органының шешіміменқұрылады. Шешімде қызметін бірыңғай Қызмет үйлестіретін ұйымдардың тізбесі,құжаттарға қол жеткізу, өзара іс-қимыл жасау, есептілік және ұсынымдарды орындаутәртібі айқындалады.11. Бас ұйымда бірыңғай Қызметтің құрылуы еншілес, тәуелді және үлестесұйымдарды осы Үлгілік ереженің 7 және 8-тармақтарында көзделген талаптар болғанкезде дербес Қызмет құрудан босатпайды.12. Осы Үлгілік ереженің 7 және 8-тармақтарында көрсетілген талаптарға сәйкескелмейтін квазимемлекеттік сектор субъектілерінде Қызметтің функцияларынорындайтын жауапты тұлға (бұдан әрі – Жауапты тұлға) айқындалады, оған осыҮлгілік ережеде көзделген Қызметтің міндеттері, функциялары мен өкілеттіктеріқолданылады.13. Қызметтің тәуелсіздігін қамтамасыз ету мақсатында оған сатып алумен,қаржымен, бухгалтерлік есеппен, кадрлық және шарттық жұмыспен, мүліктібасқарумен, ішкі аудитпен, қауіпсіздікті қамтамасыз етумен, сондай-ақ Қызметтарапынан мониторинг жүргізілуге жататын процестерді құқықтық сүйемелдеуменбайланысты функциялар жүктелмейді.14. Қызмет өз функцияларын квазимемлекеттік сектор субъектісінің атқарушыорганына, лауазымды тұлғалары мен жұмыскерлеріне тәуелсіз жүзеге асырады,директорлар кеңесіне, байқау кеңесіне (ол болған кезде) немесе квазимемлекеттіксектор субъектісінің өзге де тәуелсіз басқару органына есеп береді және ҚазақстанРеспубликасының сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы заңнамасыталаптарының сақталуын қамтамасыз ету кезінде тәуелсіз болып табылады.15. Қызметтің басшысы мен жұмыскерлері квазимемлекеттік сектор субъектісініңатқарушы органының, директорлар кеңесінің, байқау кеңесінің (ол болған кезде)немесе өзге де тәуелсіз басқару органының құрамына кіре алмайды. Қызметтіңқұзыретіне жататын мәселелерді қарау кезінде Қызметтің басшысы мен жұмыскерлерікөрсетілген органдардың отырыстарына дауыс беру құқығынсыз қатысады.16. Қызметтің басшысы мен жұмыскерлері уәкілетті органдар және комплаенссаласындағы кәсіби ұйымдар өткізетін оқыту іс-шараларына қатысу арқылы кәсібибіліктілігін үнемі арттыруы қажет.3-тарау. Қызметтің негізгі міндеттері, функциялары мен өкілеттіктері17. Қызметтің негізгі міндеттері:1) квазимемлекеттік сектор субъектісі мен оның жұмыскерлерінің сыбайласжемқорлық құқық бұзушылықтардың алдын алу құралдарын енгізуін қамтамасыз ету;2) квазимемлекеттік сектор субъектісінде сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылшаралары жүйесін тиімді іске асыру;3) квазимемлекеттік сектор субъектісінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкіталдау жүргізуді қамтамасыз ету;4) сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері бойынша сыртқы реттеушілікталаптардың және озық халықаралық практиканың сақталуын қамтамасыз ету;5) Заңға сәйкес сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылдың негізгі қағидаттарыныңсақталуын қамтамасыз ету.18. Қызмет мынадай функцияларды орындайды:1) квазимемлекеттік сектор субъектісіндегі сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясаттыңтиімділігіне қатысты ақпаратты жинауды, өңдеуді, қорытуды, талдауды жәнебағалауды жүзеге асырады;2) Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес квазимемлекеттік секторсубъектісінің қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудіүйлестіреді;3) сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясат жөніндегі уәкілетті органның жәнеквазимемлекеттік сектор субъектісінің бірінші басшыларының бірлескен шешімібойынша жүргізілетін квазимемлекеттік сектор субъектісінің қызметіндегі сыбайласжемқорлық тәуекелдеріне сыртқы талдауға қатысады;4) анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне және оларды төмендету мен жоюбойынша қабылданып жатқан шараларға мониторинг жүргізеді;5) квазимемлекеттік сектор субъектісінде сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылжәне сыбайлас жемқорлыққа қарсы мәдениетті қалыптастыру мәселелері бойыншатүсіндіру іс-шараларын өткізеді;6) квазимемлекеттік сектор субъектісінің жұмыскерлері үшін сыбайласжемқорлыққа қарсы оқыту семинарларын ұйымдастырады;7) квазимемлекеттік сектор субъектісі жұмыскерлерінің сыбайлас жемқорлыққақарсы іс-қимыл саясатын сақтауын бақылауды қамтамасыз етеді;8) квазимемлекеттік сектор субъектісінің ұжымында жалпыға бірдей қабылданғанморальдық-әдеп нормаларына сәйкес келетін өзара қарым-қатынас мәдениетінқалыптастыруға жәрдемдеседі;9) квазимемлекеттік сектор субъектісінің құрылымдық бөлімшелерінің сыбайласжемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері жөніндегі ішкі іс-шаралар жоспарын әзірлейдіжәне оның орындалуына мониторинг жүргізеді;ЗҚАИ-ның ескертпесі!10) тармақша 01.01.2027 дейін тоқтатыла тұрады және тоқтатыла тұру кезеңіндеосы редакцияда қолданылады - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігі төрағасының10.08.2026 № 143 бұйрығымен.10) мүдделер қақтығысын анықтау, оған мониторинг жүргізу және оны реттеужөнінде шаралар қабылдайды;11)ЗҚАИ-ның ескертпесі!11) тармақша 01.01.2027 бастап қолданысқа енгізіледі - ҚР Мемлекеттік қызметістері агенттігі төрағасының 10.08.2026 № 143 (мәтін алып тасталды) бұйрығымен.12)ЗҚАИ-ның ескертпесі!12) тармақша 01.01.2027 бастап қолданысқа енгізіледі - ҚР Мемлекеттік қызметістері агенттігі төрағасының 10.08.2026 № 143 (мәтін алып тасталды) бұйрығымен.13)ЗҚАИ-ның ескертпесі!13) тармақша 01.01.2027 бастап қолданысқа енгізіледі - ҚР Мемлекеттік қызметістері агенттігі төрағасының 10.08.2026 № 143 (мәтін алып тасталды) бұйрығымен.14)ЗҚАИ-ның ескертпесі!14) тармақша 01.01.2027 бастап қолданысқа енгізіледі - ҚР Мемлекеттік қызметістері агенттігі төрағасының 10.08.2026 № 143 (мәтін алып тасталды) бұйрығымен.15) контрагенттердің сенімділігіне кешенді тексеру жүргізеді;16) квазимемлекеттік сектор субъектісіндегі сыбайлас жемқорлық фактілері туралыөтініштер (шағымдар) негізінде қызметтік тексерулер жүргізеді және (немесе) оларғақатысады;17) Қазақстан Республикасының сыбайлас жемқорлыққа қарсы заңнамасындағыөзгерістерге және квазимемлекеттік сектор субъектісіндегі сыбайлас жемқорлықпенбайланысты істер бойынша сот практикасына мониторинг және талдау жүргізеді;18) квазимемлекеттік сектор субъектісінің құрылымдық бөлімшелері менжұмыскерлерінің сыбайлас жемқорлыққа қарсы шараларды іске асыру тиімділігінебағалау жүргізеді;19) анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою және ішкі процестердіңтиімділігін арттыру жөніндегі міндетті түрде қаралуға жататын ұсынымдардыквазимемлекеттік сектор субъектісінің басшысына және тиісті мәселе құзыретінежататын құрылымдық бөлімшелерге енгізеді;20) квазимемлекеттік сектор субъектісі қызметінің ерекшелігіне қарай, егер мұндайфункциялар тәуелсіздікке әсер етпесе және мүдделер қақтығысын туғызбаса,комплаенс, іскерлік әдеп, орнықты даму мәселелерімен байланысты функциялардыжүзеге асырады;21) сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясат жөніндегі уәкілетті органмен, мемлекеттікоргандармен, квазимемлекеттік сектор субъектілерімен, қоғамдық бірлестіктермен,сондай-ақ өзге де жеке және заңды тұлғалармен өзара іс-қимыл жасайды.19. Қызмет мынадай шектеулер мен талаптардың сақталуына мониторинг жүргізеді:1) мемлекеттік функцияларды орындауға уәкілеттік берілген адамдарғатеңестірілген адамдардың сыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулерді қабылдауы;2) мемлекеттік функцияларды орындауға уәкілеттік берілген адамдарғатеңестірілген адамдардың Заңда белгіленген қаржылық бақылау шараларын сақтауы;ЗҚАИ-ның ескертпесі!3) тармақша 01.01.2027 дейін тоқтатыла тұрады және тоқтатыла тұру кезеңінде осыредакцияда қолданылады - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігі төрағасының10.08.2026 № 143 бұйрығымен.3) Қазақстан Республикасы заңнамасының мүдделер қақтығысын болғызбау жәнереттеу жөніндегі талаптарының сақталуы;ЗҚАИ-ның ескертпесі!4) тармақша 01.01.2027 дейін тоқтатыла тұрады және тоқтатыла тұру кезеңінде осыредакцияда қолданылады - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігі төрағасының10.08.2026 № 143 бұйрығымен.4) мемлекеттік функцияларды орындауға уәкілеттік берілген адамдарғатеңестірілген адамдардың жақын туыстарымен, жұбайларымен және (немесе)жекжаттарымен бірге жұмыс істеуіне тыйым салудың сақталуы;5)ЗҚАИ-ның ескертпесі!5) тармақша 01.01.2027 бастап қолданысқа енгізіледі - ҚР Мемлекеттік қызметістері агенттігі төрағасының 10.08.2026 № 143 (мәтін алып тасталды) бұйрығымен.6)6) тармақша 01.01.2027 бастап қолданысқа енгізіледі - ҚР Мемлекеттік қызметістері агенттігі төрағасының 10.08.2026 № 143 (мәтін алып тасталды) бұйрығымен.7)7) тармақша 01.01.2027 бастап қолданысқа енгізіледі - ҚР Мемлекеттік қызметістері агенттігі төрағасының 10.08.2026 № 143 (мәтін алып тасталды) бұйрығымен.8) қызметтік өкілеттіктерге кіретін әрекеттер үшін материалдық сыйақы, сыйлықтар, көрсетілетін қызметтер алуға және (немесе) беруге тыйым салудың сақталуы;9) мүліктік және мүліктік емес игіліктер мен артықшылықтарды алу немесеиемдену мақсатында қызметтік және ресми таратылуға жатпайтын өзге де ақпараттыпайдалануға тыйым салудың сақталуы;10) мемлекеттік функцияларды орындауға уәкілеттік берілген адамдарғатеңестірілген адамдардың құмар ойындарға және (немесе) бәс тігуге, оның ішіндеинтернет-ресурстар желілерін пайдалану арқылы өткізілетін құмар ойындарға және (немесе) бәс тігуге қатысуына тыйым салуды сақтауы;11) бұрын мемлекеттік қызметте лауазым атқарған адамдарды, сондай-ақ сыбайласжемқорлық қылмыстарын немесе әкімшілік сыбайлас жемқорлық құқықбұзушылықтарды жасаған адамдарды жұмысқа қабылдау, еңбек шартын жасасу жәнежұмысқа орналастыру кезінде Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленгеншектеулер мен тыйым салулардың сақталуы.20. Қызмет өз құзыреті шегінде:1) өкілеттіктерді орындау үшін қажетті ақпаратты, құжаттарды, мәліметтер менматериалдарды, оның ішінде коммерциялық құпияны құрайтындарын сұратады жәнеалады;2) квазимемлекеттік сектор субъектісінің цифрлық жүйелері мен дерекқорларынақол жеткізеді;3) Қазақстан Республикасының заңнамасында және квазимемлекеттік секторсубъектісінің ішкі құжаттарында белгіленген тәртіппен сыбайлас жемқорлыққа қарсыіс-қимыл мәселелері бойынша тексеру іс-шараларын, қызметтік тексерулерді жәнеқызметтік тергеп-тексерулерді жүргізуге қатысады;4) қызметтік тергеп-тексеру жүргізіліп жатқан тұлғадан, сондай-ақ қызметтіктергеп-тексеру шеңберінде басқа тұлғалардан жазбаша түсініктемелер алады;5) сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері бойынша квазимемлекеттіксектор субъектісінің құрылымдық бөлімшелері мен жұмыскерлерінің ақпаратынтыңдайды;6) Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген жағдайларда уәкілеттімемлекеттік органдарға жүгінеді;7)7) тармақша 01.01.2027 бастап қолданысқа енгізіледі - ҚР Мемлекеттік қызметістері агенттігі төрағасының 10.08.2026 № 143 (мәтін алып тасталды) бұйрығымен.4-тарау. Қызметтің жұмыс тәртібі21. Қызметтің және Жауапты тұлғаның қызметі директорлар кеңесі, байқау кеңесі (ол болған кезде) немесе квазимемлекеттік сектор субъектісінің өзге де тәуелсіз басқаруорганы, ал көрсетілген органдар болмаған жағдайда квазимемлекеттік секторсубъектісінің басшысы бекітетін жылдық жұмыс жоспары негізінде жүзеге асырылады.ЗҚАИ-ның ескертпесі!22-тармақ 01.01.2027 дейін тоқтатыла тұрады және тоқтатыла тұру кезеңінде осыредакцияда қолданылады - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігі төрағасының10.08.2026 № 143 бұйрығымен.22. Жұмыс жоспары сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу,сыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулердің сақталуына мониторинг жүргізу, оқытужүргізу, ұсынымдардың орындалуына мониторинг жүргізу және сыбайласжемқорлыққа қарсы саясат жөніндегі уәкілетті органмен өзара іс-қимыл жасаужөніндегі іс-шараларды қамтиды.ЗҚАИ-ның ескертпесі!23-тармақ 01.01.2027 дейін тоқтатыла тұрады және тоқтатыла тұру кезеңінде осыредакцияда қолданылады - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігі төрағасының10.08.2026 № 143 бұйрығымен.23. Қызметтің және Жауапты тұлғаның ұсынымдары квазимемлекеттік секторсубъектісінің басшысына немесе құзыретіне тиісті мәселе жататын құрылымдықбөлімшелерге жіберіледі және квазимемлекеттік сектор субъектісінің ішкіқұжаттарында белгіленген мерзімде міндетті түрде қаралуға жатады.ЗҚАИ-ның ескертпесі!24-тармақ 01.01.2027 дейін тоқтатыла тұрады және тоқтатыла тұру кезеңінде осыредакцияда қолданылады - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігі төрағасының10.08.2026 № 143 бұйрығымен.24. Ұсынымдарды қарау қорытындылары бойынша құрылымдық бөлімшелерҚызметті немесе Жауапты тұлғаны қабылданған шаралар туралы хабардар етеді неоларды орындаудың мүмкін еместігіне уәжді негіздеме ұсынады.ЗҚАИ-ның ескертпесі!25-тармақ 01.01.2027 дейін тоқтатыла тұрады және тоқтатыла тұру кезеңінде осыредакцияда қолданылады - ҚР Мемлекеттік қызмет істері агенттігі төрағасының10.08.2026 № 143 бұйрығымен.25. Қызмет жылына кемінде бір рет директорлар кеңесіне, байқау кеңесіне (олболған кезде) немесе квазимемлекеттік сектор субъектісінің өзге де тәуелсіз басқаруорганына, ал көрсетілген органдар болмаған жағдайда квазимемлекеттік секторсубъектісінің басшысына анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдері, сыбайласжемқорлыққа қарсы шектеулердің бұзылуы және оларды жою жөніндегі шаралартуралы мәліметтерді қамтитын қызметі туралы есеп ұсынады.26. Қызметін бірыңғай Қызмет үйлестіретін еншілес, тәуелді және (немесе) өзге деүлестес заңды тұлғалар, филиалдар мен өкілдіктер тоқсан сайын бірыңғай Қызметкеесептер ұсынады, сондай-ақ оған сыбайлас жемқорлыққа қарсы комплаенс-қызметтіңқұзыретіне жататын мәселелер бойынша құжаттарға, ақпараттық жүйелерге жәнежұмыскерлерге қол жеткізуді қамтамасыз етеді.27. Қызметке және Жауапты тұлғаға келіп түскен құжаттар, өтініштер менмәліметтер Қазақстан Республикасының дербес деректер және оларды қорғау туралызаңнамасының, сондай-ақ коммерциялық, қызметтік және заңмен қорғалатын өзге деқұпияны қорғау жөніндегі талаптары сақтала отырып қаралады.28. Квазимемлекеттік сектор субъектілерінің басшылары өз құзыреті шегіндесыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі жұмыстың жүргізілуін қамтамасызетеді және бағынысты адамдар мен ведомстволық бағынысты ұйымдардыңбасшыларының сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасауын ескерту жөніндегілауазымдық міндеттерін орындамағаны немесе тиісінше орындамағаны үшін заңдардабелгіленген жауаптылықта болады.29. Қызметтің басшысы мен жұмыскерлері және Жауапты тұлға өз міндеттерінтиісінше орындамағаны үшін Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкесжауаптылықта болады.30. Қызмет туралы ереже квазимемлекеттік сектор субъектісінің ресмиинтернет-ресурсында орналастырылады және жұмыскерлердің назарына жеткізіледі.31. Қызмет басшысы немесе Жауапты тұлға туралы мәліметтер, оның ішінде тегі,аты, әкесінің аты (ол болған кезде), фотосуреті және байланыс деректері ұйымдардыңғимараттарында көпшілік көретін орындарда және ұйымдардыңинтернет-ресурстарында орналастырылады.32. Квазимемлекеттік сектор субъектісі Қызметке қажетті ақпарат пен құжаттарға,оның ішінде коммерциялық құпияны құрайтын ақпарат пен құжаттарға, ақпараттықжүйелер мен дерекқорларға қол жеткізуді қамтамасыз етеді, сондай-ақ оныңөкілеттіктерін орындау үшін жеткілікті кадрлық, ұйымдастырушылық жәнетехникалық ресурстар береді.33. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы комплаенс-қызметтің жұмысына кедергікелтіруге, ақпаратқа қол жеткізуді негізсіз шектеуге, сондай-ақ оның басшысы менжұмыскерлеріне өкілеттіктерін орындау кезінде ықпал етуге жол берілмейді.34. Қызметтің жұмысына кедергі келтірілген, ақпаратқа қол жеткізу негізсізшектелген, сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою жөніндегі шаралар қабылданбағанне мүдделер қақтығысы болған жағдайда Қызмет директорлар кеңесіне, байқаукеңесіне (ол болған кезде) немесе квазимемлекеттік сектор субъектісінің өзге детәуелсіз басқару органына, сондай-ақ сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясат жөніндегіуәкілетті органға жүгінуге құқылы.35. Қызметке әдіснамалық қолдауды сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясат жөніндегіуәкілетті орган және оның аумақтық бөлімшелері көрсетеді.36. Қызмет тоқсан сайын сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясат жөніндегі уәкілеттіорганға квазимемлекеттік сектор субъектісінде қабылданған сыбайлас жемқорлыққақарсы шаралар туралы ақпарат жібереді.© 2012. Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің «Қазақстан Республикасының Заңнама жәнеқұқықтық ақпарат институты» ШЖҚ РМК