memleket.kz

    Ғарыш қызметі салаcындағы кәсіптік стандарттарды бекіту туралы

    ЖаңаМинистрлік пен ведомствоның ӘМ-де тіркелуге жатпайтын актісі
    Нұсқаның өзектілігі
    Өзекті нұсқа 25 желтоқсан 2024 ж.

    Ғарыш қызметі салаcындағы кәсіптік стандарттарды бекіту туралы

    «Кәсіптік біліктілік туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 5-бабының 5-тармағына және Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2019 жылғы 12 шілдедегі № 501 қаулысымен бекітілген Қазақстан Республикасының Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігі туралы ереженің 15-тармағының 56-7) тармақшасына сәйкес, БҰЙЫРАМЫН:

    1. Мыналар:

    1) осы бұйрыққа 1-қосымшаға сәйкес «Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш жүйесінің ғарыштық және жерүсті сегменттерін пайдалану» кәсіптік стандарты;

    2) осы бұйрыққа 2-қосымшаға сәйкес «Ғарыштық суреттерді бастапқы өңдеу және сапасын бақылау» кәсіптік стандарты;

    3) осы бұйрыққа 3-қосымшаға сәйкес «Ғарыш аппараттары мен ғарыштық жүйелерді жобалау» кәсіптік стандарты;

    4) осы бұйрыққа 4-қосымшаға сәйкес «Зымыран-ғарыш техникасын және жердегі ғарыш инфрақұрылымы объектілерін пайдалану» кәсіптік стандарты бекітілсін.

    2. «Ғарыш қызметі саласындағы кәсіптік стандарттарды бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Қорғаныс және аэроғарыш өнеркәсібі министрінің 2018 жылғы 19 желтоқсандағы № 216/НҚ бұйрығының (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 17994 болып тіркелген) күші жойылды деп танылсын.

    3. Қазақстан Республикасы Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігінің Аэроғарыш комитеті Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен:

    1) осы бұйрыққа қол қойылған күннен бастап бес жұмыс күні ішінде оның электрондық көшірмесін қазақ және орыс тілдерінде ресми жариялау және Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің эталондық бақылау банкіне енгізу үшін Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің «Қазақстан Республикасының Заңнама және құқықтық ақпарат институты» шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорнына жіберуді;

    2) осы бұйрық ресми жарияланғаннан кейін оны Қазақстан Республикасы Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігінің интернет-ресурсында орналастыруды қамтамасыз етсін.

    4. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасының Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі вице-министріне жүктелсін.

    5. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

    Қазақстан Республикасы Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрі

    Ж. Мәдиев

    «КЕЛІСІЛДІ»

    Қазақстан Республикасының

    Еңбек және халықты әлеуметтік

    қорғау министрлігі

    Қазақстан Республикасы

    Цифрлық даму, инновациялар

    және аэроғарыш өнеркәсібі

    министрінің 2024 жылғы

    «25» желтоқсандағы

    № 842/НҚ

    бұйрығына 1-қосымша

    «Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш жүйесінің ғарыштық және жерүсті сегменттерін пайдалану» кәсіптік стандарты

    1-тарау. Жалпы ережелер

    1. Кәсіптік стандарттың қолданылу аясы: «Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш жүйесінің ғарыштық және жерүсті сегменттерін пайдалану» кәсіптік стандарты «Кәсіптік біліктілік туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 5-бабының 5-тармағына сәйкес әзірленді және білім беру бағдарламаларын қалыптастыруға, оның ішінде кәсіпорындарда кадрлар даярлауға, білім беру ұйымдары қызметкерлері мен түлектерінің кәсіптік біліктілігін тануға және осы жүйенің ғарыштық және жерүсті сегменттерін пайдалану саласындағы мәселелердің кең ауқымын шешуге, сондай-ақ ғарыш қызметі саласындағы ғылыми зерттеулер мен әзірлемелерге қойылатын талаптарды белгілейді.

    2. Осы кәсіптік стандартта мынадай терминдер мен анықтамалар қолданылады:

    1) ғарыш жүйесі – ғарыш кеңістігіндегі міндеттерді шешуге арналған функционалдық-өзара байланысты орбиталық және жерүсті техникалық құралдардың жиынтығы;

    2) Жерді ғарыштан қашықтықтан зондтау – ғарыш кеңістігінен құрлық, мұхит және атмосфера элементтерінің меншікті және шағылысқан сәулеленуін бақылау және өлшеу арқылы Жердің беті мен қойнауы туралы ақпарат алу процесі;

    3) Жерді қашықтықтан зондтаудың ғарыш жүйесі – ғарыш түсірілімдері арқылы ғылыми, әлеуметтік-экономикалық, экологиялық және қорғаныстық міндеттерді шешу мақсатында Жердің беті мен жер бетінің құрылымы туралы кеңістіктік деректерді жинауға, табиғи параметрлер мен құбылыстардың, табиғи ресурстардың, қоршаған ортаның, сондай-ақ антропогендік факторлар мен түзілімдердің сипаты мен уақытша өзгергіштігін сипаттауға арналған жүйе;

    4) Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш жүйесінің ғарыш аппараттарын басқару – Жерді ғарыштан қашықтықтан зондтауға арналған ғарыштық ұшу аппараттарын пайдалану;

    5) Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш жүйесінің ғарыш аппараты – ғарыш кеңістігін зерттеу және (немесе) пайдалану мақсатында ғарыш кеңістігіне шығаруға арналған техникалық құрылғы.

    3. Осы кәсіптік стандартта келесі қысқартулар қолданылады:

    1) ҒА – ғарыш аппараты;

    2) ЖҚЗ ҒЖ – Жерді қашықтықтан зондтаудың ғарыштық жүйесі;

    3) ЖҚЗ ҒА – Жерді қашықтықтан зондтаудың ғарыштық аппараты;

    4) ЖҚЗ – Жерді қашықтықтан зондтау;

    5) БҚ – бағдарламалық қамтылым;

    6) СБШ – Салалық біліктілік шеңбері;

    7) БТБА – Бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамасы;

    8) БА – Біліктілік анықтамасы.

    2-тарау. Кәсіптік стандарттың паспорты

    4. Кәсіптік стандарттың атауы: «Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш жүйесінің ғарыштық және жерүсті сегменттерін пайдалану».

    5. Кәсіптік стандарттың коды: M72193059.

    6. Экономикалық қызмет түрлерінің жалпы жіктеуіші (ЭҚЖЖ) сәйкес секцияны, бөлімді, топты, сыныпты және кіші сыныпты көрсету:

    М «Кәсіптік, ғылыми және техникалық қызмет»;

    72 «Ғылыми зерттеулер мен әзірлемелер»;

    72.1 «Жаратылыстану және техникалық ғылымдар саласындағы ғылыми зерттеулер мен эксперименттік әзірлемелер»;

    72.19 «Жаратылыстану және техникалық ғылымдар саласындағы өзге де ғылыми зерттеулер мен эксперименттік әзірлемелер»;

    72.19.3 «Ғарыш қызметі саласындағы ғылыми зерттеулер мен әзірлемелер».

    7. Кәсіптік стандарттың қысқаша сипаттамасы: кәсіптік қызмет саласында, Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш жүйесінің ғарыштық және жердегі сегменттерін пайдалануды қамтамасыз ететін жұмысшылардың қамсыздандырылуына, сапасына, еңбек жағдайларына, біліктілігі мен құзыретіне қойылатын талаптарды белгілеу. Ғарыштық және жерүсті сегменттерін пайдалану ЖҚЗ ҒЖ штаттық жұмыс режимін қамтамасыз етуді қамтиды.

    8. Кәсіптер карточкаларының тізбесі:

    1) Ғарыш аппараттарының ұшу қарқыны инженері – 6 СБШ деңгейі;

    2) Ғарыш аппараттарының ұшу қарқыны инженері – 7 СБШ деңгейі;

    3) Ғарыш аппараттарының ұшу тапсырмаларын жоспарлау жөніндегі инженер – 6 СБШ деңгейі;

    4) Ғарыш аппараттарының ұшу тапсырмаларын жоспарлау жөніндегі инженер – 7 СБШ деңгейі;

    5) Ғарыш жүйесін аппараттық-бағдарламалық қамсыздандыру жөніндегі инженер – 6 СБШ деңгейі;

    6) Ғарыш жүйесін аппараттық-бағдарламалық қамсыздандыру жөніндегі инженер – 7 СБШ деңгейі;

    7) Ғарыш аппараттарын басқару жөніндегі инженер – 6 СБШ деңгейі;

    8) Ғарыш аппараттарын басқару жөніндегі инженер – 7 СБШ деңгейі;

    9) Жерсеріктік байланыстың жерүсті станцияларын пайдалану жөніндегі инженер – 6 СБШ деңгейі;

    10) Жерсеріктік байланыстың жерүсті станцияларын пайдалану жөніндегі инженер – 7 СБШ деңгейі.

    3-тарау. Кәсіптердің карточкалары

    9.Кә­сіп­тің кар­точ­ка­сы «Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу қар­қы­ны ин­же­не­рі»
    Топ­тың ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-001
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу қар­қы­ны ин­же­не­рі.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік­тің іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры бі­лім (ба­ка­лаври­ат, ма­ман дә­ре­же­сі, ор­ди­на­ту­ра).
    Ма­манды­ғы:
    Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 1 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    ҒА ор­би­та­ла­ры­ның па­ра­метр­ле­рін сақ­тау.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. ҒА ор­би­та­ла­ры­ның па­ра­метр­ле­рін сақ­тау үшін ор­би­та­лық ма­невр­ді орын­дау бой­ын­ша есеп­те­улер жүр­гі­зу;
    2. Бас­қа объ­ек­ті­лер­мен соқ­тығ­ы­суы мүм­кін болған жағ­дай­да ор­би­та­лық ма­невр­лер­ді орын­дау бой­ын­ша есеп­те­улер жүр­гі­зу.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: ҒА ор­би­та­ла­ры­ның па­ра­метр­ле­рін сақ­тау үшін ор­би­та­лық ма­невр­ді орын­дау бой­ын­ша есеп­те­улер жүр­гі­зу.
    Дағ­ды 1:
    Ор­би­та­лар­ды есеп­теу прин­ципте­рін қол­да­ну және ҒА қоз­ға­лы­сы­ның ағым­да­ғы па­ра­метр­ле­рін анық­тау.
    Ма­шық­тар:
    1. ҒА ор­би­та­сы­ның күн­де­лік­ті анық­та­ма­сын жа­сау;
    2. Ор­би­та­лар мен ас­пан де­не­ле­рі­нің эфе­ме­рид­те­рін есеп­тей оты­рып, ор­би­та­лар­ды бо­лжау;
    3. Ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­ді бас­қа­ру­ды орын­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Ор­би­та­да­ғы ҒА ор­нын анық­тау үшін ар­найы бағ­дар­ла­ма­лар­ды қол­да­ну.
    Ма­шық­тар:
    1. Ти­іс­ті бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ды қол­да­на оты­рып, ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­ді тү­зе­ту ма­невр­ле­рі бой­ын­ша есеп­те­улер жүр­гі­зу.
    2. ҒА ор­би­та­сы­ның күн­де­лік­ті анық­та­ма­сын жа­са­ңыз;
    3. Ор­би­та­лар мен ас­пан де­не­ле­рі­нің эфе­ме­рид­те­рін есеп­тей оты­рып, ор­би­та­лар­ды бо­лжау;
    4. Ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­ді бас­қа­ру­ды орын­да­ңыз.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 3:
    ЖҚЗ ҒЖ ҒА пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­ты әр­түр­лі көз­дер­ден алу және өң­деу, оны тал­дау және ағым­да­ғы жұ­мыста пай­да­ла­ну;
    2. Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­да­ғы та­лап­тар­ды тал­дау;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ны­ңыз;
    4. Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың бо­луы мен қол­же­тім­ді­лі­гін, сон­дай-ақ өз ше­шім­де­рі­ң­із­ді әзір­леу пер­спек­ти­ва­ла­рын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Бас­қа объ­ек­ті­лер­мен соқ­тығ­ы­суы мүм­кін болған жағ­дай­да ор­би­та­лық ма­невр­лер­ді орын­дау бой­ын­ша есеп­те­улер жүр­гі­зу.
    Дағ­ды 1:
    ҒА және бас­қа ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі­нің қоз­ға­лы­сы­ның ағым­да­ғы па­ра­метр­ле­рін анық­тау.
    Ма­шық­тар:
    1. ҒА ор­би­та­сы­ның күн­де­лік­ті анық­та­ма­сын жа­сау;
    2. Ор­би­та­лар мен ас­пан де­не­ле­рі­нің эфе­ме­рид­те­рін есеп­тей оты­рып, ор­би­та­лар­ды бо­лжау;
    3. Ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­ді бас­қа­ру­ды орын­дау.
    4. КА-ның бас­қа Ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі­мен ық­ти­мал соқ­тығ­ы­суы ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды ба­қы­лау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Ор­би­та­да­ғы ҒА және бас­қа ға­рыш объ­ек­ті­ле­рін­де­гі ҒА ор­нын анық­тау үшін ар­найы бағ­дар­ла­ма­лар­ды пай­да­ла­ну.
    Ма­шық­тар:
    1. Ти­іс­ті бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ды қол­да­на оты­рып, бас­қа Ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі­мен ық­ти­мал соқ­тығ­ы­су­дан жал­та­ру ма­невр­ле­рі бой­ын­ша есеп­те­улер жүр­гі­зу;
    2. ҒА ор­би­та­сы­ның күн­де­лік­ті анық­та­ма­сын жа­сау;
    3. Ор­би­та­лар мен ас­пан де­не­ле­рі­нің эфе­ме­рид­те­рін есеп­тей оты­рып, ор­би­та­лар­ды бо­лжау;
    4. Ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­ді бас­қа­ру­ды орын­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Ко­ман­да­да жұ­мыс іс­тей бі­лу;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    7
    Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу қар­қы­ны­ның ин­же­не­рі
    10. Кә­сіп­тің кар­точ­ка­сы «Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу тап­сыр­ма­ла­рын жос­пар­лау ин­же­не­рі»
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-002
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу тап­сыр­ма­ла­рын жос­пар­лау жө­нін­де­гі ин­же­не­рі.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры бі­лім бе­ру (ба­ка­лаври­ат, ма­ман дә­ре­же­сі, ор­ди­на­ту­ра).
    Ма­манды­ғы:
    Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 1 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    ҒА ар­нал­ған тү­сі­рі­лім жос­па­рын қа­лып­та­сты­ру.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Өті­нім­дер бой­ын­ша ға­рыш ап­па­рат­та­ры үшін тү­сі­рі­лім жос­па­рын қа­лып­та­сты­ру­ды қам­та­ма­сыз ету;
    2. Өті­нім­дер­ге сәй­кес тү­сі­рі­лім па­ра­метр­ле­рін, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның тех­ни­ка­лық мүм­кін­дік­те­рін есеп­ке алу.Өті­нім­дер­ге сәй­кес тү­сі­рі­лім па­ра­метр­ле­рін, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның тех­ни­ка­лық мүм­кін­дік­те­рін есеп­ке алу­ды жү­зе­ге асы­ру.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: Өті­нім­дер бой­ын­ша ға­рыш ап­па­рат­та­ры үшін тү­сі­рі­лім жос­па­рын қа­лып­та­сты­ру­ды қам­та­ма­сыз ету.
    Дағ­ды 1:
    Ға­ры­штық тү­сі­рі­лім жос­па­рын тал­дау және жа­сау.
    Ма­шық­тар:
    1. Өті­нім­дер­ді тү­сін­ді­ру: тү­сі­рі­лім мақ­сат­та­рын, ны­сан па­ра­метр­ле­рін, са­па та­лап­та­рын және орын­да­лу уа­қыт те­ре­зе­ле­рін анық­тау;
    2. Қызығ­у­шы­лық ай­мақ­та­рын * .XML фор­ма­ты­на ауы­сты­ру және ме­тео­ро­ло­ги­я­лық бұлт­ты бо­лжам­дар­мен файл­ды қа­лып­та­сты­ру про­це­ду­ра­сын жүр­гі­зу;
    3. Ба­сым тү­сі­рі­лім­дер­ді орын­дау үшін ор­би­та­лық те­ре­зе­лер­ді есеп­те­ңіз.
    Бі­лім­дер:
    1. Ка­ме­ра­лар­дың, кө­ру өрі­сте­рі­нің, ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның спек­тр­ле­рі­нің диа­па­зо­ны­ның ажы­ра­тым­ды­лы­ғы;
    2. Ға­ры­штық мис­си­я­лар­ды жос­пар­лау, тра­ек­то­ри­я­лар­ды мо­дель­деу және есеп­теу;
    3. Тү­сі­рі­лім уа­қы­ты­на, қу­ат тұ­ты­ну­ға және жад кө­ле­міне шек­те­улер;
    4. Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ор­би­та­лық па­ра­метр­ле­рі;
    5. Де­ректер­ді тү­сі­ру және өң­деу мақ­сат­та­рын тал­дау үшін гео­ақ­па­рат­тық жүй­е­лер­мен (мы­са­лы, ArcGIS, QGIS) жұ­мыс іс­теу мүм­кін­ді­гі;
    6. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Қа­те­лер­ді тек­се­ру және жою.
    Ма­шық­тар:
    1. Тү­сі­рі­лім өті­нім­де­рі­нің дұ­ры­стығ­ын тал­дау және тек­се­ру;
    2. Өті­нім та­лап­та­ры­на сәй­кес тү­сі­рі­лім­ді жос­пар­лау па­ра­метр­ле­рін тең­ше­ну;
    3. Тү­сі­рі­лім жос­пар­ла­рын те­сті­леу және мо­дель­деу сце­на­рий­ле­рін әзір­леу;
    4. Қа­те­лер­ді анық­тау үшін лог- файл­да­ры мен те­ле­мет­рия де­ректе­рін тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    2. Ға­рыш ап­па­рат­та­рын жос­пар­лау және бас­қа­ру жүй­е­ле­рі­нің жұ­мыс прин­ципте­рі;
    3. Тү­сі­рі­лім жос­пар­ла­ры­ның уа­қыт­тық және ке­ңі­стіктік си­патта­ма­ла­рын тал­дау әді­сте­рі;
    4. Спут­ник­тік ре­сур­стар­дың шек­те­улі жағ­дай­ын­да тү­сі­ру жос­па­рын тал­дау;
    5. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    6. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    7. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    8. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Өті­нім­дер­ге сәй­кес тү­сі­рі­лім па­ра­метр­ле­рін, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның тех­ни­ка­лық мүм­кін­дік­те­рін есеп­ке алу.Өті­нім­дер­ге сәй­кес тү­сі­рі­лім па­ра­метр­ле­рін, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның тех­ни­ка­лық мүм­кін­дік­те­рін есеп­ке алу­ды жү­зе­ге асы­ру.
    Дағ­ды 1:
    Өті­нім­дер­дің та­лап­та­ры­на сәй­кес ға­рыш ап­па­ра­ты­ның тех­ни­ка­лық мүм­кін­дік­те­рін ба­ға­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Тех­ни­ка­лық та­лап­тар­ды тү­сін­ді­ріп, олар­ды тү­сі­ру па­ра­метр­ле­ріне ауда­ру (тү­сі­ру бұ­ры­шы, бұлт­ты­лық және т. б.);
    2. Тү­сі­рі­лім­ге өті­нім­дер­ді ға­рыш ап­па­ра­ты­ның тех­ни­ка­лық мүм­кін­дік­те­ріне сәй­кест­і­гін тек­се­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Ға­рыш ап­па­ра­тын­да ор­на­ты­л­ған оп­ти­ка­лық тү­сі­ру жүй­е­ле­рі­нің құ­ры­лы­сы мен жұ­мысы­ның негіз­де­рі;
    2. Бел­гі­лі бір ға­рыш ап­па­ра­ты­ның тех­ни­ка­лық мүм­кін­дік­те­рі;
    3. Бел­гі­лі бір ға­рыш ап­па­ра­ты­ның ор­би­та­лық па­ра­метр­ле­рі;
    4. Шы­ғыс де­ректе­рі­нің фор­ма­ты мен маз­мұ­ны­на қой­ы­ла­тын та­лап­тар;
    5. Өті­нім­дер­ді есеп­ке алу қа­ғи­да­ла­ры, олар­дың ба­сымды­ғы және ға­рыш ап­па­ра­ты­ның ре­сур­ста­рын бө­лу.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Тү­сі­рі­лім жос­па­рын құ­ру са­па­сы­на әсер ете­тін жағ­дай­лар­ды тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Спут­ник­тік ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­дің тү­сі­рі­лім­ді жос­пар­ла­у­ға әсе­рін ба­ға­лау;
    2. Тү­сі­рі­лім са­па­сы­на бұлт неме­се жа­рық си­яқ­ты ме­тео­ро­ло­ги­я­лық жағ­дай­лар­ды тал­дау;
    3. Тү­сі­ру ай­мақ­та­ры­ның кө­рі­ну­ін ба­ға­лау үшін жер бе­ті­нің мо­дель­де­рін тал­дау;
    4. Спут­ник­тік жаб­дық­тың жай-күй­іне және оның тү­сі­рі­лім­дер­ді орын­да­у­ға әсе­ріне мо­ни­то­ринг жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. ЖҚЗ де­ректе­рін фо­то­грам­мет­ри­я­лық өң­деу негіз­де­рі;
    3. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    4. Тү­сі­рі­лім са­па­сы­ның па­ра­метр­ле­рі: ке­ңі­стіктік ажы­ра­тым­ды­лық, спек­тр­лік си­патта­ма­лар, бұ­ры­штық ауыт­қу­лар;
    5. Спут­ник­тер­дің қоз­ға­лыс ди­на­ми­ка­сы және олар­дың мақ­сат­ты тү­сі­ру ай­мақ­та­ры­мен өза­ра әре­кет­те­суі.
    6. Ат­мо­сфе­ра­лық құ­бы­лы­стар­дың тү­сі­рі­лім са­па­сы­на әсе­рі ту­ра­лы бі­лім­ге ие бо­лу;
    7. ЖҚЗ ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның си­патта­ма­ла­ры;
    8. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    9. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    10. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    11. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы.
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген).
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    7
    Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу тап­сыр­ма­ла­рын жос­пар­лау жө­нін­де­гі ин­же­нер
    11. Кә­сіп­тің кар­точ­ка­сы «Ға­рыш жүй­е­сін ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық қам­сыздан­ды­ру жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Топ­тың ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-003
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ға­рыш жүй­е­сін ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық қам­сыздан­ды­ру жө­нін­де­гі ин­же­не­рі.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік­тің іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры бі­лім (ба­ка­лаври­ат, ма­ман дә­ре­же­сі, ор­ди­на­ту­ра).
    Ма­манды­ғы:
    Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 1 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның же­рү­сті ке­ше­ні­нің ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның тех­ни­ка­лық жай-күй­ін ба­қы­лау.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Тұ­рақ­ты ба­қы­лау жүр­гі­зу, ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың жұ­мысын­да­ғы ақа­у­лар мен ақа­у­лар­ды анық­тау, же­рү­сті ке­ше­ні­нің жүй­е­ле­рін қал­пы­на кел­ті­ру;
    2. Же­рү­сті ке­ше­ні­нің ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның де­ректер ба­за­сы мен кон­фи­гу­ра­ци­я­ла­ры­ның уақ­ты­лы ре­зерв­тік кө­шір­ме­сін жүр­гі­зу.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: Тұ­рақ­ты ба­қы­лау жүр­гі­зу, ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың жұ­мысын­да­ғы ақа­у­лар мен ақа­у­лар­ды анық­тау, же­рү­сті ке­ше­ні­нің жүй­е­ле­рін қал­пы­на кел­ті­ру.
    Дағ­ды 1:
    Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар мен опе­ра­ци­я­лық жүй­е­лер­ді тек­се­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Сер­вер­лер­ді, жұ­мыс стан­ци­я­ла­рын және же­лі­лік жаб­дық­ты бас­қа­ру­ды орын­дау;
    2. Үзі­ліс көз­де­рін анық­тау үшін жур­нал­дар­мен, те­ле­мет­ри­я­мен және бас­қа мә­лі­мет­тер­мен жұ­мыс жа­сау.
    Бі­лім­дер:
    1. Сер­вер­лік жаб­дық­тар­мен, те­ле­ком­му­ни­ка­ци­я­лық жүй­е­лер­мен, же­лі­лік құ­ры­л­ғы­лар­мен жұ­мыс және құ­ры­л­ғы;
    2. Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық ком­по­нент­тер­дің тип­тік ақа­у­ла­ры және ди­а­гно­сти­ка әді­сте­рі;
    3. Де­ректер­ді бе­ру про­то­кол­да­ры­ның негіз­де­рі (TCP/IP, UDP, SNMP) ;
    4. Ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған ба­қы­лау жүй­е­ле­рін қо­са, бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ды тең­шеу және жа­ңар­ту әді­сте­рі;
    5. Жо­ға­ры вольт­ты жаб­дық­пен және электр тіз­бек­те­рі­мен жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы қа­ғи­да­ла­ры;
    6. Ра­дио­тех­ни­ка­лық және те­ле­ком­му­ни­ка­ци­я­лық жүй­е­лер­дің жұ­мыс прин­ципте­рі;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар мен опе­ра­ци­я­лық жүй­е­лер­ді те­сті­леу және но­ми­нал­ды жұ­мыс ре­жи­міне кел­ті­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақа­у­лар­ды анық­тау үшін ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар мен опе­ра­ци­я­лық жүй­е­лер­ді ди­а­гно­сти­ка­ла­уды орын­дау;
    2. Жүй­е­лер­ді сы­нау және ба­қы­лау үшін ар­найы құ­рал­дар­ды қол­да­ну;
    3. Де­ректер­дің сақ­тық кө­шір­ме­сін жа­сау және қал­пы­на кел­ті­ру жүй­е­ле­рі­мен жұ­мыс жа­сау.
    Бі­лім­дер:
    1. Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық ке­шен­дер ар­хи­тек­ту­ра­сы­ның негіз­де­рі және олар­дың жұ­мыс іс­теу прин­ципте­рі;
    2. Ап­па­рат­тық және бағ­дар­ла­ма­лық қам­та­ма­сыз ету­ді те­сті­леу әді­сте­рі;
    3. Же­лі­лік хат­та­ма­лар мен бай­ла­ныс жүй­е­ле­рі­нің жұ­мыс прин­ципте­рі;
    4. ап­па­рат­тық құ­рал­дар­дың жұ­мысын ав­то­мат­тан­ды­ру және ба­қы­лау жүй­е­ле­рі ту­ра­лы тү­сі­нік;
    5. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    6. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Же­рү­сті ке­ше­ні­нің ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның де­ректер ба­за­сы мен кон­фи­гу­ра­ци­я­ла­ры­ның уақ­ты­лы ре­зерв­тік кө­шір­ме­сін жүр­гі­зу.
    Дағ­ды 1:
    Де­рекқор­дың кон­фи­гу­ра­ци­я­ла­ры мен жур­нал­да­рын мұ­ра­ғат­та­уды қам­та­ма­сыз ету.
    Ма­шық­тар:
    1. Ұй­ым­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес сақ­тық кө­шір­ме жүй­е­ле­рін кон­фи­гу­ра­ци­я­лау;
    2. Сақ­тық кө­шір­ме­лер­ді ав­то­мат­ты түр­де жа­сау үшін бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ды ор­на­ту және кон­фи­гу­ра­ци­я­лау;
    3. Сақ­тық кө­шір­ме жа­сау үшін жад ре­сур­ста­рын, уа­қыт­ты, же­лі­нің өт­кі­зу қа­бі­лет­ті­лі­гін ба­ға­лау;
    4. Кө­ші­ру про­це­сін­де қа­те­лер мен ақа­у­лар­ды анық­тау және тү­зе­ту.
    Бі­лім­дер:
    1. Файл­дық жүй­е­лер­мен және де­ректер қой­ма­ла­ры­мен жұ­мыс іс­теу негіз­де­рі;
    2. Же­лі­лік және бұлт­тық сақ­тық кө­шір­ме ше­шім­де­рін пай­да­ла­ну ерекше­лік­те­рі;
    3. Сақ­тық кө­шір­ме­лер­ді шифр­лау;
    4. Ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры;
    5. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    6. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Қа­те­лер­ді із­деу және жою.
    Ма­шық­тар:
    1. Про­це­сті ав­то­мат­тан­ды­ру үшін сақ­тық кө­шір­ме жүй­е­ле­рін тең­ше­ну;
    2. Сақ­тық кө­шір­ме­лер­дің тұ­та­стығы мен өзек­ті­лі­гін тек­се­ру;
    3. Сәт­сіз­дік­тер болған жағ­дай­да сақ­тық кө­шір­ме­лер­ден де­ректер­ді қал­пы­на кел­ті­ру­ді орын­дау;
    4. Ақа­у­лар анық­тал­ған кез­де жа­у­ап бе­рі­ңіз және қа­те­лер­ді жою.
    Бі­лім­дер:
    1. Де­ректер­дің сақ­тық кө­шір­ме­сін жа­сау және қал­пы­на кел­ті­ру жүй­е­ле­рі­нің жұ­мыс прин­ципте­рі;
    2. Сақ­тық кө­шір­ме­лер­ді сақ­тау фор­мат­та­ры мен олар­ды қы­су әді­сте­рін тү­сі­ну;
    3. Мә­лі­мет­тер ба­за­сы­ның құ­ры­лы­мын және ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың кон­фи­гу­ра­ци­я­лық файл­да­рын тал­дау;
    4. Же­лі­лік және жер­гі­лік­ті де­ректер қой­ма­ла­ры­ның жұ­мыс прин­ципте­рі;
    5. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    6. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    7
    Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу қар­қы­ны­ның ин­же­нер
    12. Кә­сіп­тің кар­тос­ка­сы: «Ға­рыш ап­па­рат­та­рын бас­қа­ру жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-008
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ға­рыш ап­па­рат­та­рын бас­қа­ру жө­нін­де­гі ин­же­нер
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры бі­лім (ба­ка­лаври­ат, ма­ман дә­ре­же­сі, ор­ди­на­ту­ра).
    Ма­манды­ғы:
    Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 1 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    Же­дел-ға­рыш ап­па­рат­та­рын тех­ни­ка­лық бас­қа­ру
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. ҒА борт­тық ап­па­ра­ту­ра­сы­нан алы­на­тын те­ле­мет­ри­я­лық ақ­па­рат (ТМА) бой­ын­ша тех­ни­ка­лық жай-күй­ді мо­ни­то­рин­гі;
    2. Же­рү­сті жүй­е­ле­рі­нің іс-қи­мыл­да­рын орын­дау сег­мент­тің мо­ни­то­рин­гі.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: ҒА борт­тық ап­па­ра­ту­ра­сы­нан алы­на­тын те­ле­мет­ри­я­лық ақ­па­рат (ТМА) бой­ын­ша тех­ни­ка­лық жай-күй­ді мо­ни­то­рин­гі.
    Дағ­ды 1:
    Де­ректер­ді тал­дау және ұшу тап­сыр­ма­ла­ры­ның орын­да­луын ба­қы­лау, те­ле­мет­ри­я­ны тал­дау, ҒА -ның борт­тық жүй­е­ле­рі­нен пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­тың тө­гі­лу­ін мо­ни­то­ринг­теу. ЖҚЗ ҒЖ қа пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Те­ле­мет­ри­я­лық ақ­па­рат­ты тү­сі­ру­ге, жазуға ұшу тап­сыр­ма­ла­рын қо­ю­ды ба­қы­ла­уды жүр­гі­зу;
    2. ҒА негіз­гі си­патта­ма­ла­ры­ның қа­был­дан­ған те­ле­мет­ри­я­сы бой­ын­ша тек­се­ру­ді орын­дау: негіз­гі жүй­е­лер мен құ­ры­л­ғы­лар­дың қу­ат­ты­лы­ғы мен тем­пе­ра­ту­ра­лық па­ра­метр­ле­рі, КА бағ­дар­лау және тұ­рақ­тан­ды­ру жүй­е­сі­нің па­ра­метр­ле­рі;
    4. Ұшу­ды бас­қа­ру ор­та­лы­ғы­ның жаб­дық­та­ры мен ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның тех­ни­ка­лық жай-күй­іне ба­қы­лау жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Дағ­ды 2:
    ҒА борт­тық жүй­е­ле­рі­нен пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­ты бе­ру мо­ни­то­рин­гі.
    Ма­шық­тар:
    1. КА негіз­гі си­патта­ма­ла­ры­ның қа­был­дан­ған те­ле­мет­ри­я­сы бой­ын­ша тек­се­ру­ді орын­дау: негіз­гі жүй­е­лер мен құ­ры­л­ғы­лар­дың қу­ат­ты­лы­ғы мен тем­пе­ра­ту­ра­лық па­ра­метр­ле­рі, КА бағ­дар­лау және тұ­рақ­тан­ды­ру жүй­е­сі­нің па­ра­метр­ле­рі;
    2. КА-дан пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­тың тө­гі­лу­ін ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру;
    3. Ұшу­ды бас­қа­ру ор­та­лы­ғы­ның жаб­дық­та­ры мен ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның тех­ни­ка­лық жай-күй­іне ба­қы­лау жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Же­рү­сті жүй­е­ле­рі­нің іс-қи­мыл­да­рын орын­дау сег­мент­тің мо­ни­то­рин­гі.
    Дағ­ды 1:
    Жаб­дық­тар мен ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін ба­қы­лау. Те­ле­мет­ри­я­ны жа­зу және тал­дау, ҒА борт­тық жүй­е­ле­рі­нен пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­ты бе­ру мо­ни­то­рин­гі.
    Ма­шық­тар:
    1. Те­ле­мет­ри­я­лық ақ­па­рат­ты тү­сі­ру­ге, жазуға ұшу тап­сыр­ма­ла­рын қо­ю­ды ба­қы­ла­уды жүр­гі­зу;
    2. ҒА негіз­гі си­патта­ма­ла­ры­ның қа­был­дан­ған те­ле­мет­ри­я­сы бой­ын­ша тек­се­ру­ді орын­дау: негіз­гі жүй­е­лер мен құ­ры­л­ғы­лар­дың қу­ат­ты­лы­ғы мен тем­пе­ра­ту­ра­лық па­ра­метр­ле­рі, ҒА бағ­дар­лау және тұ­рақ­тан­ды­ру жүй­е­сі­нің па­ра­метр­ле­рі;
    3. ҒА -дан пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­тың тө­гі­лу­ін ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру;
    4. Ұшу­ды бас­қа­ру ор­та­лы­ғы­ның жаб­дық­та­ры мен ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның тех­ни­ка­лық жай-күй­іне ба­қы­лау жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    ЖҚЗ ҒЖ қа пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­ты әр­түр­лі көз­дер­ден алу және өң­деу, оны тал­дау және ағым­да­ғы жұ­мыста пай­да­ла­ну;
    2. Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­да­ғы та­лап­тар­ды тал­дау;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ны­ңыз;
    4. Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың бо­луы мен қол­же­тім­ді­лі­гін, сон­дай-ақ өз ше­шім­де­рі­ң­із­ді әзір­леу пер­спек­ти­ва­ла­рын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы.
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген).
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    7
    Ға­рыш ап­па­рат­та­рын бас­қа­ру жө­нін­де­гі ин­же­нер
    13. Кә­сіп­тің кар­точ­ка­сы «Жер­се­рік­тік бай­ла­ны­стың же­рү­сті стан­ци­я­ла­рын пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-010
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Жер­се­рік­тік бай­ла­ны­стың же­рү­сті стан­ци­я­ла­рын пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі ин­же­не­рі.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры бі­лім (ба­ка­лаври­ат, ма­ман, ор­ди­на­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 1 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    Ан­тен­на­лар­ды ба­ғыт­тау дәл­ді­гі мен сиг­нал са­па­сын ба­қы­лау үшін жер­се­рік­тік та­ра­ту мен қа­был­да­удың орын­да­луын қам­та­ма­сыз ету.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Же­рү­сті ке­ше­ні­нің ан­тен­на жүй­е­сі жаб­дық­та­ры­ның ти­іс­ті тех­ни­ка­лық жай-күй­ін қам­та­ма­сыз ету;
    2. Спут­ник­тік де­ректер­ді бе­ру және қа­был­да­уды тал­дау.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: Же­рү­сті ке­ше­ні­нің ан­тен­на жүй­е­сі жаб­дық­та­ры­ның ти­іс­ті тех­ни­ка­лық жай-күй­ін қам­та­ма­сыз ету.
    Дағ­ды 1:
    Ан­тен­на күм­без­де­рі­нің тех­ни­ка­лық ди­а­гно­сти­ка­сы, ан­тен­на ком­по­нент­те­ріне жос­пар­лы және жос­пар­дан тыс қыз­мет көр­се­ту.
    Ма­шық­тар:
    1. Жүр­гі­зу ан­тен­на күм­без­де­рін тек­се­ру;
    2. Ан­тен­на­ға то­зу (сүз­гі­лер, жәр­мең­ке­лер және т. б.) бой­ын­ша қыз­мет көр­се­ту­ді жү­зе­ге асы­ру;
    3. S және X диа­па­зон­да­рын­да­ғы G/T дең­гей­ле­рін өл­ше­ңіз;
    4. Бай­ла­ныс же­лі­сі тіз­бе­гі­нің де­гра­да­ци­я­сын тек­се­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Дағ­ды 2:
    ЖҚЗ ҒЖ спут­ник­тік бай­ла­ныс бой­ын­ша тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­ты әр­түр­лі көз­дер­ден алу және өң­деу, оны тал­дау және ағым­да­ғы жұ­мыста пай­да­ла­ну;
    2. Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­да­ғы та­лап­тар­ды тал­дау;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ны­ңыз;
    4. Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың бо­луы мен қол­же­тім­ді­лі­гін, сон­дай-ақ өз ше­шім­де­рі­ң­із­ді әзір­леу пер­спек­ти­ва­ла­рын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Спут­ник­тік де­ректер­ді бе­ру және қа­был­да­уды тал­дау.
    Дағ­ды 1:
    Жаб­дық­ты тех­ни­ка­лық тал­дау, ан­тен­на ком­по­нент­те­ріне жос­пар­лы және жос­пар­дан тыс қыз­мет көр­се­ту.
    Ма­шық­тар:
    1. Ан­тен­на жаб­дық­та­рын тек­се­ру;
    2. Ан­тен­на­ға то­зу (сүз­гі­лер, жәр­мең­ке­лер және т. б.) бой­ын­ша қыз­мет көр­се­ту­ді жү­зе­ге асы­ру;
    3. S және X диа­па­зон­да­рын­да­ғы G/T дең­гей­ле­рін өл­ше­ңіз;
    4. Бай­ла­ныс же­лі­сі тіз­бе­гі­нің де­гра­да­ци­я­сын тек­се­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    ЖҚЗ ҒЖ спут­ник­тік бай­ла­ныс бой­ын­ша тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­ты әр­түр­лі көз­дер­ден алу және өң­деу, оны тал­дау және ағым­да­ғы жұ­мыста пай­да­ла­ну;
    2. Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­да­ғы та­лап­тар­ды тал­дау;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ны­ңыз;
    4. Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың бо­луы мен қол­же­тім­ді­лі­гін, сон­дай-ақ өз ше­шім­де­рі­ң­із­ді әзір­леу пер­спек­ти­ва­ла­рын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    7
    Жер­се­рік­тік бай­ла­ны­стың же­рү­сті стан­ци­я­ла­рын пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі ин­же­нер
    14. Кә­сіп­тің кар­точ­ка­сы «Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу қар­қы­ны ин­же­не­рі»
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-001
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу қар­қы­ны­ның ин­же­не­рі.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    7
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры­ғы оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы:
    Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 2 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    ҒА ор­би­та­ла­ры­ның па­ра­метр­ле­рі­нің сақ­тау.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. ҒА ор­би­та­лық па­ра­метр­ле­рін сақ­тау үшін ор­би­та­лық ма­невр­ді орын­дау бой­ын­ша есеп­те­улер­ді ба­қы­лау және тал­дау;
    2. Бас­қа объ­ек­ті­лер­мен соқ­тығ­ы­суы мүм­кін болған жағ­дай­да ор­би­та­лық ма­невр­лер­ді орын­дау бой­ын­ша есеп­те­улер­ді ба­қы­лау және тал­дау;
    3. Ор­би­та па­ра­метр­ле­рін және қоз­ғалт­қыш жүй­е­ле­рін ба­қы­лау.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: ҒА ор­би­та­лық па­ра­метр­ле­рін сақ­тау үшін ор­би­та­лық ма­невр­ді орын­дау бой­ын­ша есеп­те­улер­ді ба­қы­лау және тал­дау.
    Дағ­ды 1:
    Ор­би­та­лар­ды есеп­теу және ҒА қоз­ға­лы­сы­ның ағым­да­ғы па­ра­метр­ле­рін анық­тау прин­ципте­рін қол­да­ну.
    Ма­шық­тар:
    1. ҒА ор­би­та­сы­ның күн­де­лік­ті анық­та­ма­сын жа­сау;
    2. Ор­би­та­лар мен ас­пан де­не­ле­рі­нің эфе­ме­рид­те­рін есеп­тей оты­рып, ор­би­та­лар­ды бо­лжау;
    3. Ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­ді бас­қа­ру­ды орын­дау;
    4. Ор­би­та­лар бой­ын­ша қа­жет­ті ақ­па­рат­ты бас­қа­ру бө­лім­де­ріне қа­лып­та­сты­ру және бе­ру;
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6 қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Дағ­ды 2:
    Ор­би­та­да­ғы ҒА ор­нын анық­тау үшін ар­найы бағ­дар­ла­ма­лар­ды қол­да­ну.
    Ма­шық­тар:
    1. Ти­іс­ті бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ды қол­да­на оты­рып, ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­ді тү­зе­ту ма­невр­ле­рі бой­ын­ша есеп­те­улер жүр­гі­зу;
    2. ҒА ор­би­та­сы­ның күн­де­лік­ті анық­та­ма­сын жа­сау;
    3. Ор­би­та­лар мен ас­пан де­не­ле­рі­нің эфе­ме­рид­те­рін есеп­тей оты­рып, ор­би­та­лар­ды бо­лжау;
    4. Ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­ді бас­қа­ру­ды орын­дау;
    5. Ор­би­та­лар бой­ын­ша қа­жет­ті ақ­па­рат­ты бас­қа­ру бө­лім­де­ріне қа­лып­та­сты­ру және бе­ру;
    6. Ма­невр­лер­дің өту­ін ба­қы­ла­уды және на­ви­га­ци­я­лық па­ра­метр­лер­ді по­сте­ри­ор­лық тал­да­уды жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 3:
    ЖҚЗ ҒЖ ҒА пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­ты әр­түр­лі көз­дер­ден алу және өң­деу, оны тал­дау және ағым­да­ғы жұ­мыста пай­да­ла­ну;
    2. Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­да­ғы та­лап­тар­ды тал­дау;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ну;
    4. Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың бо­луы мен қол­же­тім­ді­лі­гін, сон­дай-ақ өз ше­шім­де­рі­ң­із­ді әзір­леу пер­спек­ти­ва­ла­рын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Бас­қа объ­ек­ті­лер­мен соқ­тығ­ы­суы мүм­кін болған жағ­дай­да ор­би­та­лық ма­невр­лер­ді орын­дау бой­ын­ша есеп­те­улер­ді ба­қы­лау және тал­дау.
    Дағ­ды 1:
    Ор­би­та­ны есеп­теу және ҒА және бас­қа ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі­нің қоз­ға­лы­сы­ның ағым­да­ғы па­ра­метр­ле­рін анық­тау.
    Ма­шық­тар:
    1. ҒА-ның бас­қа Ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі­мен ық­ти­мал соқ­тығ­ы­суы ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды ба­қы­лау;
    2. ҒА ор­би­та­сы­ның күн­де­лік­ті анық­та­ма­сын жа­сау;
    3. Ор­би­та­лар мен ас­пан де­не­ле­рі­нің эфе­ме­рид­те­рін есеп­тей оты­рып, ор­би­та­лар­ды бо­лжау;
    4. Ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­ді бас­қа­ру­ды орын­дау;
    5. Бас­қа Ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі­мен ық­ти­мал соқ­тығ­ы­су­лар ту­ра­лы есеп­тер­ге мо­ни­то­ринг және тал­дау жүр­гі­зу;
    6. Ор­би­та­лар бой­ын­ша қа­жет­ті ақ­па­рат­ты бас­қа­ру бө­лім­де­ріне қа­лып­та­сты­ру және бе­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Ор­би­та­да­ғы ҒА және бас­қа ға­рыш объ­ек­ті­ле­рін­де­гі ор­нын анық­тау үшін ар­найы бағ­дар­ла­ма­лар­ды пай­да­ла­ну.
    Ма­шық­тар:
    1. Ти­іс­ті бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ды қол­да­на оты­рып, бас­қа Ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі­мен ық­ти­мал соқ­тығ­ы­су­дан жал­та­ру ма­невр­ле­рі бой­ын­ша есеп­те­улер жүр­гі­зу;
    2. ҒА ор­би­та­сы­ның күн­де­лік­ті анық­та­ма­сын жа­сау;
    3. Ор­би­та­лар мен ас­пан де­не­ле­рі­нің эфе­ме­рид­те­рін есеп­тей оты­рып, ор­би­та­лар­ды бо­лжау;
    4. Ор­би­та­лық па­ра­метр­лер­ді бас­қа­ру­ды орын­дау;
    5. Бас­қа Ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі­мен ық­ти­мал соқ­тығ­ы­су­лар ту­ра­лы есеп­тер­ге мо­ни­то­ринг және тал­дау жүр­гі­зу;
    6. Ор­би­та­лар бой­ын­ша қа­жет­ті ақ­па­рат­ты бас­қа­ру бө­лім­де­ріне қа­лып­та­сты­ру және бе­ру;
    7. Ма­невр­лер­дің өту­ін ба­қы­ла­уды және на­ви­га­ци­я­лық па­ра­метр­лер­ді по­сте­ри­ор­лық тал­да­уды жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    Ор­би­та па­ра­метр­ле­рін және қоз­ғалт­қыш жүй­е­ле­рін ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    Ма­невр жа­са­ған­нан кей­ін қоз­ғалт­қыш қон­дыр­ғы­ла­рын ка­либр­ле­уді жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Ма­невр­лер­дің өту­ін ба­қы­ла­уды және на­ви­га­ци­я­лық па­ра­метр­лер­ді по­сте­ри­ор­лық тал­да­уды жүр­гі­зу;
    2. Ор­би­та­лар бой­ын­ша қа­жет­ті ақ­па­рат­ты бас­қа­ру бө­лім­де­ріне қа­лып­та­сты­ру және бе­ру;
    3. Қоз­ғалт­қыш қон­дыр­ғы­ла­ры­ның жай-күйі және КА ор­би­та­лық жағ­дайы ту­ра­лы есеп­тер­ді жү­зе­ге асы­ру;
    4. Век­тор­лар­дың ма­ңы­зды емес ор­би­та­ла­ры­ның файл­да­рын және Күн бел­сен­ді­лі­гі­нің па­ра­метр­ле­рін мұ­ра­ғат­тау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    ЖҚЗ ҒЖ ҒА пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­ты әр­түр­лі көз­дер­ден алу және өң­деу, оны тал­дау және ағым­да­ғы жұ­мыста пай­да­ла­ну;
    2. Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­да­ғы та­лап­тар­ды тал­дау;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ну;
    4. Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың бо­луы мен қол­же­тім­ді­лі­гін, сон­дай-ақ өз ше­шім­де­рі­ң­із­ді әзір­леу пер­спек­ти­ва­ла­рын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Ко­ман­да­да жұ­мыс іс­тей бі­лу;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ шең­бе­рін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    -
    -
    15. Кә­сіп­тің кар­точ­ка­сы «Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу тап­сыр­ма­ла­рын жос­пар­лау жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-002
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ұшу тап­сыр­ма­ла­рын жос­пар­лау жө­нін­де­гі ин­же­нер.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    7
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы:
    Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 2 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    Қызығ­у­шы­лық ай­мақ­та­рын және ке­ліп түс­кен өті­нім­дер­ді тал­дау. ҒА ар­нал­ған тү­сі­рі­лім жос­па­рын қа­лып­та­сты­ру.
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Ға­рыш ап­па­рат­та­рын тү­сі­ру жос­па­ры­ның кө­ле­мін ба­қы­лау және ұй­ым­да­сты­ру;
    2. Жос­пар­дан тыс тү­сі­рі­лім­дер­ді ұй­ым­да­сты­ру үшін ба­сым өті­нім­дер­ді ай­қын­дау;
    3. Өті­нім­дер­ге сәй­кес ға­ры­штық су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­ла­уды орын­дау.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: Ға­рыш ап­па­рат­та­рын тү­сі­ру жос­па­ры­ның кө­ле­мін ба­қы­лау және ұй­ым­да­сты­ру.
    Дағ­ды 1:
    Ға­ры­штық тү­сі­рі­лім жос­па­рын қа­лып­та­сты­ру­ды ба­қы­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Өті­нім­дер­дің ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның тех­ни­ка­лық мүм­кін­дік­те­рі мен шек­те­уле­ріне сәй­кест­і­гін тал­дау;
    2. Олар­дың ба­сым­ды­лы­ғын ес­ке­ре оты­рып, әр­түр­лі тап­сыр­ма­лар ара­сын­да тү­сі­рі­лім кө­ле­мін бө­лу­ді ба­қы­лау;
    3. Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ор­би­та­лық па­ра­метр­ле­рін ес­ке­ре оты­рып, тү­сі­рі­лім жос­па­ры­ның орын­ды­лы­ғын тек­се­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның си­патта­ма­ла­ры;
    2. Ға­рыш ап­па­рат­та­рын тү­сі­ру жаб­дық­та­ры­ның мүм­кін­дік­те­рі;
    3. Тү­сі­рі­лім кө­ле­міне шек­те­улер;
    4. Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның ор­би­та­лық па­ра­метр­ле­рі­нің әсе­рі;
    5. Ре­сур­стар­ды есеп­ке алу және оң­тай­лан­ды­ру әді­сте­рі (жад, энер­гия және т.б.);
    6. Ма­те­ма­ти­ка­лық мо­дель­деу, гео­гра­фия, фо­то­грам­мет­рия, гео­ақ­па­рат­тық жүй­е­лер са­ла­сын­да;
    7. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    8. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    9. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    10. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Пай­да болған қа­те­лік­тер­ді тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Тү­сі­рі­лім жос­па­рын орын­да­уда­ғы неме­се қа­лып­та­сты­ру­да­ғы қа­те­лік­тер­дің се­беп­те­рін анық­тау;
    2. Мә­се­ле­лер­ді анық­тау үшін те­ле­мет­ри­я­лық де­ректер мен есеп­тер­ді тал­дау;
    3. Олар­дың та­би­ға­ты мен ық­ти­мал ше­шім­де­рін көр­се­те оты­рып, қа­те­лер ту­ра­лы есеп­тер шы­ға­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    3. Ға­рыш ап­па­рат­та­рын тү­сі­ру­ді жос­пар­лау және ре­сур­стар­ды бө­лу прин­ципте­рі;
    4. Уа­қыт те­ре­зе­ле­ріне, қа­бат­та­су­лар­ға және ап­па­рат­тық шек­те­улер­ге қа­ты­сты қа­те­лер­ді тал­дау әді­сте­рі;
    5. Тү­сі­ру жос­па­ры­ның орын­да­луын ав­то­мат­ты ба­қы­лау тех­но­ло­ги­я­ла­ры ту­ра­лы әді­стер;
    6. Ма­те­ма­ти­ка­лық мо­дель­деу, гео­гра­фия, фо­то­грам­мет­рия, гео­ақ­па­рат­тық жүй­е­лер са­ла­сын­да;
    7. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    8. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    9. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    10. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/C,, MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Жос­пар­дан тыс тү­сі­рі­лім­дер­ді ұй­ым­да­сты­ру үшін ба­сым өті­нім­дер­ді ай­қын­дау.
    Дағ­ды 1:
    Тез өзге­ре­тін жағ­дай­да жос­пар­дан тыс тү­сі­рі­лім­дер­ді рет­теу.
    Ма­шық­тар:
    1. Тү­сі­рі­лім мақ­сат­та­рын, ны­сан па­ра­метр­ле­рін және уа­қыт шек­те­уле­рін қо­са, өті­нім­дер­дің маз­мұ­нын тү­сін­ді­ру;
    2. Өті­нім­дер­дің ма­ңы­зды­лы­ғын олар­дың мақ­сат­та­ры­на қа­рай ба­ға­лау;
    3. Өті­нім­дер­дің ба­сым­ды­лы­ғын ба­ға­лау ке­зін­де ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның қол­же­тім­ді ре­сур­ста­ры мен мүм­кін­дік­те­рін ес­ке­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Тү­сі­рі­лім жаб­дық­та­ры­ның тех­ни­ка­лық мүм­кін­дік­те­рі;
    2. Де­ректер­ді қа­был­дау және бе­ру жүй­е­ле­рі­нің жұ­мыс прин­ципте­рі, жос­пар­дан тыс тү­сі­рі­лім­дер ке­зін­де олар­дың шек­те­уле­рі;
    3. Ма­ңы­зды­лы­ғын ба­ға­ла­удың бел­гі­лен­ген кри­те­рий­ле­ріне сәй­кес өті­нім­дер­ді өң­деу тәр­ті­бін және олар­дың ба­сым­ды­лы­ғын ай­қын­дай­тын са­я­сат пен ре­гла­мент­тер;
    4. Ға­ры­штық де­ректер­ді пай­да­ла­ну са­ла­сын­да­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар;
    5. Ма­те­ма­ти­ка­лық мо­дель­деу, гео­гра­фия, фо­то­грам­мет­рия, гео­ақ­па­рат­тық жүй­е­лер са­ла­сын­да;
    6. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Жос­пар­дан тыс тү­сі­рі­лім­дер­ді тал­дау, ба­ға­лау және қа­лып­та­сты­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Жос­пар­дан тыс тү­сі­рі­лім­нің ба­сым­ды­лы­ғы мен ма­ңы­зды­лы­ғын анық­тау;
    2. Тү­сі­рі­лім­ге қой­ы­ла­тын тех­ни­ка­лық та­лап­тар­ды тал­дау және олар­ды жаб­дық­тың мүм­кін­дік­те­рі­мен са­лы­сты­ру;
    3. Жос­пар­дан тыс тү­сі­рі­лім­нің жос­пар­лан­ған тап­сыр­ма­лар­ға әсе­рін ба­ға­лау.
    Бі­лім­дер:
    1. Спут­ник­тік сен­сор­лар­дың жұ­мыс прин­ципте­рі;
    2. Ма­те­ма­ти­ка­лық мо­дель­деу, гео­гра­фия, фо­то­грам­мет­рия, гео­ақ­па­рат­тық жүй­е­лер са­ла­сын­да;
    3. Ге­о­ре­фе­рент­теу және кес­кін­ді тү­зе­ту әді­сте­рі мен ал­го­ритмде­рі;
    4. Тү­сі­ру­ді жос­пар­лау ке­зін­де­гі уа­қыт пен тех­ни­ка­лық шек­те­улер­ді тал­дау;
    5. Ма­те­ма­ти­ка­лық және ста­ти­сти­ка­лық де­ректер­ді тал­дау негіз­де­рі;
    6. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми және ин­же­нер­лік пән­дер;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    Өті­нім­дер­ге сәй­кес ға­ры­штық су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­ла­уды орын­дау.
    Дағ­ды 1:
    Са­па­лы және/неме­се са­па­сыз ға­ры­штық су­рет­тер­ді анық­тау.
    Ма­шық­тар:
    1. Де­ректер са­па­сы­на әсер ете­тін сырт­қы фак­тор­лар­ды анық­тау (жа­рық­тан­ды­ру, ат­мо­сфе­ра­лық құ­бы­лы­стар);
    2. Ар­те­фак­ті­лер­ді, бұр­ма­ла­ну­лар­ды, шу­ды және бас­қа ақа­у­лар­ды тал­дау;
    3. Са­па­ны ба­ға­лау нәти­же­ле­рін негіз­деу.
    Бі­лім­дер:
    1. Са­па­ны ба­ға­ла­удың жал­пы па­ра­метр­ле­рі (оп­ти­ка­лық және жүй­е­лік шу­лар, гео­мет­ри­я­лық және ра­дио­мет­ри­я­лық бұр­ма­ла­ну­лар, ай­қын­дық, кон­траст);
    2. Су­рет­тер­дің са­па­сын жақ­сар­ту үшін түр­лен­ді­ру;
    3. Геобай­ла­ныс және гео­мет­ри­я­лық бұр­ма­ла­ну­лар­ды жою;
    4. Ға­ры­штық су­рет­тер­ді өң­де­удің стан­дарт­ты дең­гей­і­нің ере­же­ле­рі мен нор­ма­тив­те­рі;
    5. Ма­те­ма­ти­ка­лық және ста­ти­сти­ка­лық де­ректер­ді тал­дау негіз­де­рі;
    6. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми және ин­же­нер­лік пән­дер;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Са­па­лы және/неме­се са­па­сыз су­рет­ке әсер ету фак­тор­ла­рын тал­дау және ба­ға­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Сен­сор­лар мен жаб­дық­тар­дың тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­рын тал­дау;
    2. Су­рет­тің са­па­сын объ­ек­тив­ті көр­сет­кіш­тер бой­ын­ша ба­ға­лау (ай­қын­дық, кон­траст, шу);
    3. Ауыт­қу­лар­ды анық­тау үшін су­рет­тер­ді анық­та­ма­лық үл­гі­лер­мен са­лы­сты­ру;
    4. Ауыт­қу­лар­ды жою.
    Бі­лім­дер:
    1. Сен­сор­дың оп­ти­ка­лық және ме­ха­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры­ның су­рет­тер­дің са­па­сы­на әсе­рін тү­сі­ну;
    2. Сен­сор­лар­дың оп­ти­ка­лық және ме­ха­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры және олар­дың кес­кін са­па­сы­на әсе­рі;
    3. Көр­сет­кіш­тер­ді қо­са ал­ған­да, су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­лау әді­сте­рі;
    4. Кес­кін ақа­у­ла­ры­ның негіз­гі түр­ле­рі: бұлың­ғыр­лық, шу, ар­те­фак­ті­лер, ге­о­ре­фе­рент­тік қа­те­лер;
    5. Ақа­у­лар­ды жою және кес­кін­ді қал­пы­на кел­ті­ру әді­сте­рі;
    6. ЖҚЗ де­ректе­рін фо­то­грам­мет­ри­я­лық өң­деу негіз­де­рі;
    7. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    8. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    9. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    10. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    11. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Ба­ста­ма­шыл­дық;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ шең­бе­рін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    -
    -
    16. Кә­сіп­тің кар­точ­ка­сы «Ға­рыш жүй­е­сін ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық қам­сыздан­ды­ру жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    2144-5-003
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    Ға­рыш жүй­е­сін ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық қам­сыздан­ды­ру жө­нін­де­гі ин­же­нер.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    7
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    -
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы:
    Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 2 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    Ға­рыш ап­па­рат­та­ры­ның же­рү­сті ке­ше­ні­нің ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның тех­ни­ка­лық жай-күй­ін ба­қы­лау.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Же­рү­сті ке­ше­ні­нің ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гін қам­та­ма­сыз ету­ді ба­қы­лау;
    2. Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­ды те­сті­леу және тек­се­ру;
    3. Ақа­у­лар­дың ал­дын алу үшін ал­го­ритмдер мен ме­ха­низмдер­ді әзір­леу.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: Же­рү­сті ке­ше­ні­нің ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гін қам­та­ма­сыз ету­ді ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    Ап­па­рат­тық және бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың ақа­у­ла­рын ди­а­гно­сти­ка­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ма­ман­дан­ды­ры­л­ған бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ды пай­да­ла­на оты­рып, ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың жай-күй­іне мо­ни­то­ринг­ті жү­зе­ге асы­ру;
    2. Ауыт­қу­лар­ды анық­тау үшін жүй­е­нің те­ле­мет­ри­я­сы мен жур­нал де­ректе­рін тал­дау;
    3. Жаб­дық­тың ақа­у­ла­рын жою және ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың жұ­мысын қал­пы­на кел­ті­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Сер­вер­лер­дің, бас­қа­ру стан­ци­я­ла­ры­ның, ком­му­ни­ка­ци­я­лық жаб­дық­тар­дың, энер­ги­я­мен жаб­дық­тау жүй­е­ле­рі­нің құ­ры­л­ғы­ла­ры мен жұ­мыс прин­ципте­рі;
    2. Ға­ры­штық жүй­е­лер­мен жұ­мыс іс­теу үшін қол­да­ны­ла­тын ап­па­рат­тық ком­по­нент­тер­дің си­патта­ма­ла­ры мен па­ра­метр­ле­рі;
    3. Же­лі­лік ар­хи­тек­ту­ра­ның негіз­де­рі, де­ректер­ді бе­ру хат­та­ма­ла­ры;
    4. Же­лі­лік ақа­у­лар­ды ди­а­гно­сти­ка­лау әді­сте­рі және олар­ды жою;
    5. Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың жай-күй­ін ба­ға­лау үшін жур­нал­дар­ды, те­ле­мет­ри­я­ны және бас­қа да де­ректер­ді тал­дау әді­сте­рі;
    6. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/C++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың ақа­у­ла­рын тал­дау және жою.
    Ма­шық­тар:
    1. Ап­па­рат­тық және бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­да­ғы ақа­у­лар­дың се­беп­те­рін анық­тау;
    2. Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­ды қал­пы­на кел­ті­ру­ді жүр­гі­зу;
    3. Оның жұ­мысын тек­се­ру үшін жөн­де­уден кей­ін ап­па­рат­тық құ­рал­дар­ды тек­се­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Ап­па­рат­тық ком­по­нент­тер­дің жұ­мыс негіз­де­рі және олар­дың өза­ра әре­кет­те­суі;
    2. Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық ке­шен­дер­дің құ­ры­лы­мы мен қыз­ме­ті;
    3. Ап­па­рат­тық ақа­у­лар мен бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым қа­те­ле­рін ди­а­гно­сти­ка­лау әді­сте­рі;
    4. Іс­тен шық­қан­нан кей­ін жүй­е­лер­ді қал­пы­на кел­ті­ру про­це­ду­ра­ла­ры;
    5. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­ды те­сті­леу және тек­се­ру.
    Дағ­ды 1:
    Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың дұ­ры­стығ­ын, се­нім­ді­лі­гі мен қа­уіп­сіз­ді­гін тек­се­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Те­сті­ле­у­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар­ды анық­тау және олар­дың негі­зін­де тә­сіл құ­ру;
    2. Да­му­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де те­сті­ле­уді жос­пар­лау;
    3. Іс­тен шы­ғу се­беп­те­рін анық­тау үшін жур­нал­дар­ды тү­сін­ді­рі­ңіз және де­ректер­ді тал­дау;
    4. Жүй­е­нің күр­де­лі сце­на­рий­ле­рін, со­ның ішін­де тө­тен­ше жағ­дай­лар­ды мо­дель­деу;
    5. Та­лап­тар­дан ауыт­қу­лар­ды анық­та­ңыз және тү­зе­ту әре­кет­те­рін ұсы­ну.
    Бі­лім­дер:
    1. Ап­па­рат­тық жүй­е­лер­дің жұ­мыс прин­ципте­рін тү­сі­ну;
    2. Ен­ді­рі­л­ген жүй­е­лер­дің ар­хи­тек­ту­ра­сын тү­сі­ну;
    3. Те­сті­ле­удің жа­ңа құ­рал­да­ры мен тех­но­ло­ги­я­ла­рын мең­ге­ру;
    4. Ап­па­рат­тық және бағ­дар­ла­ма­лық өзге­рі­стер­дің жүй­е­нің тұ­рақ­ты­лы­ғы­на әсе­рін ба­ға­лау;
    5. Де­ректер ал­ма­су хат­та­ма­сы­ның прин­ципте­рін тү­сі­ну;
    6. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/C,, MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың се­нім­ді­лі­гі мен тұ­рақ­ты­лы­ғын те­сті­леу және тек­се­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Се­нім­ді­лік пен тұ­рақ­ты­лық­ты тек­се­ру сце­на­рий­ле­рін әзір­леу;
    2. Ең жо­ға­ры жағ­дай­лар­да жүй­е­нің өнім­ді­лі­гін ба­ға­лау үшін жүк­те­ме сы­на­ғын өт­кі­зу;
    3. Ком­по­нент­тер­дің іс­тен шы­ғуы неме­се іс­тен шы­ғуы ке­зін­де жүй­е­ні ақа­у­лар­ға тө­зім­ді­лік­ке тек­се­ру;
    4. Жүк­те­ме­лер­ді мо­дель­деу және жүйе па­ра­метр­ле­рін ба­қы­лау үшін ар­найы құ­рал­дар­ды қол­да­ну;
    5. Жүй­е­нің тұ­рақ­ты­лы­ғы мен се­нім­ді­лі­гін жақ­сар­ту бой­ын­ша ұсы­ны­стар әзір­леу.
    Бі­лім­дер:
    1. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    2. Се­нім­ді­лік тео­ри­я­сы­ның негіз­де­рі және оны ба­ға­лау әді­сте­рі;
    3. Тө­тен­ше жүк­те­ме­лер жағ­дай­ын­да ап­па­рат­тық ком­по­нент­тер­дің жұ­мыс іс­теу прин­ципте­рі;
    4. Жүй­е­де­гі Ақа­улық­тар­ды ди­а­гно­сти­ка­лау және бо­лжау ал­го­ритмде­рі;
    5. Жүй­е­лер­де­гі қа­те­лер­ді өң­деу және де­ректер­ді қал­пы­на кел­ті­ру ме­ха­низмде­рі;
    6. Ап­па­рат­тық және бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­ды сырт­қы қа­уіп­тер мен ақа­у­лар­дан қор­ғаудың негіз­гі әді­сте­рі;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    Ақа­у­лар­дың ал­дын алу үшін ал­го­ритмдер мен ме­ха­низмдер­ді әзір­леу.
    Дағ­ды 1:
    Жүй­е­лер­ді жо­ба­лау және оң­тай­лан­ды­ру, ақа­у­лар­ды тал­дау және олар­дың пай­да бо­луын бол­дыр­мау.
    Ма­шық­тар:
    1. Жүй­е­лер­де­гі ақа­у­лар­дың ық­ти­мал се­беп­те­рін тал­дау;
    2. Осал­дық­тар мен ық­ти­мал сәт­сіз­дік нүк­те­ле­рін анық­тау;
    3. Апат­ты қал­пы­на кел­ті­ру стра­те­ги­я­ла­рын іс­ке асы­ру;
    4. Апат­тар­дың ал­дын алу үшін ре­сур­стар­ды брон­дау жос­пар­ла­рын жа­сау;
    5. Ақа­у­лар­ды уақ­ты­лы ал­дын алу үшін шек­ті мән­дер­ді рет­теу;
    6. Іс­тен шы­ғу­дың әр­түр­лі түр­ле­рі үшін апат­тық сце­на­рий­лер­ді әзір­леу.
    Бі­лім­дер:
    1. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    2. Ақа­у­лар­ға тө­зім­ді жүй­е­лер­ді құ­ру прин­ципте­рін тү­сі­ну;
    3. Брон­дау және жүк­те­ме­ні те­ңе­сті­ру ме­ха­низмде­рін тү­сі­ну;
    4. Жүй­е­лер­дің күй­ін ба­ға­лау үшін үл­кен де­ректер­ді тал­да­удың прин­ципте­рі мен әді­сте­рі;
    5. Сәт­сіз­дік тәу­е­кел­де­рін ба­ға­лау және олар­ды азай­ту жос­пар­ла­рын әзір­леу;
    6. Та­ра­ты­л­ған жүй­е­лер­ді құ­ру және олар­дың ақа­у­лар­ға тө­зім­ді­лі­гі са­ла­сын­да­ғы бі­лім­ді мең­ге­ру;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Қор­ға­ныс және ақа­у­лар­ға тө­зім­ді­лік ме­ха­низмде­рін тал­дау және әзір­леу.
    Ма­шық­тар:
    1. Жүй­е­нің ық­ти­мал қа­уіп­те­рі мен осал­дық­та­рын тал­дау;
    2. Ақа­у­лар­ға тө­зім­ді жүй­е­лер­дің ар­хи­тек­ту­ра­сын әзір­леу;
    3. Де­ректер­ді қор­ғау те­тікте­рін іс­ке асы­ру;
    4. Ин­ци­дент­тер­ді ба­қы­ла­уды және бас­қа­ру­ды қам­та­ма­сыз ету;
    5. Тәу­е­кел­дер­ді ба­ға­лау және әре­кет ету жос­пар­ла­рын әзір­леу.
    Бі­лім­дер:
    1. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    2. Қа­уіп­тер мен осал­дық­тар­ды тал­дау әді­сте­рі;
    3. Ақа­у­лар­ға тө­зім­ді жүй­е­лер­ді құ­ру прин­ципте­рі;
    4. Шифр­лау ал­го­ритмде­рі және қа­уіп­сіз­дік хат­та­ма­ла­ры;
    5. Жүк­те­ме­ні бө­лу және тең­ге­ру ме­ха­низмде­рі;
    6. Ақа­у­лар­ға тө­зім­ді­лік­ті тек­се­ру әді­сте­рі;
    7. Тәу­е­кел­дер және олар­ды азай­ту сце­на­рий­ле­рі;
    8. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    9. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    10. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Ба­ста­ма­шыл­дық;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ шең­бе­рін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    -
    -
    17. Кә­сіп­тің кар­точ­ка­сы «Ға­рыш ап­па­рат­та­рын бас­қа­ру жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    2144-5-008
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    Ға­рыш ап­па­рат­та­рын бас­қа­ру жө­нін­де­гі ин­же­нер.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    7
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    -
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 2 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    Ға­рыш ап­па­рат­та­рын же­дел–тех­ни­ка­лық бас­қа­ру.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. ҒА борт­тық ап­па­ра­ту­ра­сы­нан алы­на­тын те­ле­мет­ри­я­лық ақ­па­рат (ТМИ) бой­ын­ша тех­ни­ка­лық жай-күй­ді тал­дау;
    2. Жер сег­мен­ті­нің іш­кі жүй­е­ле­рі­нің әре­кет­те­рі­нің орын­да­луын ба­қы­лау;
    3. Штат­тан тыс (ава­ри­я­лық) жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де ҒА -ның жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гін қал­пы­на кел­ті­ру жө­нін­де­гі рә­сім­ді орын­дау.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: ҒА борт­тық ап­па­ра­ту­ра­сы­нан алы­на­тын те­ле­мет­ри­я­лық ақ­па­рат (ТА) бой­ын­ша тех­ни­ка­лық жай-күй­ді тал­дау.
    Дағ­ды 1:
    ЖҚЗ Ұшу тап­сыр­ма­ла­ры­ның орын­да­луын ба­қы­лау, ҒА борт­тық жүй­е­ле­рі­нен те­ле­мет­ри­я­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Те­ле­мет­ри­я­лық ақ­па­рат­ты тү­сі­ру­ге, жазуға ұшу тап­сыр­ма­ла­рын қо­ю­ды ба­қы­ла­уды жүр­гі­зу;
    2. ҒА негіз­гі си­патта­ма­ла­ры­ның қа­был­дан­ған те­ле­мет­ри­я­сы бой­ын­ша тек­се­ру­ді орын­дау: негіз­гі жүй­е­лер мен құ­ры­л­ғы­лар­дың қу­ат­ты­лы­ғы мен тем­пе­ра­ту­ра­лық па­ра­метр­ле­рі, ҒА бағ­дар­лау және тұ­рақ­тан­ды­ру жүй­е­сі­нің па­ра­метр­ле­рі;
    4. Ұшу­ды бас­қа­ру ор­та­лы­ғы­ның жаб­дық­та­ры мен ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның тех­ни­ка­лық жай-күй­іне ба­қы­лау жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    ҒА борт­тық жүй­е­ле­рі­нен пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­ты бе­ру мо­ни­то­рин­гі.
    Ма­шық­тар:
    1. ҒА негіз­гі си­патта­ма­ла­ры­ның қа­был­дан­ған те­ле­мет­ри­я­сы бой­ын­ша тек­се­ру­ді орын­дау: негіз­гі жүй­е­лер мен құ­ры­л­ғы­лар­дың қу­ат­ты­лы­ғы мен тем­пе­ра­ту­ра­лық па­ра­метр­ле­рі, ҒА бағ­дар­лау және тұ­рақ­тан­ды­ру жүй­е­сі­нің па­ра­метр­ле­рі;
    2. ҒА -дан пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­тың тө­гі­лу­ін ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру;
    3. ҒА -дан пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­тың тө­гі­лу­ін ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Жер сег­мен­ті­нің іш­кі жүй­е­ле­рі­нің әре­кет­те­рі­нің орын­да­луын ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    Жаб­дық­тар мен ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін ба­қы­лау. Те­ле­мет­ри­я­ны жа­зу және тал­дау, ҒА борт­тық жүй­е­ле­рі­нен пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­ты бе­ру мо­ни­то­рин­гі.
    Ма­шық­тар:
    1. Те­ле­мет­ри­я­лық ақ­па­рат­ты тү­сі­ру­ге, жазуға ұшу тап­сыр­ма­ла­рын қо­ю­ды ба­қы­ла­уды жүр­гі­зу;
    2. ҒА негіз­гі си­патта­ма­ла­ры­ның қа­был­дан­ған те­ле­мет­ри­я­сы бой­ын­ша тек­се­ру­ді орын­дау: негіз­гі жүй­е­лер мен құ­ры­л­ғы­лар­дың қу­ат­ты­лы­ғы мен тем­пе­ра­ту­ра­лық па­ра­метр­ле­рі, ҒА бағ­дар­лау және тұ­рақ­тан­ды­ру жүй­е­сі­нің па­ра­метр­ле­рі;
    3. ҒА -дан пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­тың тө­гі­лу­ін ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру;
    4. Ұшу­ды бас­қа­ру ор­та­лы­ғы­ның жаб­дық­та­ры мен ап­па­рат­тық-бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­да­ры­ның тех­ни­ка­лық жай-күй­іне ба­қы­лау жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    ЖҚЗ ҒЖ қа пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­ты әр­түр­лі көз­дер­ден алу және өң­деу, оны тал­дау және ағым­да­ғы жұ­мыста пай­да­ла­ну;
    2. Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­да­ғы та­лап­тар­ды тал­дау;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ны­ңыз;
    4. Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың бо­луы мен қол­же­тім­ді­лі­гін, сон­дай-ақ өз ше­шім­де­рі­ң­із­ді әзір­леу пер­спек­ти­ва­ла­рын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    Штат­тан тыс (ава­ри­я­лық) жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де ҒА-ның жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гін қал­пы­на кел­ті­ру жө­нін­де­гі рә­сім­ді орын­дау.
    Дағ­ды 1:
    ҒА бор­тын­да туын­да­ған штат­тан тыс жағ­дай­лар­ды тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­на сәй­кес штат­тан тыс (ава­ри­я­лық) жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де ҒА -ның жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гін қал­пы­на кел­ті­ру жө­нін­де­гі рә­сім­дер­ді орын­дау;
    2. ҒА -дан пай­да­лы және қыз­мет­тік ақ­па­рат­тың тө­гі­лу­ін ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру;
    3. Құ­лақ­тан­ды­ру жүй­е­сі бой­ын­ша ҒА жай-күй­ін үз­дік­сіз ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру;
    4. Штат­тан тыс жағ­дай­лар­ды ба­стау, есеп­ке алу және ба­қы­лау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    ЖҚЗ ҒЖ қа пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­ты әр­түр­лі көз­дер­ден алу және өң­деу, оны тал­дау және ағым­да­ғы жұ­мыста пай­да­ла­ну;
    2. Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­да­ғы та­лап­тар­ды тал­дау;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ны­ңыз;
    4. Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың бо­луы мен қол­же­тім­ді­лі­гін, сон­дай-ақ өз ше­шім­де­рі­ң­із­ді әзір­леу пер­спек­ти­ва­ла­рын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ор­би­та­лық ме­ха­ни­ка, ҒА ұшу­ды бас­қа­ру қа­ғи­дат­та­ры, ҒА ұшу ди­на­ми­ка­сы, Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, на­ви­га­ция және бағ­дар­лау жүй­е­ле­рі, ға­рыш ап­па­ра­ты­ның жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    -
    -
    18. Кә­сіп­тік кар­точ­ка­сы «Жер­се­рік­тік бай­ла­ны­стың же­рү­сті стан­ци­я­ла­рын пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    2144-5-010
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    Жер­се­рік­тік бай­ла­ны­стың же­рү­сті стан­ци­я­ла­рын пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі ин­же­нер.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    7
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    -
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 2 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    Ан­тен­на­лар­ды ба­ғыт­тау дәл­ді­гі мен сиг­нал са­па­сын ба­қы­лау үшін жер­се­рік­тік та­ра­ту мен қа­был­да­удың орын­да­луын қам­та­ма­сыз ету.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Же­рү­сті ке­ше­ні­нің ан­тен­на жүй­е­сі­нің жаб­дық­та­ры­ның ти­іс­ті тех­ни­ка­лық жағ­дай­ын ба­қы­лау және қам­та­ма­сыз ету;
    2. Жер­се­рік­тік та­ра­ту мен қа­был­дау де­ректер­дің тал­дау;
    3. Ан­тен­на жүй­е­сі­нің өнім­ді­лі­гі мен ти­ім­ді­лі­гін тек­се­ру.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: Же­рү­сті ке­ше­ні­нің ан­тен­на жүй­е­сі­нің жаб­дық­та­ры­ның ти­іс­ті тех­ни­ка­лық жағ­дай­ын ба­қы­лау және қам­та­ма­сыз ету.
    Дағ­ды 1:
    Ан­тен­на күм­без­де­рі­нің тех­ни­ка­лық ди­а­гно­сти­ка­сы, ан­тен­на ком­по­нент­те­ріне жос­пар­лы және жос­пар­дан тыс қыз­мет көр­се­ту.
    Ма­шық­тар:
    1. Жүр­гі­зу ан­тен­на күм­без­де­рін тек­се­ру;
    2. Ан­тен­на­ға то­зу (сүз­гі­лер, жәр­мең­ке­лер және т. б.) бой­ын­ша қыз­мет көр­се­ту­ді жү­зе­ге асы­ру;
    3. Ан­тен­на­лық же­тек бло­гы­на про­фи­лак­ти­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­ді, электр қо­сы­лы­ста­ры­ның қат­ты­лы­ғын тек­се­ру­ді жүр­гі­зу;
    4. Жүй­е­нің қо­рек­те­ну­ін, ан­тен­на жүй­е­ле­рі­нің май­ла­нуын тек­се­ру және май­лау ма­те­ри­ал­да­рын ауы­сты­ру­ды жү­зе­ге асы­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    ЖҚЗ ҒЖ спут­ник­тік бай­ла­ныс бой­ын­ша тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­ты әр­түр­лі көз­дер­ден алу және өң­деу, оны тал­дау және ағым­да­ғы жұ­мыста пай­да­ла­ну;
    2. Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­да­ғы та­лап­тар­ды тал­дау;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ну;
    4.Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың бо­луы мен қол­же­тім­ді­лі­гін, сон­дай-ақ өз ше­шім­де­рі­ң­із­ді әзір­леу пер­спек­ти­ва­ла­рын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Жер­се­рік­тік та­ра­ту мен қа­был­дау де­ректер­дің тал­дау.
    Дағ­ды 1:
    Жаб­дық­ты тех­ни­ка­лық тал­дау, ан­тен­на ком­по­нент­те­ріне жос­пар­лы және жос­пар­дан тыс қыз­мет көр­се­ту.
    Ма­шық­тар:
    1. Ан­тен­на жаб­дық­та­рын тек­се­ру;
    2. Ан­тен­на­ға то­зу (сүз­гі­лер, жәр­мең­ке­лер және т. б.) бой­ын­ша қыз­мет көр­се­ту­ді жү­зе­ге асы­ру;
    3. S және X диа­па­зон­да­рын­да­ғы G/T дең­гей­ле­рін өл­шеу;
    4. Бай­ла­ныс же­лі­сі тіз­бе­гі­нің де­гра­да­ци­я­сын тек­се­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    ЖҚЗ ҒЖ ҒА пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­ты әр­түр­лі көз­дер­ден алу және өң­деу, оны тал­дау және ағым­да­ғы жұ­мыста пай­да­ла­ну;
    2. Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­да­ғы та­лап­тар­ды тал­дау;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ну;
    4. Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың бо­луы мен қол­же­тім­ді­лі­гін, сон­дай-ақ өз ше­шім­де­рі­ң­із­ді әзір­леу пер­спек­ти­ва­ла­рын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    Ан­тен­на жүй­е­сі­нің өнім­ді­лі­гі мен ти­ім­ді­лі­гін тек­се­ру.
    Дағ­ды 1:
    Ан­тен­на жүй­е­сі­нің жұ­мысы­на тест жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Ан­тен­на­ға то­зу (сүз­гі­лер, жәр­мең­ке­лер және т. б.) бой­ын­ша қыз­мет көр­се­ту­ді жү­зе­ге асы­ру;
    2. Бай­ла­ныс же­лі­сі тіз­бе­гі­нің де­гра­да­ци­я­сын тек­се­ру.
    3. Жүй­е­нің қо­рек­те­ну­ін, ан­тен­на жүй­е­ле­рі­нің май­ла­нуын тек­се­ру және май­лау ма­те­ри­ал­да­рын ауы­сты­ру­ды жү­зе­ге асы­ру;
    4. Ан­тен­на жүй­е­сі­нің өнім­ді­лі­гі мен ти­ім­ді­лі­гіне күн­де­лік­ті Ав­то­мат­ты те­сттер жа­сау.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    2. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/c,, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы ха­лы­қа­ра­лық және ұлт­тық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ шең­бе­рін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    -
    -

    4-тарау. Кәсіптік стандарттың техникалық деректері

    19. Мемлекеттік органның атауы: Қазақстан Республикасының Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігі;

    Орындаушы: Тулеукатова Диана Серікқызы;

    E-mail: [email protected];

    Телефон нөмірі: +7 (7172) 64 75 22.

    20. Әзірлеуге қатысатын ұйымдар (кәсіпорындар): «Қазақстан Ғарыш Сапары» акционерлік қоғамы;

    Жоба жетекшісі: Түсіпбаев Анияр Рақымғазыұлы;

    E-mail: [email protected];

    Телефон нөмірі: +7 (7172) 24-85-59.

    Орындаушы: Айдынбай Нұрмахан Жорабекұлы;

    E-mail: [email protected];

    Телефон нөмірі: +7 (7172) 24 88 54.

    21. Кәсіптік біліктілік жөніндегі салалық кеңес: Ғарыш қызметі саласындағы кәсіптік біліктілік жөніндегі Салалық кеңес отырысының 2024 жылдың 21 қазандағы № 4 хаттамасы.

    22. Кәсіптік біліктілік жөніндегі Ұлттық орган: Кәсіптік стандарт жобасының сараптама нәтижесі бойынша Кәсіптік біліктілік жөніндегі ұлттық органның 2024 жылдың 28 қарашадағы қорытындысы.

    23. Қазақстан Республикасының «Атамекен» ұлттық кәсіпкерлер палатасы: «Атамекен» Қазақстан Республикасы Ұлттық кәсіпкерлер палатасының 2024 жылдың 18 қарашадағы сараптамалық қорытындысы.

    24. Нұсқа нөмірі және шығарылған жылы: Нұсқа 2, 2024 жыл;

    25. Болжамды қайта қарау күні: 01.12.2027 жыл.

    Қазақстан Республикасы

    Цифрлық даму, инновациялар

    және аэроғарыш өнеркәсібі

    министрінің 2024 жылғы

    «25» желтоқсандағы

    № 842/НҚ

    бұйрығына 2-қосымша

    «Ғарыштық суреттерді бастапқы өңдеу және сапасын бақылау» кәсіптік стандарты

    1-тарау. Жалпы ережелер

    1. Кәсіптік стандарттың қолданылу аясы: «Ғарыштық суреттерді бастапқы өңдеу және сапасын бақылау» кәсіптік стандарты «Кәсіптік біліктілік туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 5-бабының 5-тармағына сәйкес әзірленді және білім беру бағдарламаларын қалыптастыруға, оның ішінде кәсіпорындарда кадрлар даярлауға, білім беру ұйымдары қызметкерлері мен түлектерінің кәсіптік біліктілігін тануға Жерді қашықтықтан зондтау арқылы алынған ғарыштық суреттерді өңдеу саласында, сондай-ақ олардың сапасын бақылау саласындағы мәселелердің кең ауқымын шешуге қойылатын талаптарды белгілейді.

    2. Осы кәсіптік стандартта мынадай терминдер мен анықтамалар қолданылады:

    1) Жерді қашықтықтан зондтаудың ғарыштық жүйесі – ғарыш арқылы ғылыми, әлеуметтік-экономикалық, экологиялық және қорғаныс міндеттерін шешу мақсатында жер бетінің беті мен құрылымы туралы кеңістіктік деректерді жинауға, табиғи параметрлер мен құбылыстардың, табиғи ресурстардың, қоршаған ортаның, сондай-ақ антропогендік факторлар мен түзілімдердің сипаты мен уақытша өзгергіштігін сипаттауға арналған жүйе.

    2) Жерді қашықтықтан зондтау ғарыштық жүйесінің жердегі сегменті – ғарыш аппараттарын басқаруды, Жерді қашықтықтан зондтау деректерін қабылдауды және өңдеуді, сондай-ақ таратуды қамтамасыз ететін инфрақұрылымның бөлігі. Жерүсті сегментіне бақылау станцияларының желісі, антенналар, деректерді басқару және өңдеу орталығы, ақпаратты сақтау және тарату құралдары кіреді.

    3) Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш деректерін қабылдау – Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш аппараттарынан сигналдарды тіркеу және оларды электрондық файлдарға түрлендіру, сондай-ақ әртүрлі ақпарат тасығыштарда сақтау процесі.

    4) Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш деректерін өңдеу – әр түрлі мақсаттарда одан әрі пайдалану мақсатында жер бетінің математикалық-картографиялық модельдерін алу үшін Жерді қашықтықтан зондтауды ғарыш түрлендіру алгоритмдерін қолдану, сондай-ақ әртүрлі тақырыптық карталарды жасау үшін одан әрі мәліметтер алу процесі.

    5) RAW деңгейінің ғарыштық суреттері – Жерді қашықтықтан зондтау ғарышттық бастапқы деректері, Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш аппаратурасынан тікелей алынатын және электромагниттік сигналдар түрінде радиоарна арқылы ақпаратты қабылдаудың жерүсті құралдарына берілетін немесе фотопленканы, электрондық және өзге де ақпарат тасығыштарды пайдалана отырып Жерге жеткізілетін өңделмеген деректер.

    6) ғарыштық түсірудің геометриялық параметрлері – ғарыштық түсірудің техникалық параметрлері мазмұны ішкі параметрлер (фокустық қашықтық, фокустық жазықтықтың өлшемдері, түсіру бұрышы) және сыртқы параметрлер (кватерниондар бойынша координаттардың жұлдызды жүйелерінің деректері, GNSS деректері, түсірілім сәтіндегі ҒА позициясы) және т.б.

    7) ғарыштық түсірудің радиометриялық параметрлері – оптикалық сигналды ақпарат биттеріне кванттау тереңдігі бойынша деректерді, түсірудің радиометриялық арналарының саны мен параметрлерін, қанықтыру тереңдігін қамтудың динамикалық қатарын және т.б. қамтитын ғарыштық түсірудің техникалық параметрлері.

    8) ғарыштық суреттерді өңдеу деңгейлері – ғарыш аппараттарынан алынған RAW деңгейінің бастапқы деректерін өңдеу және түрлендіру кезеңдері, ғылыми және практикалық мақсаттарда пайдалануға дайын кескіндер мен талдамалық өнімдер.

    9) L0, L1, L2 + RPC ғарыштық суреттерді өңдеу деңгейлері – L0 деңгейі – өңделмеген (шикі) деректер, L1 – геометриялық түзетілген деректер, L2 – геометриялық және радиометриялық түзетілген деректер, L2+RPC-рационалды көпмүшелік коэффициенттері бар геометриялық және радиометриялық түзетілген деректер.

    3. Осы кәсіптік стандартта келесі қысқартулар қолданылады:

    1) ЖҚЗ – Жерді қашықтықтан зондтау;

    2) ЖҚЗ ҒЖ – Жерді қашықтықтан зондтаудың ғарыштық жүйесі;

    3) ҒА – Ғарыш аппараты;

    4) ҒЖ – Ғарыш жүйесі;

    5) PRNU – Pixel Response Non-Uniformity, пиксель реакциясының біркелкі еместігі. Белгілеу пайдалы жүктеме матрицасының деградациясын анықтау үшін әр пиксельдің радиометриялық биттік тереңдігін көрсетеді;

    6) SNR – Signal Noise Ratio, Сигнал/Шу қатынасы;

    7) MTF – Modulation Transfer Function, Модуляцияны беру функциясы. Берілген толқын ұзындығы мен кванттау жиілігіндегі сигналдың кванттау жиілігін анықтайтын параметрі;

    8) GSD – Ground Sampling Distance, фокустық жазықтықтағы суреттің геометриялық кеңістіктік ажыратымдылығы;

    9) RPC – Rational Polynomic Coefficients, ортотрансформация үшін суреттің теңдеулерінде қолданылатын рационалды көпмүшелер түріндегі ғарыштық суреттердің ішкі бағдарлау параметрлері;

    10) GNSS – Global Navigation Satellite System, ғаламдық спутниктік навигация жүйесі;

    11) ДББЖ – деректер базасын басқару жүйесі;

    12) ГЖ – геоақпараттық жүйе;

    13) БҚ – бағдарламалық қамтылым;

    14) СБШ – Салалық біліктілік шеңбері;

    15) БТБА – Бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамасы;

    16) БА – Біліктілік анықтамасы.

    2-тарау. Кәсіптік стандарттың паспорты

    4. Кәсіптік стандарттың атауы: «Ғарыштық суреттерді бастапқы өңдеу және сапасын бақылау».

    5. Кәсіптік стандарттың коды: M72193057.

    6. Экономикалық қызмет түрлерінің жалпы жіктеуіші (ЭҚЖЖ) сәйкес секцияны, бөлімді, топты, сыныпты және кіші сыныпты көрсету:

    М «Кәсіптік, ғылыми және техникалық қызмет»;

    72 «Ғылыми зерттеулер мен әзірлемелер»;

    72.1 «Жаратылыстану және техникалық ғылымдар саласындағы ғылыми зерттеулер мен эксперименттік әзірлемелер»;

    72.19 «Жаратылыстану және техникалық ғылымдар саласындағы өзге де ғылыми зерттеулер мен эксперименттік әзірлемелер»;

    72.19.3 «Ғарыш қызметі саласындағы ғылыми зерттеулер мен әзірлемелер».

    7. Кәсіптік стандарттың қысқаша сипаттамасы: ЖҚЗ деректерін қабылдау және бастапқы өңдеу ғарыштық суреттерінің сапасын бағалау бойынша жұмысты, сондай-ақ ғарыштық суреттердің геометриялық және радиометриялық параметрлері бойынша калибрлеу және бағалау деректер жиынтығын әзірлеуді қамтиды.

    8. Кәсіптер карточкаларының тізімі:

    1) Ғарыш суреттерінің сапасын бақылау жөніндегі инженер – 6 СБШ деңгейі;

    2) Ғарыш суреттерінің сапасын бақылау жөніндегі инженер – 7 СБШ деңгейі;

    3) Ғарыш түсірілімдерін бастапқы өңдеу жөніндегі инженер – 6 СБШ деңгейі;

    4) Ғарыш түсірілімдерін бастапқы өңдеу жөніндегі инженер – 7 СБШ деңгейі.

    3-тарау. Кәсіптер карточкасы

    9.Кә­сіп­тер кар­точ­ка­сы «Ға Ға­рыш су­рет­те­рі­нің са­па­сын ба­қы­лау жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-005
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ға­рыш су­рет­те­рі­нің са­па­сын ба­қы­лау жө­нін­де­гі ин­же­нер.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік­тің іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры бі­лім (ба­ка­лаври­ат, ма­ман дә­ре­же­сі, ор­ди­на­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 1 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    Ға­ры­штық су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­лау.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Мұ­ра­ғат­тық ға­ры­штық су­рет­тер­ді таң­дау, жа­ңа ға­ры­штық тү­сі­рі­лім­дер­ге тап­сы­рыс бе­ру, raw, L0, L1, L2, L2RPC дең­гей­ін­де­гі ға­ры­штық су­рет­тер ба­за­сын құ­ру;
    2. PRNU, SNR, MTF, GSD па­ра­метр­ле­рі бой­ын­ша ға­ры­штық су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­лау үшін ка­либр­леу файл­да­рын әзір­леу.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: Мұ­ра­ғат­тық ға­ры­штық су­рет­тер­ді таң­дау, жа­ңа ға­ры­штық тү­сі­рі­лім­дер­ге тап­сы­рыс бе­ру, raw, L0, L1, L2, L2RPC дең­гей­ін­де­гі ға­ры­штық су­рет­тер ба­за­сын құ­ру.
    Дағ­ды 1:
    Сы­нақ по­ли­гон­да­ры­ның мұ­ра­ғат­тық ға­ры­штық су­рет­те­рін таң­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. ЖҚЗ де­ректе­рі­нің са­па­сын ба­ға­ла­уды орын­дау үшін ка­либр­леу по­ли­гон­да­ры­ның аумақ­та­рын із­де­уді және ірік­те­уді жү­зе­ге асы­ру;
    2. SNR және MTF ко­эф­фи­ци­ент­те­рін есеп­теу үшін қа­жет­ті па­ра­метр­лер­мен ЖҚЗ де­ректе­рін тү­сі­ру­ге өті­нім­дер­ді анық­тау және жа­сау;
    3. PRNU, SNR, MTF, GSD ко­эф­фи­ци­ент­те­рін есеп­теу үшін Matlab бағ­дар­ла­ма­лық жа­сақ­та­ма­сын қол­да­ну.
    Бі­лім­дер:
    1. Ма­те­ма­ти­ка­лық мо­дель­деу, гео­гра­фия, фо­то­грам­мет­рия, гео­ақ­па­рат­тық жүй­е­лер са­ла­сын­да;
    2. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    3. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    4. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    5. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    6. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/ С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүйе.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Ға­ры­штық су­рет­тер ба­за­сын құ­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Су­рет­тер­ді гео­мет­ри­я­лық және ра­дио­мет­ри­я­лық тү­зе­ту­ді орын­дау;
    2. Гео­ке­ңі­стіктік де­ректер­ді сақ­тау үшін де­рекқор құ­ры­лым­да­рын жо­ба­лау;
    3. GeoTiff, IMG, PNG ме­та­де­ректер­ді пі­шім файл­да­ры­на жа­сау және өң­деу;
    4. ЖҚЗ ор­то­транс­фор­ма­ци­я­лан­ған де­ректе­рін жа­сау.
    Бі­лім­дер:
    1. ГАЖ және гео­де­зия негіз­де­рі;
    2. Спут­ник­тік жүй­е­лер мен сен­сор­лар­дың жұ­мыс прин­ципте­рі;
    3. Мә­лі­мет­тер ба­за­сы және ДҚБЖ (ре­ля­ци­я­лық және ке­ңі­стіктік);
    4. ERDAS, Python, GDAL бой­ын­ша негіз­гі және же­тіл­ді­рі­л­ген жұ­мыс дең­гей­ле­рі;
    5. Гео­ке­ңі­стіктік де­ректер­ді тал­дау әді­сте­рі.
    6. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    7. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/ С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүйе.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    PRNU, SNR, MTF, GSD па­ра­метр­ле­рі бой­ын­ша ға­ры­штық су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­лау үшін ка­либр­леу файл­да­рын әзір­леу.
    Дағ­ды 1:
    Экс­пе­ри­мент­тік есеп­те­улер жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Ға­ры­штық су­рет­тің ра­дио­мет­ри­я­лық және гео­мет­ри­я­лық си­патта­ма­ла­рын ба­ға­ла­уды орын­дау;
    2. Ға­ры­штық су­рет­тер­дің іш­кі және сырт­қы бағ­дар­лау па­ра­метр­ле­рін есеп­те­уді орын­дау;
    3. ЖҚЗ де­ректе­рі­нің са­па­сын ба­ға­лау ке­зін­де ма­те­ма­ти­ка­лық мо­дель­деу және тал­дау әді­сте­рін қол­да­ну.
    Бі­лім­дер:
    1. Ма­те­ма­ти­ка­лық тал­дау, сызық­тық ал­геб­ра және ста­ти­сти­ка әді­сте­рі;
    2. Ин­тер­по­ля­ция, экс­тра­по­ля­ция және ре­грес­си­я­лық тал­дау ал­го­ритмде­рі;
    3. Де­ректер мас­сив­те­рі­мен жұ­мыс іс­те­у­ге ар­нал­ған бағ­дар­ла­ма­лау негіз­де­рі (Python, R, MATLAB);
    4. Де­ректер са­па­сы мен өң­де­уді рет­тей­тін си­патта­ма­лар мен стан­дарт­тар;
    5. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/ С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүйе.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Алын­ған са­лы­стыр­ма­лы де­ректер­ді тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. ЖҚЗ де­ректе­рін са­лы­стыр­ма­лы ра­дио­мет­ри­я­лық ба­ға­ла­уды орын­дау;
    2. Ка­либр­леу ко­эф­фи­ци­ент­те­рін есеп­теу ал­го­ритмде­рін жа­сау;
    3. Де­ректер­дің дәл­ді­гін ба­ға­лау үшін ста­ти­сти­ка­лық өң­деу әді­сте­рін қол­да­ну.
    Бі­лім­дер:
    1. Спут­ник­тік де­ректер­ді ра­дио­мет­ри­я­лық және гео­мет­ри­я­лық ка­либр­леу негіз­де­рі;
    2. Су­рет­тер са­па­сы әді­сте­рі мен па­ра­метр­ле­рі: PRNU, SNR, MTF, GSD және олар­дың фи­зи­ка­лық ма­ғы­на­сы;
    3. Сиг­нал­дар мен кес­кін­дер­ді өң­де­удің ма­те­ма­ти­ка­лық әді­сте­рі;
    4. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    5. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    6. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    7. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python/Java/JavaScript/ С++/MATLAB бой­ын­ша, Linux / Unix опе­ра­ци­я­лық жүйе.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    7
    Ға­рыш су­рет­те­рі­нің са­па­сын ба­қы­лау жө­нін­де­гі ин­же­нер
    10.Кә­сіп­тер кар­точ­ка­сы «Ға­рыш тү­сі­рі­лім­де­рін ал­ғаш­қы өң­деу жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-006
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ға­рыш тү­сі­рі­лім­де­рін ал­ғаш­қы өң­деу жө­нін­де­гі ин­же­нер.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 1 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    ЖҚЗ де­ректе­рін қа­был­дау және өң­деу бой­ын­ша жүй­е­нің жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гін қам­та­ма­сыз ету.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. ЖҚЗ де­ректе­рін қа­был­дау және ба­стап­қы өң­деу бой­ын­ша жұ­мысты ба­қы­лау;
    2. RAW, L0, L1, L2, L2RPC дең­гей­ін­де­гі ға­ры­штық су­рет­тер­ді ба­стап­қы өң­деу.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: ЖҚЗ де­ректе­рін қа­был­дау және ба­стап­қы өң­деу бой­ын­ша жұ­мысты ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    ЖҚЗ де­ректе­рін өң­деу про­це­сі­нің мо­ни­то­рин­гі.
    Ма­шық­тар:
    1. Ши­кі де­ректер­ді, ка­та­лог­ты және ЖҚЗ де­ректер мұ­ра­ға­тын стан­дарт­ты өң­де­удің ав­то­мат­ты про­це­сі­нің жұ­мыс қа­бі­лет­ті­лі­гін қол­дау;
    2. Сер­вер­лік жаб­дық­ты жүк­теу/қай­та жүк­те­уді (HW, SW) орын­дау;
    3. Тас­па ме­диа­сы­на (LTO) де­ректер­ді жа­зу­ды орын­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. ЖҚЗ де­ректе­рін фо­то­грам­мет­ри­я­лық өң­деу негіз­де­рі;
    2. Ра­дио­тех­ни­ка, элек­тро­ни­ка және те­ле­ком­му­ни­ка­ция, Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    3. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    4. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    5. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    6. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    7. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүйе;
    8. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Үл­кен де­ректер­ді өң­де­удің ин­же­нер­лік жүй­е­ле­рін ба­қы­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Нақ­ты уа­қыт­та­ғы үл­кен де­ректер­ді өң­де­удің ин­же­нер­лік жүй­е­ле­рі­нің күй­ін ба­қы­лау;
    2. Оқи­ға­лар жур­нал­да­ры мен өнім­ді­лік көр­сет­кіш­те­рін тал­дау;
    3. Қиын­дық­тар­ды анық­тау және ық­ти­мал сәт­сіз­дік­тер­ді бо­лжау;
    4. Ақа­улық­тар­ды жою нұс­қа­у­ла­ры мен ал­го­ритмде­рін жа­сау.
    Бі­лім­дер:
    1. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    2. Де­ректер­ді сақ­тау және өң­деу жүй­е­ле­рі­нің ар­хи­тек­ту­ра­сы мен ком­по­нент­те­рі;
    3. Үл­кен де­ректер стан­дарт­та­ры мен хат­та­ма­ла­ры;
    4. Үл­кен де­ректер мас­сив­те­рін әзір­леу, жо­ба­лау, өң­деу негіз­де­рі;
    5. За­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық құ­рал­дар, сон­дай-ақ жұ­мыс та­қы­ры­бы бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/ Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүйе;
    9. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    RAW, L0, L1, L2, L2RPC дең­гей­ін­де­гі ға­ры­штық су­рет­тер­ді ба­стап­қы өң­деу.
    Дағ­ды 1:
    Ба­стап­қы дең­гей­де­гі су­рет­тер­ді жа­са­уды ба­қы­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. RAW дең­гей­ін­де­гі ЖҚЗ де­ректе­рін ав­то­мат­ты қа­был­дау және өң­деу бой­ын­ша про­це­стер­ді ба­қы­лау.
    2. Де­ректер ка­та­ло­гы­на RAW дең­гей­ін­де­гі ЖҚЗ де­ректе­рі­нің жүк­те­лу­іне мо­ни­то­ринг жүр­гі­зу.
    3. Бэкап қо­сым­ша жүк­теу файл­да­рын ба­қы­ла­уды орын­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. ЖҚЗ де­ректе­рін фо­то­грам­мет­ри­я­лық өң­деу негіз­де­рі;
    2. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    3. Level-0, Level-1, Level-2 және т. б. ЖҚЗ де­ректе­рін өң­деу прин­ципте­рі;
    4. Сце­на­рий­лер ар­қы­лы өң­деу про­це­сте­рін ав­то­мат­тан­ды­ру (GDAL кі­та­п­ха­на­ла­ры бар Python және т. б.);
    5. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    6. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    7. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    8. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Мә­лім­дел­ген па­ра­метр­лер­ге сәй­кест­і­гін ба­қы­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. ЖҚЗ де­ректе­рі­нің са­па­сын және олар­дың мә­лім­дел­ген па­ра­метр­лер­ге сәй­кест­і­гін ба­ға­лау;
    2. Су­рет­тер­дің па­ра­метр­ле­рін тех­ни­ка­лық си­патта­ма­лар­мен са­лы­сты­ру;
    3. Де­ректер­ді тал­да­у­ға ар­нал­ған ар­найы бағ­дар­ла­ма­лық жа­сақ­та­ма­ны қол­да­ну;
    4. Ауыт­қу­лар­ды және сәй­кес­сіз­дік­тер­дің ық­ти­мал се­беп­те­рін анық­тау және құ­жат­тау.
    Бі­лім­дер:
    1. ЖҚЗ де­ректе­рін фо­то­грам­мет­ри­я­лық өң­деу негіз­де­рі;
    2. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    3. Спут­ник­тік де­ректер фор­мат­та­ры (GeoTIFF, HDF, NetCDF және т. б.);
    4. ЖҚЗ дат­чик­те­рі мен плат­фор­ма­ла­ры­ның тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры;
    5. ЖҚЗ де­ректе­рін өң­деу және тал­дау са­ла­сын­да­ғы стан­дарт­тар мен ре­гла­мент­тер;
    6. Ста­ти­сти­ка­лық тал­дау негіз­де­рі және үл­кен де­ректер­ді өң­деу әді­сте­рі;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/ Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    7
    Ға­ры­штық тү­сі­рі­лім­де­рін ал­ғаш­қы өң­деу жө­нін­де­гі ин­же­нер.
    11.Кә­сіп­тер кар­точ­ка­сы «Ға­рыш су­рет­те­рі­нің са­па­сын ба­қы­лау жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-005
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ға­рыш су­рет­те­рі­нің са­па­сын ба­қы­лау жө­нін­де­гі ин­же­нер.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    7
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік­тің іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 2 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    Ға­ры­штық су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­лау және ка­либр­леу ко­эф­фи­ци­ент­те­рін әзір­леу.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Ға­ры­штық су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­ла­уды орын­дау;
    2. PRNU, SNR, MTF, GSD са­лы­стыр­ма­лы ко­эф­фи­ци­ент­те­рін есеп­теу.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Ға­ры­штық су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­ла­уды тал­дау нәти­же­ле­рі бой­ын­ша ка­либр­леу файл­да­рын әзір­леу және жүк­теу.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: Ға­ры­штық су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­ла­уды орын­дау.
    Дағ­ды 1:
    Ин­же­нер­лік-ста­ти­сти­ка­лық есеп­те­улер жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Су­рет­тер­дің ке­ңі­стіктік, спек­тр­лік, ра­дио­мет­ри­я­лық және уа­қыт­тық ажы­ра­тым­ды­лы­ғын ба­ға­лау;
    2. Есеп­те­улер жүр­гі­зу және су­рет­тер­дің ақа­у­ла­рын анық­тау (Шу, ар­те­фак­ті­лер, бұр­ма­ла­ну­лар).
    3. Са­па­ны ба­ға­лау әді­сте­рін те­сті­ле­уді орын­дау;
    4. Де­ректер­дің үл­кен кө­ле­мі­мен жұ­мыс іс­теу және нәти­же­лер­ге ста­ти­сти­ка­лық тал­дау жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Жер­ді қа­шық­тық­тан зондтау және спут­ник­тік жүй­е­лер жұ­мысы­ның негіз­де­рі;
    2. Су­рет­тер­дің са­па па­ра­метр­ле­рі: SAR, MTF, PRNU, GSD және олар­дың фи­зи­ка­лық ма­ғы­на­сы;
    3. Фо­то­грам­мет­рия және кес­кін­ді өң­деу негіз­де­рі;
    4. ЖҚЗ де­ректер са­па­сы са­ла­сын­да­ғы стан­дарт­тар мен ре­гла­мент­тер;
    5. ЖҚЗ де­ректе­рін фо­то­грам­мет­ри­я­лық өң­деу негіз­де­рі;
    6. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    7. ЖҚЗ де­ректе­рін өң­деу және тал­дау са­ла­сын­да­ғы стан­дарт­тар мен ре­гла­мент­тер;
    8. Ста­ти­сти­ка­лық тал­дау негіз­де­рі және үл­кен де­ректер­ді өң­деу әді­сте­рі;
    9. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    10. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    11. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    12. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Есеп­те­улер­дің сәй­кест­і­гін ба­ға­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Есеп­теу нәти­же­ле­рін тү­сін­ді­ру және нор­ма­лар­дан ауыт­қу­лар­ды анық­тау;
    2. Есеп­теу үшін қол­да­ны­ла­тын ал­го­ритмдер мен мо­дель­дер­дің са­па­сын ба­қы­ла­уды орын­дау;
    3. Алын­ған нәти­же­лер­ді стан­дарт­тар­мен са­лы­сты­ру;
    4. Есеп­те­улер­ді те­сті­леу және тек­се­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Де­ректер­ді ма­те­ма­ти­ка­лық өң­деу және тал­дау әді­сте­рі;
    2. Жер­ді қа­шық­тық­тан зондтау және спут­ник­тік жүй­е­лер жұ­мысы­ның негіз­де­рі;
    3. Спут­ник­тік де­ректер­ді гео­мет­ри­я­лық және ра­дио­мет­ри­я­лық ка­либр­леу негіз­де­рі;
    4. ЖҚЗ де­ректе­рін фо­то­грам­мет­ри­я­лық өң­деу негіз­де­рі;
    5. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    6. Су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­лау са­ла­сын­да­ғы стан­дарт­тар мен ре­гла­мент­тер;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2: PRNU, SNR, MTF, GSD са­лы­стыр­ма­лы ко­эф­фи­ци­ент­те­рін есеп­теу.
    Дағ­ды 1:
    Ко­эф­фи­ци­ент­тер­ді есеп­теу.
    Ма­шық­тар:
    1. PRNU, SNR, MTF, GSD ко­эф­фи­ци­ент­те­рін есеп­теу үшін MATLAB бағ­дар­ла­ма­сын­да ал­го­ритмдер жа­сау;
    2. Сан­дар мен кесте­лер мас­сив­те­рін есеп­теу;
    3. Си­патта­ма­лар­ды есеп­теу үшін сан­дық әді­стер­ді қол­да­ну;
    4. Есеп­те­улер­ді тек­се­ру және ка­либр­леу.
    Бі­лім­дер:
    1. Оп­ти­ка­лық сен­сор­лар­дың жұ­мыс прин­ципте­рі;
    2. Пик­сель дең­гей­ін­де­гі сиг­нал­дар­ды қа­был­дау және ауыт­қу­лар­ды анық­тау;
    3. Сиг­нал мен шу­дың ара­қа­ты­на­сын ба­ға­лау әді­сте­рі;
    4. Оп­ти­ка­лық жүй­е­нің жи­і­лік-кон­траст си­патта­ма­ла­ры;
    5. Оп­ти­ка­лық кес­кін­дер­ді гео­мет­ри­я­лық мо­дель­деу;
    6. Де­ректер­ді ма­те­ма­ти­ка­лық өң­деу және тал­дау әді­сте­рі;
    7. Жер­ді қа­шық­тық­тан зондтау және спут­ник­тік жүй­е­лер жұ­мысы­ның негіз­де­рі;
    8. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    9. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    10. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    11. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Есеп­те­улер­ге те­сті­леу жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Есеп­те­улер­дің кі­ріс және шы­ғыс де­ректе­рі­нің дұ­ры­стығ­ын ба­ға­лау;
    2. Есеп­те­улер­ді ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған те­сті­леу үшін ал­го­ритмдер­ді қол­да­ну;
    3. Есеп­теу нәти­же­ле­рі­нің дәл­ді­гі мен се­нім­ді­лі­гін ба­ға­лау;
    4. Ауыт­қу­лар анық­тал­ған кез­де есеп­теу ко­эф­фи­ци­ент­те­рін тү­зе­ту.
    Бі­лім­дер:
    1. Де­ректер­ді ма­те­ма­ти­ка­лық өң­деу және тал­дау әді­сте­рі;
    2. Оп­ти­ка­лық жүй­е­лер мен ка­ме­ра мат­ри­ца­ла­ры­ның жұ­мыс ерекше­лік­те­рі;
    3. Ауыт­қу­лар­ды ста­ти­сти­ка­лық тал­дау прин­ципте­рі;
    4. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    5. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    6. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    7. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­сы 1:
    Ға­ры­штық су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­ла­уды тал­дау нәти­же­ле­рі бой­ын­ша ка­либр­леу файл­да­рын әзір­леу және жүк­теу.
    Дағ­ды 1:
    Ка­либр­леу файл­да­рын әзір­леу.
    Ма­шық­тар:
    1. ЖҚЗ де­ректе­рін өң­де­уді, RAW су­рет­тер­дің кон­во­лю­ци­я­ны және де­кон­во­лю­ци­я­сын дең­гей­ін­де­гі ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру;
    2. ЖҚЗ де­ректе­рі­нің ра­дио­мет­ри­я­лық және гео­мет­ри­я­лық си­патта­ма­ла­рын ба­ға­ла­уды орын­дау;
    3. PRNU, SNR, MTF, GSD ко­эф­фи­ци­ент­те­рін жа­сау үшін мә­лі­мет­тер жиын­тығ­ын жа­сау;
    4. PRNU, SNR, MTF, GSD ко­эф­фи­ци­ент­те­рі­нің ай­ыр­ма­шы­лық­та­ры­ның ка­либр­леу файл­да­рын әзір­леу және жүк­теу.
    Бі­лім­дер:
    1. Ға­ры­штық су­рет­тер­ді қа­лып­та­сты­ру прин­ципте­рі (оп­ти­ка, мат­ри­ца­лар, дат­чик­тер);
    2. Са­па көр­сет­кіш­те­рі: SNR (сиг­нал / шу қа­ты­на­сы), MTF (мо­ду­ля­ция бе­ру функ­ци­я­сы), PRNU (жа­у­ап ге­те­ро­ген­ді­лі­гі);
    3. Спут­ник­тік де­ректер­ді гео­мет­ри­я­лық және ра­дио­мет­ри­я­лық ка­либр­леу негіз­де­рі;
    4. ЖҚЗ де­ректе­рін фо­то­грам­мет­ри­я­лық өң­деу негіз­де­рі;
    5. Жа­ра­ты­лы­ста­ну-ғы­лы­ми, ма­те­ма­ти­ка­лық және ин­же­нер­лік пән­дер;
    6. Су­рет­тер­дің са­па­сын ба­ға­лау са­ла­сын­да­ғы стан­дарт­тар мен ре­гла­мент­тер;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Ка­либр­леу файл­да­рын тек­се­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Нақ­ты және сы­нақ де­ректе­рін­де­гі ка­либр­леу файл­да­ры­ның жұ­мысын тек­се­ру;
    2. Ка­либр­леу файл­да­ры­ның кес­кін­ді өң­деу са­па­сы­на әсе­рін ба­ға­лау;
    3. Дұ­рыс емес ка­либр­ле­у­ге бай­ла­ны­сты қа­те­лер­ді анық­тау және тал­дау;
    4. Нәти­же­лер­ге ста­ти­сти­ка­лық тал­дау жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Де­ректер­ді ма­те­ма­ти­ка­лық өң­деу және тал­дау әді­сте­рі;
    2. Ин­тер­по­ля­ция, сү­зу, тү­зе­ту прин­ципте­рі;
    3. Ке­ңі­стіктік бұр­ма­ла­ну­лар үшін Фу­рье түр­лен­ді­ру тео­ри­я­сы;
    4. Ка­либр­леу де­ректе­рін тек­се­ру әді­сте­ме­сі (кі­ріс / шы­ғыс па­ра­метр­ле­рі);
    5. Спут­ник­тік де­ректер­ді гео­мет­ри­я­лық және ра­дио­мет­ри­я­лық ка­либр­леу негіз­де­рі;
    6. ЖҚЗ де­ректе­рін фо­то­грам­мет­ри­я­лық өң­деу негіз­де­рі;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    -
    -
    12.Кә­сіп­тер кар­точ­ка­сы «Ға­рыш тү­сі­рі­лім­де­рін ал­ғаш­қы өң­деу жө­нін­де­гі ин­же­нер»
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-006
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ға­рыш тү­сі­рі­лім­де­рін ал­ғаш­қы өң­деу жө­нін­де­гі ин­же­нер.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    7
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 2 жыл.
    Бей­ре­сми және ақ­па­рат­тық бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тер­дің бас­қа мүм­кін ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    ЖҚЗ де­ректе­рін қа­был­дау және өң­деу бой­ын­ша жүй­е­нің жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гін ба­қы­лау және қам­ты­лым.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Ан­тен­на ке­шен­де­рі­нен ЖҚЗ де­ректер па­ке­тін қа­был­да­уды ба­қы­ла­уҢ
    2. ЖҚЗ ши­кі де­ректе­рін қа­был­дау, ашу және мұ­ра­ғат­тау, сер­вер­ге жа­ри­я­ла­уды ба­қы­лау.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. ЖҚЗ де­ректе­рін өң­деу, қа­был­дау және мұ­ра­ғат­тау бой­ын­ша фи­зи­ка­лық және вир­ту­ал­ды сер­вер­лер­ді жүк­теу және кон­фи­гу­ра­ци­я­лау.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: Ан­тен­на ке­шен­де­рі­нен ЖҚЗ де­ректер па­ке­тін қа­был­да­уды ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    ЖҚЗ де­ректе­рін қа­был­дау мо­ни­то­рин­гін жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. ЖҚЗ де­ректе­рін қа­был­дау бой­ын­ша негіз­гі вир­ту­ал­ды сер­вер­лер­дің жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гін қол­да­уды жү­зе­ге асы­ру;
    2. Ан­тен­на ке­ше­ні мен вир­ту­ал­ды сер­вер­лер ара­сын­да­ғы бай­ла­ныс үзі­л­ген кез­де қал­пы­на кел­ті­ру­ді орын­да­ңыз;
    3. ЖҚЗ де­ректе­рі­нің са­па­сы мен тұ­та­стығ­ын тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    2. Қа­был­да­ғы­штар мен мо­ду­ля­тор­лар­дың жұ­мыс прин­ципте­рі мен па­ра­метр­ле­рі;
    3. ЖҚЗ де­ректер­ді қы­су және бе­ру тех­но­ло­ги­я­ла­ры;
    4. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    5. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    6. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    7. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Де­ректер па­ке­ті­нің тұ­та­стығ­ын тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Ба­қы­лау со­ма­ла­рын (CRC) және бас­қа тек­се­ру ме­ха­низмде­рін қол­да­на оты­рып, де­ректер па­кет­те­рі­нің тұ­та­стығ­ын тек­се­ру;
    2. Қа­был­дау про­це­сін­де за­қым­дал­ған неме­се жо­ғал­ған де­ректер­ді анық­тау;
    3. Де­ректер­дің тұ­та­стығ­ын жо­ғал­ту се­бе­бін анық­тау, ста­ти­сти­ка­лық тал­дау;
    4. Па­кет­тер­дің құ­ры­лым­да­ры мен маз­мұ­нын анық­та­ма­лық де­ректер фор­мат­та­ры­мен са­лы­сты­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    2. ЖҚЗ де­ректе­рін қа­был­дау және бе­ру прин­ципте­рі;
    3. Қа­те­ге тө­зім­ді­лік­ті қам­ты­лым үшін де­ректер­ді код­тау әді­сте­рі;
    4. Сәт­сіз­дік­тер­ден кей­ін де­ректер­ді қал­пы­на кел­ті­ру жол­да­ры (қай­та жі­бе­ру, қа­те­лер­ді тү­зе­ту).
    5. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    6. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    7. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    8. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    ЖҚЗ ши­кі де­ректе­рін қа­был­дау, ашу және мұ­ра­ғат­тау, сер­вер­ге жа­ри­я­ла­уды ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    ЖҚЗ де­ректе­рін қа­был­дау және мұ­ра­ғат­тау про­це­сте­рін ба­қы­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Де­ректер­ді мұ­ра­ғат­тау және ка­та­лог­тау бой­ын­ша сер­вер­лер­дің жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гін ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру;
    2. Бэкап де­ректе­рін тал­дау және мұ­ра­ғат­тау про­це­сте­рін орын­дау;
    3. ЖҚЗ де­ректер па­ке­тін қа­был­дау және олар­ды мұ­ра­ғат­тау мо­ни­то­рин­гі бой­ын­ша про­це­стер­ді орын­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Де­ректер­ді сақ­тау және ка­та­лог­тау жүй­е­ле­рін бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    2. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    3. Қа­те­лер­ден қор­ғау үшін де­ректер­ді код­тау әді­сте­рі;
    4. Жур­нал­дар­ды тал­дау және ди­а­гно­сти­ка­лық жүй­е­лер;
    5. Үл­кен кө­лем­де­гі де­ректер­ді қы­су және сақ­тау әді­сте­рі;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript /С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    9. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Ба­сы­лым­ды тал­дау және де­ректер­ді сер­вер­ге ка­та­лог­тау.
    Ма­шық­тар:
    1. Жа­ри­я­ла­мас бұ­рын орал­ма­ған де­ректер­дің тұ­та­стығы мен са­па­сын тал­дау және тек­се­ру;
    2. Оңай із­деу және қол жет­кі­зу үшін ка­та­лог­тар мен де­рекқор құ­ры­лы­мын оң­тай­лан­ды­ру;
    3. Сервер­де жа­ри­я­лан­ған де­ректер­ге қол жет­кі­зу­ді те­сті­ле­уді жү­зе­ге асы­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Де­ректер­ді сақ­тау және ка­та­лог­тау жүй­е­ле­рін бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    2. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    3. Ма­ман­дан­ды­ры­л­ған ка­та­лог­тау және де­ректер­ді бас­қа­ру жүй­е­ле­рі;
    4. Де­ректер мен де­рекқор­ды бас­қа­ру жүй­е­ле­рі (PostgreSQL, MySQL);
    5. Де­ректер­ді ор­на­ла­сты­ру үшін сер­вер­лер­ді ор­на­ту және олар­дың қол же­тім­ді­лі­гін бас­қа­ру;
    6. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    7. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    8. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    9. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­сы 1:
    ЖҚЗ де­ректе­рін өң­деу, қа­был­дау және мұ­ра­ғат­тау бой­ын­ша фи­зи­ка­лық және вир­ту­ал­ды сер­вер­лер­ді жүк­теу және кон­фи­гу­ра­ци­я­лау.
    Дағ­ды 1:
    Фи­зи­ка­лық және вир­ту­ал­ды сер­вер­лер­ді бас­қа­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Фи­зи­ка­лық және вир­ту­ал­ды сер­вер­лер­дің қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын орын­дау;
    2. Бар­лық жүй­е­лер­дің жұ­мысын ба­қы­лау, фи­зи­ка­лық сер­вер­лер­дің тір­ші­лі­гін ба­қы­лау;
    3. Бар­лық алын­ған лог файл­да­рын, бэкап де­ректе­рін тал­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. Де­ректер­ді сақ­тау және ка­та­лог­тау жүй­е­ле­рін бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    2. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    3. Қа­жет­ті па­ра­метр­ле­рі бар вир­ту­ал­ды ма­ши­на­лар­ды құ­ру және кон­фи­гу­ра­ци­я­лау (CPU, RAM, диск іш­кі жүй­е­сі және т. б.);
    4. Сығ­ым­дау және де­ректер­ді бе­ру құ­рал­да­рын ор­на­ту;
    5. Ақа­у­лар­ға тө­зім­ді сер­вер ар­хи­тек­ту­ра­ла­рын жо­ба­лау, өнім­ді­лік­ті жақ­сар­ту;
    6. ЖҚЗ де­ректе­рі­нің үл­кен кө­ле­мін өң­деу үшін есеп­те­улер­ді бө­лу­ді ұй­ым­да­сты­ру.
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Дағ­ды 2:
    Сер­вер­лік ин­фра­құ­ры­лым­ның қа­уіп­сіз­ді­гін қам­та­ма­сыз ету.
    Ма­шық­тар:
    1. Ақ­па­рат­тық қа­уіп­сіз­дік­ке тө­не­тін қа­тер­лер­ді анық­тау және олар­ды жою;
    2. Де­ректер­мен жұ­мыс іс­теу үшін кі­ру са­я­са­тын және пай­да­ла­ну­шы құқық­та­рын бас­қа­ру;
    3. ЖҚЗ де­ректе­рін қор­ғау бой­ын­ша ре­гла­мент­тер­ді әзір­леу және ен­гі­зу;
    4. Қа­уіп­сіз­дік оқи­ға­ла­ры­на олар­дың сал­да­рын жою ар­қы­лы жа­у­ап бе­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Ақ­па­рат­тық қа­уіп­сіз­дік прин­ципте­рі;
    2. Сер­вер­лер мен де­ректер­ді қор­ғау әді­сте­рі мен тех­но­ло­ги­я­ла­ры;
    3. Же­лі­лік өза­ра әре­кет­те­су­ді қор­ғау хат­та­ма­ла­ры;
    4. Де­ректер­ді сақ­тау және ка­та­лог­тау жүй­е­ле­рін бас­қа­ру са­ла­сын­да;
    5. Есеп­теу тех­ни­ка­сы және бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым, Ма­те­ма­ти­ка­лық және ком­пью­тер­лік мо­дель­деу са­ла­сын­да;
    6. Ақ­па­рат­тық қа­уіп­сіз­дік са­ла­сын­да­ғы нор­ма­тив­тік құ­жат­тар мен стан­дарт­тар;
    7. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша қол­да­ны­с­та­ғы са­ла­лық стан­дарт­тар мен заң­дар;
    8. Тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лі Intermediate дең­гей­і­нен кем емес;
    9. Бағ­дар­ла­ма­лау тіл­де­рі: Python / Java / JavaScript / С++/Linux/Unix опе­ра­ци­я­лық жүй­е­сі;
    10. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. «Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3. «Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ци­я­лар және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    -
    -

    4-тарау. Кәсіптік стандарттың техникалық деректері

    13. Мемлекеттік органның атауы: Қазақстан Республикасының Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігі;

    Орындаушы: Тулеукатова Диана Серікқызы;

    E-mail: [email protected];

    Телефон нөмірі: +7 (7172) 64 75 22.

    14. Әзірлеуге қатысатын ұйымдар (кәсіпорындар): «Қазақстан Ғарыш Сапары» акционерлік қоғамы;

    Жоба жетекшісі: Түсіпбаев Анияр Рақымғазыұлы;

    E-mail: [email protected];

    Телефон нөмірі: +7 (7172) 24-85-59.

    Орындаушы: Айдынбай Нұрмахан Жорабекұлы;

    E-mail: [email protected];

    Телефон нөмірі: +7 (7172) 24 88 54.

    15. Кәсіптік біліктілік жөніндегі салалық кеңес: Ғарыш қызметі саласындағы кәсіптік біліктілік жөніндегі Салалық кеңес отырысының 2024 жылдың 21 қазандағы № 4 хаттамасы.

    16. Кәсіптік біліктілік жөніндегі Ұлттық орган: Кәсіптік стандарт жобасының сараптама нәтижесі бойынша Кәсіптік біліктілік жөніндегі ұлттық органның 2024 жылдың 28 қарашадағы қорытындысы.

    17. Қазақстан Республикасының «Атамекен» ұлттық кәсіпкерлер палатасы: «Атамекен» Қазақстан Республикасы Ұлттық кәсіпкерлер палатасының 2024 жылдың 18 қарашадағы сараптамалық қорытындысы.

    18. Нұсқа нөмірі және шығарылған жылы: Нұсқа 2, 2024 жыл;

    19. Болжалды қайта қарау күні: 01.12.2027 жыл.

    Қазақстан Республикасы

    Цифрлық даму, инновациялар

    және аэроғарыш өнеркәсібі

    министрінің 2024 жылғы

    «25» желтоқсандағы

    № 842/НҚ

    бұйрығына 3-қосымша

    «Ғарыш аппараттары мен ғарыштық жүйелерді жобалау» кәсіптік стандарты

    1-тарау. Жалпы ережелер

    1. Кәсіптік стандарттың қолданылу аясы: «Ғарыш аппараттары мен ғарыш жүйелерін жобалау» кәсіптік стандарты «Кәсіптік біліктілік туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 5-бабының 5-тармағына сәйкес әзірленді және білім беру бағдарламаларын қалыптастыруға, оның ішінде кәсіпорындарда кадрлар даярлауға, білім беру ұйымдары қызметкерлері мен түлектерінің кәсіптік біліктілігін тануға және ғарыш аппараттары мен ғарыштық жүйелерді жобалау саласындағы мәселелердің кең ауқымын шешуге қойылатын талаптарды белгілейді.

    2. Осы кәсіптік стандартта келесі терминдер мен анықтамалар пайдаланылады:

    1) ғарыш аппараты – мақсатты міндеттерді шешу, зерттеулер жүргізу және (немесе) ғарыш кеңістігін әртүрлі мақсаттарда пайдалану мақсатында ғарыш кеңістігіне ұшыруға арналған техникалық құрылғы;

    2) ғарыш жүйесі – ғарыш кеңістігіндегі мәселелерді шешуге арналған функционалдық өзара байланысты орбиталық және жерүсті техникалық құралдардың жиынтығы;

    3) конструкторлық құжаттама – өнімді әзірлеу, өндіру, бақылау, пайдалану, жөндеу және кәдеге жарату үшін қажетті мәліметтерді қамтитын құжаттар;

    4) үшөлшемді модельдеу – компьютерлік бағдарламалық қамтылымды пайдалана отырып, объектіні үш өлшемді кеңістікте модельдеу;

    5) автоматтандырылған жобалау және құрастыру (computer aided design – CAD) – өнімді геометриялық модельдеу үшін компьютерлік жүйелерді пайдаланудан тұратын технология;

    6) инженерлік талдау – жобаланған бұйымдардың өнімділігін тексеруге, олардың пайдалану сипаттамаларын, сондай-ақ берілген пайдалану жағдайларында өнімділік параметрлерінің сәйкестігін растауға арналған зерттеулердің, модельдеу процестерінің және есептеулердің жиынтығы;

    7) математикалық аппарат – есепті шешу үшін қолданылатын формулалар, шарттар, қатынастар жиынтығы.

    3. Осы кәсіптік стандартта келесі қысқартулар қолданылады:

    1) ҒА – ғарыш аппараты;

    2) ҒЖ – ғарыштық жүйе;

    3) ҒТ – ғарыштық техника;

    4) КҚ – конструкторлық құжаттама

    5) БҚ – бағдарламалық камтылым

    6) СБШ – Салалық біліктілік шеңбері

    7) БТБА – Бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамасы

    8) БА – Біліктілік анықтамасы.

    2-тарау. Кәсіптік стандарттың паспорты

    4. Кәсіптік стандарттың атауы: «Ғарыш аппараттары мен ғарыштық жүйелерді жобалау».

    5. Кәсіптік стандарт коды: C30302087.

    6. Экономикалық қызмет түрлерінің жалпы жіктеуіші (ЭҚЖЖ) сәйкес секцияны, бөлімді, топты, сыныпты және кіші сыныпты көрсету:

    С «Өңдеу өнеркәсібі»;

    30 Басқа көлік құралдарын өндіру;

    30.3 Әуе және ғарыштық ұшу аппараттын және олармен байланысты жабдықтарды өндіру;

    30.30 Әуе және ғарыштық ұшу аппараттын және олармен байланысты жабдықтарды өндіру;

    30.30.2 Ғарыштық ұшу аппараттары өндірісі;

    M «Кәсіптік, ғылыми және техникалық қызмет»;

    71 Сәулет, инженерлік ізденістер, техникалық сынақтар мен талдау саласындағы қызмет;

    71.1 Сәулет, инженерлік ізденістер саласындағы қызмет және осы салаларда техникалық консультациялар ұсыну;

    71.12 Инженерлік іздеулер саласындағы қызмет және осы салада техникалық консультация беруді ұсыну;

    71.12.1 Атом өнеркәсібін және атом энергетикасы объектілерін қоспағанда, инженерлік-техникалық жобалау саласындағы қызмет;

    M «Кәсіптік, ғылыми және техникалық қызмет»;

    72 Ғылыми зерттеулер және әзірлемелер;

    72.1 Жаратылыстану мен техникалық ғылымдар саласындағы ғылыми зерттеулер мен эксперименттік әзірлемелер;

    72.19 Жаратылыстану мен техникалық ғылымдар саласындағы өзге де ғылыми зерттеулер мен эксперименттік әзірлемелер;

    72.19.3 Ғарыш қызметі саласындағы ғылыми зерттеулер мен әзірлемелер.

    7. Кәсіптік стандарттың қысқаша сипаттамасы: Кәсіптік қызмет саласындағы, ғарыш аппараттары мен ғарыштық жүйелерді жобалауды қамтамасыз ететін қызметкерлердің мазмұнына, сапасына, еңбек жағдайына, біліктілігі мен құзыретіне қойылатын талаптарды белгілеу. Кадрларды даярлау мен қайта даярлауға қойылатын талаптарды, оларды бағалау мен аттестациялау негіздерін анықтау үшін негіз ретінде пайдалану.

    Ғарыш аппараттары мен ғарыштық жүйелерді жобалауға ғарыштық жүйелерді, бәсекеге қабілетті сипаттамалары бар ғарыш аппараттарын және олардың құрамдас бөліктерін жобалаудың, құрастырудың, есептеудің, математикалық, физикалық және компьютерлік модельдеудің заманауи әдістері мен құралдарын пайдалана отырып құру кіреді.

    8. Кәсіптер карточкалар тізімі:

    1) Ұшатын ғарыштық аппараттар жөніндегі инженер-конструктор – 6 СБШ деңгейі;

    2) Ұшатын ғарыштық аппараттар жөніндегі инженер-конструктор – 7 СБШ деңгейі.

    3-тарау. Кәсіп карточкалары

    9.  «Ұша­тын ға­ры­штық ап­па­рат­тар жө­нін­де­гі ин­же­нер-кон­струк­тор» кә­сіп кар­точ­ка­сы
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-013
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ұша­тын ға­ры­штық ап­па­рат­тар жө­нін­де­гі ин­же­нер-кон­струк­тор.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі: Жо­ға­ры бі­лім (ба­ка­лаври­ат, ма­ман дә­ре­же­сі ор­ди­на­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 1 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің Бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    2144-5-012 Ға­рыш ин­же­не­рі.
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    ҒЖ, ҒА және олар­ға қыз­мет көр­се­те­тін қо­сал­қы жүй­е­лер­ді, ға­рыш тех­ни­ка­сы­ның же­ке үл­гі­ле­рін жо­ба­лау, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін ти­ім­ді пай­да­ла­ну­ға мүм­кін­дік бе­ре­тін ти­іс­ті тех­но­ло­ги­я­лар­ды әзір­леу.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның ті­зі­мі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Тех­ни­ка­лық спе­ци­фи­ка­ци­я­ның бел­гі­лен­ген та­лап­та­ры­на қол жет­кі­зу үшін ин­же­нер­лік тал­дау, мо­дель­деу және қа­жет­ті есеп­те­улер­ді жүр­гі­зу;
    2. Тех­ни­ка­лық шар­ттар­ды және кон­струк­тор­лық және тех­но­ло­ги­я­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау, тех­но­ло­ги­я­ны таң­дау, есеп­тер­ді, ин­тер­фей­стік ба­қы­лау құ­жат­та­рын дай­ын­дау, сон­дай-ақ жо­ба­ны іс­ке асы­ру ке­зең­де­рі­нің нәти­же­ле­рі бой­ын­ша шо­лу­лар­ға қа­ты­су;
    3. ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін дай­ын­дау, құ­ра­с­ты­ру, бі­рік­ті­ру және сы­нау про­це­сте­ріне, өнер­та­быст­ар­ға өті­нім­дер жа­са­у­ға, сон­дай-ақ құ­ра­с­ты­ры­ла­тын бұй­ым­дар­ды же­тіл­ді­ру, жаң­ғыр­ту және бі­р­із­ден­ді­ру жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ға қа­ты­су.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1:
    Тех­ни­ка­лық спе­ци­фи­ка­ци­я­ның бел­гі­лен­ген та­лап­та­ры­на қол жет­кі­зу үшін ин­же­нер­лік тал­дау, мо­дель­деу және қа­жет­ті есеп­те­улер­ді жүр­гі­зу.
    Дағ­ды 1:
    Ин­же­нер­лік тал­дау жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Жо­ба­ла­у­ға ар­нал­ған жал­пы және ар­найы бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Тех­ни­ка­лық ерекше­лік­те және ти­іс­ті құ­жат­та­ма­да көр­се­ті­л­ген та­лап­тар­ды тал­дау жүр­гі­зу;
    3. Жа­са­ла­тын өнім­дер мен тех­но­ло­ги­я­лар­дың жұ­мыс жағ­дай­ла­рын тал­дау және ре­сім­деу;
    4. Ин­тер­фейс та­лап­та­рын ба­ға­лау жүр­гі­зу, со­ның ішін­де, бі­рақ олар­мен шек­тел­мей: ме­ха­ни­ка­лық, элек­тр­лік, жы­лулық, ақ­па­рат­тық, функ­ци­о­нал­дық және т.б.;
    5. Ти­іс­ті са­лад­а­ғы тех­но­ло­ги­я­лар­дың қа­зір­гі жағ­дайы мен да­му бо­ла­ша­ғын тал­дау;
    6. Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық және/неме­се ғы­лы­ми-зерт­теу жұ­мыста­ры­ның алын­ған нәти­же­ле­рін өң­деу, тал­дау және са­лы­сты­ру, алын­ған нәти­же­лер бой­ын­ша қа­жет­ті есеп­тер мен құ­жат­та­ма­лар­ды дай­ын­дау.
    Бі­лім­дер:
    1. ҒА және/неме­се күр­де­лі тех­ни­ка­лық бұй­ым­дар­ды жо­ба­лау, ин­же­нер­лік тал­дау, құ­ра­с­ты­ру, бі­рік­ті­ру, сы­нау және өн­ді­ру әді­сте­рі.
    2. Ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған жо­ба­лау әді­сте­рі;
    3. ҒТ құ­ру жо­ба­сын іс­ке асы­ру прин­ципте­рі, рет­ті­лі­гі мен ке­зең­де­рі, со­ны­мен қа­тар негіз­гі ба­қы­лау ша­ра­ла­ры;
    4. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка және ин­же­нер­лік пән­дер;
    5. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    6. ҒА мен ҒЖ құ­ры­л­ғы негіз­де­рі;
    7. Па­тент­та­ну негіз­де­рі;
    8. Са­па ме­недж­мен­ті жүй­е­сі негіз­де­рі;
    9. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    10. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Дағ­ды 2:
    Ин­же­нер­лік мо­дель­де­уді жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Қол­да­ны­с­та­ғы шек­те­улер­ді, ими­та­ци­я­лан­ған ор­та­ның бо­лжам­ды шар­тта­рын ес­ке­ре оты­рып, сон­дай-ақ рас­тал­ған кі­ріс де­ректе­ріне сүй­ене оты­рып, ар­найы бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ға ен­гі­зі­л­ген ма­те­ма­ти­ка­лық ап­па­рат­ты пай­да­ла­ну;
    2. Ин­же­нер­лік тал­дау жүр­гі­зу ке­зін­де ма­те­ма­ти­ка­лық, фи­зи­ка­лық және бас­қа мо­дель­дер­ді дұ­рыс тү­сі­ну және қол­да­ну. Бел­гі­лі бір ко­эф­фи­ци­ент­тер­ді таң­да­уды негіз­дей оты­рып, құ­ры­л­ған мо­дель­дер­дің ше­ка­ра­лық шар­тта­рын қоя бі­лу;
    3. Ға­рыш ап­па­ра­ты­ның және/неме­се күр­де­лі тех­ни­ка­лық өнім­нің жүй­е­лік мо­де­лі­нің жұ­мыс іс­теу прин­ципте­рі мен функ­ци­о­нал­ды­ғын, кі­ріс де­ректе­рін қа­лып­та­сты­ру прин­ци­пін, сон­дай-ақ алын­ған шы­ғыс ақ­па­рат­тың мәнін тү­сі­ну;
    4. Жо­ба­ла­у­ға ар­нал­ған жал­пы және ар­найы бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ды пай­да­ла­на оты­рып, ком­пью­тер­лік мо­дель­деу және есеп­те­улер жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. ҒА және/неме­се күр­де­лі тех­ни­ка­лық бұй­ым­дар­ды жо­ба­лау, ин­же­нер­лік тал­дау, жи­нау, бі­рік­ті­ру, сы­нау және өн­ді­ру әді­сте­рі;
    2. Ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған жо­ба­лау әді­сте­рі;
    3. ҒТ құ­ру жо­ба­сын іс­ке асы­ру қа­ғи­дат­та­ры, оның рет­ті­лі­гі мен ке­зең­де­рі, сон­дай-ақ негіз­гі ба­қы­лау іс-ша­ра­ла­ры;
    4. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка және ин­же­нер­лік пән­дер;
    5. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    6. ҒА, ҒЖ құ­ры­лы­мы­ның негіз­де­рі;
    7. Күр­де­лі жүй­е­лер­ді жо­ба­лау негіз­де­рі;
    8. Са­па ме­недж­мен­ті жүй­е­сі­нің негіз­де­рі;
    9. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    10. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Дағ­ды 3:
    Ин­же­нер­лік есеп­те­улер­ді жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Ана­ли­ти­ка­лық әді­сті қол­да­на оты­рып, ал­дын ала есеп­те­улер жүр­гі­зу;
    2. Қол­да­ны­с­та­ғы шек­те­улер­ді, ими­та­ци­я­лан­ған ор­та­ның бо­лжам­ды шар­тта­рын ес­ке­ре оты­рып, сон­дай-ақ рас­тал­ған кі­ріс де­ректе­ріне негіз­дел­ген ар­найы бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ға ен­гі­зі­л­ген ма­те­ма­ти­ка­лық ап­па­рат­ты пай­да­ла­ну;
    3. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ну.
    Бі­лім­дер:
    1. ҒА және/неме­се күр­де­лі тех­ни­ка­лық бұй­ым­дар­ды жо­ба­лау, ин­же­нер­лік тал­дау, жи­нау, бі­рік­ті­ру, сы­нау және өн­ді­ру әді­сте­рі;
    2. Ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған жо­ба­лау әді­сте­рі;
    3. ҒТ құ­ру жо­ба­сын іс­ке асы­ру қа­ғи­дат­та­ры, оның рет­ті­лі­гі мен ке­зең­де­рі, сон­дай-ақ негіз­гі ба­қы­лау іс-ша­ра­ла­ры;
    4. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка және ин­же­нер­лік пән­дер;
    5. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    6. ҒА, ҒЖ құ­ры­лы­мы­ның негіз­де­рі.
    7. Күр­де­лі жүй­е­лер­ді жо­ба­лау негіз­де­рі;
    8. Са­па ме­недж­мен­ті жүй­е­сі­нің негіз­де­рі;
    9. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    10. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Тех­ни­ка­лық шар­ттар­ды және кон­струк­тор­лық және тех­но­ло­ги­я­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау, тех­но­ло­ги­я­ны таң­дау, есеп­тер­ді, ин­тер­фей­стік ба­қы­лау құ­жат­та­рын дай­ын­дау, сон­дай-ақ жо­ба­ны іс­ке асы­ру ке­зең­де­рі­нің нәти­же­ле­рі бой­ын­ша шо­лу­лар­ға қа­ты­су.
    Дағ­ды 1:
    Тех­ни­ка­лық си­патта­ма­лар мен кон­струк­тор­лық-тех­но­ло­ги­я­лық құ­жат­та­ма­ны тал­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Әр­түр­лі де­реккөз­дер­ден ақ­па­рат алу және оны өң­деу, тал­дау жүр­гі­зу және ағым­да­ғы жұ­мыста қол­да­ну;
    2. Қо­сал­қы жүй­е­лер­дің тех­ни­ка­лық бюд­жет­те­рі ара­сын­да­ғы өза­ра бай­ла­ны­сты тү­сі­ну;
    3. Тех­ни­ка­лық си­патта­ма мен оған сәй­кес құ­жат­та­ма­да қой­ы­л­ған та­лап­тар­ды тал­дау;
    4. Жо­ғар­ғы дең­гей­де­гі есеп­тер­ді ана­ли­ти­ка­лық әдіспен жүр­гі­зу;
    5. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды қол­да­ну;
    6. Қол­да бар тех­но­ло­ги­я­лар­дың қол­же­тім­ді­лі­гі мен олар­ды да­мы­ту мүм­кін­дік­те­рін тал­дау, сон­дай-ақ же­ке ше­шім­дер­ді әзір­леу бо­ла­ша­ғын ба­ға­лау.
    Бі­лім­дер:
    1. ҒА және/неме­се күр­де­лі тех­ни­ка­лық бұй­ым­дар­ды жо­ба­лау, ин­же­нер­лік тал­дау, жи­нау, бі­рік­ті­ру, сы­нау және өн­ді­ру әді­сте­рі;
    2. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка және ин­же­нер­лік пән­дер;
    3. Жо­ба­лау әді­сте­рі мен ке­зең­де­рі, фи­зи­ка­лық және ма­те­ма­ти­ка­лық мо­дель­дер­ді құ­ру прин­ципте­рі және олар­дың нақ­ты про­це­стер мен эле­мент­тер­ге қол­да­ны­луы;
    4. Ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған жо­ба­лау жүй­е­ле­рі­нің әді­сте­рі;
    5. ҒЖ, ҒА ар­хи­тек­ту­ра­сы;
    6. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    7. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    8. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Дағ­ды 2:
    Кон­струк­тор­лық-тех­но­ло­ги­я­лық құ­жат­та­ма­ны дай­ын­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Қыз­мет­тік қо­сал­қы жүй­е­лер мен мақ­сат­ты құ­рал­дар та­ра­пы­нан қой­ы­ла­тын та­лап­тар­ды тал­дау;
    2. Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық және/неме­се ғы­лы­ми-зерт­теу жұ­мыста­ры нәти­же­ле­рін өң­деу, тал­дау және кор­ре­ля­ци­я­лау, алын­ған нәти­же­лер негі­зін­де қа­жет­ті есеп­тер мен құ­жат­та­ма­лар­ды дай­ын­дау;
    3. Жа­сал­ған өзге­рі­стер­дің ті­зі­лі­мін жүр­гі­зу және ти­іс­ті ба­ғыт­та­ғы жұ­мыстар­ға әсер ете­тін қо­сал­қы жүй­е­лер мен құ­ры­л­ғы­лар бой­ын­ша қа­был­дан­ған ше­шім­дер­дің ық­па­лын ба­қы­лау;
    4. Са­ла­лық және іш­кі та­лап­тар­ға сәй­кес құ­жат­та­ма­ны әзір­леу.
    Бі­лім­дер:
    1. ҒА және/неме­се күр­де­лі тех­ни­ка­лық бұй­ым­дар­ды жо­ба­лау, ин­же­нер­лік тал­дау, жи­нау, бі­рік­ті­ру, сы­нау және өн­ді­ру әді­сте­рі;
    2. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка және ин­же­нер­лік пән­дер;
    3. Жо­ба­лау әді­сте­рі мен ке­зең­де­рі, фи­зи­ка­лық және ма­те­ма­ти­ка­лық мо­дель­дер­ді құ­ру прин­ципте­рі және олар­дың нақ­ты про­це­стер мен эле­мент­тер­ге қол­да­ны­луы;
    4. Ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған жо­ба­лау жүй­е­ле­рі­нің әді­сте­рі;
    5. ҒЖ, ҒА ар­хи­тек­ту­ра­сы;
    6. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    7. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    8. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін дай­ын­дау, құ­ра­с­ты­ру, бі­рік­ті­ру және сы­нау про­це­сте­ріне қа­ты­су.
    Дағ­ды 1:
    ҒА, ҒС және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін өн­ді­ру про­це­сін қол­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. ҒТ жа­ңа үл­гі­ле­рін жа­сау ке­зін­де озық ин­же­нер­лік тә­жі­ри­бе­ні қол­да­ну;
    2. Қол­да бар ақ­па­рат көз­де­рі­мен және мә­лі­мет­тер ба­за­сы­мен жұ­мыс іс­теу;
    3. Үш өл­шем­ді ком­пью­тер­лік мо­дель­де­уді орын­дау;
    4. Тех­ни­ка­лық шар­ттар­ға, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ға және дай­ын­дау мен құ­ра­с­ты­ру­дың өн­ді­рі­стік қа­бі­лет­ті­лі­гіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар­ға сәй­кес жо­ба­лау және құ­ры­лыс жұ­мыста­рын жүр­гі­зу;
    5. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды пай­да­ла­ну;
    6. Әзір­лен­ген объ­ек­ті­лер­дің өн­ді­рі­сін ба­қы­ла­удың негіз­гі әді­сте­рін қол­да­ну;
    7. Жо­ба­лық және жұ­мыс КҚ-дан, тех­ни­ка­лық та­лап­тар­дан ауыт­қу­лар­ды тал­дау;
    8. КҚ-ны өзгер­ту про­це­сін әзір­леу және үй­ле­сті­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. ҒА және/неме­се күр­де­лі тех­ни­ка­лық бұй­ым­дар­ды жо­ба­лау, ин­же­нер­лік тал­дау, жи­нау, бі­рік­ті­ру, сы­нау және өн­ді­ру әді­сте­рі;
    2. Ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған жо­ба­лау әді­сте­рі;
    3. ҒТ құ­ру жо­ба­сын іс­ке асы­ру прин­ципте­рі, рет­ті­лі­гі мен ке­зең­де­рі, со­ны­мен қа­тар негіз­гі ба­қы­лау ша­ра­ла­ры;
    4. Жа­ра­ты­лы­ста­ну, ма­те­ма­ти­ка және ин­же­нер­лік пән­дер;
    5. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    6. ҒА, ҒЖ жо­ба­лау негіз­де­рі;
    7. Күр­де­лі жүй­е­лер­ді жо­ба­лау негіз­де­рі;
    8. Са­па ме­недж­мен­ті жүй­е­сі­нің негіз­де­рі;
    9. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    10. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Ко­ман­да­да жұ­мыс іс­тей бі­лу;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Уа­қыт­ты бас­қа­ру;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1.«Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2.«Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­рыш зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ция және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3.«Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ция және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    -
    -
    10. «Ұша­тын ға­ры­штық ап­па­рат­тар жө­нін­де­гі ин­же­нер-кон­струк­тор» кә­сіп кар­точ­ка­сы
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-013
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ұша­тын ға­ры­штық ап­па­рат­тар жө­нін­де­гі ин­же­нер-кон­струк­тор.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    7
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    Бас­шы­лар, ма­ман­дар және бас­қа да қыз­мет­ші­лер ла­у­а­зым­да­ры­ның бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғы. «Бас­шы­лар, ма­ман­дар және бас­қа да қыз­мет­ші­лер ла­у­а­зым­да­ры­ның бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау ми­ни­стрі­нің 2020 жы­л­ғы 30 жел­тоқ­сан­да­ғы № 553 бұй­ры­ғы (Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның Әді­лет ми­ни­стр­лі­гін­де 2020 жы­л­ғы 31 жел­тоқ­сан­да № 22003 бо­лып тір­кел­ді). 2-па­ра­граф.
    Же­тек­ші кон­струк­тор.
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі: жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 3 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің Бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    2144-5-012 Ға­рыш ин­же­не­рі.
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    ҒЖ, ҒА және олар­ға қыз­мет көр­се­те­тін қо­сал­қы жүй­е­лер­ді, ға­рыш тех­ни­ка­сы­ның же­ке үл­гі­ле­рін жо­ба­лау, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін ти­ім­ді пай­да­ла­ну­ға мүм­кін­дік бе­ре­тін ти­іс­ті тех­но­ло­ги­я­лар­ды әзір­леу.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның ті­зі­мі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін дай­ын­дау, сы­нау және өн­ді­ру про­це­сте­рін қам­та­ма­сыз ету, сы­нақ нәти­же­ле­рін тал­дау, пай­да­ла­ну ке­зін­де ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің жұ­мысын тал­дау және ба­ға­лау;
    2. Мис­си­я­ны тал­дау және қа­жет­ті­лік­тер­ді анық­тау бой­ын­ша жұ­мысты үй­ле­сті­ру. ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін жо­ба­лау бой­ын­ша жұ­мыстар­ды үй­ле­сті­ру;
    3. Пай­да­ла­ну ке­зін­де­гі ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің жұ­мысын тал­дау және ба­ға­лау.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1:
    ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін дай­ын­дау, сы­нау және өн­ді­ру про­це­сте­рін қам­та­ма­сыз ету, сы­нақ нәти­же­ле­рін тал­дау, пай­да­ла­ну ке­зін­де ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің жұ­мысын тал­дау және ба­ға­лау.
    Дағ­ды 1:
    ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін дай­ын­дау, сы­нау және өн­ді­ру про­це­сте­рін қам­та­ма­сыз ету.
    Ма­шық­тар:
    1. ҒА, ҒЖ ком­по­нент­те­рін сы­нау бағ­дар­ла­ма­ла­ры мен әді­сте­рін әзір­леу;
    2. Жо­ба­лық құ­жат­та­ма­да­ғы өзге­рі­стер ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды әзір­леу және ке­лі­су;
    3. ҒА, ҒЖ құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің пай­да­ла­ну-тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры­ның көр­сет­кіш­те­рін тү­сін­ді­ру;
    4. Ұқсас ҒТ өнім­де­рін жа­сау және пай­да­ла­ну тә­жі­ри­бе­сін тал­дау;
    5. Мақ­сат­тар­ға сәй­кес ке­ле­тін де­ректер­ді тал­дау әді­сте­рін таң­дау, тұ­жы­рым мен қо­ры­тын­ды жа­сау;
    6. ҒА, ҒЖ құ­рам­дас бө­лік­те­рін же­тіл­ді­ру бой­ын­ша ұсы­ны­стар дай­ын­дау;
    7. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды пай­да­ла­ну;
    8. Сы­нақ­тар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­рын қол­да­ну.
    Бі­лім­дер:
    1. ҒА жо­ба­лау, құ­ра­с­ты­ру және өн­ді­ру негіз­де­рі, жо­ба­лау жұ­мыста­рын ұй­ым­да­сты­ру және жос­пар­лау;
    2. Жа­ра­ты­лы­ста­ну және ма­те­ма­ти­ка цикл пән­де­рі;
    3. ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін жо­ба­лау негіз­де­рі;
    4. Те­сті­ле­у­ге ар­нал­ған жаб­дық­тың мақ­са­ты мен па­ра­метр­ле­рі, сы­нау ере­же­ле­рі;
    5. Жо­ба­лық құ­жат­та­ма­ны әзір­леу және ре­сім­деу үшін стан­дарт­тар, тех­ни­ка­лық шар­ттар және бас­қа да нор­ма­тив­тік ма­те­ри­ал­дар;
    6. Нақ­ты жұ­мыс жағ­дай­ла­рын ими­та­ци­я­лау үшін те­сті­ле­уде қол­да­ны­ла­тын фи­зи­ка­лық прин­циптер;
    7. ҒА, ҒЖ әзір­лен­ген құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің фи­зи­ка­лық-ме­ха­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры;
    8. Қа­зір­гі за­ман­ғы ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған жо­ба­лау жүй­е­ле­рі, үш өл­шем­ді мо­дель­деу жүй­е­ле­рі және элек­трон­дық құ­жат ай­на­лы­мы;
    9. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    10. Жо­ба­лау ке­зін­де тех­ни­ка­лық есеп­те­улер­ді жүр­гі­зу әді­сте­рі;
    11. Жо­ба­лау және құ­ры­лыс са­ла­сын­да­ғы озық отан­дық және ше­тел­дік тә­жі­ри­бе;
    12. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    13. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Дағ­ды 2:
    Сы­нақ нәти­же­ле­рін тал­дау, пай­да­ла­ну ке­зін­де ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің жұ­мысын тал­дау және ба­ға­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Сы­нақ нәти­же­ле­рін тал­дау үшін за­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ды пай­да­ла­ну;
    2. Ас­пап­тық құ­рал­дар­дан алын­ған мә­лі­мет­тер­ді ин­тер­пре­та­ци­я­лау;
    3. КҚ ақа­у­ла­ры мен сәй­кес­сіз­дік­те­рін тал­дау нәти­же­ле­рі бой­ын­ша ұсы­ны­стар әзір­леу;
    4. Ақа­у­лар­ды анық­тау және олар­дың сал­да­рын тал­дау әді­сте­рін бі­лу;
    5. ҒА, ҒЖ пай­да­ла­ну нәти­же­ле­рі ту­ра­лы мә­лі­мет­тер­ді қол­да­ну;
    6. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды пай­да­ла­ну.
    Бі­лім­дер:
    1. ҒА, ҒЖ жо­ба­лан­ған құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің жұ­мыс жағ­дай­ла­ры;
    2. Сы­нау нәти­же­ле­рін тал­да­уды орын­дау үшін қол­да­ны­ла­тын бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­дар;
    3. Сы­нақ нәти­же­ле­рін өң­деу әді­сте­рі;
    4. ҒА, ҒЖ әзір­лен­ген құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің жұ­мыс іс­теу прин­ципте­рі мен жұ­мыс шар­тта­ры;
    5. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    6. Са­па ме­недж­мен­ті жүй­е­сі негіз­де­рі;
    7. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    8. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Мис­си­я­ны тал­дау және қа­жет­ті­лік­тер­ді анық­тау бой­ын­ша жұ­мысты үй­ле­сті­ру. ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін жо­ба­лау бой­ын­ша жұ­мыстар­ды үй­ле­сті­ру.
    Дағ­ды 1:
    ҒЖ мис­си­я­сы­ның тал­да­уын әзір­леу.
    Ма­шық­тар:
    1. Же­ке са­ла­лар­да­ғы ғы­лы­ми-зерт­теу жұ­мыста­рын үй­ле­сті­ру;
    2. Жұ­мыс то­бы­ның мақ­сат­та­рын қа­лып­та­сты­ру, тап­сыр­ма­лар­ды бө­лу және бе­рі­л­ген тап­сыр­ма­лар­дың орын­да­луын үй­ле­сті­ру;
    3. Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сін жүй­е­леу және қыз­мет­кер­лер­ге жет­кі­зу;
    4. Ақ­па­рат­тық-ком­му­ни­ка­ци­я­лық ке­ңі­стікте жұ­мыс іс­теу, ком­пью­тер­лік мо­дель­деу, жал­пы және ар­найы бағ­дар­ла­ма­лық қам­ты­лым­ды пай­да­ла­на оты­рып есеп­те­улер жүр­гі­зу;
    5. Жа­ңа бі­лім алу үшін ар­найы құ­рал­дар мен әді­стер­ді пай­да­ла­на оты­рып, өз бе­тін­ше неме­се топ құ­ра­мын­да ғы­лы­ми зерт­те­улер жүр­гі­зу;
    6. ҒА, ҒЖ құ­рам­дас бө­лік­те­рін жо­ба­лау бой­ын­ша тех­ни­ка­лық шар­ттар­ды әзір­леу және олар­ды іс­ке асы­ру жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды үй­ле­сті­ру;
    7. Өнім­дер­ді стан­дарт­тау мен уни­фи­ка­ци­я­ла­удың жо­ға­ры дең­гей­ін қам­та­ма­сыз ете оты­рып, жо­ба­лар­дың са­па­сын арт­ты­ру, ұтым­ды жо­ба­лық ше­шім­дер­ді та­бу бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу;
    8. Қа­жет­ті тех­ни­ка­лық-эко­но­ми­ка­лық есеп­те­улер­ді және әзір­ле­не­тін жо­ба­лар­дың негіз­де­ме­ле­рін ен­гі­зу­ді бас­қа­ру;
    9. Ғы­лы­ми-зерт­теу және кон­струк­тор­лық жұ­мыстар­ды орын­дау үшін қа­жет­ті ма­те­ри­ал­дар­ға, жаб­дық­тар­ға және құ­рам­дас бө­лік­тер­ге қа­жет­ті­лік­ті анық­та­ңыз және ти­іс­ті өті­нім­дер­ді тол­ты­ры­ңыз.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну және ма­те­ма­ти­ка цикл пән­де­рі;
    2. Жа­са­ла­тын құ­ры­лым­ның мақ­са­ты, негіз­гі эле­мент­те­рі және жұ­мыс іс­теу прин­ципте­рі, оған қой­ы­ла­тын тех­ни­ка­лық та­лап­тар;
    3. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    4. ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін жо­ба­лау;
    5. Күр­де­лі жүй­е­лер­ді жо­ба­лау негіз­де­рі;
    6. Өн­ді­рі­стік жаб­дық­тың негіз­гі тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры мен мүм­кін­дік­те­рі;
    7. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    8. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Дағ­ды 2:
    ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін жо­ба­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Жа­ңа ҒТ үл­гі­ле­рін жа­сау ке­зін­де озық ин­же­нер­лік тә­жі­ри­бе­лер­ді қол­да­ну;
    2. Қа­зір­гі за­ман­ғы ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған жо­ба­лау жүй­е­ле­рі­мен және элек­трон­дық құ­жат ай­на­лы­мы жүй­е­ле­рі­мен жұ­мыс іс­теу;
    3. Үш өл­шем­ді ком­пью­тер­лік мо­дель­де­уді орын­дау;
    4. Пай­да­ла­ны­ла­тын ма­те­ри­ал­дар­ды, кү­ті­ле­тін тәу­е­кел­дер­ді және ық­ти­мал ақа­у­лар­ды ес­ке­ре оты­рып, ҒА, ҒЖ құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің әре­ке­тін бо­лжау, оң­тай­лан­ды­ру және жұ­мыс іс­те­уін зерт­теу үшін жүй­е­лік жа­қын­дау әді­сте­рін және за­ма­на­уи бағ­дар­ла­ма­лық өнім­дер­ді пай­да­ла­на оты­рып, ҒА, ҒЖ әзір­лен­ген құ­рам­дас бө­лік­те­рін ма­те­ма­ти­ка­лық мо­дель­де­уді жү­зе­ге асы­ру;
    5. Тех­ни­ка­лық шар­ттар­ға, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ға және дай­ын­дау мен құ­ра­с­ты­ру­дың өн­ді­рі­стік қа­бі­лет­ті­лі­гіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар­ға сәй­кес жо­ба­лау және кон­струк­тор­лық жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу;
    6. Зерт­теу жұ­мысы­ның нәти­же­ле­рін өң­деу және тал­дау, әзір­ле­уде­гі жа­ңа­шыл­дық эле­мент­те­рін та­бу;
    7. Кә­сіп­тік қыз­мет­тің да­мы­ған объ­ек­ті­ле­рі­нің па­тент­тік та­за­лы­ғы­на тал­дау жүр­гі­зу;
    8. Па­тент­тік өті­нім­ге ма­те­ри­ал­дар­ды ұсы­ну, ғы­лы­ми ма­қа­ла­лар­ды бас­па­ға дай­ын­дау және тех­ни­ка­лық есеп­тер­ді дай­ын­дау;
    9. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды пай­да­ла­ну.
    Бі­лім­дер:
    1. ҒА жо­ба­лау, құ­ра­с­ты­ру және өн­ді­ру негіз­де­рі;
    2. Жа­ра­ты­лы­ста­ну және ма­те­ма­ти­ка цикл пән­де­рі;
    3. Жо­ба­лау әді­сте­рі мен ке­зең­де­рі, фи­зи­ка­лық-ма­те­ма­ти­ка­лық мо­дель­дер­ді құ­ру прин­ципте­рі, олар­дың нақ­ты про­це­стер мен эле­мент­тер­ге қол­да­ны­луы;
    4. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    5. Жо­ба­лар­дың са­па­сын ба­ға­лау, тех­ни­ка­лық-эко­но­ми­ка­лық есеп­те­улер­ді жүр­гі­зу және жо­ба­лық әзір­ле­ме­лер­ді негіз­деу әді­сте­рі;
    6. Стан­дарт­тау және сер­ти­фи­кат­тау негіз­де­рі, па­тент­та­ну негіз­де­рі;
    7. Күр­де­лі жүй­е­лер­ді жо­ба­лау негіз­де­рі;
    8. Ғы­лы­ми ең­бек­ті ұй­ым­да­сты­ру, өнер­та­быст­ар мен ашы­лу­лар­ға өті­нім бе­ру тәр­ті­бі;
    9. Са­па ме­недж­мен­ті жүй­е­сі­нің негіз­де­рі;
    10. Пер­со­нал­ды бас­қа­ру негіз­де­рі;
    11. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    12. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3: Пай­да­ла­ну ке­зін­де­гі ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің жұ­мысын тал­дау және ба­ға­лау.
    Дағ­ды 1:
    ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің пай­да­ла­ну ке­зін­де­гі жұ­мысын тал­дау және ба­ға­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. ҒА, ҒЖ жо­ба­лау жұ­мыста­рын ұй­ым­да­сты­ру;
    2. ҚР ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы ағым­да­ғы және ұзақ мер­зім­ді бағ­дар­ла­ма­лар­ды әзір­ле­у­ге және іс­ке асы­ру­ға қа­ты­су;
    3. ҒЖ мен ке­шен­дер­ді құ­ру бой­ын­ша әзір­леу жұ­мыста­рын жос­пар­лау және ұй­ым­да­сты­ру;
    4. Мақ­сат­тар­ға сәй­кес ке­ле­тін де­ректер­ді тал­дау әді­сте­рін таң­дау, тұ­жы­рым мен қо­ры­тын­ды жа­сау;
    5. Ұқсас ҒТ өнім­де­рін жа­сау және пай­да­ла­ну тә­жі­ри­бе­сін тал­дау;
    6. ҒА, ҒЖ және олар­дың құ­рам­дас бө­лік­те­рін же­тіл­ді­ру бой­ын­ша ұсы­ны­стар дай­ын­дау;
    7. Ар­найы анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар­ды пай­да­ла­ну.
    Бі­лім­дер:
    1. Жа­ра­ты­лы­ста­ну және ма­те­ма­ти­ка цикл пән­де­рі;
    2. ҒА жо­ба­лау, құ­ра­с­ты­ру және өн­ді­ру негіз­де­рі;
    3. ҒА, ҒЖ әзір­лен­ген құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің фи­зи­ка­лық-ме­ха­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры;
    4. ҒА, ҒЖ әзір­лен­ген құ­рам­дас бө­лік­те­рі­нің жұ­мыс іс­теу прин­ципте­рі мен жұ­мыс шар­тта­ры;
    5. Ақ­па­рат­ты тал­дау әді­сте­рі;
    6. В1 дең­гей­і­нен тө­мен емес тех­ни­ка­лық ағы­л­шын ті­лін бі­лу;
    7. Күр­де­лі жүй­е­лер­ді жо­ба­лау негіз­де­рі;
    8. Ғы­лы­ми ең­бек­ті ұй­ым­да­сты­ру;
    9. Са­па ме­недж­мен­ті жүй­е­сі­нің негіз­де­рі;
    10. Пер­со­нал­ды бас­қа­ру негіз­де­рі;
    11. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ға­рыш қыз­ме­ті са­ла­сын­да­ғы қол­да­ны­с­та­ғы нор­ма­тив­тік құқық­тық, нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-бас­қа­ру құ­жат­та­ры;
    12. Жұ­мыс ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Стра­те­ги­я­лық ой­лау;
    Ко­ман­да­да жұ­мыс іс­тей бі­лу;
    Ана­ли­ти­ка­лық ой­лау;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1.«Ға­рыш қыз­ме­ті ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның За­ңы;
    2.«Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­рыш зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ция және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 523 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12129 бо­лып тір­кел­ген);
    3.«Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ин­ве­сти­ция және да­му ми­ни­стрі­нің мін­де­тін ат­қа­ру­шы­ның 2015 жы­л­ғы 29 сәу­ір­де­гі № 525 бұй­ры­ғы (Нор­ма­тив­тік құқық­тық ак­ті­лер­ді мем­ле­кет­тік тір­кеу ті­зі­лі­мін­де № 12090 бо­лып тір­кел­ген).
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    -
    -

    4-тарау. Кәсіптік стандарттың техникалық деректері

    11. Мемлекеттік органның атауы: Қазақстан Республикасының Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігі;

    Орындаушы: Тулеукатова Диана Серікқызы;

    E-mail: [email protected];

    Телефон нөмірі: +7 (7172) 64 75 22.

    12. Әзірлеуге қатысатын ұйымдар (кәсіпорындар): «Ghalam» ЖШС;

    Жетекші: Прокудин Сергей Анатольевич;

    E-mail: [email protected];

    Телефон нөмірі: +7 (705) 802 59 88.

    13. Кәсіптік біліктілік жөніндегі салалық кеңес: Ғарыш қызметі саласындағы кәсіптік біліктілік жөніндегі Салалық кеңес отырысының 2024 жылдың 21 қазандағы № 4 хаттамасы.

    14. Кәсіптік біліктілік жөніндегі Ұлттық орган: Кәсіптік стандарт жобасының сараптама нәтижесі бойынша Кәсіптік біліктілік жөніндегі ұлттық органның 2024 жылдың 28 қарашадағы қорытындысы.

    15. Қазақстан Республикасының «Атамекен» ұлттық кәсіпкерлер палатасы: «Атамекен» Қазақстан Республикасы Ұлттық кәсіпкерлер палатасының 2024 жылдың 18 қарашадағы сараптамалық қорытындысы.

    24. Нұсқа нөмірі және шығарылған жылы: Нұсқа 2, 2024 жыл;

    25. Болжамды қайта қарау күні: 01.12.2027 жыл.

    Қазақстан Республикасы

    Цифрлық даму, инновациялар

    және аэроғарыш өнеркәсібі

    министрінің 2024 жылғы

    «25» желтоқсандағы

    № 842/НҚ

    бұйрығына 4-қосымша

    «Зымыран-ғарыш техникасын және жердегі ғарыш инфрақұрылымы объектілерін пайдалану» кәсіптік стандарты

    1-тарау. Жалпы ережелер

    1. Кәсіптік стандарттың қолданылу саласы: «Зымыран-ғарыш техникасын және жерүсті ғарыш инфрақұрылымы объектілерін пайдалану» кәсіптік стандарты «Кәсіптік біліктіліктер туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 5-бабының 5-тармағына сәйкес әзірленді және білім беру бағдарламаларын қалыптастыруға, оның ішінде кәсіпорындарда персоналды оқытуға, білім беру ұйымдары қызметкерлері мен түлектерінің кәсіптік біліктілігін тануға және зымыран – ғарыш техникасын және жерүсті ғарыш инфрақұрылымы объектілерін пайдалану саласындағы мәселелердің кең ауқымын шешуге қойылатын талаптарды белгілейді.

    2. Осы кәсіптік стандартта мынадай терминдер мен анықтамалар қолданылады:

    1) ғарыштық бас бөлігі – пайдалы жүктің, өтпелі бөлімі бар бас жәрмеңкенің және үдеткіш блоктың жиынтығы;

    2) ғарыштық мақсаттағы зымыран – ғарыштық бас бөлігі бар зымыран-тасығыштың жиынтығы;

    3) жерүсті ғарыштық инфрақұрылым – бір немесе бірнеше функцияларды орындауға арналған техникалық объектілер: белгіленген дайындықта тасымалдау, сақтау, келтіру және ұстау, ғарыштық мақсаттағы зымыранға техникалық қызмет көрсету, дайындау және ұшыру, ғарыштық мақсаттағы зымыранның ұшуының белсенді учаскесінде телеметриялық және траекториялық өлшеулер жүргізу, сондай-ақ оларды қамтамасыз ету;

    4) ғарыштық зымыран кешені – ғарыш аппараты бар зымыран-тасығышты қабылдауды, сақтауды, ұшыруға дайындауды және іске қосуды қамтамасыз ететін зымыран-тасығыштың және техникалық құралдардың, құрылыстардың, технологиялық жабдықтар мен коммуникациялардың жиынтығы;

    5) зымыран-ғарыш техникасы – зымыран-тасығыш, зымыран-тасығыштың сатылары, үдеткіш блоктар, бас жәрмеңкелер, ғарыштық мақсаттағы зымырандардың басқа да ықтимал құрамдас бөліктері, ғарыш аппараттары;

    6) зымыран-ғарыш техникасын және жерүсті ғарыш инфрақұрылымы объектілерін пайдалану – техникалық қызмет көрсету, жөндеу, жарамды техникалық жай-күйді қолдау, мақсаты бойынша қолдануға әзірлікті қамтамасыз ету, ғарыш кеңістігінде спутниктер мен ғарыш кемелерін, жолаушылар және жүк тасымалдарын дайындау мен ұшыруды қамтамасыз ету. Зымыран-ғарыш техникасы объектілерін және ғарыш зымыран кешенінің жерүсті ғарыш инфрақұрылымы объектілерін құру/жаңғырту жағдайлары үшін өнімнің (зымыран-ғарыш техникасы бұйымдары мен жерүсті ғарыш инфрақұрылымы объектілерінің) өмірлік циклі кезеңдерінің: жобалау, тәжірибелік үлгілерді дайындау, сынау, пайдаланушы ұйымға жеткізу, пайдалануға беру, дербес, кешенді іс-шаралары қосымша ескерілуге тиіс, зымыран-ғарыш техникасы бұйымдарының және жерүсті ғарыш инфрақұрылымының құрамдас бөліктерінің тәжірибелік және сериялық үлгілерін ведомствоаралық сынау, жөндеу/пысықтау, реконструкциялау, жаңғырту.

    3. Осы кәсіптік стандартта келесі қысқартулар қолданылады:

    1) ЖҚҚ – жеке қорғаныс құралдары;

    2) ИТҚ – инженерлік-техникалық қызметкерлер;

    3) ЖҒИ – жердегі ғарыштық инфрақұрылым;

    4) НТҚ – нормативтік техникалық құжаттама;

    5) ҒЗК – ғарыштық зымыран кешені;

    6) ҒЗ – ғарыштық зымыран;

    7) ЗКТ – зымыран-ғарыш техникасы;

    8) ПҚ – пайдалану құжаттамасы;

    9) ҚБ – құрамдас бөліктер;

    10) ҚҚЖ – қосалқы бөлшектер, құралдар мен керек-жарақтар;

    11) ЗТ – зымыран тасығыш;

    12) ТҚ – техникалық кешен;

    13) ТШ – техникалық шешім;

    14) ТТ – техникалық тапсырма;

    15) СК – старт кешені;

    16) ҚӨО – қауіпті өндірістік объект;

    17) ҰӨҚ – ұйымдық-өкімдік құжаттама;

    18) СБШ – Салалық біліктілік шеңбері;

    19) БТБА – Бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамасы;

    20) БА – Біліктілік анықтамасы.

    2-тарау. Кәсіптік стандарттың паспорты

    4. Кәсіптік стандарттың атауы: «Зымыран-ғарыш техникасын және жерүсті ғарыш инфрақұрылымы объектілерін пайдалану».

    5. Кәсіптік стандарт коды: M72193056.

    6. Экономикалық қызмет түрлерінің жалпы жіктеуіші (ЭҚЖЖ) сәйкес секцияны, бөлімді, топты, сыныпты және кіші сыныпты көрсету:

    М «Кәсіптік, ғылыми және техникалық қызмет»

    72 «Ғылыми зерттеулер мен әзірлемелер»

    72.1 «Жаратылыстану және техникалық ғылымдар саласындағы ғылыми зерттеулер және эксперименттік әзірлемелер»

    72.19 «Жаратылыстану және техникалық ғылымдар саласындағы өзге де ғылыми зерттеулер мен эксперименттік әзірлемелер»

    72.19.3 «Ғарыш қызметі саласындағы ғылыми зерттеулер мен әзірлемелер».

    7. Кәсіптік стандарттың қысқаша сипаттамасы: Технологиялық жабдыққа, техникалық жүйелерге және техникалық жүйелерге арналған нормативтік техникалық, пайдалану құжаттамасында көрсетілген нормативтік талаптарға сәйкес жөндеу және профилактикалық жұмыстарды, сондай-ақ техникалық қызмет көрсетуді жүргізуді қоса алғанда, ҒЗК ҒЗК техникалық және технологиялық объектілерін жұмысқа жарамды күйде, мақсаты бойынша пайдалануға дайын күйде ұстау жөніндегі жұмыстар мен іс-шаралар кешенін жүзеге асыру ҒЗК ҰБК объектілеріндегі агрегаттар, сынау және РКН-ны іске қосуға дайындау бойынша жұмыстар кешенін жүргізу.

    8. Кәсіптер карточкаларының тізімі:

    1) Авиациялық техника жөніндегі техник – 4 СБШ деңгейі;

    2) Зымыран-ғарыш техникасын және жерүсті ғарыш инфрақұрылымы объектілерін пайдалану және сынақтан өткізу жөніндегі инженер – 5 СБШ деңгейі;

    3) Топ жетекшісі (басқа да салаларда) – 6 СБШ деңгейі;

    4) Бөлімнің бастығы (басқа да салалардағы мамандандырылған) – 6 СБШ деңгейі;

    5) Бас инженер (басқа да салаларда) – 7 СБШ деңгейі;

    6) Орталық бастығы (басқа да салаларда) – 7 СБШ деңгейі.

    3-тарау. Кәсіптердің карточкалары

    9. «Авиа­ци­я­лық тех­ни­ка жө­нін­де­гі тех­ник» ма­манды­ғы­ның кар­точ­ка­сы
    Топ ко­ды:
    3115-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    3115-5-001
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Авиа­ци­я­лық тех­ни­ка жө­нін­де­гі тех­ник.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    4
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік­тің іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі: Тех­ни­ка­лық және кә­сіп­тік бі­лім бе­ру (ор­та дең­гей­де­гі ма­ман).
    Ма­манды­ғы:
    Ма­ши­на­лар мен жаб­дық­тар­ды пай­да­ла­ну және тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту (өнер­к­ә­сіп са­ла­ла­ры бой­ын­ша).
    Бі­лік­ті­лік:
    тех­ник-ме­ха­ник.
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    -
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    3115-5-002 - Авиа­ға­ры­штық ком­по­нент­тер жө­нін­де­гі тех­ник-жөн­де­у­ші.
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де РҚТ пай­да­ла­ну.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. ТК және СК-да бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды жа­рам­ды күй­де ұстау және Эд, НТД та­лап­та­ры­на сәй­кес мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын бо­лу жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу;
    2. ЭҚ та­лап­та­ры­на сәй­кес РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де ТК және СК-да бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу;
    3. Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, мү­лік пен ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­дың тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луын ба­қы­лау;
    4. Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын жүр­гі­зу.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1:
    ТК және СК-да бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды жа­рам­ды күй­де ұстау және ЭД, НТД та­лап­та­ры­на сәй­кес мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын бо­лу жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу.
    Дағ­ды 1:
    Тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын­да тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­ді, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­ті және тех­но­ло­ги­я­лық про­це­стер­дің қа­уіп­сіз­ді­гін сақ­тай оты­рып, жаб­дық­та жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де нор­ма­тив­тік және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да ай­қын­дал­ған тәр­тіп­пен құ­рал­дар­ды, құ­ры­л­ғы­лар­ды және ке­рек-жа­рақ­тар­ды қол­да­ну;
    2. Жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу және тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту ке­зін­де ба­қы­лау-өл­шеу ап­па­ра­ту­ра­сын, ас­пап­та­ры мен өл­шеу құ­рал­да­рын нор­ма­тив­тік және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да ай­қын­дал­ған тәр­тіп­пен жұ­мыстар­ды қол­да­ну жө­нін­де­гі нұс­қа­улық­тар мен орын­дау шар­тта­ры­на сәй­кес қол­да­ну;
    3. Сыз­ба­лар­ды, сыз­ба­лар­ды, тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын оқу;
    4. Нор­ма­тив­тік және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да ай­қын­дал­ған тәр­тіп­пен жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды, тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­ді және сы­нақ­тар­ды жүр­гі­зу үшін схе­ма­лар­ды жи­нау, мон­таж­дау;
    5. Бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та жұ­мыс жүр­гі­зу әді­сте­рі мен әді­сте­рін мең­ге­ру;
    6. Ара­лас жүй­е­лер­мен және аг­ре­гат­тар­мен өза­ра іс-қи­мыл жа­сай оты­рып, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та жұ­мыстар жүр­гі­зу;
    7. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­ты, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды нор­ма­тив­тік және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да ай­қын­дал­ған тәр­тіп­пен бап­та­уды, бап­та­уды, рет­те­уді жүр­гі­зу;
    8. Ең­бек қа­уіп­сіз­ді­гі және ең­бек­ті қор­ғау та­лап­та­ры­на, өнер­к­ә­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік нор­ма­ла­ры­на сәй­кес жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту ке­зін­де же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын қол­да­ну;
    9. Жа­ра­қат­тар мен жа­за­тай­ым оқи­ға­лар ке­зін­де ал­ғаш­қы ме­ди­ци­на­лық кө­мек көр­се­ту;
    10. Нор­ма­тив­тік және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да ай­қын­дал­ған та­лап­тар­ға сәй­кес пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Кә­сі­по­рын­ның, пай­да­ла­ну бө­лім­ше­сі­нің ұй­ым­дық-тех­но­ло­ги­я­лық құ­ры­лы­мы­ның про­фи­лі, ма­ман­да­нуы және ерекше­лік­те­рі, оның да­му пер­спек­ти­ва­ла­ры;
    2. Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға ЭД;
    3. Ла­у­а­зым­дық нұс­қа­улық­қа сәй­кес мін­дет­тер;
    4. Жаб­дық­ты пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі бас­шы­лық құ­жат­тар­дың та­лап­та­ры­на сәй­кес бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­тың құ­ра­мы, мақ­са­ты, құ­ры­лы­сы және пай­да­ла­ну қа­ғи­да­ла­ры, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды және тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­ді орын­дау ке­зін­де­гі қа­уіп­сіз­дік қа­ғи­да­ла­ры мен ша­ра­ла­ры;
    5. Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың бо­луын қа­был­дау - бе­ру және есеп­ке алу тәр­ті­бі;
    6. Нор­ма­тив­тік және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да, өнер­к­ә­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік, ең­бек­ті қор­ғау және қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау та­лап­та­рын­да ай­қын­дал­ған тәр­тіп­пен бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу тәр­ті­бі мен тех­но­ло­ги­я­сы;
    7. Бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та жұ­мыс жүр­гі­зу ке­зін­де ір­ге­лес жүй­е­лер­мен және аг­ре­гат­тар­мен өза­ра іс-қи­мыл жа­сау тәр­ті­бі;
    8. Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды сақ­тау тәр­ті­бі;
    9. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу про­це­сін­де бас­қа ма­ман­дар­мен және пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­мен және ұй­ым­да­ры­мен өза­ра іс-қи­мыл жа­сау тәр­ті­бі;
    10. Ақа­у­лар ве­до­мо­ста­рын жа­сау, ха­бар­ла­ма­лар­ды, ақа­у­лар ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды және жар­на­ма­лық ак­ті­лер­ді ре­сім­деу тәр­ті­бі, тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    11. Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың жұ­мысын­да­ғы ақа­у­лар мен ақа­у­лар­ды із­деу және жою тәр­ті­бі;
    12. Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту тәр­ті­бі;
    13. Жаб­дық­ты пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ру тәр­ті­бі;
    14. Мү­лік­ті алу­ға және есеп­тен шы­ға­ру­ға, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды алу­ға құ­жат­тар­ды дай­ын­дау тәр­ті­бі, олар­ды есеп­ке алу және есеп­тен шы­ға­ру бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    15. Жүр­гі­зі­ле­тін жұ­мыстар­ды бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға қо­сал­қы бөл­шек­тер­мен, құ­рал-сай­ман­дар­мен және ке­рек-жа­рақ­тар­мен қам­та­ма­сыз ету тәр­ті­бі;
    16. Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да өл­шеу құ­рал­да­рын тек­се­ру тәр­ті­бі мен мер­зім­де­рі;
    17. Құ­ра­мын­да ба­ға­лы ме­тал­дар бар бұй­ым­дар­ды есеп­ке алу тәр­ті­бі, олар­ды пай­да­ла­ну, есеп­тен шы­ға­ру және есеп­тен шы­ға­ру;
    18. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, тех­ни­ка қа­уіп­сіз­ді­гі, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­ке қар­сы қор­ғау, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау қа­ғи­да­ла­ры мен та­лап­та­ры;
    19. Жаб­дық­та жұ­мыс жүр­гі­зу ке­зін­де­гі қа­уіп­ті және жа­у­ап­ты опе­ра­ци­я­лар­дың тіз­бе­сі;
    20. Же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын қол­да­ну тәр­ті­бі.
    21. Тө­тен­ше жағ­дай­лар­да әре­кет ету тәр­ті­бі;
    22. Ал­ғаш­қы ме­ди­ци­на­лық кө­мек көр­се­ту ке­зін­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    ЭҚ та­лап­та­ры­на сәй­кес РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де ТК және СК-да бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу.
    Дағ­ды 1:
    Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да РКН құ­ра­с­ты­ру, ТК-да РКН тек­се­ру­лер мен сы­нақ­тар жүр­гі­зу, СК-да РКН-ны ба­стап­қы дай­ын­дау про­це­сін­де жұ­мыстар­ды, опе­ра­ци­я­лар­ды және іс-ша­ра­лар­ды орын­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де құ­рал­дар­ды, ай­ла­бұй­ым­дар мен ке­рек-жа­рақ­тар­ды қол­да­ну;
    3. РКН құ­ра­с­ты­ру, ТК-да РКН-ны тек­се­ру және сы­нау, СК-да РКН-ны ба­стап­қы дай­ын­дау про­це­сін­де жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу үшін тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да ме­ха­ни­ка­лық то­рап­тар мен схе­ма­лар­ды жи­нау;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың РКН құ­ра­с­ты­ру, ТК-да РКН-ны тек­се­ру және сы­нау, СК-да РКН-ны ба­стап­қы дай­ын­дау про­це­сін­де жұ­мыс іс­теу ке­зін­де про­це­стер­ді ба­қы­лау жүй­е­ле­рі­мен (ас­пап­тар­мен, ап­па­ра­ту­ра­мен, өл­шеу құ­рал­да­ры­мен) жұ­мыс іс­теу;
    5. Ір­ге­лес жүй­е­лер­мен және аг­ре­гат­тар­мен өза­ра іс-қи­мыл жа­сай оты­рып, бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та жұ­мыстар жүр­гі­зу;
    6. Нор­ма­тив­тік және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да ай­қын­дал­ған тәр­тіп­пен тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың жа­рам­ды­лы­ғы мен жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гіне тек­се­ру жүр­гі­зу;
    7. Нор­ма­тив­тік және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да ай­қын­дал­ған тәр­тіп­пен тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың ақа­у­ла­рын із­де­уді және жо­ю­ды жүр­гі­зу;
    8. Ең­бек қа­уіп­сіз­ді­гі және ең­бек­ті қор­ғау та­лап­та­ры­на, өнер­к­ә­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік нор­ма­ла­ры­на сәй­кес тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын қол­да­ну;
    9. Жа­ра­қат­тар мен жа­за­тай­ым оқи­ға­лар ке­зін­де ал­ғаш­қы ме­ди­ци­на­лық кө­мек көр­се­ту;
    10. Нор­ма­тив­тік және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да ай­қын­дал­ған та­лап­тар­ға сәй­кес пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да ТК және СК-да РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу про­це­сін­де жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    2. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де жұ­мыстың негіз­гі қа­ғи­дат­та­ры (тә­сіл­де­рі мен әді­сте­рі);
    3. РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың жұ­мысын бас­қа­ру және ба­қы­лау тәр­ті­бі;
    4. Бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та жұ­мыс жүр­гі­зу ке­зін­де ір­ге­лес жүй­е­лер­мен және аг­ре­гат­тар­мен өза­ра іс-қи­мыл жа­сау тәр­ті­бі;
    5. РКН іс­ке қо­сы­л­ған­нан кей­ін жаб­дық­ты ба­стап­қы күй­іне кел­ті­ру мақ­са­тын­да тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың тіз­бе­сі және олар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    6. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де­гі қа­уіп­ті және жа­у­ап­ты опе­ра­ци­я­лар­дың тіз­бе­сі;
    7. РКН іс­ке қо­су­ды және іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де­гі ық­ти­мал ава­ри­я­лық жағ­дай­лар­дың тіз­бе­сі. Ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі. Ава­ри­я­лық жағ­дай­лар­ды жою тәр­ті­бі;
    8. Же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын қол­да­ну тәр­ті­бі;
    9. Ал­ғаш­қы ме­ди­ци­на­лық кө­мек көр­се­ту ке­зін­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, мү­лік пен ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­дың тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луын ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да ай­қын­дал­ған тәр­тіп­пен бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күйі мен жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гіне тал­дау жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Сыз­ба­лар­ды, сыз­ба­лар­ды, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­ла­рын оқу;
    2. Тек­се­ру жүр­гі­зу ке­зін­де ЗИП құ­рал­да­рын, құ­ры­л­ғы­ла­ры мен ке­рек-жа­рақ­та­рын, өл­шеу ас­пап­та­рын, ба­қы­лау ап­па­ра­ту­ра­сын қол­да­ну;
    3. Пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да бел­гі­лен­ген па­ра­метр­лер­мен са­лы­стыр­ма­лы тал­дау жүр­гі­зу;
    4. Жаб­дық­тың тех­ни­ка­лық жай-күйі ту­ра­лы қо­ры­тын­ды мен қо­ры­тын­ды­лар­ды қа­лып­та­сты­ру, қа­зір­гі уа­қыт­та Жаб­дық­тың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін анық­тау;
    5. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да бел­гі­лен­ген уа­қыт ара­лы­ғы­на бел­гі­лен­ген ық­ти­мал­дық­пен ай­қын­дау;
    6. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын­да бе­рі­л­ген уа­қыт (ре­сурс) ара­лы­ғын ай­қын­дау, оның ішін­де Жаб­дық­тың жұ­мысқа қа­бі­лет­ті (жа­рам­ды) жай-күй­ін сақ­тау;
    7. Жаб­дық­тың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін тек­се­ру ке­зін­де жұ­мыстар­ды орын­дау ке­зін­де же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын пай­да­ла­ну;
    8. Ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі;
    9. Пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­мен жұ­мыс іс­теу тәр­ті­бі;
    2. ЗИП құ­рал­да­рын, құ­ры­л­ғы­ла­ры мен ке­рек-жа­рақ­та­рын, өл­шеу ас­пап­та­рын, ба­қы­лау ап­па­ра­ту­ра­сын қол­да­ну тәр­ті­бі;
    3. Жаб­дық­тың ағым­да­ғы тех­ни­ка­лық жай-күй­іне тал­дау жүр­гі­зу, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­на сәй­кес қо­ры­тын­ды­лар мен қо­ры­тын­ды­лар­ды қа­лып­та­сты­ру тәр­ті­бі;
    4. Жаб­дық­та жұ­мыс жүр­гі­зу ке­зін­де­гі қа­уіп­ті және жа­у­ап­ты опе­ра­ци­я­лар­дың тіз­бе­сі;
    5. Же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­рын қол­да­ну тәр­ті­бі;
    6. Тө­тен­ше жағ­дай­да­ғы іс-қи­мыл тәр­ті­бі;
    7. Пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын жүр­гі­зу тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 4:
    Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын жүр­гі­зу.
    Дағ­ды 1:
    Пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жаб­дық­та жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын тол­ты­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Кә­сі­по­рын­да қа­был­дан­ған нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ның және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес тех­ни­ка­лық жай-күй­ді және пай­да­ла­ну­ды есеп­ке алу жур­нал­да­рын, тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ға, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға фор­му­ляр­лар­ды, ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ға пас­порт­тар­ды тол­ты­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ға, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға, ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ға ар­нал­ған пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның құ­ра­мы;
    2. Жа­з­ба­лар­ды ен­гі­зу тәр­ті­бі мен ке­зең­ді­лі­гі, тех­ни­ка­лық жай-күй­ді және пай­да­ла­ну­ды есеп­ке алу жур­нал­да­рын, фор­му­ляр­лар­ды, ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ға пас­порт­тар­ды тол­ты­ру;
    3. Ар­найы, пай­да­ла­ну және анық­та­ма­лық құ­жат­та­ма­да, жұ­мыс нұс­қа­улық­та­рын­да қол­да­ны­ла­тын Тер­ми­но­ло­гия.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Ко­ман­да­да жұ­мыс іс­тей бі­лу;
    Тәр­тіп­ті­лік;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Уа­қыт­ты бас­қа­ру.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы.
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    6
    Зы­мы­ран-ға­рыш тех­ни­ка­сын және жер­де­гі ға­рыш ин­фра­құ­ры­лы­мы объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну және сы­нау жө­нін­де­гі ин­же­нер
    6
    Зы­мы­ран-ға­рыш тех­ни­ка­сын және жер­де­гі ға­рыш ин­фра­құ­ры­лы­мы объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі ин­же­нер
    10. «Зы­мы­ран-ға­рыш тех­ни­ка­сын және же­рү­сті ға­рыш ин­фра­құ­ры­лы­мы объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну және сы­нақ­тан өт­кі­зу жө­нін­де­гі ин­же­нер» кә­сіп­тің кар­точ­ка­сы
    Топ ко­ды:
    2144-5
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    2144-5-009
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Зы­мы­ран-ға­рыш тех­ни­ка­сын және же­рү­сті ға­рыш ин­фра­құ­ры­лы­мы объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну және сы­нақ­тан өт­кі­зу жө­нін­де­гі ин­же­нер.
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры бі­лім (ба­ка­лаври­ат, ма­ман дә­ре­же­сі, ор­ди­на­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 1 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    2144-5-009 - Зы­мы­ран-ға­рыш тех­ни­ка­сын және же­рү­сті ға­рыш ин­фра­құ­ры­лыы объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну және сы­нақ­тан өт­кі­зу жө­нін­де­гі ин­же­нер;
    2144-5-012 - Ға­рыш ин­же­не­рі.
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    РКТ және ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну мен сы­на­уды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. НКИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды (ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ды, жүй­е­лер­ді, аг­ре­гат­тар­ды және ап­па­ра­ту­ра жиын­тық­та­рын) жа­рам­ды күй­де және мақ­са­ты­на сай пай­да­ла­ну­ға дай­ын ұстау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, ті­ке­лей қа­ты­су және жүр­гі­зу­ді ба­қы­лау;
    2. РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де ТК және СК тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, орын­дау және ба­қы­лау;
    3. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін, сақ­та­луын ба­қы­лау, ақа­у­лар­ды жою, іс­тен шы­ғу се­беп­те­рін анық­тау, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды жөн­деу бой­ын­ша жұ­мыстар жүр­гі­зу;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­ға бас­шы­лық жа­сау.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1:
    НКИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды (ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ды, жүй­е­лер­ді, аг­ре­гат­тар­ды және ап­па­ра­ту­ра жиын­тық­та­рын) жа­рам­ды күй­де және мақ­са­ты­на сай пай­да­ла­ну­ға дай­ын ұстау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, ті­ке­лей қа­ты­су және жүр­гі­зу­ді ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    ЭД сәй­кес тех­ни­ка­лық жа­рам­ды жағ­дай­да ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­ді және аг­ре­гат­ты қол­дау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға ар­нал­ған нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­мен, схе­ма­лар­мен және сыз­ба­лар­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу жос­пар­ла­ры­на, кесте­ле­ріне ұсы­ны­стар әзір­леу;
    3. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету жос­пар­ла­рын әзір­леу және тү­зе­ту;
    4. Тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру­лар, дер­бес және ке­шен­ді сы­нақ­тар, жұ­мыс іс­те­уіне тек­се­ру­лер жүр­гізу­ге тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің аг­ре­гат­та­рын Құ­жат­та­ма­лық да­яр­ла­уды жүр­гі­зу;
    5. Пай­да­ла­ну және нор­ма­тив­тік-тех­ни­ка­лық құ­жат­тар­дың та­лап­та­ры­на қа­таң сәй­кест­ікте Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің аг­ре­гат­та­ры­на тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­ді, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, жүр­гі­зу және ба­қы­лау;
    6. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де ба­ғы­ны­сты ма­ман­дар­дың жұ­мысын ұй­ым­да­сты­ру және үй­ле­сті­ру;
    7. Ара­лас пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­мен өза­ра іс-қи­мыл жа­сай оты­рып, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру;
    8. Тех­ни­ка­лық нор­ма­тив­тік және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­на сәй­кес тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­ге кел­ті­ру және қа­жет­ті дай­ын­дық дә­ре­же­сін­де ұстап тұ­ру жө­нін­де­гі іс-ша­ра­лар­ды, опе­ра­ци­я­лар­ды орын­дау;
    9. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­ты, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды қол­да­ну­ға дай­ын күй­ін­де кел­ті­ру және қол­дау жө­нін­де­гі жұ­мыс про­це­сін­де ас­пап­ты, ай­ла­бұй­ым­дар­ды, өл­шеу құ­рал­да­рын, қа­жет­ті ас­пап­тар мен ап­па­ра­ту­ра­ны қол­да­ну;
    10. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың ақа­у­ла­рын, ақа­у­ла­рын із­деу және жою. Жөн­деу жұ­мыста­рын ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу;
    11. Тө­тен­ше жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де ба­ғы­ны­сты қыз­мет­кер­лер­ді бас­қа­ры­ңыз;
    12. Ұжым­дық және же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­рын қол­да­ны­ңыз;
    13. Апат­тар­дың се­беп­те­рін, жаб­дық­тың іс­тен шы­ғуын, сон­дай-ақ қыз­мет­кер­лер­дің жа­ра­қат алуын және ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ке­зін­де­гі жа­за­тай­ым оқи­ға­лар­ды тер­геп-тек­се­ру­ді жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    4. Кә­сі­по­рын­ның ұй­ым­дық-тех­но­ло­ги­я­лық құ­ры­лы­мы­ның про­фи­лі, ма­ман­да­нуы және ерекше­лік­те­рі;
    5. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың құ­ра­мы, мақ­са­ты, құ­ры­лы­мы, жал­пы си­патта­ма­ла­ры, тех­ни­ка­лық жай-күйі және пай­да­ла­ну қа­ғи­да­ла­ры;
    6. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды қа­уіп­сіз пай­да­ла­ну негіз­де­рі мен қа­ғи­дат­та­ры;
    7. Жаб­дық­тар­дың жұ­мысын жос­пар­лау және жөн­деу жұ­мыста­рын жүр­гі­зу, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды ұтым­ды пай­да­ла­ну тәр­ті­бі;
    8. Қыз­мет ба­ғы­ты бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар. Ар­найы және анық­та­ма­лық әде­би­ет­тер­де, өн­ді­рі­стік нұс­қа­улық­тар­да қол­да­ны­ла­тын Тер­ми­но­ло­гия;
    9. Тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру­ды, дер­бес және ке­шен­ді сы­нақ­тар­ды, жұ­мыс іс­те­уін тек­се­ру­ді жүр­гізу­ге тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­ты, ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­рын құ­жат­та­ма­лық және тех­ни­ка­лық да­яр­лау негіз­де­рі;
    10. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да­ғы, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да­ғы, ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де­гі жа­у­ап­ты және қа­уіп­ті опе­ра­ци­я­лар мен жұ­мыстар­дың тіз­бе­сі;
    11. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған және олар­ды жою ке­зін­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі;
    12. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын қол­да­ну тәр­ті­бі;
    13. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лар мен жа­за­тай­ым оқи­ға­лар­ға тер­геп-тек­се­ру жүр­гі­зу тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де ТК және СК тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, орын­дау және ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    ТК – да РКН құ­ра­с­ты­ру және сы­нау, СК-да РКН-ны ба­стап­қы дай­ын­дау және іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру, дай­ын­дау және жүр­гі­зу (орын­дау).
    Ма­шық­тар:
    1. РКН құ­ра­с­ты­ру про­це­сін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу, ТК-да РКН тек­се­ру­лер мен сы­нақ­тар жүр­гі­зу, СК-да РКН-ны ба­стап­қы да­яр­лау, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын жүр­гі­зу ке­зін­де­гі іс-ша­ра­лар мен опе­ра­ци­я­лар­дың тәр­ті­бін ай­қын­дай­тын тех­ни­ка­лық, нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. ТК-да РКН құ­ра­с­ты­ру және сы­нау және СК-да дай­ын­дау про­це­сте­рі­мен бай­ла­ны­сты за­ма­на­уи жаб­дық­тар­мен, ас­пап­тар­мен, ап­па­ра­ту­ра­мен және тех­но­ло­ги­я­лар­мен жұ­мыс іс­теу;
    3. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу мен ба­қы­ла­удың за­ма­на­уи жүй­е­ле­рі­мен жұ­мыс іс­теу;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­іне ба­қы­ла­уды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу;
    5. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың ақа­у­ла­рын із­де­уді және же­дел жо­ю­ды орын­дау;
    6. ТК-да РКН құ­ра­с­ты­ру және сы­нау, СК-да ба­стап­қы дай­ын­дық ке­зе­ңін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да іс-ша­ра­лар­ды, опе­ра­ци­я­лар­ды орын­да­уды және орын­да­уды ұй­ым­да­сты­ру;
    7. РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу про­це­сін­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың жұ­мысын ұй­ым­да­сты­ру және үй­ле­сті­ру;
    8. Тө­тен­ше жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де ба­ғы­ны­сты қыз­мет­кер­лер­ді бас­қа­ры­ңыз.
    9. Ұжым­дық және же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­рын қол­да­ны­ңыз;
    10. Апат­тар­дың, іс­тен шы­ғу­лар­дың, жаб­дық­тар­дың іс­тен шы­ғуы­ның се­беп­те­рін, сон­дай-ақ қыз­мет­кер­лер­дің жа­ра­қат­та­нуын және жа­за­тай­ым оқи­ға­лар­ды тер­ге­уді тер­геп-тек­се­ру­ді жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Кә­сі­по­рын­ның және пай­да­ла­ну бө­лім­ше­сі­нің бей­і­ні, ма­ман­да­нуы және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-тех­но­ло­ги­я­лық құ­ры­лы­мы­ның ерекше­лік­те­рі, оның да­му пер­спек­ти­ва­ла­ры;
    2. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну­ды ұй­ым­да­сты­ру жө­нін­де­гі қа­улы­лар, өкім­дер, бұй­рық­тар, бас­қа да бас­шы­лық және нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық құ­жат­тар;
    3. Та­лап­тар­ға, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық – өкім­дік құ­жат­та­ма­ға сәй­кес тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну қа­ғи­да­ла­ры, жұ­мыстар­ды орын­дау ке­зін­де­гі қа­уіп­сіз­дік қа­ғи­да­ла­ры мен ша­ра­ла­ры;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың құ­ра­мы, мақ­са­ты және құ­ры­лы­сы, олар­дың жал­пы тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры, тех­ни­ка­лық жай-күйі;
    5. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­мен, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­мен және аг­ре­гат­тар­мен жұ­мыс жүр­гі­зу тех­но­ло­ги­я­сы және РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де ара­лас жүй­е­лер­мен және аг­ре­гат­тар­мен өза­ра іс-қи­мыл жа­сау тәр­ті­бі;
    6. РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың жұ­мысын ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    7. Пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын жүр­гі­зу, ақа­у­лар ве­до­мо­ста­рын жа­сау, ха­бар­ла­ма­лар­ды, ақа­у­лар ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды және жар­на­ма­лық ак­ті­лер­ді және бас­қа да тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ны ре­сім­деу тәр­ті­бі;
    8. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу үшін мү­лік­ті, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды алу­ға және есеп­тен шы­ға­ру­ға құ­жат­тар­ды дай­ын­дау тәр­ті­бі, олар­ды есеп­ке алу және есеп­тен шы­ға­ру тәр­ті­бі;
    9. Құ­ра­мын­да ба­ға­лы ме­тал­дар бар бұй­ым­дар­ды есеп­ке алу тәр­ті­бі, олар­ды пай­да­ла­ну, есеп­тен шы­ға­ру және есеп­тен шы­ға­ру;
    10. Ең­бек­ті қор­ғау, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өрт­тен қор­ғау ере­же­ле­рі мен та­лап­та­ры;
    11. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да­ғы, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да­ғы, ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де­гі жа­у­ап­ты және қа­уіп­ті опе­ра­ци­я­лар мен жұ­мыстар­дың тіз­бе­сі;
    12. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған және олар­ды жою ке­зін­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі;
    13. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын қол­да­ну тәр­ті­бі;
    14. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лар мен жа­за­тай­ым оқи­ға­лар­ға тер­геп-тек­се­ру жүр­гі­зу тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін, сақ­та­луын ба­қы­лау, ақа­у­лар­ды жою, іс­тен шы­ғу се­беп­те­рін анық­тау, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды жөн­деу бой­ын­ша жұ­мыстар жүр­гі­зу.
    Дағ­ды 1:
    ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луы­на ба­ға­лау жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. РКН құ­ра­с­ты­ру про­це­сін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де­гі іс-ша­ра­лар мен опе­ра­ци­я­лар­дың тәр­ті­бін ай­қын­дай­тын тех­ни­ка­лық, нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тек­се­ру кесте­ле­ріне ұсы­ны­стар ен­гі­зу;
    3. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луын мо­ни­то­рин­гі­леу мен ба­қы­ла­удың за­ма­на­уи жүй­е­ле­рі­мен жұ­мыс іс­теу;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­іне ба­ға­лау жүр­гі­зу;
    5. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың ақа­у­ла­рын із­де­уді және же­дел жо­ю­ды жүр­гі­зу;
    6. Жаб­дық­тың ақа­у­ла­ры­ның, іс­тен шы­ғуы­ның, іс­тен шы­ғуы­ның се­беп­те­ріне тал­дау жүр­гі­зу, олар­дың ал­дын алу жө­нін­де­гі іс-ша­ра­лар жос­па­рын әзір­леу. жар­на­ма­лау жұ­мыста­рын жүр­гі­зу;
    7. Бюл­ле­тень­дер бой­ын­ша тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пы­сық­та­уды жүр­гі­зу;
    8. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру, тех­ни­ка­лық ди­а­гно­сти­ка­лау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу;
    9. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту бой­ын­ша жұ­мыстар жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың құ­ра­мы, мақ­са­ты мен құ­ры­лы­мы, жұ­мыс прин­ципте­рі, олар­дың жал­пы тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры, тех­ни­ка­лық жағ­дайы;
    2. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­дың түр­ле­рі;
    3. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луын мо­ни­то­ринг­теу және ба­қы­лау жүй­е­ле­рі­мен жұ­мыс іс­теу тәр­ті­бі;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың ақа­у­ла­рын, іс­тен шы­ғу­ла­ры мен іс­тен шы­ғу­ла­рын із­деу, се­беп­те­рін тал­дау және жою тәр­ті­бі;
    5. Тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру, тех­ни­ка­лық ди­а­гно­сти­ка­лау, тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі. тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар;
    6. Бюл­ле­тень­дер бой­ын­ша жаб­дық­тар­ды пы­сық­тау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    7. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 4:
    Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­ға бас­шы­лық жа­сау.
    Дағ­ды 1:
    Ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың жұ­мысын жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, үй­ле­сті­ру және ба­қы­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Кә­сі­по­рын­ның жал­пы жос­пар­ла­ры мен жұ­мыс кесте­ле­ріне сәй­кес пай­да­ла­ну бө­лім­ше­сі­нің ба­ғы­ны­сты қыз­мет­кер­ле­рі­нің жұ­мысын жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    3. Пай­да­ла­ну бө­лім­ше­сі­нің жұ­мыс жос­пар­ла­рын же­ке­ле­ген мін­дет­тер­ге бө­лу және олар­ды ат­қа­ра­тын ла­у­а­зым­да­ры­на, бі­лік­ті­лі­гіне, дағ­ды­ла­ры мен дағ­ды­ла­ры­на сәй­кес ба­ғы­ны­сты пер­со­нал ара­сын­да бө­лу;
    4. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін орын­дау ке­зін­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың жұ­мысын үй­ле­сті­ру: пай­да­ла­ну­ға бе­ру, мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­ге кел­ті­ру, мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­де ұстау, мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну (РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу), сақ­тау, та­сы­мал­дау, жөн­деу, пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ру, есеп­тен шы­ға­ру және кә­де­ге жа­ра­ту;
    5. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық – өкім­дік құ­жат­та­ма­ға сәй­кес ба­ғы­ны­сты пер­со­нал жүр­гі­зе­тін жұ­мыстар­ды ма­те­ри­ал­дық – тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­ді жүр­гі­зу;
    6. Жұ­мыс түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де қа­был­дан­ған қам­та­ма­сыз ету нор­ма­ла­ры­на сәй­кес жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де қа­жет­ті ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­ды же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­ры­мен қам­та­ма­сыз ету. Олар­ды пай­да­ла­ну­ды ба­қы­лау;
    7. Кон­струк­тор­лық, жо­ба­лық және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­ті, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік жө­нін­де­гі нор­ма­лар мен ере­же­лер­ді, та­би­ғат қор­ғау ор­ган­да­ры­ның та­лап­та­рын жүр­гі­зу ке­зін­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың сақ­та­луын ба­қы­лау;
    8. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де ава­ри­я­лық жағ­дай туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың іс-қи­мыл­да­ры­на бас­шы­лық жа­сау.
    Бі­лім­дер:
    1. Құ­ра­мы, мақ­са­ты, тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды орын­дау тәр­ті­бі, тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да ТК және СК – да РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­ры ке­зе­ңін­де­гі жұ­мыс тәр­ті­бі;
    2. Кә­сі­по­рын­ның және пай­да­ла­ну бө­лім­ше­сі­нің штат­тық құ­ры­лы­мы;
    3. Пай­да­ла­ну бө­лім­ше­сі­нің пер­со­на­лы­на қой­ы­ла­тын бі­лік­ті­лік та­лап­та­ры;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу­ді жос­пар­лау тәр­ті­бі;
    5. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру – тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ға сәй­кес ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну про­це­сін­де жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру, үй­ле­сті­ру және ба­қы­лау тәр­ті­бі;
    6. Жүр­гі­зі­ле­тін жұ­мыстар­ды ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету тәр­ті­бі;
    7. Пер­со­нал­ды же­ке қор­ға­ну құ­рал­да­ры­мен қам­та­ма­сыз ету тәр­ті­бі мен нор­ма­ла­ры. Же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­рын пай­да­ла­ну тәр­ті­бі;
    8. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыс жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау нор­ма­ла­ры мен та­лап­та­ры;
    9. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жүр­гі­зі­ле­тін қа­уіп­ті және жа­у­ап­ты опе­ра­ци­я­лар­дың тіз­бе­сі;
    10. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ке­зін­де ава­ри­я­лық жағ­дай туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Ын­ты­мақ­та­стық және өза­ра іс-қи­мыл;
    Стра­те­ги­я­лық ой­лау;
    Ко­ман­да­да жұ­мыс іс­тей бі­лу;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Уа­қыт­ты бас­қа­ру.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы.
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    6
    Топ ба­стығы (бас­қа об­лы­стар­да)
    6
    Бө­лім ба­стығы (бас­қа са­ла­лар­да ма­ман­дан­ды­ры­л­ған)
    6
    Пай­да­ла­ну бө­лі­мі­нің ба­стығы
    6
    Бас ин­же­нер (бас­қа са­ла­лар­да)
    11. «Топ же­тек­ші­сі (бас­қа да са­ла­лар­да)» ма­манды­ғы­ның кар­точ­ка­сы
    Топ ко­ды:
    1329-1
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    1329-1-022
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Топ же­тек­ші­сі (бас­қа да са­ла­лар­да).
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік­тің іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    «Бас­шы­лар, ма­ман­дар және бас­қа да қыз­мет­ші­лер ла­у­а­зым­да­ры­ның бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау ми­ни­стрі­нің 2020 жы­л­ғы 30 жел­тоқ­сан­да­ғы № 553 бұй­ры­ғы (Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның Әді­лет ми­ни­стр­лі­гін­де 2020 жы­л­ғы 31 жел­тоқ­сан­да № 22003 бо­лып тір­кел­ді). 1-па­ра­граф. Бри­га­да (топ) ба­стығы (же­тек­ші­сі).
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі: жо­ға­ры бі­лім. Жо­ға­ры бі­лім (ба­ка­лаври­ат, ма­ман дә­ре­же­сі, ор­ди­на­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 3 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    РКТ және ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну мен сы­на­уды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды (ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ды, жүй­е­лер­ді, аг­ре­гат­тар­ды және ап­па­ра­ту­ра жиын­тық­та­рын) жа­рам­ды күй­де және мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын ұстау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    2. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, орын­дау және ба­қы­лау;
    3. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін және сақ­та­луын ба­қы­лау, ақа­улық­тар­ды жою, іс­тен шы­ғу се­беп­те­рін анық­тау, жөн­деу, сон­дай-ақ тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­ты, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды, топ­қа жа­рам­ды күй­де бе­кі­ті­л­ген мү­лік пен ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды қол­дау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру;
    4. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де топ­тың ба­ғы­ны­сты пер­со­на­лы­на бас­шы­лық ету.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1: Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды (ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ды, жүй­е­лер­ді, аг­ре­гат­тар­ды және ап­па­ра­ту­ра жиын­тық­та­рын) жа­рам­ды күй­де және мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын ұстау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1: ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де топ­қа бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­ты тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де ұстау және мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға дай­ын бо­лу жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға ар­нал­ған нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­мен, схе­ма­лар­мен және сыз­ба­лар­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу жос­пар­ла­ры­на, кесте­ле­ріне ұсы­ны­стар әзір­леу;
    3. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу­ді ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету жос­пар­ла­ры­на ұсы­ны­стар әзір­леу;
    4. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру­лар, дер­бес және ке­шен­ді сы­нақ­тар, жұ­мыс іс­те­уіне тек­се­ру­лер жүр­гізу­ге Құ­жат­та­ма­лық да­яр­ла­уды жүр­гі­зу;
    5. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды, ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ды тұ­рақ­ты тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де ұстау және мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға дай­ын бо­лу жө­нін­де­гі жұ­мыстар­дың жүр­гі­зі­лу­ін ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    6. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луы­на ба­қы­лау жүр­гі­зу;
    7. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да, топ­қа бе­кі­ті­л­ген ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­дің және жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рі­нің мі­нез-құл­қын ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    8. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту бой­ын­ша жұ­мыстар ке­ше­нін жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    9. Бар­лық есеп бе­ру құ­жат­та­рын жа­сай оты­рып, жар­на­ма­лық жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ры­ңыз және ба­қы­ла­ңыз;
    10. Бюл­ле­тень­дер және тех­ни­ка­лық ше­шім­дер (тех­ни­ка­лық тап­сыр­ма­лар) бой­ын­ша топ­тың тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­ры­на пы­сық­та­у­лар жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    11. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның жай-күй­ін және оның пай­да­ла­ну­ға жа­рам­ды­лы­ғын ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру;
    12. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген Ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­дың қыз­мет­тік үй-жай­ла­рын кү­тіп-ұста­уды және дұ­рыс пай­да­ла­ну­ды ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    13. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес топ­тың жұ­мыс орын­да­ры­ның жаб­дық­та­луын ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    14. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыс жүр­гі­зер ал­дын­да топ қыз­мет­кер­ле­рін же­ке қор­ға­ныш құ­рал­да­ры­мен қам­та­ма­сыз ету­ді, олар­ды есеп­ке алу­ды және жа­рам­ды­лы­ғын ба­қы­ла­уды ұй­ым­да­сты­ру;
    15. Ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­ге бюд­жет­тік өті­нім­ді қа­лып­та­сты­ру, топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тұ­рақ­ты тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де ұстау, мақ­са­ты мен пай­да­ла­нуы бой­ын­ша қол­да­ну­ға дай­ын бо­лу үшін ұсы­ны­стар дай­ын­дау;
    16. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген ҰБК объ­ек­ті­ле­рін (жаб­дық­тар­ды, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды) өнер­к­ә­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік са­рап­та­ма­сын жүр­гізу­ге, қа­уіп­ті өн­ді­рі­стік объ­ек­ті­лер­ді бір­дей­лен­ді­ру­ге, са­рап­та­ма аяқ­тал­ған­нан кей­ін бар­лық есеп­тік құ­жат­тар­ды ре­сім­дей оты­рып, уәкі­лет­ті ор­ган­да есеп­ке қо­ю­ға дай­ын­дау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу;
    17. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын­да бел­гі­лен­ген өл­шеу құ­рал­да­рын есеп­ке алу мен ба­қы­ла­уды жүр­гі­зу, олар­ды уақ­ты­лы тек­се­ру­ді жос­пар­лау;
    18. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу үшін есеп ай­ы­ры­су пер­со­на­лын дай­ын­да­уды ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    19. Нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық - өкім­дік құ­жат­тар­дың та­лап­та­ры­на сәй­кес Топ­қа бе­кі­ті­л­ген ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де са­бақ­тас пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің және Бөгде ұй­ым­дар­дың пер­со­на­лы­мен өза­ра іс-қи­мыл­ды ұй­ым­да­сты­ру;
    20.Жо­ға­ры са­па­лы жұ­мыстар­дың бел­гі­лен­ген мер­зім­де, жо­ға­ры тех­ни­ка­лық дең­гей­де орын­да­луын қам­та­ма­сыз ету.
    Бі­лім­дер:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    4. Кә­сі­по­рын мен топ­тың ұй­ым­дық-тех­но­ло­ги­я­лық құ­ры­лы­мы­ның про­фи­лі, ма­ман­да­нуы және ерекше­лік­те­рі;
    5. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың құ­ра­мы, мақ­са­ты, құ­ры­лы­мы, жал­пы си­патта­ма­ла­ры, тех­ни­ка­лық жағ­дайы және пай­да­ла­ну ере­же­ле­рі;
    6. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды қа­уіп­сіз пай­да­ла­ну негіз­де­рі мен қа­ғи­дат­та­ры;
    7. Жаб­дық­тар­дың жұ­мысын жос­пар­лау және жөн­деу жұ­мыста­рын жүр­гі­зу, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды ұтым­ды пай­да­ла­ну тәр­ті­бі;
    8. Бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та пай­да­ла­ну жұ­мыста­рын жүр­гі­зу үшін мү­лік пен ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды алу тәр­ті­бі. Олар­ды есеп­ке алу және есеп­тен шы­ға­ру жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды тү­ген­деу жө­нін­де­гі ко­мис­си­я­ның жұ­мыс тәр­ті­бі, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­дың қоз­ға­лы­сын ба­қы­лау;
    9. Топ қыз­ме­ті­нің ба­ғы­ты бой­ын­ша анық­та­ма­лық ма­те­ри­ал­дар. Ар­найы және анық­та­ма­лық әде­би­ет­тер­де, өн­ді­рі­стік нұс­қа­улық­тар­да қол­да­ны­ла­тын Тер­ми­но­ло­гия;
    10. Жұ­мыстар­ды жос­пар­лау, тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту, жөн­деу жұ­мыста­рын жүр­гі­зу, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын ұтым­ды пай­да­ла­ну прин­ципте­рі мен әді­сте­рі;
    11. Тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру­ды, дер­бес және ке­шен­ді сы­нақ­тар­ды, жұ­мыс іс­те­уін тек­се­ру­ді жүр­гізу­ге тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­ты, ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­рын құ­жат­та­ма­лық және тех­ни­ка­лық да­яр­лау негіз­де­рі;
    12. Жар­на­ма­лық жұ­мысты жүр­гі­зу тәр­ті­бі: ха­бар­ла­ма­лар­ды, ақа­у­лар ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды ре­сім­деу, ақа­у­лар ті­зім­де­ме­ле­рін және жар­на­ма­лық ак­ті­лер­ді жа­сау, тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­ла­рын жүр­гі­зу (пы­сық­тау және тол­ты­ру);
    13. Ақа­у­лар ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды, ха­бар­ла­ма­лар­ды ре­сім­деу, ақа­у­лар ті­зім­де­ме­ле­рін және жар­на­ма­лық ак­ті­лер­ді жа­сау, тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын жүр­гі­зу (пы­сық­тау және тол­ты­ру) тәр­ті­бі;
    14. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да­ғы, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да­ғы, ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де­гі жа­у­ап­ты және қа­уіп­ті опе­ра­ци­я­лар мен жұ­мыстар­дың тіз­бе­сі;
    15. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ке­зін­де ара­лас пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­мен және Та­рап­тар­дың 9-ұй­ым­да­ры­мен өза­ра іс-қи­мыл жа­сау тәр­ті­бі;
    16. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған және олар­ды жою ке­зін­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі;
    17. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын қол­да­ну тәр­ті­бі;
    18. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лар мен жа­за­тай­ым оқи­ға­лар­ға тер­геп-тек­се­ру жүр­гі­зу тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, орын­дау және ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    Топ­қа бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­ты ТК-да РКН құ­ра­с­ты­ру және сы­нау, СК-да РКН-ны ба­стап­қы дай­ын­дау бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жүр­гізу­ге дай­ын­дау.
    Ма­шық­тар:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу, ТК-да ТКН-ны тек­се­ру және сы­нау, СК-да ТКН-ны ба­стап­қы дай­ын­дау, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын жүр­гі­зу ке­зін­де­гі іс-ша­ра­лар мен опе­ра­ци­я­лар­дың тәр­ті­бін ай­қын­дай­тын тех­ни­ка­лық, нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. ТК-да РКН құ­ра­с­ты­ру және сы­нау, СК-да ба­стап­қы дай­ын­дық, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­ры ке­зе­ңін­де топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та , тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да іс-ша­ра­лар­ды, опе­ра­ци­я­лар­ды ұй­ым­да­сты­ру және орын­дау;
    3. Топ пер­со­на­лы­ның нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­рын сақ­та­уын, кон­струк­тор­лық, жо­ба­лау және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­тің, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия нор­ма­ла­ры мен қа­ғи­да­ла­ры­ның, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау та­лап­та­ры­ның сақ­та­луын ба­қы­лау;
    4. ТК-да РКН құ­ра­с­ты­ру және сы­нау және СК-да дай­ын­дау про­це­сте­рі­мен бай­ла­ны­сты за­ма­на­уи жаб­дық­тар­мен, ас­пап­тар­мен, ап­па­ра­ту­ра­мен және тех­но­ло­ги­я­лар­мен жұ­мыс іс­теу;
    5. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу мен ба­қы­ла­удың за­ма­на­уи жүй­е­ле­рі­мен жұ­мыс іс­теу;
    6. РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу про­це­сін­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың жұ­мысын ұй­ым­да­сты­ру және үй­ле­сті­ру;
    7. Тө­тен­ше жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де ба­ғы­ны­сты қыз­мет­кер­лер­ді бас­қа­ры­ңыз;
    8. Ұжым­дық және же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­рын қол­да­ны­ңыз;
    9. Апат­тар­дың, іс­тен шы­ғу­лар­дың, ақа­у­лар­дың, жаб­дық­тың іс­тен шы­ғуы­ның се­беп­те­рін тек­се­ру­ді жүр­гі­зу;
    10. Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыс жүр­гі­зу про­це­сін­де топ пер­со­на­лы­ның жа­ра­қат­та­нуы мен мер­ті­гу се­беп­те­рін тер­геп-тек­се­ру­ді, сон­дай-ақ жа­за­тай­ым оқи­ға­лар­ды тер­геп-тек­се­ру­ді жүр­гі­зу;
    11.Жо­ға­ры са­па­лы жұ­мыстар­дың бел­гі­лен­ген мер­зім­де, жо­ға­ры тех­ни­ка­лық дең­гей­де орын­да­луын қам­та­ма­сыз ету.
    Бі­лім­дер:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да ТК және СК-да РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу про­це­сін­де жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру және тәр­ті­бі;
    2. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де опе­ра­ци­я­лар­ды орын­дау қа­ғи­дат­та­ры (тә­сіл­де­рі мен әді­сте­рі);
    3. РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың жұ­мысын бас­қа­ру, үй­ле­сті­ру және ба­қы­лау тәр­ті­бі;
    4. Бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та жұ­мыс жүр­гі­зу ке­зін­де ір­ге­лес жүй­е­лер­мен және аг­ре­гат­тар­мен өза­ра іс-қи­мыл­ды ұй­ым­да­сты­ру және тәр­ті­бі;
    5. РКН іс­ке қо­сы­л­ған­нан кей­ін жаб­дық­ты ба­стап­қы күй­іне кел­ті­ру мақ­са­тын­да тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың тіз­бе­сі, олар­ды орын­дау тәр­ті­бі және олар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру;
    6. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де­гі қа­уіп­ті және жа­у­ап­ты опе­ра­ци­я­лар­дың тіз­бе­сі;
    7. РКН іс­ке қо­су және іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да­ғы, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да­ғы ық­ти­мал ава­ри­я­лық жағ­дай­лар­дың тіз­бе­сі. Ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі. Ава­ри­я­лық жағ­дай­лар­ды жою тәр­ті­бі;
    8. Же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын қол­да­ну тәр­ті­бі;
    9. Ал­ғаш­қы ме­ди­ци­на­лық кө­мек көр­се­ту ке­зін­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін және сақ­та­луын ба­қы­лау, ақа­улық­тар­ды жою, іс­тен шы­ғу се­беп­те­рін анық­тау, жөн­деу, сон­дай-ақ тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­ты, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды, топ­қа жа­рам­ды күй­де бе­кі­ті­л­ген мү­лік пен ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды қол­дау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру.
    Дағ­ды 1:
    ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де­гі жаб­дық­тар то­бы­на бе­кі­ті­л­ген тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луы­на ба­қы­лау жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. РКН құ­ра­с­ты­ру про­це­сін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де­гі іс-ша­ра­лар мен опе­ра­ци­я­лар­дың тәр­ті­бін ай­қын­дай­тын тех­ни­ка­лық, нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тек­се­ру кесте­ле­рін жа­сау және тү­зе­ту;
    3. Топ қыз­мет­кер­ле­рін тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луын мо­ни­то­рин­гі­леу мен ба­қы­ла­удың за­ма­на­уи жүй­е­ле­рі­мен жұ­мыс іс­те­у­ге оқы­ту және жұ­мыс іс­теу;
    4. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну, ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­ға сәй­кес тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін тек­се­ру­ді және қол­да­уды ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    5. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың ақа­у­ла­рын із­де­уді және же­дел жо­ю­ды ұй­ым­да­сты­ру және қам­та­ма­сыз ету;
    6. Жаб­дық­тың ақа­у­ла­ры­ның, іс­тен шы­ғуы­ның, іс­тен шы­ғуы­ның се­беп­те­ріне тал­дау жүр­гі­зу, олар­дың ал­дын алу жө­нін­де­гі іс-ша­ра­лар жос­па­рын әзір­леу, жар­на­ма­лау жұ­мыста­рын жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру;
    7. Бюл­ле­тень­дер бой­ын­ша тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пы­сық­та­уды ұй­ым­да­сты­ру;
    8. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру, тех­ни­ка­лық ди­а­гно­сти­ка­лау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­дың жүр­гі­зі­лу­ін ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    9. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    10.Жо­ға­ры са­па­лы жұ­мыстар­дың бел­гі­лен­ген мер­зім­де, жо­ға­ры тех­ни­ка­лық дең­гей­де орын­да­луын қам­та­ма­сыз ету.
    Бі­лім­дер:
    1. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың құ­ра­мы, мақ­са­ты мен құ­ры­лы­мы, жұ­мыс прин­ципте­рі, олар­дың жал­пы тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры, тех­ни­ка­лық жағ­дайы;
    2. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­дің, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    3. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луын мо­ни­то­рин­гі­леу және ба­қы­лау жүй­е­ле­рі­мен жұ­мыс іс­теу тә­сіл­де­рі мен әді­сте­рі, тәр­ті­бі;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың ақа­у­ла­рын, бұ­зы­лу­ла­рын, іс­тен шы­ғу­ла­ры мен іс­тен шы­ғу­ла­рын із­де­уді, тал­да­уды және жо­ю­ды ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    5. Тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру, тех­ни­ка­лық ди­а­гно­сти­ка­лау, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі мен ұй­ым­да­сты­ры­луы;
    6. Бюл­ле­тень­дер бой­ын­ша жаб­дық­тар­ды пы­сық­тау бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру және тәр­ті­бі;
    7. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі мен ұй­ым­да­сты­ры­луы.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 4:
    ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де топ­тың ба­ғы­ны­сты пер­со­на­лы­на бас­шы­лық ету.
    Дағ­ды 1:
    Топ­тың ба­ғы­ны­шты қыз­мет­кер­ле­рі­нің жұ­мысын бас­қа­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Кә­сі­по­рын­ның ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­сы­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Кә­сі­по­рын­ның жал­пы жос­пар­ла­ры мен жұ­мыс кесте­ле­ріне сәй­кес бө­лім­нің ба­ғы­ны­сты қыз­мет­кер­ле­рі­нің жұ­мысын жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    3. Топ­тың жұ­мыс жос­пар­ла­рын же­ке мін­дет­тер­ге бө­лу және олар­ды ат­қа­ра­тын ла­у­а­зым­да­ры­на, бі­лік­ті­лі­гіне, дағ­ды­ла­ры мен дағ­ды­ла­ры­на сәй­кес ба­ғы­ны­сты пер­со­нал ара­сын­да бө­лу;
    4. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін орын­дау ке­зін­де топ­тың жұ­мысын үй­ле­сті­ру: пай­да­ла­ну­ға бе­ру, мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­ге кел­ті­ру, мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­де ұстау, мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну (РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу), сақ­тау, та­сы­мал­дау, жөн­деу, пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ру, есеп­тен шы­ға­ру және кә­де­ге жа­ра­ту;
    5. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­ға сәй­кес топ жүр­гі­зе­тін жұ­мыстар­ды ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­ді ұй­ым­да­сты­ру;
    6. Жұ­мыс түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де қа­был­дан­ған қам­та­ма­сыз ету нор­ма­ла­ры­на сәй­кес жұ­мыс жүр­гі­зу ке­зін­де қа­жет­ті же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­ры­мен топ пер­со­на­лын қам­та­ма­сыз ету­ді ұй­ым­да­сты­ру. Олар­ды пай­да­ла­ну­ды ба­қы­лау;
    7. Кон­струк­тор­лық, жо­ба­лық және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­ті, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік жө­нін­де­гі нор­ма­лар мен ере­же­лер­ді, та­би­ғат қор­ғау ор­ган­да­ры­ның та­лап­та­рын жүр­гі­зу ке­зін­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың сақ­та­луын ба­қы­лау;
    8. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де ава­ри­я­лық жағ­дай туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың іс-қи­мыл­да­ры­на бас­шы­лық жа­сау;
    9. Топ­та­ғы бос ла­у­а­зым­дар­ға кан­ди­дат­тар­ды ірік­теу бой­ын­ша ұсы­ны­стар ен­гі­зу;
    10.Жо­ға­ры са­па­лы жұ­мыстар­дың бел­гі­лен­ген мер­зім­де, жо­ға­ры тех­ни­ка­лық дең­гей­де орын­да­луын қам­та­ма­сыз ету.
    Бі­лім­дер:
    1. Құ­ра­мы, мақ­са­ты, тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды орын­дау тәр­ті­бі, ТК және СК – да РКН-ны іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыс іс­теу тәр­ті­бі;
    2. Кә­сі­по­рын­ның, пай­да­ла­ну бө­лім­ше­сі­нің, топ­тың штат­тық құ­ры­лы­мы;
    3. Топ қыз­мет­кер­ле­ріне қой­ы­ла­тын бі­лік­ті­лік та­лап­та­ры;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да, ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де жұ­мыстар жүр­гі­зу­ді жос­пар­лау тәр­ті­бі;
    5. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру – тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ға сәй­кес тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін дай­ын­дау және жүр­гі­зу про­це­сін­де жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру­дың, үй­ле­сті­ру­дің және ба­қы­ла­удың прин­ципте­рі мен әді­сте­рі;
    6. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да, ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де жүр­гі­зі­ле­тін жұ­мыстар­ды ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету тәр­ті­бі мен нор­ма­ла­ры;
    7. Пер­со­нал­ды же­ке қор­ға­ну құ­рал­да­ры­мен қам­та­ма­сыз ету тәр­ті­бі мен нор­ма­ла­ры. Же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­рын пай­да­ла­ну тәр­ті­бі;
    8. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыс жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік және са­ни­та­рия, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау нор­ма­ла­ры мен та­лап­та­ры;
    9. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жүр­гі­зі­ле­тін қа­уіп­ті және жа­у­ап­ты опе­ра­ци­я­лар­дың тіз­бе­сі;
    10. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ке­зін­де ава­ри­я­лық жағ­дай туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    -
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Ын­ты­мақ­та­стық және өза­ра іс-қи­мыл;
    Стра­те­ги­я­лық ой­лау;
    Ко­ман­да­да жұ­мыс іс­тей бі­лу;
    Ана­ли­ти­ка­лық ой­лау;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы.
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    6
    Ор­та­лық ба­стығы (бас­қа об­лы­стар­да)
    6
    Бас ин­же­нер (бас­қа са­ла­лар­да)
    6
    Бө­лім ба­стығы (бас­қа са­ла­лар­да ма­ман­дан­ды­ры­л­ған)
    6
    Пай­да­ла­ну бө­лі­мі­нің ба­стығы
    12. «Бө­лім­нің ба­стығы (бас­қа да са­ла­лар­да­ғы ма­ман­дан­ды­ры­л­ған)» ма­манды­ғы­ның кар­точ­ка­сы
    Топ ко­ды:
    1329-1
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    1329-1-028
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Бө­лім­нің ба­стығы (бас­қа да са­ла­лар­да­ғы ма­ман­дан­ды­ры­л­ған).
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    6
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі: Жо­ға­ры бі­лім (ба­ка­лаври­ат, ма­ман дә­ре­же­сі, ор­ди­на­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 4 жыл, оның ішін­де ор­та буын бас­шы­лық ла­у­а­зым­да­рын­да ке­мін­де 1 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    1329-1-047 - Пай­да­ла­ну бө­лі­мі­нің ба­стығы.
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    РКТ және ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну мен сы­на­уды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды (ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ды, жүй­е­лер­ді, аг­ре­гат­тар­ды және ап­па­ра­ту­ра жиын­тық­та­рын) жа­рам­ды күй­де және нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­де ұстау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­дың жүр­гі­зі­лу­ін жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    2. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, орын­дау және ба­қы­лау;
    3. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, мү­лік пен ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін ба­қы­лау, сақ­та­луын және пай­да­ла­ну се­нім­ді­лі­гін ба­ға­лау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, сон­дай-ақ ақа­у­лар­ды, іс­тен шы­ғу се­беп­те­рін жою, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды жөн­деу жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де топ­қа бе­кі­ті­л­ген аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де бө­лім­нің ба­ғы­ны­сты пер­со­на­лы­на бас­шы­лық жа­сау.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1:
    Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды (ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ды, жүй­е­лер­ді, аг­ре­гат­тар­ды және ап­па­ра­ту­ра жиын­тық­та­рын) жа­рам­ды күй­де және нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­де ұстау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­дың жүр­гі­зі­лу­ін жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де, мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға дай­ын ұстау бой­ын­ша жұ­мыстар жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға ар­нал­ған нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­мен, схе­ма­лар­мен және сыз­ба­лар­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыс жүр­гі­зу жос­пар­ла­рын, кесте­ле­рін әзір­леу;
    3. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету жос­пар­ла­рын әзір­леу;
    4. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру­ды, дер­бес және ке­шен­ді сы­нақ­тар­ды, жұ­мыс іс­те­уіне тек­се­ру­лер­ді жүр­гізу­ге Құ­жат­та­ма­лық да­яр­ла­уды жүр­гі­зу­ді ба­қы­лау;
    5. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды, ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­ды тұ­рақ­ты тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де ұстау және мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға дай­ын бо­лу жө­нін­де­гі жұ­мыстар­дың жүр­гі­зі­лу­ін ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    6. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луын ба­қы­ла­уды қам­та­ма­сыз ету;
    7. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да, ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­дің және жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рі­нің жү­ріс-тұ­ры­сын ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    8. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың ақа­у­ла­рын, ақа­у­ла­рын із­де­уді және жо­ю­ды ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау. Жөн­деу жұ­мыста­рын жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    9. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту бой­ын­ша жұ­мыстар ке­ше­нін жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    10. Жар­на­ма­лық жұ­мыстың жүр­гі­зі­лу­ін ұй­ым­да­сты­ру , қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау, есеп­тік құ­жат­тар­дың жа­са­луын ба­қы­лау;
    11. Бюл­ле­тень­дер және тех­ни­ка­лық ше­шім­дер (тех­ни­ка­лық тап­сыр­ма­лар) бой­ын­ша бө­лім­нің тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­ры­на пы­сық­та­у­лар жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    12. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның жай-күй­ін және оның пай­да­ла­ну­ға жа­рам­ды­лы­ғын ба­қы­ла­уды жү­зе­ге асы­ру;
    13. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген Ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­дың қыз­мет­тік үй-жай­ла­рын кү­тіп ұстау мен пай­да­ла­ну­ды ба­қы­лау;
    14. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­та­ма та­лап­та­ры­на сәй­кес бө­лім­нің жұ­мыс орын­да­рын жаб­дық­та­уды ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    15. Бө­лім қыз­мет­кер­ле­рін же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­ры­мен қам­та­ма­сыз ету­ді ұй­ым­да­сты­ру, олар­дың есе­бін жүр­гі­зу­ді және жа­рам­ды­лы­ғын ба­қы­ла­уды ба­қы­лау;
    16. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­ге бюд­жет­тік өті­нім қа­лып­та­сты­ру;
    17. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­рын өнер­к­ә­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік са­рап­та­ма­сын жүр­гізу­ге, қа­уіп­ті өн­ді­рі­стік объ­ек­ті­лер­ді бір­дей­лен­ді­ру­ге, са­рап­та­ма аяқ­тал­ған­нан кей­ін бар­лық есеп­тік құ­жат­тар­ды ре­сім­дей оты­рып, уәкі­лет­ті ор­ган­да есеп­ке қо­ю­ға дай­ын­дау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру;
    18. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да бел­гі­лен­ген өл­шеу құ­рал­да­ры­ның есе­бін ба­қы­ла­уды жүр­гі­зу, олар­ды уақ­ты­лы тек­се­ру­ді жос­пар­лау және ұй­ым­да­сты­ру;
    19. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да бар­лық жұ­мыс түр­ле­рін жүр­гі­зу үшін есеп ай­ы­ры­су пер­со­на­лын дай­ын­да­уды жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    20. Нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық - өкім­дік құ­жат­тар­дың та­лап­та­ры­на сәй­кес ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін­де жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де са­бақ­тас пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі мен Бөгде ұй­ым­дар­дың өза­ра іс-қи­мы­лын ұй­ым­да­сты­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    4. Кә­сі­по­рын мен бө­лім­нің ұй­ым­дық-тех­но­ло­ги­я­лық құ­ры­лы­мы­ның про­фи­лі, ма­ман­да­нуы және ерекше­лік­те­рі;
    5. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың құ­ра­мы, мақ­са­ты, құ­ры­лы­мы, жал­пы си­патта­ма­ла­ры, тех­ни­ка­лық жай-күйі және пай­да­ла­ну қа­ғи­да­ла­ры;
    6. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды қа­уіп­сіз пай­да­ла­ну негіз­де­рі мен қа­ғи­дат­та­ры;
    7. Жұ­мыстар­ды жос­пар­лау, тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту, жөн­деу жұ­мыста­рын жүр­гі­зу, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын ұтым­ды пай­да­ла­ну прин­ципте­рі мен әді­сте­рі;
    8. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да пай­да­ла­ну жұ­мыста­рын жүр­гі­зу үшін мү­лік пен ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды алу тәр­ті­бі. Олар­ды есеп­ке алу және есеп­тен шы­ға­ру бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ға тү­ген­деу жүр­гі­зу тәр­ті­бі, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­дың қоз­ға­лы­сын ба­қы­лау;
    9. Тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру­ды, тех­ни­ка­лық ди­а­гно­сти­ка­ла­уды, ав­то­ном­ды және ке­шен­ді сы­нақ­тар­ды, жұ­мыс іс­те­уін тек­се­ру­ді жүр­гізу­ге тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­ты, ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­рын құ­жат­та­ма­лық және тех­ни­ка­лық да­яр­лау тәр­ті­бі;
    10. Жар­на­ма­лық жұ­мысты ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу тәр­ті­бі: ха­бар­ла­ма­лар­ды, ақа­у­лар ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды ре­сім­деу, ақа­у­лар мен жар­на­ма­лық ак­ті­лер­дің ве­до­мо­ста­рын жа­сау, тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­ла­рын жүр­гі­зу (пы­сық­тау және тол­ты­ру);
    11. Ақа­у­лар ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды, ха­бар­ла­ма­лар­ды ре­сім­деу, ақа­у­лар ті­зім­де­ме­ле­рін және жар­на­ма­лық ак­ті­лер­ді жа­сау, тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын жүр­гі­зу (пы­сық­тау және тол­ты­ру) тәр­ті­бі;
    12. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да­ғы, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да­ғы, ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де­гі жа­у­ап­ты және қа­уіп­ті опе­ра­ци­я­лар мен жұ­мыстар­дың тіз­бе­сі;
    13. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ке­зін­де ара­лас пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­мен және бөгде ұй­ым­дар­мен өза­ра іс-қи­мыл жа­сау тәр­ті­бі;
    14. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де пер­со­нал­дың іс-қи­мы­лын ұй­ым­да­сты­ру және тәр­ті­бі;
    15. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын қол­да­ну тәр­ті­бі;
    16. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де ава­ри­я­лар мен жа­за­тай­ым оқи­ға­лар­ды тер­геп-тек­се­ру­ді жүр­гі­зу тәр­ті­бі мен ұй­ым­да­сты­ры­луы.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, орын­дау және ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да ТК-да ТКН құ­ра­с­ты­ру және сы­нау, СК-да ТКН-ны ба­стап­қы да­яр­лау ке­зе­ңін­де жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу, ТК-да ТКН-ны тек­се­ру және сы­нау, СК-да ТКН-ны ба­стап­қы дай­ын­дау, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын жүр­гі­зу ке­зін­де­гі іс-ша­ра­лар мен опе­ра­ци­я­лар­дың тәр­ті­бін ай­қын­дай­тын тех­ни­ка­лық, нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. ТК-да РКН құ­ра­с­ты­ру және сы­нау, СК-да ба­стап­қы дай­ын­дық, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­ры ке­зе­ңін­де бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да іс-ша­ра­лар­дың , опе­ра­ци­я­лар­дың орын­да­луын жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    3. Пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­рын сақ­та­уын, кон­струк­тор­лық, жо­ба­лау және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­тің, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия нор­ма­ла­ры мен қа­ғи­да­ла­ры­ның, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау та­лап­та­ры­ның сақ­та­луын қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    4. ТК-да РКН құ­ра­с­ты­ру және сы­нау және СК-да дай­ын­дау про­це­сте­рі­мен бай­ла­ны­сты за­ма­на­уи жаб­дық­тар­мен, ас­пап­тар­мен, ап­па­ра­ту­ра­мен және тех­но­ло­ги­я­лар­мен жұ­мыс іс­теу;
    5. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін мо­ни­то­рин­гі­леу мен ба­қы­ла­удың за­ма­на­уи жүй­е­ле­рі­мен жұ­мыс іс­теу;
    6. РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу про­це­сін­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың жұ­мысын ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және үй­ле­сті­ру.
    7. Тө­тен­ше жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­ды ұй­ым­да­сты­ру және бас­қа­ру;
    8. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де жұ­мыстар жүр­гі­зу про­це­сін­де ұжым­дық және же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­рын қол­да­ну­ды қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау.
    9. Апат­тар­дың, іс­тен шы­ғу­лар­дың, ақа­у­лар­дың, жаб­дық­тың іс­тен шы­ғуы­ның се­беп­те­рін тек­се­ру­ді ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу;
    10. Бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыс жүр­гі­зу про­це­сін­де топ пер­со­на­лы­ның жа­ра­қат­та­нуы мен мер­ті­гу­і­нің се­беп­те­рін тер­ге­уді, сон­дай-ақ жа­за­тай­ым оқи­ға­лар­ды тер­ге­уді ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу.
    Бі­лім­дер:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да ТК және СК-да РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу про­це­сін­де жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру және қам­та­ма­сыз ету тәр­ті­бі;
    2. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де опе­ра­ци­я­лар­ды орын­дау қа­ғи­дат­та­ры (тә­сіл­де­рі мен әді­сте­рі);
    3. Ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі. РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың жұ­мысын бас­қа­ру, үй­ле­сті­ру және ба­қы­лау;
    4. Бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та жұ­мыс жүр­гі­зу ке­зін­де көр­ші­лес пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­мен және бөгде ұй­ым­дар­мен өза­ра іс-қи­мыл­ды ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    5. РКН іс­ке қо­сы­л­ған­нан кей­ін Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды ба­стап­қы күй­іне кел­ті­ру­ді ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау тәр­ті­бі;
    6. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де­гі қа­уіп­ті және жа­у­ап­ты опе­ра­ци­я­лар­дың тіз­бе­сі;
    7. РКН іс­ке қо­су және іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да­ғы, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да­ғы ық­ти­мал ава­ри­я­лық жағ­дай­лар­дың тіз­бе­сі;
    8. Ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі. Ава­ри­я­лық жағ­дай­лар­ды жою жө­нін­де­гі іс-ша­ра­лар­ды ұй­ым­да­сты­ру және өт­кі­зу тәр­ті­бі;
    9. Же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын қол­да­ну тәр­ті­бі;
    10. Ал­ғаш­қы ме­ди­ци­на­лық кө­мек көр­се­ту ке­зін­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, мү­лік пен ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін ба­қы­лау, сақ­та­луын және пай­да­ла­ну се­нім­ді­лі­гін ба­ға­лау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, сон­дай-ақ ақа­у­лар­ды, іс­тен шы­ғу се­беп­те­рін жою, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды жөн­деу жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру.
    Дағ­ды 1:
    ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де­гі тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­іне ба­ға­лау жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. РКН құ­ра­с­ты­ру про­це­сін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де­гі іс-ша­ра­лар мен опе­ра­ци­я­лар­дың тәр­ті­бін ай­қын­дай­тын тех­ни­ка­лық, нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тек­се­ру жос­пар­ла­рын, кесте­ле­рін әзір­леу;
    3. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луын ба­ға­лау және қол­дау жө­нін­де­гі жұ­мысты ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың ақа­у­ла­рын із­де­уді және жо­ю­ды ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    5. Жаб­дық­тың ақа­у­ла­ры­ның, іс­тен шы­ғуы­ның, іс­тен шы­ғуы­ның се­беп­те­рін тал­да­уды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу, олар­дың ал­дын алу бой­ын­ша іс-ша­ра­лар жос­па­рын әзір­леу, жар­на­ма­лау жұ­мыста­рын жүр­гі­зу;
    6. Бюл­ле­тень­дер бой­ын­ша тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пы­сық­та­уды ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    7. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру, тех­ни­ка­лық ди­а­гно­сти­ка­лау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­дың тәр­ті­бін ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    8. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау.
    Бі­лім­дер:
    1. Бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың құ­ра­мы, мақ­са­ты мен құ­ры­лы­мы, жұ­мыс прин­ципте­рі, олар­дың жал­пы тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры, тех­ни­ка­лық жағ­дайы;
    2. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­дің, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    3. Топ­қа бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күйі мен сақ­та­луын мо­ни­то­рин­гі­леу және ба­қы­лау жүй­е­ле­рі­мен жұ­мыс іс­теу тә­сіл­де­рі мен әді­сте­рі, тәр­ті­бі;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың ақа­у­ла­рын, бұ­зы­лу­ла­рын, іс­тен шы­ғу­ла­ры мен іс­тен шы­ғу­ла­рын із­де­сті­ру­ді, тал­да­уды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    5. Тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру, тех­ни­ка­лық ди­а­гно­сти­ка­лау, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    6. Бюл­ле­тень­дер бой­ын­ша жаб­дық­тар­ды пы­сық­тау бой­ын­ша жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    7. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі мен ұй­ым­да­сты­ры­луы.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 4:
    Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де топ­қа бе­кі­ті­л­ген аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де бө­лім­нің ба­ғы­ны­сты пер­со­на­лы­на бас­шы­лық жа­сау.
    Дағ­ды 1:
    Бө­лім­нің ба­ғы­ны­сты қыз­мет­кер­ле­рі­нің жұ­мысын жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, үй­ле­сті­ру және ба­қы­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу.
    2. Кә­сі­по­рын­ның жал­пы жос­пар­ла­ры мен жұ­мыс кесте­ле­ріне сәй­кес бө­лім­нің ба­ғы­ны­сты қыз­мет­кер­ле­рі­нің жұ­мысын жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    3. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін орын­дау ке­зін­де бө­лім­нің пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның жұ­мысын ба­қы­лау және үй­ле­сті­ру: пай­да­ла­ну­ға бе­ру, мақ­са­ты­на қа­рай пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­ге кел­ті­ру, мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­де ұстау, мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну (РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу), сақ­тау, та­сы­мал­дау, жөн­деу, пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ру, есеп­тен шы­ға­ру және кә­де­ге жа­ра­ту;
    4. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­ға сәй­кес бө­лім­нің пай­да­ла­ну пер­со­на­лы жүр­гі­зе­тін жұ­мыстар­ды жос­пар­лау, ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­ді ұй­ым­да­сты­ру;
    5. Жұ­мыс түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де қа­был­дан­ған қам­та­ма­сыз ету нор­ма­ла­ры­на сәй­кес жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де қа­жет­ті же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­ры­мен топ пер­со­на­лын қам­та­ма­сыз ету­ді жос­пар­лау және ұй­ым­да­сты­ру. Олар­ды пай­да­ла­ну­ды ба­қы­лау;
    6. Кон­струк­тор­лық, жо­ба­лық және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­ті, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік жө­нін­де­гі нор­ма­лар мен ере­же­лер­ді, та­би­ғат қор­ғау ор­ган­да­ры­ның та­лап­та­рын жүр­гі­зу ке­зін­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың сақ­та­луын ба­қы­лау;
    7. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де ава­ри­я­лық жағ­дай туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де ба­ғы­ны­сты пер­со­нал­дың іс-қи­мыл­да­ры­на бас­шы­лық жа­сау;
    8. Бі­лік­ті­лік та­лап­та­ры­на сәй­кес бө­лім­де бос ла­у­а­зым­дар­ға кан­ди­дат­тар­ды қа­ра­уды және ірік­те­уді жүр­гі­зу;
    9. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну, ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­та­ма­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес, сон­дай-ақ кон­струк­тор­лық, жо­ба­лау және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­ті, ең­бек­ті қор­ғау жө­нін­де­гі нор­ма­лар мен қа­ғи­да­лар­ды, өн­ді­рі­стік тәр­тіп­ті сақ­тай оты­рып, бө­лім­ге бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің аг­ре­гат­та­рын­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін орын­да­уда бө­лім­нің пай­да­ла­ну пер­со­на­лын да­яр­ла­уды ұй­ым­да­сты­ру­ға және ба­қы­ла­у­ға са­ни­та­рия, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы, та­би­ғат қор­ғау ор­ган­да­ры­ның, тех­ни­ка­лық қа­да­ға­лау ор­ган­да­ры­ның та­лап­та­ры.
    Бі­лім­дер:
    1. Құ­ра­мы, мақ­са­ты, тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды орын­дау тәр­ті­бі, тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да, ҰКО объ­ек­ті­ле­рін­де, ТК және СК – да РКН-ны іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын­да жұ­мыстар жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    2. Кә­сі­по­рын­ның, бө­лім­нің штат­тық құ­ры­лы­мы;
    3. Бө­лім қыз­мет­кер­ле­ріне қой­ы­ла­тын бі­лік­ті­лік та­лап­та­ры;
    4. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру – тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ға сәй­кес тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін дай­ын­дау және жүр­гі­зу про­це­сін­де жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру­дың, үй­ле­сті­ру­дің және ба­қы­ла­удың прин­ципте­рі мен әді­сте­рі;
    5. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да, ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де жүр­гі­зі­ле­тін жұ­мыстар­ды ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету тәр­ті­бі мен нор­ма­ла­ры;
    6. Пер­со­нал­ды же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­ры­мен қам­та­ма­сыз ету, ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­ры­мен жи­нақ­тау тәр­ті­бі мен нор­ма­ла­ры. Же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын пай­да­ла­ну тәр­ті­бі;
    7. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де­гі Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік және са­ни­та­рия, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау нор­ма­ла­ры мен та­лап­та­ры;
    8. ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рін­де және аг­ре­гат­та­рын­да жүр­гі­зі­ле­тін қа­уіп­ті және жа­у­ап­ты опе­ра­ци­я­лар­дың тіз­бе­сі;
    9. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ке­зін­де ава­ри­я­лық жағ­дай туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Ын­ты­мақ­та­стық және өза­ра іс-қи­мыл;
    Стра­те­ги­я­лық ой­лау;
    Ана­ли­ти­ка­лық ой­лау;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Уа­қыт­ты бас­қа­ру;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы.
    СБШ ішін­де­гі бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    7
    Фи­ли­ал ди­рек­то­ры
    7
    Тех­ни­ка­лық ди­рек­тор
    6
    Ор­та­лық ба­стығы (бас­қа об­лы­стар­да)
    13. «Бас ин­же­нер (бас­қа са­ла­лар­да)» ма­манды­ғы­ның кар­точ­ка­сы
    Топ ко­ды:
    1329-1
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    1329-1-002
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Бас ин­же­нер (бас­қа да са­ла­лар­да).
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    7
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    «Бас­шы­лар, ма­ман­дар және бас­қа да қыз­мет­ші­лер ла­у­а­зым­да­ры­ның бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғын бе­кі­ту ту­ра­лы» Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау ми­ни­стрі­нің 2020 жы­л­ғы 30 жел­тоқ­сан­да­ғы № 553 бұй­ры­ғы (Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның Әді­лет ми­ни­стр­лі­гін­де 2020 жы­л­ғы 31 жел­тоқ­сан­да № 22003 бо­лып тір­кел­ген). 15-па­ра­граф. Бас ин­же­нер.
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі: Жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша ке­мін­де 10 жыл, оның ішін­де бас­шы­лық ла­у­а­зым­дар­да ке­мін­де 5 жыл жұ­мыс.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    РКТ объ­ек­ті­ле­рі мен ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­ни­ка­лық пай­да­ла­ны­луын ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­на­тын бө­лім­ше­лер­дің жұ­мысын жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және үй­ле­сті­ру;
    2. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, орын­дау және ба­қы­лау;
    3. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де, мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­де ұста­уын ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    4. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің аг­ре­гат­та­рын пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі пер­со­на­лы­ның өза­ра іс-қи­мы­лын ұй­ым­да­сты­ру және жұ­мысын үй­ле­сті­ру.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1:
    Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­на­тын бө­лім­ше­лер­дің жұ­мысын жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және үй­ле­сті­ру.
    Дағ­ды 1:
    Опе­ра­ци­я­лық бө­лім­ше­лер­де­гі өн­ді­рі­стік про­це­стер­ді жос­пар­лау және ұй­ым­да­сты­ру, ре­сур­стар­ды жос­пар­лау және бас­қа­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да, пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу тәр­ті­бін ай­қын­дай­тын тех­ни­ка­лық, нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық – өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рі­нің орын­да­луын жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    3. Пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­рын сақ­та­уын, кон­струк­тор­лық, жо­ба­лау және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­тің, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия нор­ма­ла­ры мен қа­ғи­да­ла­ры­ның, пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін орын­дау ке­зін­де қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау та­лап­та­ры­ның сақ­та­луын қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    4. ҒЗК тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын, жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­рын, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рін, ғи­ма­рат­та­ры мен құ­ры­лы­ста­рын тұ­рақ­ты тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де ұстау және мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға дай­ын бо­лу жө­нін­де­гі пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рін­де пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    5. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де­гі пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің пай­да­ла­ну қыз­ме­ті­нің бар­лық түр­ле­рін жал­пы­лау және тал­дау;
    6. ҒЗК тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­ры, жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­ры, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі, ғи­ма­рат­та­ры мен құ­ры­лы­ста­ры ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту бой­ын­ша жұ­мыстар ке­ше­нін жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    7. ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін тұ­рақ­ты тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де ұста­уды, мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға және пай­да­ла­ну­ға әзір­лік­ті ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­ге бюд­жет­тік өті­нім­ді қа­лып­та­сты­ру үшін пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нен ұсы­ны­стар дай­ын­да­уды ұй­ым­да­сты­ру;
    8. ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін өнер­к­ә­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік са­рап­та­ма­сын жүр­гізу­ге, қа­уіп­ті өн­ді­рі­стік объ­ек­ті­лер­ді сәй­кестен­ді­ру­ге, са­рап­та­ма аяқ­тал­ған­нан кей­ін бар­лық есеп­тік құ­жат­тар­ды ре­сім­дей оты­рып, уәкі­лет­ті ор­ган­да есеп­ке қо­ю­ға дай­ын­дау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жос­пар­ла­уды және орын­да­уды ұй­ым­да­сты­ру­ды жү­зе­ге асы­ру;
    9. Бар­лық есеп­тік құ­жат­тар­ды жа­сай оты­рып, ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де жар­на­ма жұ­мыста­рын жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    10. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да, пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­ріне бе­кі­ті­л­ген ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рін­де, олар­ды тек­се­ру­ді жос­пар­ла­уда бел­гі­лен­ген өл­шеу құ­рал­да­рын есеп­ке алу­ды және пай­да­ла­ну­ды ба­қы­ла­уды ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    11. ҒЗК ғи­ма­рат­та­ры мен құ­ры­лы­ста­ры­ның тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын­да, жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­рын­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рін­де жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу үшін пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің есеп ай­ы­ры­су пер­со­на­лын да­яр­ла­уды, сон­дай-ақ олар­дың ең­бек қа­уіп­сіз­ді­гі және ең­бек­ті қор­ғау қа­ғи­да­ла­рын, Тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­ті сақ­та­уын ұй­ым­да­сты­ру;
    12. ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рін бір­ле­сіп пай­да­ла­ну ке­зін­де­гі өза­ра іс-қи­мыл тәр­ті­бі мә­се­ле­ле­рі бой­ын­ша нор­ма­тив­тік құ­жат­тар­дың та­лап­та­ры­на сәй­кес Бөгде ұй­ым­дар­дың пер­со­на­лы­мен өза­ра іс-қи­мыл­ды ұй­ым­да­сты­ру;
    13. Ұй­ым­ды қай­та құ­ру және жаң­ғыр­ту, өн­ді­рі­стің қор­ша­ған ор­та­ға зи­ян­ды әсе­рін бол­дыр­мау, та­би­ғи ре­сур­стар­ды ұқып­ты қол­да­ну, қа­уіп­сіз ең­бек жағ­дай­ла­рын жа­сау және өн­ді­рі­стің тех­ни­ка­лық мә­де­ни­е­тін кө­те­ру бой­ын­ша ша­ра­лар­ды дай­ын­да­уды бас­қа­ру;
    14. Жа­ңа тех­ни­ка мен тех­но­ло­ги­я­ны ен­гі­зу­дің жос­пар­ла­рын әзір­леу мен іс­ке асы­ру­ды, ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-тех­ни­ка­лық іс-ша­ра­лар­ды, ғы­лы­ми-зерт­теу және тә­жі­ри­бе­лік-өнер­тап­қы­штық жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру;
    15. Жо­ба­лық ше­шім­дер­дің ти­ім­ді­лі­гін, өн­ді­рі­сті уақ­ты­лы және са­па­лы дай­ын­да­уды, жаб­дық­ты тех­ни­ка­лық пай­да­ла­ну­ды, жөн­де­уді және жаң­ғыр­ту­ды, өнім­ді (та­у­ар­лар­ды, жұ­мыстар мен қыз­мет­тер­ді) дай­ын­дау және өн­ді­ру ба­ры­сын­да жо­ға­ры са­па­ға же­ту­ді қам­та­ма­сыз ету;
    16. Жұ­мыс­шы­лар мен ма­ман­дар­ды оқы­ту­ды және бі­лік­ті­лі­гін жо­ғар­ла­ту­ды ұй­ым­да­сты­ра­ды және пер­со­нал­ды дай­ын­да­удың үне­мі же­тіл­ді­рі­лу­ін қам­та­ма­сыз ету.
    Бі­лім­дер:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    4. Кә­сі­по­рын­ның штат­тық құ­ры­лы­мы, ма­ман­да­нуы және ұй­ым­дық-тех­но­ло­ги­я­лық құ­ры­лы­мы­ның ерекше­лік­те­рі. Ең­бек тәр­ті­бі ере­же­ле­рі;
    5. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де­гі тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың жал­пы құ­ра­мы, мақ­са­ты, жал­пы си­патта­ма­ла­ры, тех­ни­ка­лық жай-күйі және пай­да­ла­ну қа­ғи­да­ла­ры;
    6. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды қа­уіп­сіз пай­да­ла­ну негіз­де­рі мен қа­ғи­дат­та­ры;
    7. Тех­но­ло­ги­я­лық опе­ра­ци­я­лар­ды орын­дау ке­зін­де пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның (аг­ре­гат­та­ры­ның, жүй­е­ле­рі мен бө­лім­ше­ле­рі­нің) кон­струк­тив­тік ерекше­лік­те­рі, жұ­мыс мақ­са­ты мен ре­жим­де­рі, пай­да­ла­ну қа­ғи­да­ла­ры және өза­ра іс-қи­мыл тәр­ті­бі;
    8. ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін, оның ішін­де қа­уіп­ті өн­ді­рі­стік объ­ек­ті­лер­ді пай­да­ла­ну­ды ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    9. Жаб­дық­тар­дың жұ­мысын жос­пар­лау және жөн­деу жұ­мыста­рын жүр­гі­зу, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды ұтым­ды пай­да­ла­ну тәр­ті­бі;
    10. Бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­та пай­да­ла­ну жұ­мыста­рын жүр­гі­зу үшін мү­лік пен ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды алу тәр­ті­бі. Олар­ды есеп­ке алу және есеп­тен шы­ға­ру жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бі, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды тү­ген­деу жө­нін­де­гі ко­мис­си­я­ның жұ­мыс тәр­ті­бі, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­дың қоз­ға­лы­сын ба­қы­лау;
    11. НКИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну, өн­ді­рі­стік нұс­қа­улық­тар бой­ын­ша ар­найы және анық­та­ма­лық әде­би­ет­тер­де қол­да­ны­ла­тын Тер­ми­но­ло­гия;
    12. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да­ғы, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да­ғы, ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де­гі жа­у­ап­ты және қа­уіп­ті опе­ра­ци­я­лар мен жұ­мыстар­дың тіз­бе­сі;
    13. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ке­зін­де бөгде ұй­ым­дар­мен өза­ра іс-қи­мыл­ды жос­пар­лау және тәр­ті­бі;
    14. Мү­лік пен ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды алу­ға өті­нім­дер­ді ре­сім­деу және бе­ру, олар­ды есеп­ке алу және есеп­тен шы­ға­ру жө­нін­де­гі жұ­мысты жүр­гі­зу тәр­ті­бі, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­ды тү­ген­деу жө­нін­де­гі ко­мис­си­я­ның жұ­мыс тәр­ті­бі, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­дың қоз­ға­лы­сын ба­қы­лау.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес РКН іс­ке қо­су­ды, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, орын­дау және ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да ТК – да РКН құ­ра­с­ты­ру және сы­нау, СК-да РКН-ны ба­стап­қы дай­ын­дау, сон­дай-ақ іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де жұ­мыстар жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. РКН іс­ке қо­су­ды және іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын жүр­гізу­ге дай­ын­дық ке­зе­ңін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бін ай­қын­дай­тын тех­ни­ка­лық, нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға және қа­жет­ті дай­ын­дық дә­ре­же­сін­де қол­да­у­ға дай­ын­дық бой­ын­ша пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ін жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және үй­ле­сті­ру;
    3. РКН іс­ке қо­су және іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де тех­но­ло­ги­я­лық опе­ра­ци­я­лар­ды орын­дау ке­зін­де пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің өза­ра іс-қи­мы­лын жүй­е­леу және ба­қы­лау;
    4. РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зін­де пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің өнер­к­ә­сіп кә­сі­по­рын­да­ры­мен және КБ-мен өза­ра іс-қи­мы­лын ұй­ым­да­сты­ру және үй­ле­сті­ру;
    5. РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу бой­ын­ша жұ­мыстар­ды құ­жат­та­ма­лық ре­сім­де­уді жүр­гі­зу;
    6. Жүр­гі­зі­л­ген жұ­мыстар­дың нәти­же­ле­рін тал­дау және нәти­же­лер бой­ын­ша қо­ры­тын­ды­лар, ше­шім­дер дай­ын­дау;
    7. Жұ­мыстар­ды орын­дау ке­зін­де пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­рын сақ­та­уын, кон­струк­тор­лық, жо­ба­лау және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­тің, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия нор­ма­ла­ры мен қа­ғи­да­ла­ры­ның, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау та­лап­та­ры­ның сақ­та­луын ба­қы­лау;
    8. Ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның іс-қи­мы­лын ұй­ым­да­сты­ру және үй­ле­сті­ру;
    9. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де жұ­мыстар жүр­гі­зу про­це­сін­де ұжым­дық және же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­рын қол­да­ну­ды қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау;
    10. Апат­тар­дың, іс­тен шы­ғу­лар­дың, ақа­у­лар­дың, жаб­дық­тың іс­тен шы­ғуы­ның се­беп­те­рін тек­се­ру­ді ұй­ым­да­сты­ру;
    11. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыс жүр­гі­зу про­це­сін­де пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның жа­ра­қат алу және за­қым­да­ну се­беп­те­рін тер­геп-тек­се­ру­ді, сон­дай-ақ жа­за­тай­ым оқи­ға­лар­ды тер­геп-тек­се­ру­ді ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    12. Кә­сіп­тік мә­се­ле­лер­ді ше­шу үшін қа­жет­ті ақ­па­рат­ты өз бе­тін­ше із­деу, тал­дау және ба­ға­лау.
    Бі­лім­дер:
    1. РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жұ­мыстар­ды (опе­ра­ци­я­лар­ды) жос­пар­лау прин­ципте­рі мен әді­сте­рі;
    2. РКН іс­ке қо­су­ды және іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу – қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау мен жүр­гі­зу­дің ауы­суы­на пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің жұ­мысын қам­та­ма­сыз ету тәр­ті­бі мен түр­ле­рі;
    3. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу тәр­ті­бі. тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар РКН іс­ке қо­су­ды және іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін­де;
    4. РКН-ны іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де кә­сі­по­рын­ның көр­ші­лес пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің өза­ра іс-қи­мы­лын жос­пар­лау және ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    5. РКН дай­ын­дау және іс­ке қо­су ке­зін­де өнер­к­ә­сіп кә­сі­по­рын­да­ры­мен (ұй­ым­да­ры­мен) және КБ-мен өза­ра іс-қи­мыл­ды жос­пар­лау және ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    6. ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­ры­ның, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­ры­ның құ­ра­мын, құ­ры­лы­мын, прин­ципте­рі мен жұ­мыс тех­но­ло­ги­я­сын кә­сіп­тік бі­лу;
    7. РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды құ­жат­та­ма­лық ре­сім­деу тәр­ті­бі. Қыз­мет­тік (тех­ни­ка­лық) хат ал­ма­су, іс жүр­гі­зу әдіс­на­ма­сын бі­лу;
    8. Ең­бек қа­уіп­сіз­ді­гі және ең­бек­ті қор­ғау та­лап­та­ры, өнер­к­ә­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік нор­ма­ла­ры. жа­у­ап­кер­ші­лік ай­ма­ғы ше­гін­де тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп және қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау;
    9. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де штат­тан тыс және ава­ри­я­лық жағ­дай­лар туын­да­ған кез­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де, мақ­са­ты бой­ын­ша пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­де ұста­уын ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың тех­ни­ка­лық жай-күй­ін ба­қы­лау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу.
    Ма­шық­тар:
    1. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де­гі тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де іс-ша­ра­лар мен опе­ра­ци­я­лар­ды жүр­гі­зу тәр­ті­бін ай­қын­дай­тын тех­ни­ка­лық, нор­ма­тив­тік және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, объ­ек­ті­лер­дің тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­ры­ның тех­ни­ка­лық жай-күй­іне мер­зім­ді тек­се­ру­лер жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру
    ОН­КИ, ав­то­ном­ды, ке­шен­ді сы­нақ­тар жүр­гі­зу, бел­гі­лен­ген нор­ма­лар­ға сәй­кес ба­қы­ла­на­тын опе­ра­ци­я­лар тіз­бе­сін­де ай­қын­дал­ған опе­ра­ци­я­лар­дың жүр­гі­зі­лу­ін ба­қы­лау;
    3. ЭД сәй­кес ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тұ­рақ­ты тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де ұстау, мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға әзір­лік бой­ын­ша пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің қыз­ме­тін ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету және ба­қы­лау (тү­зе­ту);
    4. ҰБИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға әзір­лік­ті, тұ­рақ­ты тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де ұстау үшін ЗИП-ты ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­ге және то­лық­ты­ру­ға Бюд­жет­тік өті­нім­ді қа­лып­та­сты­ру үшін пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нен ұсы­ны­стар дай­ын­да­уды ұй­ым­да­сты­ру және үй­ле­сті­ру;
    5. ҒЗК-нің тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­ры, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­ры, ғи­ма­рат­та­ры мен құ­ры­лы­ста­ры ре­сур­сы­ның бел­гі­лен­ген көр­сет­кіш­те­рін ұзар­ту бой­ын­ша жұ­мыстар ке­ше­нін жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    6. ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды өнер­к­ә­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік са­рап­та­ма­сын жүр­гізу­ге, қа­уіп­ті өн­ді­рі­стік объ­ек­ті­лер­ді бір­дей­лен­ді­ру­ге, са­рап­та­ма аяқ­тал­ған­нан кей­ін бар­лық есеп­тік құ­жат­тар­ды ре­сім­дей оты­рып, уәкі­лет­ті ор­ган­да есеп­ке қо­ю­ға дай­ын­дау жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жос­пар­ла­у­ға және орын­да­уды ұй­ым­да­сты­ру­ға;
    7. НКИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды, бюл­ле­тень­дер, тех­ни­ка­лық ше­шім­дер және тех­ни­ка­лық тап­сыр­ма­лар бой­ын­ша жұ­мыстар­ды уақ­ты­лы және са­па­лы жөн­де­уді ұй­ым­да­сты­ру және қам­та­ма­сыз ету;
    8. Пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­ріне бе­кі­ті­л­ген ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рін­де және аг­ре­гат­та­рын­да ақа­у­лар­ды уақ­ты­лы анық­та­уды, жо­ю­ды және есеп­ке алу­ды ұй­ым­да­сты­ру, жар­на­ма­лық ак­ті­лер­дің дұ­рыс және уақ­ты­лы жа­са­луын ба­қы­лау.
    9. Өнер­к­ә­сіп кә­сі­по­рын­да­ры­мен жұ­мысты ұй­ым­да­сты­ру және үй­ле­сті­ру, олар­дың пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­мен өза­ра іс-қи­мы­лын ұй­ым­да­сты­ру;
    10. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­ріне бе­кі­ті­л­ген ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін­де­гі аг­ре­гат­тар­да бел­гі­лен­ген өл­шеу құ­рал­да­рын есеп­ке алу­ды және тек­се­ру­ді жос­пар­лау және ұй­ым­да­сты­ру;
    11. Нор­ма­тив­тік құ­жат­тар­дың та­лап­та­ры­на сәй­кес тех­ни­ка­лық кі­та­п­ха­на­ның кон­струк­тор­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­на есеп­ке алу­ды, сақ­тау және өзге­рі­стер ен­гі­зу тәр­ті­бін ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау.
    Бі­лім­дер:
    1. Кә­сі­по­рын ауқы­мын­да тех­ни­ка­лық жа­рам­ды жағ­дай­да ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­рын қол­дау жө­нін­де­гі ЭД та­лап­та­ры;
    2. ҰБК құ­ра­мын­да­ғы қа­уіп­ті өн­ді­рі­стік объ­ек­ті­лер­ді қа­уіп­сіз пай­да­ла­ну­ды ұй­ым­да­сты­ру және қам­та­ма­сыз ету жө­нін­де­гі негіз­гі та­лап­тар;
    3. Жұ­мыстар­ды жос­пар­лау мен ұй­ым­да­сты­ру­дың, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­дің, жөн­деу жұ­мыста­рын жүр­гі­зу­дің, ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­ры­ның тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын ұтым­ды пай­да­ла­ну­дың прин­ципте­рі мен әді­сте­рі;
    4. Тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру­ды, ав­то­ном­ды және ке­шен­ді сы­нақ­тар­ды, тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің аг­ре­гат­та­ры­ның жұ­мыс іс­те­уіне тек­се­ру­лер­ді жүр­гі­зу­ді Құ­жат­та­ма­лық дай­ын­дау тәр­ті­бі;
    5. Жар­на­ма­лық жұ­мысты жүр­гі­зу тәр­ті­бі: ха­бар­ла­ма­лар­ды, ақа­у­лар ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды ре­сім­деу, ақа­у­лар ті­зім­де­ме­ле­рін және жар­на­ма­лық ак­ті­лер­ді жа­сау, тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­ла­рын жүр­гі­зу (пы­сық­тау және тол­ты­ру);
    6. Ақа­у­лар ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды, ха­бар­ла­ма­лар­ды ре­сім­деу, ақа­у­лар ті­зім­де­ме­ле­рін және жар­на­ма­лық ак­ті­лер­ді жа­сау, тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сын жүр­гі­зу (пы­сық­тау және тол­ты­ру) тәр­ті­бі;
    7. Өнер­к­ә­сіп және КБ кә­сі­по­рын­да­ры­мен өза­ра іс-қи­мыл тәр­ті­бі;
    8. Ең­бек­ті қор­ғау, өнер­к­ә­сіп­тік, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі және эко­ло­гия та­лап­та­рын орын­дау тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 4:
    Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің аг­ре­гат­та­рын пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі пер­со­на­лы­ның өза­ра іс-қи­мы­лын ұй­ым­да­сты­ру және жұ­мысын үй­ле­сті­ру.
    Дағ­ды 1:
    Кә­сі­по­рын­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің жұ­мысын жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, қам­та­ма­сыз ету, үй­ле­сті­ру және ба­қы­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның жұ­мысын ұй­ым­да­сты­ру шең­бе­рін­де тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­мен жұ­мыс іс­теу;
    2. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­ты, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де кә­сі­по­рын­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің жұ­мысын жос­пар­лау: пай­да­ла­ну­ға бе­ру, мақ­са­ты­на қа­рай пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­ге кел­ті­ру, мақ­са­ты­на қа­рай пай­да­ла­ну­ға дай­ын күй­де ұстау, мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну (РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу), сақ­тау, та­сы­мал­дау, жөн­деу, шы­ға­ру пай­да­ла­ну, есеп­тен шы­ға­ру және кә­де­ге жа­ра­ту;
    3. Кә­сі­по­рын­ның жал­пы жос­пар­ла­ры мен жұ­мыс кесте­ле­ріне сәй­кес пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі пер­со­на­лы­ның жұ­мысын ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    4. Кон­струк­тор­лық, жо­ба­лық және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­ті, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік жө­нін­де­гі нор­ма­лар мен ере­же­лер­ді, та­би­ғат қор­ғау ор­ган­да­ры­ның та­лап­та­рын жүр­гі­зу ке­зін­де пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның сақ­та­луын ба­қы­лау;
    5. Жұ­мыс түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де қа­был­дан­ған қам­та­ма­сыз ету нор­ма­ла­ры­на сәй­кес жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу ке­зін­де қа­жет­ті пай­да­ла­ну пер­со­на­лын же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­ры­мен қам­та­ма­сыз ету­ді жос­пар­лау және ұй­ым­да­сты­ру, олар­ды есеп­ке алу­ды, сақ­та­уды, жа­рам­ды­лы­ғын ба­қы­ла­уды ұй­ым­да­сты­ру.;
    6. Кон­струк­тор­лық, жо­ба­лық және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­ті, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік жө­нін­де­гі нор­ма­лар мен ере­же­лер­ді, та­би­ғат қор­ғау ор­ган­да­ры­ның та­лап­та­рын жүр­гі­зу ке­зін­де пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның сақ­та­луын ба­қы­лау;
    7. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну, ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­та­ма­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес, сон­дай-ақ кон­струк­тор­лық, жо­ба­лау және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­ті, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы жө­нін­де­гі нор­ма­лар мен қа­ғи­да­лар­ды сақ­тай оты­рып, Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та,тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рі­нің аг­ре­гат­та­рын­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін орын­да­уда бө­лім­нің пай­да­ла­ну пер­со­на­лын да­яр­ла­уды ұй­ым­да­сты­ру­ға және ба­қы­ла­у­ға, та­би­ғат қор­ғау ор­ган­да­ры­ның, тех­ни­ка­лық қа­да­ға­лау ор­ган­да­ры­ның та­лап­та­ры;
    8. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де штат­тан тыс неме­се ава­ри­я­лық жағ­дай туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның іс-қи­мы­лын ұй­ым­да­сты­ру және үй­ле­сті­ру;
    9. Ава­ри­я­лар­дың се­бе­бін, пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі қыз­мет­кер­ле­рі­нің жа­ра­қат­та­нуын, қа­уіп­сіз­дік ере­же­ле­рі мен ша­ра­ла­ры­ның бұ­зы­луын тал­да­у­ға қа­ты­су, олар­дың ал­дын алу жө­нін­де ша­ра­лар қа­был­дау және олар­ды пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі қыз­мет­кер­ле­ріне жет­кі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру;
    10. Жұ­мыс жүр­гі­зу­дің қа­уіп­сіз әді­сте­рі мен әді­сте­ріне кә­сіп­тік ірік­теу, бей­ім­деу, дай­ын­дау, нұс­қау бе­ру және оқы­ту ар­қы­лы пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі қыз­мет­кер­ле­рі­нің орын­дай­тын өн­ді­рі­стік мін­дет­те­ріне кә­сіп­тік сәй­кест­і­гін ба­қы­лау;
    11. Жұ­мыс орын­да­рын­да­ғы ең­бек­ті қор­ғаудың жай-күй­ін, са­ни­тар­лық-ги­ги­е­на­лық және са­ни­тар­лық-тұр­мыстық ең­бек жағ­дай­ла­рын ба­қы­лау, қыз­мет­кер­лер­ге ең­бек жағ­дай­ла­ры, өн­ді­рі­стік зи­ян­дар­дың түр­ле­рі мен қа­уіп­ті­лік дә­ре­же­сі ту­ра­лы се­нім­ді ақ­па­рат бе­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Кә­сі­по­рын­ның штат­тық құ­ры­лы­мы;
    2. Кә­сі­по­рын­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің пер­со­на­лы­на қой­ы­ла­тын бі­лік­ті­лік та­лап­та­ры;
    3. Жаб­дық­тың құ­ра­мы, мақ­са­ты, тех­ни­ка­лық си­патта­ма­ла­ры;
    4. ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­рын пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды ұй­ым­да­сты­ру жө­нін­де­гі негіз­гі нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық және ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­тар4
    5. Жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды орын­дау ке­зін­де пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі пер­со­на­лы­ның жұ­мысын ұй­ым­да­сты­ру­дың жал­пы тәр­ті­бі, прин­ципте­рі мен әді­сте­рі, тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да, ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де, ТК және СК-да РКН іс­ке қо­су­ды дай­ын­дау және жүр­гі­зу ке­зе­ңін­де, іс­ке қо­су­дан кей­ін­гі жөн­деу-қал­пы­на кел­ті­ру жұ­мыста­рын­да пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі пер­со­на­лы­ның жұ­мысын ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    6. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да, ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де жүр­гі­зі­ле­тін жұ­мыстар­ды ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету тәр­ті­бі мен нор­ма­ла­ры;
    7. Пер­со­нал­ды же­ке қор­ға­ныс құ­рал­да­ры­мен қам­та­ма­сыз ету, ҰБТ объ­ек­ті­ле­рін ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­ры­мен жи­нақ­тау тәр­ті­бі мен нор­ма­ла­ры. Же­ке және ұжым­дық қор­ғау құ­рал­да­рын пай­да­ла­ну тәр­ті­бі;
    8. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік қа­уіп­сіз­дік және са­ни­та­рия, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау нор­ма­ла­ры мен та­лап­та­ры;
    9. ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рін­де және аг­ре­гат­та­рын­да жүр­гі­зі­ле­тін қа­уіп­ті және жа­у­ап­ты опе­ра­ци­я­лар­дың тіз­бе­сі;
    10. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ке­зін­де ава­ри­я­лық жағ­дай туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де­гі іс-қи­мыл тәр­ті­бі;
    11. Ава­ри­я­лар­дың се­беп­те­ріне, пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі қыз­мет­кер­ле­рі­нің жа­ра­қат­та­нуы­на, қа­уіп­сіз­дік ере­же­ле­рі мен ша­ра­ла­ры­ның бұ­зы­луы­на тал­дау жүр­гі­зу тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Стра­те­ги­я­лық ой­лау;
    Ко­ман­да­да жұ­мыс іс­тей бі­лу;
    Ана­ли­ти­ка­лық ой­лау;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы.
    СБШ бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    6
    Ор­та­лық ба­стығы (бас­қа об­лы­стар­да).
    14. «Ор­та­лық ба­стығы (бас­қа об­лы­стар­да)» кә­сіп кар­точ­ка­сы
    Топ ко­ды:
    1329-1
    Қыз­мет­тің ата­уы­ның ко­ды:
    1329-1-044
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    Ор­та­лық ба­стығы (бас­қа об­лы­стар­да).
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    7
    СБШ бой­ын­ша бі­лік­ті­лік іш­кі дең­гейі:
    -
    БТ­БА, БА үл­гі­лік бі­лік­ті­лік си­патта­ма­ла­ры бой­ын­ша бі­лік­ті­лік дең­гейі:
    -
    Кә­сіп­тік бі­лім дең­гейі:
    Бі­лім дең­гейі:
    Жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім (ма­ги­стра­ту­ра, ре­зи­ден­ту­ра).
    Ма­манды­ғы: Ин­же­не­рия және ин­же­нер­лік іс.
    Бі­лік­ті­лік:
    -
    Жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сіне қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Ке­мін­де 7 жыл, оның ішін­де ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық ма­ман­дық­тар бой­ын­ша бас­шы­лық ла­у­а­зым­дар­да ке­мін­де 5 жыл.
    Фор­мал­ды емес және ин­фор­ма­лы бі­лім­мен бай­ла­ныс:
    -
    Кә­сіп­тің бас­қа ық­ти­мал ата­у­ла­ры:
    -
    Қыз­мет­тің негіз­гі мақ­са­ты:
    ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­на бас­шы­лық ету және бас­қа­ру.
    Ең­бек функ­ци­я­лар­дың си­патта­ма­сы:
    Ең­бек функ­ци­я­ла­ры­ның тіз­бе­сі:
    Мін­дет­ті ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    1. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның бағ­дар­ла­ма­ла­рын, жос­пар­ла­ры мен жұ­мыс кесте­ле­рін әзір­ле­уді ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    2. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де, мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға дай­ын ұстау бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету үшін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның бюд­жет­тік өті­ні­мін қа­лып­та­сты­ру;
    3. Жаб­дық­қа, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға ар­нал­ған нор­ма­тив­тік-құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну құ­жат­та­ры­на сәй­кес ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­дың мақ­са­ты мен мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға әзір­лі­гін, тұ­рақ­ты тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де ұстау бой­ын­ша пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің жұ­мысын ұй­ым­да­стыр;
    4. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­ріне бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­тар­дың, мү­лік­тің, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­дың сақ­та­луын ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау.
    Қо­сым­ша ең­бек функ­ци­я­ла­ры:
    -
    Ең­бек функ­ци­я­сы 1
    ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның бағ­дар­ла­ма­ла­рын, жос­пар­ла­ры мен жұ­мыс кесте­ле­рін әзір­ле­уді ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің бар­лық жұ­мыс түр­ле­рін жүр­гі­зу жос­пар­ла­ры мен кесте­ле­рін қа­лып­та­сты­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Тео­ри­я­лық бі­лім мен прак­ти­ка­лық тә­жі­ри­бе­ні қол­да­на оты­рып, кә­сіп­тік мә­се­ле­лер­ді ше­шу­дің әр­түр­лі нұс­қа­ла­рын дер­бес әзір­леу және ұсы­ну;
    2. Кә­сі­по­рын­ның жал­пы мақ­сат­та­ры мен мін­дет­те­рі шең­бе­рін­де ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рі­нің жос­пар­ла­ры мен жұ­мыс кесте­ле­рін әзір­ле­уді ұй­ым­да­сты­ру және үй­ле­сті­ру;
    3. ҒЗК ҒЗИ пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның қа­был­дан­ған ше­шім­де­рі­нің, қа­лып­та­сты­ры­л­ған жос­пар­ла­ры мен жұ­мыс кесте­ле­рі­нің орын­да­луын қам­та­ма­сыз ету;
    4. ҒЗК ҒЗК пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның жұ­мысы­на тал­дау жүр­гі­зу және қыз­ме­ті­нің нәти­же­ле­рін, сон­дай-ақ ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рі­нің қыз­ме­ті ту­ра­лы ұсы­ны­ла­тын есеп­ті­лік­ті ба­ға­лау. Тал­дау негі­зін­де пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның жұ­мыс жос­пар­ла­рын тү­зе­ту;
    5. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның мін­дет­те­рін жос­пар­лау және орын­да­уды қам­та­ма­сыз ету шең­бе­рін­де кә­сі­по­рын бас­шы­лы­ғы­мен, бөгде ұй­ым­дар мен кә­сі­по­рын­дар­дың бас­шы­лы­ғы­мен кон­суль­та­ци­я­лар өт­кі­зу;
    6. ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рі мен кә­сі­по­рын­ды пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның стра­те­ги­я­сын, са­я­са­тын қай­та қа­рау бой­ын­ша ұсы­ны­стар ен­гі­зу, ұсы­ным­дар бе­ру және ба­ян­да­ма­лар дай­ын­дау;
    7. Кә­сі­по­рын­ның ти­іс­ті заң­на­ма мен нор­ма­тив­тік ере­же­лер­ді сақ­та­уын қам­та­ма­сыз ету.
    Бі­лім­дер:
    1. Кә­сі­по­рын­ның және ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның бей­і­ні, ма­ман­да­нуы және ұй­ым­дық-тех­но­ло­ги­я­лық құ­ры­лы­мы­ның ерекше­лік­те­рі;
    2. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де­гі тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың жал­пы құ­ра­мы, мақ­са­ты, құ­ры­лы­мы, жал­пы си­патта­ма­ла­ры, тех­ни­ка­лық жай-күйі және пай­да­ла­ну қа­ғи­да­ла­ры;
    3. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де­гі тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да­ғы, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да­ғы жа­у­ап­ты және қа­уіп­ті опе­ра­ци­я­лар мен жұ­мыстар­дың тіз­бе­сі. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды қа­уіп­сіз пай­да­ла­ну негіз­де­рі мен қа­ғи­дат­та­ры;
    4. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды ұтым­ды пай­да­ла­ну­ды жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, ба­қы­лау прин­ципте­рі мен әді­сте­рі;
    5. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де­гі тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­да тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­ді, жөн­деу және про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру, үй­ле­сті­ру прин­ципте­рі мен әді­сте­рі;
    6. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну ке­зін­де бөгде ұй­ым­дар­мен өза­ра іс-қи­мыл жа­сау тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 2:
    ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де, мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға дай­ын ұстау бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­ді ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету үшін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның бюд­жет­тік өті­ні­мін қа­лып­та­сты­ру.
    Дағ­ды 1:
    Пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рін ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық ре­сур­стар­мен қам­та­ма­сыз ету.
    Ма­шық­тар:
    1. Ма­те­ри­ал­дық – тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету са­ла­сын­да­ғы ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның мақ­сат­та­ры мен мін­дет­те­рін ай­қын­дау;
    2. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның мақ­сат­та­ры мен мін­дет­те­ріне сәй­кес ре­сур­стар­мен қам­та­ма­сыз ету стра­те­ги­я­сын әзір­леу;
    3. ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғын­да әр­түр­лі жұ­мыс түр­ле­рін ре­сур­стар­мен қам­та­ма­сыз ету­де ба­сым­дық­тар­ды ай­қын­дау;
    4. ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның мақ­сат­та­ры мен мін­дет­те­ріне сәй­кес ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рін­де жұ­мыстар­дың орын­да­луын қа­жет­ті ма­те­ри­ал­дық – тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету кө­ле­мін қа­лып­та­сты­ру;
    5. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғын­да ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық ре­сур­стар қор­ла­ры­ның оң­тай­лы дең­гей­ін анық­тау;
    6. Жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу үшін қа­жет­ті ма­те­ри­ал­дық – тех­ни­ка­лық ре­сур­стар­ды са­тып алу­ды жүр­гі­зу үшін бюд­жет­тік өті­нім қа­лып­та­сты­ру;
    7. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғын­да ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық ре­сур­стар­ды ба­қы­лау, мо­ни­то­рин­гі­леу және бас­қа­ру жүй­е­сін әзір­леу және ен­гі­зу;
    8. Ре­сур­стар­мен қам­та­ма­сыз ету са­ла­сын­да­ғы жос­пар­лар­дың орын­да­луы­на және мақ­сат­тар­ға қол жет­кізу­ге ба­қы­лау жүр­гі­зу;
    9. Ба­қы­лау және мо­ни­то­ринг нәти­же­ле­рі негі­зін­де ре­сур­стар­мен қам­та­ма­сыз ету жүй­е­сін тал­дау және тү­зе­ту;
    10. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғын­да жүр­гі­зі­ле­тін жұ­мыстар­ды ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық ре­сур­стар­мен ти­ім­ді қам­та­ма­сыз ету мақ­са­тын­да бөгде кә­сі­по­рын­дар­мен және ұй­ым­дар­мен өза­ра іс-қи­мыл­ды ұй­ым­да­сты­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рін­де және аг­ре­гат­та­рын­да жұ­мыстар жүр­гі­зу тәр­ті­бі мен тех­но­ло­ги­я­ла­ры;
    2. Жұ­мыс түр­ле­рін ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар­ды тү­сі­ну;
    3. Жұ­мыстар­ды орын­дау ке­зін­де қол­да­ны­ла­тын ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық ре­сур­стар­дың жал­пы си­патта­ма­ла­ры мен қа­си­ет­те­рі;
    4. Ре­сур­стар­ды та­сы­мал­дау және сақ­тау са­ла­сын­да­ғы ло­ги­сти­ка­ның негіз­гі прин­ципте­рі;
    5. Са­тып алу­дың, ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық ре­сур­стар­ды са­тып алу­ға бюд­жет­тік өті­нім­ді қа­лып­та­сты­ру­дың негіз­гі қа­ғи­дат­та­ры мен әді­сте­рі;
    6. Тү­ген­де­уді бас­қа­ру­дың негіз­гі прин­ципте­рі мен әді­сте­рі, тү­ген­деу дең­гей­ін, ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық ре­сур­стар­ға тап­сы­рыс бе­ру­ді және олар­ды жет­кі­зу­ді ба­қы­ла­уды қо­са ал­ған­да, тү­ген­де­уді бас­қа­ру жүй­е­ле­рін бі­лу.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 3:
    Жаб­дық­қа, жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға ар­нал­ған нор­ма­тив­тік – құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну құ­жат­та­ры­на сәй­кес ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, ғи­ма­рат­тар мен құ­ры­лы­стар­дың мақ­са­ты мен мақ­са­ты бой­ын­ша қол­да­ну­ға әзір­лі­гін, тұ­рақ­ты тех­ни­ка­лық жа­рам­ды күй­де ұстау бой­ын­ша пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің жұ­мысын ұй­ым­да­сты­ру, ба­қы­лау және үй­ле­сті­ру.
    Дағ­ды 1:
    ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну жө­нін­де­гі жұ­мыстар­ды жос­пар­лау, ұй­ым­да­сты­ру және үй­ле­сті­ру.
    Ма­шық­тар:
    1. Кә­сі­по­рын са­я­са­ты­ның мақ­сат­та­ры­на қол жет­кі­зу және іс­ке асы­ру бой­ын­ша ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі­нің қыз­ме­тіне мо­ни­то­ринг, тү­зе­ту және ба­ға­лау жүр­гі­зу;
    2. ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның нор­ма­тив­тік-құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну және ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік құ­жат­та­ма­сы­на, өн­ді­рі­стік, ша­ру­а­шы­лық және қар­жы-эко­но­ми­ка­лық қыз­ме­тіне сәй­кес жос­пар­лау және ұй­ым­да­сты­ру;
    3. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рі ара­сын­да мін­дет­тер мен ре­сур­стар­ды бө­лу;
    4. Ор­тақ мақ­сат­тар­ға қол жет­кі­зу үшін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рі­нің жұ­мысы мен өза­ра іс-қи­мы­лын үй­ле­сті­ру;
    5. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рі­нің мін­дет­те­рі­нің орын­да­луын және мақ­сат­та­ры­на қол жет­кі­зу­ді ба­қы­лау;
    6. Пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рі­нің жұ­мыс нәти­же­ле­рін тал­дау және тү­зе­ту ша­ра­ла­рын қа­был­дау;
    7. ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рі пер­со­на­лы­ның Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға ар­нал­ған нор­ма­тив­тік-құқық­тық, нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну құ­жат­та­ры­ның нор­ма­ла­ры мен та­лап­та­рын, ең­бек­ті қор­ғау, өнер­к­ә­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік, қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау нор­ма­ла­ры мен та­лап­та­рын сақ­та­уын ба­қы­лау;
    8. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, пай­да­ла­ну, ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық-өкім­дік құ­жат­та­ма­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес, сон­дай-ақ кон­струк­тор­лық, жо­ба­лау және тех­но­ло­ги­я­лық тәр­тіп­ті, ең­бек­ті қор­ғау, өн­ді­рі­стік са­ни­та­рия, қа­уіп­сіз­дік тех­ни­ка­сы жө­нін­де­гі нор­ма­лар мен қа­ғи­да­лар­ды сақ­тай оты­рып, пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның пай­да­ла­ну пер­со­на­лын ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын­да,тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рін­де және аг­ре­гат­та­рын­да жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін орын­да­у­ға да­яр­ла­уды жүр­гі­зу­ді ба­қы­лау, та­би­ғат қор­ғау ор­ган­да­ры­ның, тех­ни­ка­лық қа­да­ға­лау ор­ган­да­ры­ның та­лап­та­ры;
    9. ҰБК объ­ек­ті­ле­рін­де Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де штат­тан тыс неме­се ава­ри­я­лық жағ­дай туын­да­ған және жой­ы­л­ған кез­де пай­да­ла­ну пер­со­на­лы­ның іс-қи­мы­лын ұй­ым­да­сты­ру, ба­қы­лау және үй­ле­сті­ру;
    10. Ава­ри­я­лар­дың се­беп­те­ріне, пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі қыз­мет­кер­ле­рі­нің жа­ра­қат­та­нуы­на, қа­уіп­сіз­дік ере­же­ле­рі мен ша­ра­ла­ры­ның бұ­зы­луы­на тал­дау жүр­гі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру, олар­дың ал­дын алу жө­нін­де ша­ра­лар қа­был­да­уды қам­та­ма­сыз ету және олар­ды пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі қыз­мет­кер­ле­ріне жет­кі­зу­ді ұй­ым­да­сты­ру;
    11. Апат­тар­дың се­беп­те­рін, то­зу­дың жо­ға­ры­ла­у­ын және жаб­дық­тың жұ­мысы­нан бас тар­ту­ды тек­се­ру, олар­дың ал­дын алу ша­ра­ла­рын қа­был­дау;
    12. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­ни­ка­лық та­лап­тар­ды, тех­но­ло­ги­я­лық ре­гла­мент­тер­ді, тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды пай­да­ла­ну және олар­ға тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту қа­ғи­да­ла­рын бұ­зу жағ­дай­ла­рын анық­тау;
    13. Пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­рі қыз­мет­кер­ле­рі­нің орын­да­ла­тын өн­ді­рі­стік мін­дет­тер­ге кә­сіп­тік сәй­кест­і­гін ба­ға­лау. Жұ­мыс­кер­лер­ді жұ­мыстар­ды жүр­гі­зу­дің қа­уіп­сіз тә­сіл­де­рі мен әді­сте­ріне кә­сіп­тік ірік­теу, бей­ім­деу, да­яр­лау, нұс­қау бе­ру және оқы­ту ар­қы­лы пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның штат­тық құ­ры­лы­мын да­мы­ту;
    14. Жұ­мыс орын­да­рын­да ең­бек­ті қор­ғау та­лап­та­ры­ның сақ­та­луын, са­ни­тар­лық-ги­ги­е­на­лық және са­ни­тар­лық-тұр­мыстық ең­бек жағ­дай­ла­рын ба­қы­ла­уды қам­та­ма­сыз ету, қыз­мет­кер­лер­ге ең­бек жағ­дай­ла­ры, өн­ді­рі­стік зи­ян­дар­дың түр­ле­рі мен қа­уіп­ті­лік дә­ре­же­сі ту­ра­лы се­нім­ді ақ­па­рат бе­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    4. ҰБК құ­ра­мын­да­ғы қа­уіп­ті өн­ді­рі­стік объ­ек­ті­лер­ді қа­уіп­сіз пай­да­ла­ну­ды ұй­ым­да­сты­ру және қам­та­ма­сыз ету жө­нін­де­гі нор­ма­тив­тік құ­жат­тар­дың негіз­гі та­лап­та­ры;
    5. ҒЗК ҒЗК объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рі­нің ұтым­ды пай­да­ла­нуын жос­пар­ла­удың, ұй­ым­да­сты­ру­дың, ба­қы­ла­удың және үй­ле­сті­ру­дің негіз­гі қа­ғи­дат­та­ры мен әді­сте­рі;
    6. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­қа, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ға тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту бой­ын­ша жұ­мыстар­ды жос­пар­лау және ұй­ым­да­сты­ру, ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­ры­ның тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­та­рын жөн­деу жұ­мыста­рын жүр­гі­зу прин­ципте­рі мен әді­сте­рі;
    7. Тех­ни­ка­лық ку­әлан­ды­ру­ды, дер­бес және ке­шен­ді сы­нақ­тар­ды, тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, ҰБТ объ­ек­ті­ле­рі­нің тех­ни­ка­лық жүй­е­ле­рі мен аг­ре­гат­та­ры­ның жұ­мыс іс­те­уіне тек­се­ру жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    8. Жар­на­ма­лық жұ­мысты жүр­гі­зу тәр­ті­бі: ха­бар­ла­ма­лар­ды, ақа­у­лар ту­ра­лы ха­бар­ла­ма­лар­ды ре­сім­деу, ақа­у­лар ті­зім­де­ме­ле­рін және жар­на­ма­лық ак­ті­лер­ді жа­сау, тех­ни­ка­лық және пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­ла­рын жүр­гі­зу (пы­сық­тау және тол­ты­ру);
    9. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну­дың бар­лық ке­зең­де­рін­де жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рін жүр­гі­зу ке­зін­де пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рі­нің өза­ра іс-қи­мы­лын ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    10. Пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рі­нің жұ­мыс нәти­же­ле­ріне тал­дау жүр­гі­зу тәр­ті­бі және тү­зе­ту ша­ра­ла­рын қа­был­дау;
    11. Өнер­к­ә­сіп және КБ кә­сі­по­рын­да­ры­мен өза­ра іс-қи­мыл­ды ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    12. Тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың жұ­мысын­да­ғы ава­ри­я­лар­дың, іс­тен шы­ғу­лар­дың, ақа­у­лар­дың се­беп­те­рін тек­се­ру­ді ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі;
    13. Ең­бек­ті қор­ғау, өнер­к­ә­сіп­тік, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі және эко­ло­гия жө­нін­де­гі нор­ма­тив­тік құ­жат­тар­дың та­лап­та­ры;
    14. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де­гі тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­да, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер­де және аг­ре­гат­тар­да жұ­мыстар жүр­гі­зу ке­зін­де пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы қыз­мет­кер­ле­рі­нің жа­ра­қат­та­нуы­ның және жа­за­тай­ым оқи­ға­лар­дың се­беп­те­рін тер­геп-тек­се­ру­ді ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Ең­бек функ­ци­я­сы 4:
    ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның пай­да­ла­ну бө­лім­ше­ле­ріне бе­кі­ті­л­ген жаб­дық­тар­дың, мү­лік­тің, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар­дың сақ­та­луын ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау.
    Дағ­ды 1:
    ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­ріне бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар мен ре­сур­стар­дың, өзге де мү­лік­тің сақ­та­луын ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау.
    Ма­шық­тар:
    1. Пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­ріне бе­кі­ті­л­ген ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың сақ­та­луын қам­та­ма­сыз ету жө­нін­де­гі қа­жет­ті ша­ра­лар ту­ра­лы де­ректер­ге мо­ни­то­ринг жүр­гі­зу және тал­дау жа­сау;
    2. Пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­ріне бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар мен ре­сур­стар­дың, өзге де мү­лік­тің сақ­та­луын қам­та­ма­сыз ету жө­нін­де­гі қа­жет­ті іс-ша­ра­лар­дың қа­жет­ті­лі­гін ай­қын­дау және жос­пар­лау;
    3. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, ұй­ым­да­сты­ру­шы­лық – өкім­дік, пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың сақ­та­луын қам­та­ма­сыз ету бой­ын­ша пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рін­де ша­ра­лар қа­был­да­уды ұй­ым­да­сты­ру және ба­қы­лау;
    4. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­ды, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­ды сақ­тау жө­нін­де­гі іс – ша­ра­лар­ды ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­ді ұй­ым­да­сты­ру.
    Бі­лім­дер:
    1. Нор­ма­тив­тік тех­ни­ка­лық, ұй­ым­да­сты­ру-өкім­дік, пай­да­ла­ну құ­жат­та­ма­сы­ның та­лап­та­ры­на сәй­кес ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың сақ­та­луын қам­та­ма­сыз ету нор­ма­ла­ры мен қа­ғи­да­ла­ры;
    2. Пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­ріне бе­кі­ті­л­ген ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың сақ­та­луын қам­та­ма­сыз ету жө­нін­де­гі қа­жет­ті ша­ра­лар­ға мо­ни­то­ринг жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    3. Пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­ріне бе­кі­ті­л­ген тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың, ма­те­ри­ал­дық құ­рал­дар мен ре­сур­стар­дың, өзге де мү­лік­тің сақ­та­луын қам­та­ма­сыз ету жө­нін­де­гі іс-ша­ра­лар­ды жос­пар­лау тәр­ті­бі;
    4. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың сақ­та­луын қам­та­ма­сыз ету бой­ын­ша пай­да­ла­ну ор­та­лы­ғы­ның құ­ры­лым­дық бө­лім­ше­ле­рін­де қа­жет­ті ша­ра­лар­ды ба­қы­ла­уды ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу тәр­ті­бі;
    5. ҒЗК ҒЗИ объ­ек­ті­ле­рін­де тех­но­ло­ги­я­лық жаб­дық­тар­дың, тех­ни­ка­лық жүй­е­лер мен аг­ре­гат­тар­дың сақ­та­луы жө­нін­де­гі іс-ша­ра­лар­ды ма­те­ри­ал­дық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­ді ұй­ым­да­сты­ру тәр­ті­бі.
    Дағ­ды­ны та­ну мүм­кін­ді­гі:
    Ұсы­ныл­май­ды.
    Же­ке құ­зы­рет­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар:
    Дер­бес­тік және жа­у­ап­кер­ші­лік;
    Ын­ты­мақ­та­стық және өза­ра іс-қи­мыл;
    Стра­те­ги­я­лық ой­лау;
    Ко­ман­да­да жұ­мыс іс­тей бі­лу;
    Ана­ли­ти­ка­лық ой­лау;
    Оқу және өзін-өзі оқы­ту қа­бі­ле­ті;
    Уа­қыт­ты бас­қа­ру;
    Ба­ста­ма­шыл­дық.
    Тех­ни­ка­лық ре­гла­мент­тер мен ұлт­тық стан­дарт­тар­дың ті­зі­мі:
    1. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да ға­ры­штық зы­мы­ран ке­шен­де­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да, сон­дай-ақ ға­рыш ке­ңі­сті­гін­де ға­рыш жүй­е­ле­рін құ­ру және пай­да­ла­ну (қол­да­ну) қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы;
    3. Пай­да­ла­ну­дан шы­ға­ры­л­ған ға­рыш объ­ек­ті­ле­рі мен тех­ни­ка­лық құ­рал­дар­ды кә­де­ге жа­ра­ту қа­ғи­да­ла­рын бе­кі­ту ту­ра­лы.
    СБШ бас­қа кә­сіп­тер­мен бай­ла­ныс:
    СБШ дең­гейі:
    Кә­сіп­тің ата­уы:
    7
    Фи­ли­ал ди­рек­то­ры (мең­ге­ру­ші­сі)
    7
    Фи­ли­ал (же­лі) бас­шы­сы
    7
    Тех­ни­ка­лық ди­рек­тор

    4-тарау. Кәсіптік стандарттың техникалық деректері

    15. Мемлекеттік органның атауы: Қазақстан Республикасының Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігі;

    Орындаушы: Тулеукатова Диана Серікқызы;

    E-mail: [email protected];

    Телефон нөмірі: +7 (7172) 64 75 22.

    16. Әзірлеуге қатысатын ұйымдар (кәсіпорындар): «Бәйтерек» Қазақстан-Ресей бірлескен кәсіпорны» акционерлік қоғамы;

    Жоба жетекшісі: Жуков Андрей Александрович;

    E-mail: [email protected];

    Телефон нөмірі: +7 (705) 952 67 31.

    17. Кәсіптік біліктілік жөніндегі салалық кеңес: Ғарыш қызметі саласындағы кәсіптік біліктілік жөніндегі Салалық кеңес отырысының 2024 жылдың 21 қазандағы № 4 хаттамасы.

    18. Кәсіптік біліктілік жөніндегі Ұлттық орган: Кәсіптік стандарт жобасының сараптама нәтижесі бойынша Кәсіптік біліктілік жөніндегі ұлттық органның 2024 жылдың 28 қарашадағы қорытындысы.

    19. Қазақстан Республикасының «Атамекен» ұлттық кәсіпкерлер палатасы: «Атамекен» Қазақстан Республикасы Ұлттық кәсіпкерлер палатасының 2024 жылдың 18 қарашадағы сараптамалық қорытындысы.

    20. Нұсқа нөмірі және шығарылған жылы: Нұсқа 2, 2024 жыл.

    21. Болжалды қайта қарау күні: 01.12.2027 жыл.

    Мәтін танысу мақсатында ұсынылған; ресми қолдану үшін Қазақстан Республикасы заңнамасының қолданыстағы редакциясымен салыстырыңыз.