Нұсқаның өзектілігі

Өзекті нұсқа 5 ақпан 2024 ж.

Осакаров ауданының аймағы жерлеріндегі жайылымдарды басқару және оларды пайдалану бойынша 2024-2025 жылдарға арналған іс-шаралар Жоспарын бекіту туралы

Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасындағы жергiлiктi мемлекеттiк басқару және өзін-өзі басқару туралы» Заңына, Қазақстан Республикасының «Жайылымдар туралы» Заңына сәйкес аудандық мәслихаты ШЕШІМ ҚАБЫЛДАДЫ:

1. Осакаров ауданының аймағы жерлеріндегі жайылымдарды басқару және оларды пайдалану бойынша 2024-2025 жылдарға арналған іс-шаралар Жоспары осы шешімнің қосымшасына сәйкес бекітілсін.

2. Осы шешім алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Мәслихат төрағасы

К. Саккулаков

Осакаров аудандық мәслихаттың

шешіміне қосымша

«05» ақпандағы 2024 жылғы

№ 16/153

Осакаров ауданы аумағында жайылымдарды басқару және оларды пайдаланудың 2024-2025 жылдарға арналған жоспары.

1. Осакаров ауданында жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2023 – 2024 жылдарға арналған осы жоспар (бұдан әрі – жоспар) «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы», «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасының заңдарына, Қазақстан Республикасы Премьер-Министрі орынбасарының бұйрығына сәйкес әзірленді – «Жайылымдарды ұтымды пайдалану қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 24 сәуірдегі №173 бұйрығымен, «Жайылымдардың жалпы алаңына жүктеменің жол берілетін шекті нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығымен бекітілген.

2. Жоспар жайылымдарды геоботаникалық тексерудің жай-күйі туралы мәліметтерді, ветеринариялық-санитариялық объектілер туралы мәліметтерді, олардың иелері көрсетілген ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректерді ескере отырып қабылданды – жайылым пайдаланушылардың, жеке және (немесе) заңды тұлғалардың, ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жынысы- жас топтары бойынша қалыптастырылған табындардың, отарлардың, табындардың саны туралы деректердің, шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарларының басын қалыптастыру туралы мәліметтердің, мәдени және құрғақ жайылымдарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктерінің, мал айдауға арналған сервитуттар туралы мәліметтердің және өзге де деректердің, мемлекеттік органдар, жеке және (немесе) заңды тұлғалар ұсынған.

3. Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, азыққа деген қажеттілікті орнықты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозу процестерін болдырмау мақсатында қабылданады.

4. Жоспар мыналарды қамтиды:

1) осы Жоспарға 1-23-қосымшаларға сәйкес жайылым айналымдарының қолайлы схемалары;

2) осы Жоспарға 24-46-қосымшаларға сәйкес жайылымдардың, оның ішінде маусымдық жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің сыртқы және ішкі шекаралары мен алаңдары белгіленген карталар;

3) осы Жоспарға 47-69-қосымшаларға суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған жайылым пайдаланушылардың су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахталы құдықтарға) қол жеткізу схемалары;

4) осы Жоспарға 70-92-қосымшаларға сәйкес құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде әкімшілік - аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың орналасу схемалары (карталары);

5) осы Жоспарға 93-115-қосымшаларға сәйкес жергілікті жағдайлар мен ерекшеліктерге байланысты жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру үшін қажетті жайылымдардың сыртқы және ішкі шекаралары мен алаңдары белгіленген карталар.

6) осы Жоспарға 116-138-қосымшаларға сәйкес жердің болмауына байланысты аудандық маңызы бар аумақта, кентте, ауылда, ауылдық округте орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемалары;

7) осы Жоспарға 139-қосымшаға сәйкес ауыл шаруашылығы жануарларын жаю мен жүріп-тұрудың маусымдық маршруттарын белгілейтін жайылымдарды пайдалану жөніндегі күнтізбелік кесте;

5. Осакаров ауданы Қарағанды облысының солтүстік бөлігінде орналасқан. Аудан Қарағанды облысының Нұра және Бұқар Жырау аудандарымен, Ақмола облысының Аршалы ауданымен және Павлодар облысының Баянауыл ауданымен шектеседі.

Аудан аумағы 12,6 мың шаршы шақырым. Аудан орталығы- Осакаровка кенті. Аудан құрамына осы Жоспарға 140-қосымшаға сәйкес 21 ауылдық округке кіретін Молодежный кенті және 53 ауылдық елді мекен, ауылдық округтер мен кенттер бөлінісінде ауданның жер пайдалануы кіреді.

Аудан географиялық жағынан Нияз, Ақдын, Шоқай, Ерейментау таулары ерекше көзге түсетін Сарыарқа Қазақтың ұсақ шоқыларының аймағына кіреді. Ауданның климаты күрт континенталды, құрғақ. Континенталдылықтың жоғары дәрежесі температураның үлкен жылдық және тәуліктік амплитудасында және уақыт бойынша климаттық көрсеткіштердің тұрақсыздығында (жылдан жылға) көрінеді. Аудан аумағында жаз ыстық және ұзақ. Жазда ауа температурасы 40-48°C дейін көтеріледі; қысы суық, аяз 40-50°C дейін жетеді. Орташа алғанда, жылы кезеңнің ұзақтығы (орташа тәуліктік ауа температурасы 0° - тан жоғары) аудан аумағында 200-ден 240 күнге дейін өзгереді.

Ауданның рельефі ұсақ шоқты, кей жерлерде төмен таулы: Шоқай, Нияз. Аудан аумағы арқылы Шідерті, Өлеңті, Есіл өзендері ағып өтеді. Аудан аумағында бірқатар жасанды су қоймалары бар республикадағы ең ірі гидротехникалық құрылыс- Қаныш Сәтпаев атындағы канал өтеді. Қаракөл, Шынындыкөл, Есіл және тұзды су қоймалары бар.

Аудан бойынша жылдық жауын-шашын мөлшері 130 миллиметрден 310 миллиметрге дейін немесе одан да көп өзгереді. Жылы кезеңдегі жауын-шашын (IV-X) орташа есеппен 150-250 миллиметрді құрайды. Аудандағы желдің энергетикалық қоры өте үлкен және оны халық шаруашылығының бірқатар қажеттіліктері үшін пайдалануға болады. Желдің орташа жылдық жылдамдығы секундына 2,0-4,4 метрді құрайды. Желдің басым бағыты – оңтүстік-батыс және оңтүстік.

Жазғы кезеңде булану атмосфералық жауын-шашыннан 3-7 есе асады. Өткір континенттілік қыстың қаталдығымен, жаздың жоғары температурасымен, жылдық және тәуліктік ауа температурасының үлкен амплитудаларымен және жауын-шашынның аз мөлшерімен анықталады.

6. Осакаров ауданының аумағын геоботаникалық зерттеудің жай-күйі туралы мәліметтер- каштан топырақтары, гумусты оңтүстік қара топырақты алқаптары басым далалық ландшафттық аймақ болып табылады. Дала аймағындағы табиғи-климаттық аймақ құрғақ, күрт континентальды климатпен сипатталады: жазы ыстық және құрғақ, қысы аз қарлы, қатты жел мен борандар соғады.

Өңірде ең көп таралған өсімдік қара-каштан топырақтарындағы сазды-шөпті дала болып табылады. Жеңіл құмды сазды топырақтарда жусан, бетегелі, қауырсынды шөптер мен жусан – қауырсынды шөптер, төбешіктердің дала шалфейі, ұзын жапырақты құмдақшөп пайда болады. Ауыр сазды топырақтарда өсімдік топтарының бөлігі ретінде қауырсынды қауырсын, Сиверс жусаны пайда болады.

7. Осы Жоспарға 142-қосымшаға сәйкес ауылдық округтер бөлінісінде ветеринариялық-санитариялық объектілер туралы мәліметтер.

8. Осы Жоспарға 143-қосымшаға сәйкес ауылдық округтер бөлінісінде барлық ауыл шаруашылығы жануарларының болуы туралы ақпарат.

9. Осакаров ауданында жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарлары санының деректері осы Жоспарға 145-қосымшаға сәйкес жасалады.

Барлығы жеке қосалқы шаруашылықтарда және заңды тұлғаларда мынадай жалпы мал басы тіркелген:

1) ірі қара мал-36988 бас, оның ішінде:

- сиырлар-17319 бас;

- ұсақ мал-48172 бас;

- жылқы-15396 бас;

2) оның ішінде жеке ауладағы мал басы:

- ірі қара мал-27167 бас;

- ұсақ мал-39200 бас;

- жылқылар-9450 бас.

10. Табынды, отарларды, табындарды қалыптастыру зооветеринарлық талаптарға сәйкес жыныс-жас топтары бойынша жүргізіледі. Жайылым айналымы алқаптарының алаңдары мал топтарының қажетті мөлшерде жер азығымен қамтамасыз етілуін, мал жаюды ұйымдастыру кезінде қолайлы жағдайлар жасауды, жайылатын мал түрлері мен топтарын суарудың рұқсат етілген радиустарының сақталуын, жайылымдардың шамадан тыс жайылу дәрежесін ескере отырып белгіленеді. Жайылым айналымы әрбір жайылым тобына бекітіледі. Сиырлардың табындарына елді мекенге жақын табиғи жайылымдар бөлінеді. Қойлар мен жылқыларға шалғай жайылымдық жерлер бөлінген. Табын, отар және табын учаскелерінің конфигурациясы мүмкіндігінше жинақы түрде сақталады. Учаскелердің шекаралары айқын контурлар мен тірі трактаттарға сәйкес келеді. Жайылым сыйымдылығы малдың әр түрі үшін жасыл жемге (орта есеппен бір басына) тәуліктік қажеттілікті білдіреді және шаруашылықта қабылданған зоотехникалық нормативтер бойынша анықталады: сиырлар үшін сүттілігіне қарай 40-75 килограмм; 1 жастан асқан жас малға 30-40 килограмм; 1 жасқа дейінгі жас жануарлар 15-25 килограмм; қой 6-8 килограмм; қозылар 2-3 килограмм; жылқылар 30-40 келі. Табындардың, отарлардың, табындардың санын көрсету мүмкін емес, өйткені жайылым маусымы кезінде олардың саны үнемі өзгеріп отырады.

11. Осы Жоспарға 141-қосымшаға сәйкес ауылдық округтер бөлінісінде жайылымдық жерлер.

12. Жануарлардың әртүрлі түрлеріне арналған жасыл жемге тәуліктік қажеттілік шаруашылықта қабылданған зоотехникалық нормалар бойынша анықталады. Алайда, жасыл жемшөптің келесі нормаларын (орта есеппен бір бас үшін) ұстануға болады: сиырларға 40-75 килограмм, 1 жастан асқан ірі қара малға 30-40 килограмм, 1 жасқа дейінгі жас жануарларға 15-25 килограмм, қойларға 6-8 килограмм, қозыларға 2-3 килограмм, жылқыларға 30-40 килограмм. Әр түрлі аймақтардағы жайылым кезеңінің ұзақтығы орта есеппен келесідей: орман аймағында 130-140 күн, орманды далада 150-200 күн, далада 180-200 күн.

Осы Жоспарға 144 – қосымшаға сәйкес Осакаров ауданының жайылымдарының жалпы алаңына жүктеменің шекті рұқсат етілген нормасы дала аймағы, кіші аймақ – орташа құрғақ дала, жайылым түрі - жусанды-бетегелі бар қауырсын-бетегелі үшін қабылданды.

13. Осакаров ауданында малды суару көздеріне айдау үшін сервитуттар белгіленбеген, малды айдаудың көрсетілген маршруттары елді мекендердің кенттер мен ауылдық округтердің жерлерінде орналасқан, бұл жерлерде бірде-бір бөгде жер пайдаланушы жоқ.

14. Жайылымдық сумен жабдықтау көздері табиғи су айдындары, өзендер, көлдер және ағынды су тоғандары болып табылады. Осакаров ауданының жайылымдық жерлері толығымен сумен қамтамасыз етілген. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері бойынша суды тұтыну нормалары:

1) ірі қара мен жылқы – 45 – 60 литр;

2) жас аралығындағы жас жануарлар-25-35 литр;

3) бір жасқа дейінгі жас жануарлар-10-15 литр;

4) қой мен ешкі - 3-5 литр;

5) қозылар-1-2 литр.

15. Жайылымнан суару шұңқырына дейінгі рұқсат етілген қашықтық:

1) Ірі қара мал-2,5 километр;

2) бір жасқа толмаған төлдер-1 километр;

3) ірі қара малдың төлі-2,5 километр;

4) қой мен ешкі-3 километр;

5) жылқылар мен түйелер – 4,6 километрге дейін.

16. Осакаров ауданы Қарағанды облысының өсімдік шаруашылығы өңірі болып табылады және оның басым бөлігінде дәнді, майлы, жемшөп, бұршақ және көкөніс дақылдарының егістіктерімен қамтылған шағын аумақтық алаңы бар, осыған байланысты осы жоспарда жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру үшін жайылымдарды қайта бөлу схемасы (картасы) жоқ. жайылымдар жоқ және оны берілетін жайылымдарға ауыстырады.

17. Осакаров ауданында бос жайылымдық жерлер жоқ, халықтың қажеттіліктерін толық қанағаттандыру мүмкін емес, аудан халқының жеке аулаларының жайылымдық жерлеріне жалпы қажеттілік 32.4 мың га құрайды.

№ п/п	а/о атауы	ІҚМ	сиырлар
барлығы	ШҚ, ФҚ	ЖШ	барлығы	ШҚ, ФҚ	ЖШ
1	Акбулак	2695	1341	1354	1077	698	379
2	Батпактинский	1851	34	1817	870	8	862
3	Жансары	5687	2956	2731	3171	1953	1218
4	Есиль	2238	234	2004	932	118	814
5	Жулдыз	303	140	163	124	68	56
6	Иртышский	413	64	349	171	53	118
7	Карагайлы	2997	283	2714	1318	192	1126
8	Каратомарский	511	26	485	228	10	218
9	Кундуздинский	774	438	336	358	198	160
10	Маржанколь	816	149	667	336	56	280
11	Мирный	479		479	186		186
12	Николаевский	1684	269	1415	680	101	579
13	Озерный	1494	419	1075	497	190	307
14	Пионерский	1671	298	1373	788	54	734
15	Родниковский	1721	329	1392	871	223	648
16	Садовый	1633	246	1387	942	84	858
17	Сарыозек	1348	355	993	570	184	386
18	Сункар	1338	620	718	487	179	308
19	Нияз	1399	223	1176	983	214	769
20	Трудовой	2139	1142	997	945	491	454
21	Шидертинский	905	255	650	383	115	268
22	п. Осакаровка	1589	0	1589	829	0	829
23	п.Молодежный	1306	0	1306	573	0	573
	итого	36988	9821	27167	17319	5189	12130 кестенің жалғасы
ҰҚМ	жылқы
барлығы	ШҚ, ФҚ	ЖШ	барлығы	ШҚ, ФҚ	ЖШ
3785	712	3073	958	241	717
1875	76	1799	477	187	290
5800	2508	3292	3532	989	2543
1972	28	1944	160	14	146
655	110	545	835	798	37
1033	200	833	176	11	165
3350	153	3197	476	115	361
1381	71	1310	113	7	106
2510	682	1828	811	367	444
1936	650	1286	790	215	575
290	10	280	205	10	195
1010	495	515	553	267	286
1530	202	1328	265	96	169
1560	284	1276	513	285	228
4560	997	3563	1330	832	498
1290	245	1045	1251	736	515
2925	616	2 309	413	147	266
1143	358	785	486	211	275
2782	174	2608	643	94	549
980	383	597	326	232	94
1000	18	982	255	92	163
3075	0	3075	320	0	320
1730	0	1730	509	0	509
48172	8972	39200	15396	5946	9450

Мәтін танысу мақсатында ұсынылған; ресми қолдану үшін Қазақстан Республикасы заңнамасының қолданыстағы редакциясымен салыстырыңыз.