Соңғы уақытта вакцинациядан бас тарту мәселесі өзекті тақырыптардың бірі болып табылады. Бұған «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» Қазақстан Республикасы Кодексі жобасының жаңа редакциясының жариялануы себеп болды. Балаға вакцинациядан бас тартудың ең ауыр салдары мектепке дейінгі білім беру мекемесіне қабылданбауы ма? Онда талдап көрейік.
Бірнеше онжылдықтар бұрын ешкім иммундау қажеттілігіне күмәнданбады, өйткені вакциналар қорғайтын аурулар өте кең таралған және ауру қаупі өте нақты болды. Бақытымызға орай, сәтті вакцинация тәжірибесінің арқасында мұндай аурулар бүгінде сирек. Дегенмен, біз өзімізді аурудан қорғалғанбыз деп санауға дағдыланғанымыз сонша, иммундау маңыздылығын елемейміз. Кейбір адамдар вакцинация аурудың өзінен де қауіпті деп санайды.
Қостанайда 2026 жылдың 6 айының қорытындысы бойынша 794 баланың ата-анасы вакцинациядан өз еркімен бас тарту туралы арыз жазған. Бас тартуға 757 жағдайда жеке сенім, 24 жағдайда вакцинаға сенімсіздік, 9 жағдайда діни сенім, 4 жағдайға БАҚ таратқан теріс ақпарат себеп болған.
Тұрақты бас тартудан басқа, профилактикалық егу күнтізбесінің бұзылуына да әсер ететін уақытша бас тартулар бар.
Вакцинациядан бас тарту халық арасында иммундық қабаттың пайда болуына және 2023 жылдан бастап қызылшаның өршуіне маңызды рөл атқарған фактор болып табылады.
Вакцинациядан бас тартудың тағы қандай салдары болуы мүмкін? Мұндай қадамнан кейінгі ықтимал қиындықтарға мыналар жатады:
- балаңыздың өзі ауырып, отбасы мүшелеріне жұқтыру қаупі жоғары;
- халықаралық медициналық - санитариялық ережелерге немесе халықаралық шарттарға сәйкес болуы нақты профилактикалық екпелерді қажет ететін елдерге кіруге тыйым салу;
- орындалуы жұқпалы ауруларды жұқтыру қаупі жоғары болуымен байланысты жұмысқа қабылдаудан бас тарту.
Қазақстан Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының сертификаттары мен ұсыныстары бар вакциналарды сатып алады. ҚР аумағына келетін кез келген вакцина вакцина өндірілетін елде лицензиялануы тиіс. Осыдан кейін Қазақстанда препаратты тіркеу кезінде қауіпсіздік пен тиімділік бойынша зертханалық зерттеулер жүргізіледі. Барлық осы құжаттар өндірушіден бастап вакцинация кеңсесіне дейін вакцинамен бірге жүреді және кез келген ата-ана оларға қол жеткізе алады. Қазақстан қымбат, тиімділігі жоғары, мейлінше тазартылған вакциналарды сатып алады.
Әрбір ата-ана өз баласының денсаулығына жауапты екенін білуі керек және оны вакцинация түрінде иммундық қорғану құқығынан айырмауы керек. Туған кезден бастап, дер кезінде екпе алу ертеңгі салауатты өмір сүруге мүмкіндік береді. Сонымен қатар, вакцинация тек өз денсаулығы үшін ғана емес, сонымен қатар қоғамның денсаулығы үшін де жасалады, өйткені науқас адам инфекцияның көзі болуы және басқа адамдар үшін қауіпті болуы мүмкін. Вакциналардың құндылығы дозада емес, салауатты және ұзақ өмір сүруде өлшенеді. Вакциналар бізге барлық мүмкіндіктер береді және көбірек қанағаттанарлық өмір сүруге үміттендіреді. Бұл үшін бәріміз күресуіміз керек. Вакциналар барлық уақыттағы ең тиімді ғылыми өнертабыстардың бірі болып табылады; олар ұрпақты көптеген жұқпалы аурулардан қорғауға көмектеседі. Қызылша сияқты бір кездері жиі кездесетін аурулардың, сондай-ақ менингит пен пневмонияның кейбір себептерін болдырмауға арналған вакциналар бүкіл әлем бойынша көбірек балалардың ұзақ және толық өмір сүруіне көмектесуде.
Біздің өміріміздің әл-ауқаты – қауіпті инфекциялар қаупінің болмауы – профилактикалық егулерді кеңінен енгізудің арқасында ғана қол жеткізілді. Сіз олардан бас тартқаннан кейін, жеңіліске ұшыраған инфекциялар міндетті түрде қайтарылады.
Балаңызға вакцинация салу туралы шешім қабылдамас бұрын, әрбір адамның иммунизациясы өмірлік маңызды екенін және елдегі әрбір баланың вакцинацияға құқығы бар екенін есте сақтаңыз!